Υποκρισία: Η ΕΕ στέλνει μετανάστες στην “ένοχη” Ρουάντα χαϊδεύοντας την ακροδεξιά

Υποκρισία: Η ΕΕ στέλνει μετανάστες στην “ένοχη” Ρουάντα χαϊδεύοντας την ακροδεξιά

Δευτέρα, 16/11/2026 - 18:56

ΧΡΗΣΤΟΣ ΔΕΜΕΤΗΣ

Στη Ρουάντα αναμένεται να δημιουργηθεί το πρώτο κέντρο – κόμβος επιστροφής μεταναστών (Return Hub) εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η χώρα ανακοινώθηκε και επισήμως από την κυβέρνηση της Ολλανδίας στο πλαίσιο της κοινής πρωτοβουλίας πέντε ευρωπαϊκών κρατών, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα. Τον Αύγουστο, η Ρουάντα είχε δηλώσει ότι ξεκίνησε “προκαταρκτικές συζητήσεις” με αρκετά ευρωπαϊκά κράτη.

Κίνηση “εντυπωσιασμού”: Ο κόμβος στη χώρα της ανατολικής-κεντρικής Αφρικής αναμένεται να λειτουργήσει αρχικά πιλοτικά, φιλοξενώντας περίπου 100 άτομα, με καθεμία από τις πέντε χώρες να στέλνει ενδεχομένως περίπου 20 μετανάστες. Όλα αυτά την ώρα που πλησιάζουν εκλογές σε αρκετά κράτη-μέλη της ΕΕ και οι κυβερνήσεις δέχονται πιέσεις να αποδείξουν ότι μπορούν να ελέγξουν τη μετανάστευση. Υπό την πίεση της ακροδεξιάς βέβαια που έχει κάνει το μεταναστευτικό μαζί με την ακρίβεια, “σημαίες” της.

Οι ανακοινώσεις έγιναν στο ετήσιο ραντεβού στη “Διάσκεψη της Βιέννης για τη Μετανάστευση” όπου και έλαβε μέρος και ο υπουργός Εσωτερικών της Ρουάντα Βίντσεντ Μπιρούτα με ειδική αποστολή.

Την ελληνική κυβέρνηση στις σημερινές ανακοινώσεις από την Βιέννη εκπροσώπησε ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, ο οποίος είχε προαναγγείλει ότι τα πρώτα βήματα για την υλοποίηση του σχεδίου προγραμματίζονται για τον Ιανουάριο του 2027.

Συνολικά, τα λεγόμενα Return Hubs σχεδιάζεται να λειτουργήσουν εκτός ευρωπαϊκού εδάφους, σε χώρες με τις οποίες θα συναφθούν οι απαραίτητες συμφωνίες. Για να προχωρήσει η δημιουργία των κέντρων απαιτείται φυσικά η σύναψη συμφωνιών με τις τρίτες χώρες που θα αναλάβουν τη φιλοξενία τους.

Να θυμίσουμε εδώ πως η Ρουάντα αποτελούσε επίσης τον προβλεπόμενο προορισμό για ένα παρόμοιο σχέδιο που είχε καταρτίσει η προηγούμενη Συντηρητική κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου, το οποίο στη συνέχεια κατέρρευσε στα βρετανικά δικαστήρια. Το νέο σχέδιο της ΕΕ διαφέρει από το βρετανικό ως προς το ότι προορίζεται αποκλειστικά για μετανάστες που έχουν εξαντλήσει όλα τα υπόλοιπα ένδικα μέσα εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, βάσει των όσων έχουν γίνει γνωστά.

 

 

Η Ελλάδα στο Core Group των πέντε

Το περασμένο διάστημα τα κράτη – μέλη της ΕΕ θέσπισαν οριστικά το νομικό πλαίσιο για τη δημιουργία τέτοιων κέντρων απελάσεων σε τρίτες χώρες. Οι δομές αυτές, γνωστές και ως “κόμβοι επιστροφής” (return hubs), προορίζονται “για τη φιλοξενία ατόμων σε βάρος των οποίων εκκρεμούν εκτελεστές αποφάσεις απομάκρυνσης, αλλά δεν μπορούν να επιστραφούν στις χώρες καταγωγής τους”, όπως αναφέρει το σχέδιο. Στις περιπτώσεις αυτές εντάσσονται όσοι δεν είναι δεκτοί από τα κράτη από τα οποία ξεκίνησαν (εξαιρουμένων των ασυνόδευτων ανηλίκων).

“Το μέτρο αφορά αποκλειστικά άτομα των οποίων οι αιτήσεις ασύλου έχουν απορριφθεί και όχι όσους οι υποθέσεις τους εξακολουθούν να εκκρεμούν”, είχε δηλώσει στις αρχές Νοεμβρίου στην ΕΡΤ ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης. Είχε επιχειρήσει ακόμη να αποσαφηνίσει ότι ο όρος “Return Hub” δεν συνεπάγεται “απαραίτητα” τη δημιουργία κλειστών δομών κράτησης, κάτι που βέβαια θα φανεί στην πράξη.

Η Ελλάδα συμμετέχει άλλωστε ενεργά στη συγκεκριμένη πρωτοβουλία, ως μέλος του λεγόμενου “Core Group”, μαζί με τη Γερμανία, την Ολλανδία, τη Δανία και την Αυστρία. Στόχος των πέντε κρατών όπως είχαν ανακοινώσει είναι να περάσουν από τις πολιτικές διακηρύξεις σε ένα συγκεκριμένο “μοντέλο συνεργασίας” με τρίτες χώρες για την πραγματοποίηση επιστροφών. Η ελληνική πλευρά έχει θέσει ως πολιτικό στόχο να λειτουργήσει ο πρώτος τέτοιος κόμβος στην Αφρική κατά τη διάρκεια της ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ, το δεύτερο εξάμηνο του 2027.

Χαιρετίζει η Κομισιόν αλλά η εφαρμογή στα κράτη – μέλη

Νωρίτερα η Κομισιόν χαιρέτισε την πρωτοβουλία πέντε κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μιλώντας σε ενημέρωση Τύπου ενόψει της αναμενόμενης ανακοίνωσης, ο εκπρόσωπος της Επιτροπής, Μάρκους Λάμερτ, δήλωσε: “Χαιρετίζουμε τις προσπάθειες που καταβάλλονται και λαμβάνουμε υπόψη την προσεκτική προπαρασκευαστική εργασία, μεταξύ άλλων όσον αφορά τη διασφάλιση του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και τη στενή συνεργασία με τις υπηρεσίες του ΟΗΕ σε αυτή τη διαδικασία”.

Το να καταστεί πιο αποτελεσματικό το σύστημα επιστροφών της ΕΕ αποτελεί προτεραιότητα της Επιτροπής, ανέφερε ο Λάμερτ, επαναλαμβάνοντας ότι οι νέοι κανόνες επιστροφών της ΕΕ επιτρέπουν στα κράτη-μέλη να δημιουργούν τέτοιους κόμβους.

Ερωτηθείς σχετικά με την ευρωπαϊκή χρηματοδότηση, ο Λάμερτ δήλωσε ότι τα κράτη – μέλη θα πρέπει κατ’ αρχήν να χρηματοδοτήσουν τα ίδια τους κόμβους. Ενδεχόμενη στήριξη από την ΕΕ για συνοδευτικά μέτρα θα αξιολογείται κατά περίπτωση, βάσει συγκεκριμένων αιτημάτων από τις ενδιαφερόμενες χώρες, πρόσθεσε, αρνούμενος ωστόσο να διευκρινίσει τι θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν αυτά τα μέτρα.

Χώρες όπως η Γαλλία και ο πρόεδρός της Εμ. Μακρόν αντιτίθενται στη χρήση του προϋπολογισμού της ΕΕ για τέτοια προγράμματα κάτι που εξηγεί την στάση της Κομισιόν ως προς τις χρηματοδοτήσεις.

Ο Λάμερτ κατέληξε λέγοντας ότι οι αποφάσεις σχετικά με το αν θα δημιουργηθούν κόμβοι επιστροφής, από κοινού ή μεμονωμένα, καθώς και ο τρόπος οργάνωσής τους, επαφίενται στα ίδια τα κράτη-μέλη.

Για να υλοποιηθεί ωστόσο το σχέδιο θα πρέπει να μετέχουν διεθνείς οργανισμοί με στόχο τη διαμόρφωση διαδικασιών παρακολούθησης και εγγυήσεων για την εφαρμογή των συμφωνιών με τρίτες χώρες. Η ελληνική πλευρά διαμήνυσε νωρίτερα ότι η εμπλοκή των διεθνών οργανισμών θα αφορά την παροχή τεχνογνωσίας και την παρουσία τους στο πεδίο, χωρίς να μεταφέρεται σε αυτούς η ευθύνη των κρατών που συμμετέχουν στην πρωτοβουλία.

Οι επικρίσεις για τα σχέδια και η υποκρισία της ΕΕ

Παρότι οι ηγέτες των πέντε χωρών δήλωσαν ότι το σχέδιο θα συμμορφώνεται με το Δίκαιο της ΕΕ, η δίκαιη κριτική έχει να κάνει με την αποστολή μεταναστών σε μια χώρα με την οποία δεν έχουν καμία απολύτως σύνδεση.

Το Συμβούλιο της Ευρώπης δήλωσε τον Ιούλιο ότι οι κόμβοι επιστροφής εγκυμονούν “σημαντικούς κινδύνους για τα ανθρώπινα δικαιώματα”.

Οι ισχυρισμοί ότι το σχέδιο αποσκοπεί στην αποτροπή έχουν απορριφθεί από ερευνητές, οι οποίοι επισημαίνουν ότι δεν υπάρχουν αποδείξεις πως η αποτροπή λειτουργεί.

“Η αυστηροποίηση των μέτρων αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο ταξιδεύουν οι άνθρωποι, όχι το αν θα ταξιδέψουν. Κάποιοι σταματούν προσωρινά ή αλλάζουν διαδρομή, ενώ οι διακινητές προσαρμόζονται και αυξάνουν τις τιμές τους”, δήλωσε στη Deutsche Welle ο Ρομπέρτο Φορίν από το Mixed Migration Centre, ένα ερευνητικό ινστιτούτο που συλλέγει δεδομένα κατά μήκος των μεταναστευτικών διαδρομών.

Η επιλογή της Ρουάντα έχει επίσης προκαλέσει αντιδράσεις, καθώς η κυβέρνηση του προέδρου Πολ Καγκάμε κατηγορείται ιδιαίτερα για καταστολή της αντιπολίτευσης και στήριξη της ανταρτικής οργάνωσης M23 στη γειτονική Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό. Η ίδια η κυβέρνηση της Ρουάντα αρνείται κάθε εμπλοκή.

“Η επιδότηση του Κιγκάλι για τη φιλοξενία ενός προγράμματος απελάσεων όχι μόνο θα προκαλέσει πόνο και βλάβη σε όσους απελαθούν, αλλά θα χρηματοδοτήσει και θα προσφέρει πολιτική επιρροή σε μια κυβέρνηση υπεύθυνη για σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο εσωτερικό της χώρας και στο εξωτερικό“, δήλωσε η ανώτερη ερευνήτρια του Human Rights Watch για την Αφρική, Κλεμεντίν ντε Μοντζουά. Η οργάνωση έχει αποδεικτικά στοιχεία για τη διαπλοκή της κυβέρνησης της Ρουάντα με την αντάρτικη οργάνωση.

Η σχέση των δύο μεριών καταγράφεται και από παρατηρητές του ΟΗΕ. Επικριτές και ερευνητές υποστηρίζουν επίσης ότι η παρέμβαση υποκινείται από την εκμετάλλευση του τεράστιου ορυκτού πλούτου του ανατολικού Κονγκό, συμπεριλαμβανομένων του κολτανίου, του χρυσού και του λιθίου.

Οι υποστηρικτές του Καγκάμε και δυτικοί διπλωμάτες τονίζουν ότι ως ηγέτης του Πατριωτικού Μετώπου της Ρουάντα (RPF) τερμάτισε τη γενοκτονία του 1994, στην οποία δολοφονήθηκαν περίπου 800.000 άνθρωποι.

Ο ύπατος αρμοστής των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου του ΟΗΕ εξέφρασε την έντονη ανησυχία του για τα πλάνα αυτά. “Οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν μπορούν απλώς να μεταθέτουν σε τρίτες χώρες τις υποχρεώσεις τους ως προς τα δικαιώματα του ανθρώπου“, είχε δηλώσει ο Φόλκερ Τουρκ. “Η κράτηση και η επιστροφή σε τρίτες χώρες ευάλωτων ατόμων, περιλαμβανομένων παιδιών, αποτελεί μία εξαιρετικά λεπτή άσκηση κρατικής εξουσίας και φέρει υψηλούς κινδύνους παραβίασης των δικαιωμάτων του ανθρώπου”, πρόσθεσε.

Δεδομένου ότι επισήμως οι συμφωνίες αυτές θα μπορούν να συνάπτονται μόνο με τρίτες χώρες που σέβονται τα ανθρώπινα δικαιώματα, το διεθνές δίκαιο και την αρχή της μη επαναπροώθησης και πως οι εθνικές αρχές θα πρέπει να ενημερώνουν την Επιτροπή και τα άλλα κράτη μέλη πριν από την έναρξη ισχύος των συμφωνιών αυτών, εγείρονται τεράστια ζητήματα για το πώς εγκρίθηκε τελικά το deal με τη Ρουάντα την ώρα που η ίδια η ΕΕ της έχει επιβάλει κυρώσεις.

Συγκεκριμένα:

  • Στο πλαίσιο των περιοριστικών μέτρων για την κατάσταση στη ΛΔΚ, το Συμβούλιο της ΕΕ έχει προσθέσει στη λίστα κυρώσεων ανώτατους αξιωματικούς των Ενόπλων Δυνάμεων της Ρουάντα (RDF) – όπως διοικητές μεραρχιών και ειδικών δυνάμεων που επιχειρούν στο ανατολικό Κονγκό, καθώς και κρατικούς αξιωματούχους (όπως τον επικεφαλής του Συμβουλίου Ορυχείων, Πετρελαίου και Φυσικού Αερίου της Ρουάντα).
  • Η ΕΕ έχει επιβάλει επίσης κυρώσεις και σε νομικά πρόσωπα στη Ρουάντα, όπως το διυλιστήριο χρυσού Gasabo Gold Refinery στο Κιγκάλι, με την κατηγορία της παράνομης διακίνησης και εκμετάλλευσης φυσικών πόρων (ορυκτών) από την εμπόλεμη ζώνη του Κονγκό.

Σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής (Frontex), σημειώθηκαν σχεδόν 110.000 παράτυπες διελεύσεις συνόρων προς την ΕΕ τους πρώτους 10 μήνες του 2026, αριθμός που αντιπροσωπεύει μείωση 29% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος.

Τον Οκτώβριο εντοπίστηκαν περίπου 18.100 διελεύσεις, δηλαδή περίπου 6% λιγότερες σε σχέση με τον Οκτώβριο του 2025, αλλά 22% περισσότερες από τον Σεπτέμβριο, “κυρίως λόγω της απότομης αύξησης των αφίξεων μέσω της διαδρομής της Δυτικής Αφρικής προς τα Κανάρια Νησιά”.

Πηγή: news247.gr

Η ΕΕ προετοιμάζεται αθόρυβα για το ενδεχόμενο “μεγάλης υβριδικής επίθεσης με θύματα”

Η ΕΕ προετοιμάζεται αθόρυβα για το ενδεχόμενο “μεγάλης υβριδικής επίθεσης με θύματα”

Τετάρτη, 07/10/2026 - 15:34

Οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης προετοιμάζονται διακριτικά για το πώς θα πρέπει να αντιδράσει το μπλοκ σε μια σοβαρή υβριδική επίθεση που θα μπορούσε να προκαλέσει πολλαπλούς θανάτους, ένα σενάριο που θεωρείται πλέον ολοένα και πιο πιθανό, σύμφωνα με Ευρωπαίους διπλωμάτες και αξιωματούχους.

Οι σχετικές διαβουλεύσεις, ωστόσο, φέρνουν στην επιφάνεια και τις διαφορετικές προσεγγίσεις μεταξύ των κρατών-μελών για το πόσο ενεργό ρόλο θα πρέπει να αναλάβει η ΕΕ σε ζητήματα ασφάλειας, αλλά και για το κατά πόσο οι πρωτοβουλίες της κινδυνεύουν να επικαλύψουν εκείνες του ΝΑΤΟ, όπως γράφει το POLITICO.

Οι κλειστές συσκέψεις των 27

Το τελευταίο διάστημα, οι πρεσβευτές των 27 κρατών-μελών συνεδριάζουν σε «περιορισμένη σύνθεση», χωρίς κινητά τηλέφωνα και συνεργάτες, με αντικείμενο ακριβώς το σενάριο μιας επίθεσης μεγάλης κλίμακας.

Οι συζητήσεις εντάθηκαν μετά τον εντοπισμό, τον Αύγουστο, drone με εκρηκτικά στο αεροδρόμιο της Λειψίας.

Η ΕΕ διαθέτει εδώ και χρόνια εργαλεία για την αντιμετώπιση υβριδικών απειλών, όπως κυβερνοεπιθέσεις, παρεμβάσεις σε εκλογές και δολιοφθορές. Η διαφορά είναι ότι πλέον το ενδιαφέρον στρέφεται σε περιστατικά που θα μπορούσαν να προκαλέσουν μαζικές απώλειες.

Σύμφωνα με δύο διπλωμάτες, πρόσφατη συνάντηση των πρεσβευτών επικεντρώθηκε ακριβώς σε τέτοια σενάρια.

Από την έναρξη της πλήρους ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία, η ΕΕ κατηγορεί τη Μόσχα ότι έχει εντείνει τις κυβερνοεπιθέσεις, τις δολιοφθορές και τις μυστικές επιχειρήσεις στο ευρωπαϊκό έδαφος.

Ο Ευρωπαίος επίτροπος Δικαιοσύνης, Μάικλ ΜακΓκραθ, δήλωσε στο POLITICO ότι οι ευρωπαϊκές δημοκρατίες αντιμετωπίζουν «αυξανόμενο αριθμό απειλών», προσθέτοντας ότι η ΕΕ ενισχύει τις δυνατότητες έγκαιρης προειδοποίησης και συλλογικής αντίδρασης.

Προετοιμασία για «κάτι σοβαρό»

Οι συζητήσεις επικεντρώνονται, μεταξύ άλλων, στην ανάπτυξη ομάδων άμεσης αντίδρασης, στην ταχεία αποδέσμευση ευρωπαϊκών κονδυλίων προς το κράτος που θα πληγεί, αλλά και στον τρόπο με τον οποίο θα επικοινωνήσουν την κρίση οι ευρωπαϊκοί θεσμοί.

«Πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι για κάτι σοβαρό», ανέφερε ανώτερος Ευρωπαίος διπλωμάτης, τονίζοντας ότι το περιστατικό στη Λειψία κατέδειξε πως μια επίθεση με πολλούς νεκρούς δεν μπορεί πλέον να αποκλειστεί.

Άλλος αξιωματούχος ήταν ακόμη πιο κατηγορηματικός, σημειώνοντας ότι, δεδομένης της έκτασης των ρωσικών επιχειρήσεων, «είναι καθαρά θέμα τύχης» που δεν έχουν υπάρξει μέχρι στιγμής ανθρώπινες απώλειες.

Σχεδόν καθημερινά περιστατικά

Οι ευρωπαϊκές αρχές καταγράφουν σχεδόν καθημερινά περιστατικά που εντάσσονται στην κατηγορία των λεγόμενων υβριδικών επιθέσεων, δηλαδή ενεργειών που παραμένουν κάτω από το όριο μιας ανοιχτής πολεμικής πράξης.

Σε αυτά περιλαμβάνονται επιθέσεις με drones, ύποπτες πυρκαγιές σε κρίσιμες υποδομές, σχέδια για τοποθέτηση εμπρηστικών μηχανισμών σε εμπορικούς κόμβους και παραβιάσεις εναέριου χώρου.

Η Τέγια Τιιλικάινεν, διευθύντρια του Ευρωπαϊκού Κέντρου Αριστείας για την Αντιμετώπιση Υβριδικών Απειλών, εκτιμά ότι όσο αυξάνεται η χρήση πιο επικίνδυνων μέσων, τόσο μεγαλώνει και η πιθανότητα να υπάρξουν θύματα, είτε εκ προθέσεως είτε κατά λάθος.

Ανάλογη ανησυχία υπάρχει και στο ΝΑΤΟ. Διπλωμάτης της Συμμαχίας δήλωσε ότι αν χαθεί η ζωή πολίτη κράτους-μέλους, η πίεση για αντίδραση θα είναι εξαιρετικά μεγάλη.

Η διαφωνία για τον ρόλο της ΕΕ

Το βασικό σημείο τριβής είναι το κατά πόσο η ΕΕ θα πρέπει να αναλάβει μεγαλύτερο ρόλο στην ασφάλεια ή αν κάτι τέτοιο θα δημιουργήσει επικάλυψη με το ΝΑΤΟ.

Ορισμένες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες φοβούνται ότι η δημιουργία παράλληλων μηχανισμών θα περιπλέξει τη λήψη αποφάσεων σε μια στιγμή όπου η ταχύτητα θα είναι κρίσιμη.

Η Οάνα Λουνγκέσκου, πρώην εκπρόσωπος του ΝΑΤΟ και σήμερα διακεκριμένη ερευνήτρια στο RUSI, προειδοποίησε ότι η σύγχυση αρμοδιοτήτων μπορεί να επιβραδύνει την αντίδραση.

Παράλληλα, υπάρχουν σοβαρές ανησυχίες για την ασφάλεια των πληροφοριών εντός της ΕΕ.

Αρκετοί διπλωμάτες εμφανίζονται επιφυλακτικοί ως προς την ανταλλαγή εξαιρετικά ευαίσθητων δεδομένων σε ευρωπαϊκά όργανα, φοβούμενοι διαρροές προς τα μέσα ενημέρωσης ή ακόμη και προς τη Μόσχα.

Το σχέδιο της φον ντερ Λάιεν

Η συζήτηση συμπίπτει με την προσπάθεια της προέδρου της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν να ενισχύσει τον ρόλο της ΕΕ στον τομέα της ασφάλειας.

Στην τελευταία ομιλία της για την Κατάσταση της Ένωσης, πρότεινε ένα «πρωτόκολλο έκτακτης ανάγκης για την ασφάλεια», ώστε τα κράτη-μέλη να μπορούν να συντονίζονται γρήγορα σε περίπτωση μεγάλης κρίσης.

Η πρόταση, μαζί με τη δημιουργία ενός «Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ασφαλείας», αναμένεται να περιληφθεί στη νέα Ευρωπαϊκή Στρατηγική Ασφάλειας, η οποία αναμένεται να παρουσιαστεί στις αρχές Νοεμβρίου.

Ωστόσο, αρκετοί διπλωμάτες θεωρούν ότι δεν χρειάζονται νέοι μηχανισμοί, αλλά καλύτερη αξιοποίηση όσων ήδη υπάρχουν.

Ο IPCR και τα υπάρχοντα εργαλεία

Ένα από αυτά είναι ο Ολοκληρωμένος Μηχανισμός Πολιτικής Αντιμετώπισης Κρίσεων, γνωστός ως IPCR.

Ο μηχανισμός επιτρέπει στη χώρα που ασκεί την εκ περιτροπής προεδρία της ΕΕ να συγκαλεί έκτακτες συναντήσεις με τη συμμετοχή ειδικών από το ΝΑΤΟ, τον ΟΗΕ και άλλους διεθνείς οργανισμούς, έπειτα από αίτημα του κράτους που έχει πληγεί.

Σε περίπτωση μεγάλης υβριδικής επίθεσης, πάντως, η κύρια ευθύνη για την επιλογή της αντίδρασης παραμένει στο κράτος που δέχεται την επίθεση.

Η Γαλλία είχε ενεργοποιήσει το άρθρο 42.7 της ΕΕ μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις στο Παρίσι το 2015, στη μοναδική μέχρι σήμερα εφαρμογή της ρήτρας αμοιβαίας συνδρομής.

Ποιος κάνει τι σε μια μεγάλη κρίση

Για να αποφευχθεί η σύγχυση, η Λουνγκέσκου προτείνει σαφή καταμερισμό ρόλων: το ΝΑΤΟ να αναλαμβάνει κυρίως την ανταλλαγή πληροφοριών και τη στρατιωτική αποτροπή, ενώ η ΕΕ να επικεντρώνεται στην πολιτική και μη στρατιωτική διαχείριση της κρίσης.

Από την πλευρά της, η Τιιλικάινεν θεωρεί χρήσιμες τις ευρωπαϊκές προσπάθειες, αλλά υπογραμμίζει ότι δεν μπορούν να υποκαταστήσουν την ανθεκτικότητα και την προετοιμασία σε εθνικό επίπεδο.

Και, όπως σημειώνει η Λουνγκέσκου, για τη Μόσχα οι θεσμικές διαχωριστικές γραμμές μεταξύ ΕΕ και ΝΑΤΟ δεν έχουν ιδιαίτερη σημασία.

«Ο Πούτιν δεν ενδιαφέρεται αν οι αποφάσεις λαμβάνονται στην Coreper ή στο NAC», είπε. «Δεν είναι έτσι που σκέφτεται η Μόσχα».

H G7 θα απελευθερώσει 100 εκατ. βαρέλια πετρελαίου- Τραμπ: Η Ευρώπη «ρίχνει» ντίζελ στην αγορά

H G7 θα απελευθερώσει 100 εκατ. βαρέλια πετρελαίου- Τραμπ: Η Ευρώπη «ρίχνει» ντίζελ στην αγορά

Παρασκευή, 02/10/2026 - 18:42

ΑΡΧΟΝΤΙΑ ΚΑΤΣΟΥΡΑ

Η Γαλλία παρουσίασε σχέδιο για την απελευθέρωση αποθεμάτων ντίζελ έκτακτης ανάγκης κατόπιν πιέσεων από τις ΗΠΑ. O Γάλλος πρόεδρος ανακοίνωσε συμφωνία στο πλαίσιο της G7, για συντονισμένη δράση. Πριν διαμορφώσει την πρότασή του, ο Γάλλος πρόεδρος μίλησε με τον Αμερικανό ομόλογό του, αλλά και με τον πρωθυπουργό του Καναδά, Μαρκ Κάρνεϊ.

Οι τιμές των καυσίμων, που έχουν εκτοξευθεί λόγω του πολέμου στο Ιράν, αλλά και των πληγμάτων της Ουκρανίας σε ρωσικές ενεργειακές υποδομές, έχουν ήδη επιβαρύνει τους προϋπολογισμούς των νοικοκυριών διεθνώς. Ωστόσο, για τον Αμερικανό πρόεδρο το ζήτημα της τιμής του ντίζελ βαρύνει ακόμη περισσότερο, καθώς είναι ορατή η εκλογική ήττα των Ρεπουμπλικάνων στις ενδιάμεσες εκλογές. Ο ίδιος δέχεται πιέσεις να απαγορεύσει τις αμερικανικές εξαγωγές ντίζελ. Η απόφαση της G7 λέει ότι οι χώρες συμφώνησαν «να μη λάβουν μέτρα που περιορίζουν τη διακίνηση ενέργειας και πετρελαίου».

Η ανάρτηση Τραμπ

Ωστόσο, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ προσπάθησε να παρουσιάσει σαν νίκη την απόφαση. Και εξήγγειλε την απελευθέρωση αποθεμάτων ντίζελ μόνο από την ΕΕ (οι ΗΠΑ είναι μέλος της G7 επίσης), ισχυριζόμενος επίσης ότι θα ξεκινήσει «άμεσα». Χωρίς ωστόσο να δώσει οποιοδήποτε χρονοδιάγραμμα ή ποσότητα καυσίμων που θα πέσει στην αγορά.

Αυτή η δήλωση διαφέρει από την απόφαση της G7 για το ντίζελ, καθώς μέλη της είναι και άλλες χώρες, που δεν είναι μέλη της ΕΕ. Επίσης, οποιαδήποτε απελευθέρωση αποθεμάτων θα απαιτούσε επίσης συντονισμό μεταξύ των χωρών που συμμετέχουν στο σύστημα αποθεμάτων έκτακτης ανάγκης του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA).

Τι αποφάσισε η G7

Σύμφωνα με τον Εμανουέλ Μακρόν, μετά την τηλεδιάσκεψη της G7, την προεδρία της οποίας έχει η Γαλλία, αποφασίστηκαν τα εξής:

Συμφωνούμε να εργαστούμε με συντονισμένο τρόπο για να συμβάλουμε στη μείωση των τιμών των προϊόντων πετρελαίου, και ιδίως του ντίζελ.

Αποφασίσαμε:

  • να καταστήσουμε την παραγωγή πιο ευέλικτη, ώστε να παράγουμε στη μέγιστη δυναμικότητα των διυλιστηρίων μας,
  • να απελευθερώσουμε στρατηγικά αποθέματα ύψους έως και 100 εκατομμυρίων βαρελιών, εντός 4 μηνών, σε συνεργασία με τους εταίρους μας και υπό τον συντονισμό του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας,
  • να μην λάβουμε μέτρα που περιορίζουν τη διακίνηση ενέργειας και προϊόντων πετρελαίου μεταξύ των χωρών-εταίρων.

 

Η γαλλική πρόταση

Σύμφωνα με το δίκτυο Euronews, η Γαλλία έθεσε το ζήτημα αυτό στη τηλεφωνική επικοινωνία που είχαν οι ηγέτες της ΕΕ νωρίτερα την Παρασκευή. Υποστήριξε ότι είναι ένα μέτρο που θα μετριάσει τις διαρκώς αυξανόμενες τιμές του ντίζελ, θα αντιμετωπίσει της ανησυχίες για τον εφοδιασμό της αγοράς, ενώ απαντά και στις πιέσεις των ΗΠΑ.


«Στόχος είναι ο συντονισμός μέτρων για τη συμβολή στην άμβλυνση των πιέσεων στις τιμές και τη διασφάλιση του εφοδιασμού με αργό πετρέλαιο και διυλισμένα προϊόντα — τόσο μεταξύ των χωρών της G7 όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο», ανακοίνωσε το Μέγαρο των Ηλυσίων.

 

Τρεις διπλωμάτες της ΕΕ, που μίλησαν στο Euronews είπαν ότι η Γαλλία πρότεινε την απελευθέρωση 50 εκατομμυρίων βαρελιών ντίζελ παράλληλα με άλλα 50 εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου από τα αποθέματα έκτακτης ανάγκης του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA).

«Οι ΗΠΑ ζήτησαν 100 εκατομμύρια βαρέλια, αλλά η ΕΕ δεν το αποδέχεται και η Γαλλία πρότεινε τη φόρμουλα 50+50», σύμφωνα με έναν από τους διπλωμάτες.

Η προτεινόμενη διάκριση μεταξύ ντίζελ και αργού πετρελαίου είναι σημαντική. Το ντίζελ μπορεί να φτάσει στους καταναλωτές ταχύτερα. Το αργό πετρέλαιο πρέπει πρώτα να υποστεί διύλιση για να μετατραπεί σε καύσιμο.

Η διαφωνία της Γερμανίας για το ντίζελ

Ωστόσο, όπως επισημαίνει το Politico, που επίσης επικαλείται πηγές στην ΕΕ, το Βερολίνο εμφανίστηκε διστακτικό ως προς την αποδέσμευση οποιασδήποτε ποσότητας. «Η Γερμανία και άλλες χώρες δεν θέλουν να χρησιμοποιηθούν τα αποθέματα· επιθυμούν να αποδεσμεύσουν αποθέματα μόνο για πραγματικούς λόγους ασφάλειας του εφοδιασμού», δήλωσε πρόσωπο με γνώση των συνομιλιών, που μίλησε υπό το καθεστώς ανωνυμίας.

Η Γερμανία και η Γαλλία διαθέτουν τα μεγαλύτερα αποθέματα πετρελαίου και πετρελαιοειδών προϊόντων στην Ευρώπη, βάσει των επίσημων στατιστικών στοιχείων της ΕΕ.

«Η Γαλλία προτίθεται να συμμετάσχει και να ικανοποιήσει το αίτημα… είναι σαφές ότι η ΕΕ θα προβεί σε κάποια ενέργεια, εφόσον βέβαια υπάρξει συμφωνία», δήλωσε άλλη πηγή. Όπως επισήμανε η πηγή, οι ΗΠΑ έχουν απευθύνει διαφορετικά αιτήματα σε διαφορετικές χώρες. Πρόκειται για ένα τυπικό, «χαοτικό», όπως το χαρακτήρισε, «αμερικανικό αίτημα: δεν ακολουθούν τις επίσημες, προβλεπόμενες οδούς».

Ο Τραμπ θέλει 120 εκατ. βαρέλια

Οι ΗΠΑ ασκούν πιέσεις στις ευρωπαϊκές χώρες να απελευθερώσουν περισσότερα στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου. Η Ουάσιγκτον επιδιώκει να συγκρατήσει τις αυξανόμενες τιμές των καυσίμων ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου, ενώ η κυβέρνηση Τραμπ εξετάζει επίσης το ενδεχόμενο απαγόρευσης των εξαγωγών ντίζελ.

Ο Αμερικανός υπουργός Ενέργειας Κρις Ράιτ είχε προτείνει προηγουμένως στην ΕΕ να απελευθερώσει 120 εκατομμύρια βαρέλια από τα αποθέματά της σε διάστημα τριών μηνών, ως εναλλακτική λύση έναντι μιας δραστικής απαγόρευσης των εξαγωγών ντίζελ από τις ΗΠΑ.

Η αμερικανική κυβέρνηση, προκειμένου να πιέσει τις χώρες να ικανοποιήσουν το αίτημά της χρησιμοποίησε ως απειλή τη διακοπή εξαγωγών ντίζελ. Ο Μακρόν έχει χαρακτηρίσει στο παρελθόν μια πιθανή απαγόρευση των εξαγωγών ντίζελ από τις ΗΠΑ ως «καταστροφική», με τη Γαλλία να συγκαταλέγεται στις χώρες που αναμένεται να πληγούν περισσότερο.

Οι συζητήσεις αυτές γίνονται ενώ η τιμή του πετρελαίου έχει ξεπεράσει τα 100 δολάρια το βαρέλι. Αιτία, η ανάπτυξη τρίτου αμερικανικού αεροπλανοφόρου στη Μέση Ανατολή, ένδειξη ότι οι ΗΠΑ ετοιμάζονται πιθανόν για επανάληψη της στρατιωτικής δράσης εναντίον του Ιράν. Ταυτόχρονα, η Κίνα έχει ανακοινώσει την αναστολή των εξαγωγών καυσίμων.

Η ΕΕ έτοιμη για συντονισμένη δράση για το ντίζελ

Μετά τη συνάντηση των ηγετών για την ενέργεια, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δήλωσε ότι η ΕΕ είναι «έτοιμη για συλλογική δράση». Ωστόσο τόνισε ότι ο IEA θα είναι υπεύθυνος για τον συντονισμό τυχόν απελευθέρωσης αποθεμάτων.

Πηγή: in.gr

Φιάσκο με τον ευρω-έλεγχο για τα Τέμπη: Ηλθον, είδον και απήλθον με… λεωφορείο – Δεν μπήκαν καν σε τρένο

Φιάσκο με τον ευρω-έλεγχο για τα Τέμπη: Ηλθον, είδον και απήλθον με… λεωφορείο – Δεν μπήκαν καν σε τρένο

Πέμπτη, 24/09/2026 - 08:20

ΑΡΗΣ ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ

Ηρθαν να αξιολογήσουν τα μέτρα που ελήφθησαν μετά το σιδηροδρομικό έγκλημα των Τεμπών, αλλά δεν μπήκαν καν μέσα σε ελληνικό τρένο! Η τριήμερη επίσκεψη αντιπροσωπείας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ολοκληρώθηκε χθες με την επικεφαλής της, Dolors Montserrat του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, να απαντά βιαστικά σε ελάχιστες ερωτήσεις, δηλώνοντας «ήσυχη» από τις διαβεβαιώσεις που της έδωσαν ότι υπάρχει πρόοδος στα συστήματα ασφαλείας και «εμπιστοσύνη στην ελληνική Δικαιοσύνη».

Ως άλλος «Πόντιος Πιλάτος», η Ισπανίδα πολιτικός δεν θέλησε να μιλήσει για τη συγκάλυψη των ευθυνών στη διερεύνηση του ατυχήματος και την απαξίωση που συνεχίζει να βιώνει ο ελληνικός σιδηρόδρομος, αλλά απλώς μετέφερε τις διαβεβαιώσεις που έλαβε από την ελληνική κυβέρνηση και τις «ανεξάρτητες αρχές» –τη Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων (ΡΑΣ) και τον φορέα διερεύνησης ΕΟΔΑΣΑΑΜ– ότι λαμβάνονται μέτρα προκειμένου να μην επαναληφθεί ένα τόσο τραγικό γεγονός.

Φιάσκο με τον ευρω-έλεγχο για τα Τέμπη: Ηλθον, είδον και απήλθον με… λεωφορείο – Δεν μπήκαν καν σε τρένο
Η Dolors Montserrat δήλωσε «ήσυχη» από τις διαβεβαιώσεις που της έδωσαν ότι υπάρχει πρόοδος στα συστήματα ασφαλείας και «εμπιστοσύνη στην ελληνική Δικαιοσύνη» (ΤΑΤΙΑΝΑ ΜΠΟΛΑΡΗ /EUROKINISSI)

Τριάμισι χρόνια μετά το δυστύχημα των Τεμπών, η τριήμερη διερευνητική επίσκεψη της αντιπροσωπείας κατέληξε σε αφόρητες γενικότητες και ένα «πλυντήριο» για την ελληνική κυβέρνηση με δεδομένο ότι η Νέα Δημοκρατία συμμετέχει στο Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα, το οποίο επέβαλε στελέχη της κυβερνητικής παράταξης στα όργανα της Ευρωπαϊκής Ενωσης που εποπτεύουν τις μεταφορές, δηλαδή τον Απόστολο Τζιτζικώστα και την Ελίζα Βόζεμπεργκ.

Υπενθυμίζεται ότι μία βδομάδα νωρίτερα, η «Εφ.Συν.» είχε προαναγγείλει την επίσκεψη της αντιπροσωπείας («Ευρωπαϊκός έλεγχος για το έγκλημα των Τεμπών», 15/9/26). Στο ρεπορτάζ, μάλιστα, περιγράφαμε την προσπάθεια του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος να αλλάξει η ατζέντα των συναντήσεων και να μην υπάρξει επίσκεψη στον τόπο του δυστυχήματος ή συνάντηση με το σωματείο των μηχανοδηγών που κατήγγειλε τα ελλιπή συστήματα ασφαλείας πριν από τα Τέμπη και τον Δ. Κουρέτα.

Τελικά, η αντιπροσωπεία βρέθηκε στα Τέμπη, αλλά συναντήθηκε και με τον περιφερειάρχη Θεσσαλίας, Δημήτρη Κουρέτα, που έδωσε τα στοιχεία για τις τότε απευθείας αναθέσεις σε εταιρείες-φαντάσματα που ανέλαβαν το «μπάζωμα» στον τόπο του εγκλήματος, μεταφέροντας μαζί με τα συντρίμμια και ανθρώπινα υπολείμματα στον χώρο φύλαξης στο Κουλούρι.

Με όσο γίνεται πιο στρογγυλεμένο τρόπο, η Montserrat ανέφερε σχετικά ότι «αναγνωρίσαμε τις σοβαρές ανησυχίες που εκφράστηκαν σχετικά με την κατάσταση της σιδηροδρομικής υποδομής κατά τον χρόνο του ατυχήματος, καθώς και τη διαχείριση του τόπου του ατυχήματος αμέσως μετά, η οποία βρίσκεται πλέον υπό δικαστικό έλεγχο από τα ελληνικά δικαστήρια». Εσπευσε επίσης να τονίσει ότι «το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και η Επιτροπή Αναφορών δεν είναι δικαστική αρχή» και ακόμα την «πλήρη εμπιστοσύνη στην ανεξαρτησία των ελληνικών δικαστικών αρχών και στην ικανότητά τους να ασκούν τις αρμοδιότητές τους».

Ψέλλισε ελάχιστα περί διαφάνειας και τη σημασία τής «ορθά διαχειριζόμενης χρηματοδότησης της Ε.Ε.», λες και δεν έχει ακούσει τίποτε για τις πρωτοβουλίες της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, και είπε ότι οι ανταλλαγές απόψεων στην τριήμερη επίσκεψη «παρείχαν πολύτιμες πληροφορίες σχετικά με την πρόοδο που έχει σημειωθεί όσον αφορά τη βελτίωση της ασφάλειας των σιδηροδρόμων», αφήνοντας μικρό παραθυράκι στις «ανησυχίες σχετικά με τον ρυθμό υλοποίησης, ιδίως την έλλειψη πλήρους ανάπτυξης του συστήματος ETCS και την ανάγκη για περαιτέρω επενδύσεις, οι οποίες είναι σημαντικές για την ανάκτηση της εμπιστοσύνης του κοινού».

Υπενθυμίζεται ότι η συγκεκριμένη επίσκεψη ευρωβουλευτών έγινε στο πλαίσιο της αναφοράς που κατέθεσε το 2024 ο Σύλλογος Πληγέντων, όμως η Ευρωπαϊκή Ενωση είχε ήδη επιληφθεί στο θέμα των Τεμπών μέσω της Κομισιόν και του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Σιδηροδρόμων (ERA) που ήδη από το 2023 διαπίστωνε την έλλειψη ενός φορέα ικανού να έχει την ευθύνη για την ασφάλεια των σιδηροδρομικών συστημάτων.

Το σύστημα αυτόματης πέδησης και οι χαμένοι φάκελοι

Ενα από τα ελάχιστα ερωτήματα που δέχθηκε η Montserrat, «για να μη χάσει το αεροπλάνο», αφορούσε μοιραία το σύστημα αυτόματης πέδησης τρένων ETCS που ξεκίνησε να εγκαθίσταται από το 2007 αλλά ακόμα και σήμερα δεν λειτουργεί. Κάπου εκεί ξεκίνησε το παιχνίδι με τις λέξεις, που αρέσει και στην ελληνική κυβέρνηση η οποία εδώ και μήνες έλεγε ότι έχει εγκατασταθεί, μέχρι που ο επικεφαλής του ΟΣΕ παραδέχθηκε στη Βουλή ότι δεν λειτουργεί.

Η αντιπρόεδρος της Επιτροπής Αναφορών μετέφερε τις διαβεβαιώσεις της ΡΑΣ και του ΕΟΔΑΣΑΑΜ ότι στον κεντρικό άξονα Αθήνα – Θεσσαλονίκη το ETCS εφαρμόζεται, αλλά «όχι 100% λειτουργικό»… Ανέφερε ότι εκκρεμεί η πιστοποίηση-έγκριση κάποιων τμημάτων, ενώ αργότερα μάθαμε ότι υπάρχει μια χαρακτηριστική διάσταση απόψεων ανάμεσα στους εμπλεκόμενους. Ενώ, δηλαδή, ο ΟΣΕ ενημέρωσε ότι έχουν σταλεί στη ΡΑΣ οι φάκελοι για όλα τα τμήματα που εκκρεμούν, η ΡΑΣ απάντησε στις συναντήσεις ότι κάποιοι φάκελοι ακόμη αναμένονται.

Πάντως, η Ισπανίδα πολιτικός (πρώην υπουργός Υγείας στην κυβέρνηση Ραχόι) φρόντισε να χρυσώσει το χάπι λέγοντας ότι έχει διαβεβαιώσεις πως έως το 2030 θα λειτουργεί ETCS σε ολόκληρο το ελληνικό δίκτυο (ακόμα και στον οδοντωτό ή το τρενάκι του Πηλίου άραγε;) και τότε η Ελλάδα θα είναι πιο μπροστά ακόμα και από την Ισπανία!!!

Railway και εις τας Ευρώπας

Η αναφορά της ευρωβουλεύτριας που προκάλεσε ρίγη συγκινήσεως στην ελληνική κυβέρνηση ήταν εκείνη σχετικά με το σύστημα εντοπισμού τρένων μέσω δορυφόρου, το railway.gov.gr. Εκανε ειδική αναφορά στο σύστημα αυτό που στήθηκε για να δείχνει τη θέση των ελάχιστων τρένων που κυκλοφορούν (δύο ημερησίως Αθήνα – Θεσσαλονίκη έναντι 12 στο παρελθόν) και να προλαμβάνει, υποτίθεται, τις μετωπικές συγκρούσεις.

Υπενθυμίζεται ότι το σύστημα αυτό δεν υπάγεται στα πιστοποιημένα συστήματα που ισχύουν στην Ευρώπη, καθώς εκεί λειτουργούν κανονικά τα κλασικά, τηλεδιοίκηση-σηματοδότηση, ETCS όπου χρειάζεται και GSMR για απρόσκοπτες επικοινωνίες. Χαρακτήρισε το σύστημα αυτό «θετική εμπειρία για άλλες χώρες», ασχέτως του αν κάποιος που θα δει δύο τρένα στην ίδια γραμμή θα πρέπει να γυρίσει σε κάποιο από τα πιστοποιημένα συστήματα προκειμένου να ειδοποιήσει τον μηχανοδηγό για την επικίνδυνη πορεία.

Μαθήματα

Η αντιπροσωπεία των ευρωβουλευτών δεν ταξίδεψε με ένα ελληνικό τρένο, αλλά επισκέφθηκε το Κέντρο Ελέγχου Κυκλοφορίας, που επί Τεμπών δεν λειτουργούσε, στη Λάρισα. Η «Εφ.Συν.» υπέβαλε ερώτημα για την εκπαίδευση του κρίσιμου προσωπικού, όπως οι σταθμάρχες, και τις προσλήψεις που εκκρεμούν από το 2022. Η Montserrat απάντησε πως «μίλησε με τα συνδικάτα» και της είπαν «πως παρέχεται εκπαίδευση και ότι πρέπει να βελτιώνεται συνεχώς». Η αλήθεια είναι πως η επίσης βιαστική συνάντηση με τα συνδικάτα έγινε λίγο πριν από τη συνέντευξη Τύπου και εκεί ακούστηκαν παράπονα για τις απολύσεις στη Hellenic Train (χθες τις κατήγγειλε και το ελεγχόμενο από τη γαλάζια ΔΑΚΕ σωματείο) και τις προσλήψεις στον ΟΣΕ. Η επικεφαλής, πάντως, έκλεισε τις απαντήσεις της λέγοντας πως οι ευρωβουλευτές φεύγουν «πολύ καθησυχασμένοι, ήρεμοι και σίγουροι, επειδή όλοι, ακόμα και τα θύματα, είπαν ότι πιστεύουν και εμπιστεύονται πλήρως την ανεξαρτησία του ελληνικού δικαστικού συστήματος και την ικανότητά του να επιλύσει αυτήν την υπόθεση», αλλά και ότι εξάγονται μαθήματα προκειμένου «να μην υπάρξει ποτέ ξανά ατύχημα σαν αυτό στην Ελλάδα, ούτε στην Ελλάδα ούτε πουθενά».

«Τριάμισι χρόνια μετά το έγκλημα στα Τέμπη, τα βασικά συστήματα ασφάλειας και επικοινωνίας του σιδηροδρόμου, ETCS και GSM-R, εξακολουθούν να μη βρίσκονται σε πλήρη λειτουργία στο σύνολο του δικτύου, όπως αναδείχθηκε κατά την επίσκεψή μας στη Λάρισα και την Αθήνα, στο πλαίσιο της αποστολής της Επιτροπής Αναφορών (PETI) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου», ανέφεραν σε κοινή τους δήλωση οι ευρωβουλευτές Γιάννης Μανιάτης και Isilda Gomes που συμμετείχαν στην αποστολή ως μέλη της πολιτικής ομάδας των Σοσιαλδημοκρατών.

«Σε αντίθεση με τις δηλώσεις εφησυχασμού από την επικεφαλής της αποστολής της Επιτροπής Αναφορών, Ντ. Μονσεράτ, περί “προόδου που έχει σημειωθεί και της βελτίωσης της ασφάλειας των σιδηροδρόμων”, η κατάσταση στον σιδηρόδρομο σε Ελλάδα και Ε.Ε., εν έτει 2026, παραμένει επικίνδυνη, καθώς το σύστημα αυτόματης πέδησης ETCS δεν έχει ακόμα υλοποιηθεί σε όλο το εθνικό δίκτυο, ενώ παραμένει τραγική η υποστελέχωση στον σιδηρόδρομο και το ολοκληρωμένο σύστημα ασφαλείας ERTMS λειτουργεί μόλις στο 18% του βασικού σιδηροδρομικού δικτύου», σχολίασε η ευρωομάδα του ΚΚΕ.


Τελευταία η Ελλάδα

Μέχρι να πιάσουν τόπο αυτά τα μαθήματα, πάντως, η Ελλάδα παραμένει τελευταία στη χρήση του τρένου από τους πολίτες της, σύμφωνα και με τα τελευταία στοιχεία της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Το 2024 στη χώρα μας καταγράφηκαν μόλις 1,4 ταξίδια με τρένο ανά κάτοικο, έναντι 1,8 στη Λιθουανία και 3,3 στη Βουλγαρία, με την εικόνα να είναι αβυσσαλέα αντίστροφη στις αναπτυγμένες χώρες όπως η Αυστρία (35,6 ταξίδια), η Δανία (35,2) και το Λουξεμβούργο (46,2).


Πήραν το λεωφορείο!

Η ομάδα των ευρωβουλευτών κατανάλωσε έξι ολόκληρες ώρες από τις λιγοστές που διέθετε στην Ελλάδα για να μετακινηθεί προχθές από τη Λάρισα στην Αθήνα με λεωφορείο! Το γεγονός είναι απολύτως ενδεικτικό του πού οδηγεί η απαξίωση του ελληνικού σιδηροδρόμου, αφού, εάν λειτουργούσε σωστά, θα μπορούσαν εύκολα να καλύψουν την απόσταση στον μισό χρόνο. Και να δουν εάν πραγματικά έχουν παραδοθεί τα έργα που η κυβέρνηση υποσχόταν να τελειώσουν από τον περασμένο Ιούλιο.

Πηγή: ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ

Ποινικοποιώντας τη μετανάστευση / Από τους νόμους και τις δομές «κολαστήρια» σε κέντρα κράτησης στην Αφρική

Ποινικοποιώντας τη μετανάστευση / Από τους νόμους και τις δομές «κολαστήρια» σε κέντρα κράτησης στην Αφρική

Κυριακή, 20/09/2026 - 18:56

ΗΛΕΚΤΡΑ ΖΑΡΓΑΝΗ

Οι εξαγγελίες του Υπουργού Μετανάστευσης και Ασύλου Θάνου Πλεύρη για τη δημιουργία κέντρου κράτησης μεταναστών σε χώρα της Αφρικής μέσα στο 2027, οι καταγγελίες για τις συνθήκες στη δομή της Σιντικής Σερρών και οι εξεγέρσεις των μεταναστών, οι προσφυγές του Υπουργείου Μετανάστευσης κατά 20 αποφάσεων που ακύρωσαν ανακλήσεις ασύλου Σύρων πολιτών, αλλά και το ναυάγιο στη Γαύδο πριν από λίγες ημέρες, επαναφέρουν το μεταναστευτικό στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης.

Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση υιοθετεί ολοένα και πιο σκληρή στάση απέναντι στο ζήτημα, αντιμετωπίζοντας το όλο και περισσότερο υπό το πρίσμα της «εγκληματικότητας» και δίνοντας έμφαση στην κράτηση, στις απελάσεις και την αποτροπή.

«Να έχουμε το νέο Σύμφωνο Μετανάστευσης ή να βουλιάξουμε τη βάρκα;», αναρωτήθηκε πρόσφατα ο κ. Μάκης Βορίδης στη Βουλή. Παρ’ όλο που στη συνέχεια ανασκεύασε τη δήλωσή του υπό την πίεση των πολιτικών αντιδράσεων που προκλήθηκαν, αυτή η κυνική παραδοχή συνοψίζει τον προσανατολισμό της κυβέρνησης πάνω στο μεταναστευτικό.

Το νομοθετικό πλαίσιο που προωθεί η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας βασίζεται σε ένα σκληρό, ρατσιστικό και αντιμεταναστευτικό αφήγημα. Μάλιστα, η Ελλάδα είναι μία από τις πέντε χώρες της ΕΕ που προωθούν τη δημιουργία κέντρων κράτησης σε χώρα της Αφρικής, στρώνοντας το έδαφος για δομές «κολαστήρια».

Όταν η μετανάστευση γίνεται ποινικό αδίκημα

Η κυβέρνηση έχει κατοχυρώσει πλέον τη φράση «παράνομη μετανάστευση» (αντί για παράτυπη που ίσχυε μέχρι πρότινος), έχει αυξήσει τη μέγιστη διάρκεια κράτησης σε 2 χρόνια, καθιστώντας την παραμονή στην Ελλάδα ποινικό αδίκημα που τιμωρείται με έως και 5 χρόνια στις φυλακές. Με τη νέα νομοθεσία, όσοι αιτούνται άσυλο δεν διαμένουν πλέον σε ανοιχτές δομές, αλλά σε κλειστά κέντρα κράτησης. Οι απορριφθέντες – που σήμερα ξεπερνούν το 50% – θα αντιμετωπίζουν το δίλημμα:  «εθελοντική» επιστροφή στη χώρα τους ή ποινές φυλάκισης και πρόστιμα έως 10.000 ευρώ.

Επιπλέον, εφόσον ο αιτών προχωρήσει σε κατάθεση αιτήματος σε δεύτερο βαθμό, οι διατάξεις του νομοσχεδίου αναφέρουν ότι θα φοράει βραχιολάκι προκειμένου να μπορεί να εντοπιστεί έως ότου εκδικαστεί η υπόθεσή του.

Οι συγκεκριμένες πολιτικές ευθυγραμμίζονται με μία σκληρή κατεύθυνση που έχει επικρατήσει με τη συμβολή ακροδεξιών κομμάτων σε ολόκληρη την Ευρώπη. Πρόκειται για την πιο έντονη στροφή στη μεταναστευτική πολιτική της ΕΕ εδώ και δεκαετίες, με διατάξεις που προβλέπουν μεγαλύτερες περιόδους κράτησης, αυστηρότερες απαγορεύσεις εισόδου, καταστολή και εισβολές σε σπίτια μεταναστών χωρίς χαρτιά. Ενδεικτική είναι και η πολιτική πλαισίωση μετά τα γεγονότα στη Θέουτα, όταν 60.000 μετανάστες πέρασαν τα σύνορα από το Μαρόκο μέσα σε λίγες ώρες.

Τα κλειστά κέντρα κράτησης και το «κολαστήριο» της Σιντικής

Αυτές οι πολιτικές προωθούνται στην Ελλάδα σε μια συγκυρία αυξημένων μεταναστευτικών ροών από νέες οδούς, με την Ελλάδα να έχει βρεθεί στο στόχαστρο για απάνθρωπες πρακτικές, όπως τα παράνομα και συχνά θανατηφόρα pushbacks, αλλά και το περιστατικό στη Χίο με το λιμενικό και τους νεκρούς μετανάστες, το έγκλημα της Πύλου για το οποίο ακόμη δεν έχει αποδοθεί Δικαιοσύνη, την ποινικοποίηση της αλληλεγγύης και της δράσης των ΜΚΟ.

Τα κλειστά κέντρα κράτησης πάντως όχι μόνο δεν προσφέρουν αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης, αλλά μετατρέπονται συνήθως σε «φυλακές – κολαστήρια» λόγω της διαρκούς επιτήρησης, αλλά και του συνωστισμού, της έλλειψης ιατρικού προσωπικού και της παραβίασης των κανόνων υγιεινής.

Ενδεικτική είναι η περίπτωση της Σιντικής. Η επιστολή 300 μεταναστών που κρατούνται εκεί περιγράφει εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες διαβίωσης, πολύμηνο εγκλεισμό και βαθιά σωματική και ψυχική εξάντληση.

«Είμαστε παγιδευμένοι εδώ και 14 μήνες. Τα παιδιά μας στην Αίγυπτο δεν μπορούν να βρουν τίποτα να φάνε, και εμείς είμαστε εδώ ζώντας σαν τους νεκρούς. Θέλουμε να βγούμε έξω και να δουλέψουμε. Οι άνθρωποι που κάθονται κάτω από αυτόν τον ήλιο δεν έχουν θέση στα τροχόσπιτα. Στο τροχόσπιτο μένουν πάνω από 15 άτομα και υπάρχουν τέσσερα ή πέντε κρεβάτια. Είμαστε πάνω από 300 άτομα και μοιραζόμαστε 4 μπάνια και 3 βρύσες. Τα κλιματιστικά δεν λειτουργούν. Πολλά είδη εντόμων, φιδιών και ερπετών κατεβαίνουν πάνω μας από το βουνό. Θέλουμε να μάθουμε ποιο αμάρτημα διαπράξαμε», τονίζει η επιστολή, ενώ ανά τακτά χρονικά διαστήματα υπάρχουν διαμαρτυρίες, απόπειρες απόδρασης και συγκρούσεις με την αστυνομία.

(EUROKINISSI/ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΠΑΛΑΣΚΑΣ)

Το ελληνικό κράτος υποχρεώνει τους 700 μετανάστες, να ζούν σε κοντέινερ μέσα σε ακραίες καιρικές συνθήκες, με τέσσερις μόνο τουαλέτες, με ελάχιστο και κακής ποιότητας φαγητό και υπό τον φόβο της καταστολής, ενώ αυτή η κατάσταση έχει οδηγήσει σε περιστατικά αποπειρών αυτοκτονίας.

Η «εκπαίδευση» από τις ΗΠΑ

Η Ελλάδα έχει βρεθεί στο στόχαστρο και διεθνών ΜΜΕ με την κατηγορία ότι προωθεί συστηματικά «τραμπικές» πολιτικές με πρακτικές που θυμίζουν την αμερικανική ICE. Πριν από λίγους μήνες, οι Υπηρεσίες του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου, προχώρησαν σε διαδικασία ενημέρωσης και εκπαίδευσης από τις αρμόδιες υπηρεσίες των Ηνωμένων Πολιτειών με στόχο την εντατικοποίηση των «επιστροφών μεταναστών».

Η πρωτοβουλία αυτή υλοποιήθηκε κατόπιν απόφασης που έλαβε ο Θάνος Πλεύρης υπογραμμίζοντας ότι «πρόθεση τόσο του ίδιου όσο και της ελληνικής κυβέρνησης ήταν η περαιτέρω ενίσχυση και διεύρυνση της συνεργασίας με τις ΗΠΑ».

Το σχέδιο για κέντρα κράτησης στην Αφρική

Πέντε χώρες της Ευρώπης (Δανία, Αυστρία, Γερμανία, Ολλανδία και Ελλάδα) έχουν ήδη εγκρίνει την ανέγερση «Κέντρων Επιστροφής» («Return Hubs») σε τρίτες χώρες, δηλαδή χώρες εκτός ΕΕ, οι οποίες έχουν μέχρι τώρα χαρακτηριστεί «ασφαλείς».

Η Ελλάδα είναι η μοναδική χώρα του ευρωπαϊκού Νότου που συμμετέχει σε αυτή την πρωτοβουλία, καθώς παρά τον μεγάλο αριθμό μεταναστών που υποδέχονται, δεν συμμετέχουν ούτε η Ιταλία, ούτε η Γαλλία, ούτε η Ισπανία.

Αυτός ο σχεδιασμός έχει προκαλέσει αντιδράσεις και καταγγελίες από συλλογικότητες και διεθνείς οργανώσεις, οι οποίες τονίζουν ότι η μεταφορά ανθρώπων, των οποίων οι αιτήσεις ασύλου έχουν απορριφθεί σε τρίτες χώρες εκτός ΕΕ θυσιάζει τα θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα στον βωμό της πολιτικής αποτροπής.

Εκφράζεται ο φόβος ότι τα κέντρα αυτά θα λειτουργούν ουσιαστικά ως κλειστές δομές κράτησης («φυλακές»), αποκόπτοντας τους μετανάστες από τη νομική υποστήριξη και την εποπτεία των ευρωπαϊκών μηχανισμών ελέγχου. Πολλές από τις χώρες της Αφρικής που εξετάζονται για τέτοιες συμφωνίες δεν διαθέτουν τις απαραίτητες εγγυήσεις για τον σεβασμό των δικαιωμάτων των μεταναστών, τηρώντας αμφίβολα κριτήρια ασφαλείας. Εκπρόσωποι της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR) έχουν εκφράσει επιφυλάξεις για τη συμβατότητα αυτών των πρακτικών με το διεθνές δίκαιο.

«Το να στέλνεις ανθρώπους σε κέντρα απέλασης εκτός ΕΕ σημαίνει να ξεριζώνεις παιδιά, ενήλικες και οικογένειες από τις ζωές που έχουν χτίσει στην Ευρώπη και να τους υποβάλλεις σε παρατεταμένη κράτηση σε μέρη που δεν γνωρίζουν καν», δήλωσε η Μισέλ ΛεΒουά, διευθύντρια της Picum, μιας ΜΚΟ με έδρα τις Βρυξέλλες.

Όπως υποστήριξε ο Θάνος Πλεύρης, μιλώντας στην ΕΡΤ, στόχος είναι η συμφωνία να οριστικοποιηθεί εντός του 2026 και ο σχετικός μηχανισμός να τεθεί σε πλήρη λειτουργία έως το δεύτερο εξάμηνο του 2027, αναφέροντας ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε προχωρημένες διαπραγματεύσεις με χώρα της Αφρικής.

(ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΡΑΠΑΝΗΣ/EUROKINISSI)

Τα αποτυχημένα παραδείγματα από άλλες χώρες

Μέχρι στιγμής, οι προσπάθειες μεταφοράς μεταναστών σε χώρες εκτός ΕΕ έχουν αποδειχθεί -εκτός όλων των άλλων – και εξαιρετικά αναποτελεσματικές.

Οι απόπειρες της Ιταλίας για τη δημιουργία τέτοιων κέντρων στην Αλβανία έχουν συναντήσει σημαντικά νομικά προβλήματα, όπως και το πρόγραμμα μεταφοράς μεταναστών στη Ρουάντα από τη Βρετανία, το οποίο αποδείχτηκε προβληματικό και σταμάτησε. Η Δανία ακύρωσε ένα παρόμοιο σχέδιο το 2023.

 

Το «ναυάγιο» της Ιταλίας

Η Ιταλία είχε προβλέψει αρχικά τη φιλοξενία περίπου 3.000 μεταναστών τον μήνα στα αλβανικά κέντρα, με το συνολικό κόστος να ξεπερνά τα 670 εκατομμύρια ευρώ. Σύμφωνα με μελέτη ιταλικού πανεπιστημίου, η κράτηση μεταναστών σε αυτά τα κέντρα αποδείχθηκε πιο δαπανηρή για την Ιταλία σε σχέση με τη φιλοξενία τους στο δικό της έδαφος.

Η Ιταλία είναι το «παράδειγμα» στο οποίο γίνεται επίκληση αυτή τη στιγμή σε ευρωπαϊκό επίπεδο, αλλά αυτό το μοντέλο έχει αντιμετωπίσει σοβαρά εμπόδια, κυρίως γιατί διαπιστώθηκε ότι δεν τηρήθηκαν οι ατομικές εγγυήσεις και τα δικαιώματα που προβλέπει το ευρωπαϊκό σύστημα ασύλου.

H περίπτωση της Ναουρού – «Είναι η κόλαση επί της Γης»

Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα για το πώς μπορεί να εξελιχθεί μία τέτοια αντιμεταναστευτική στροφή είναι αυτό στη Ναουρού. Πρόκειται για ένα μικρό νησί στον Νότιο Ειρηνικό Ωκεανό, βορειοανατολικά της Αυστραλίας. Προκειμένου να αποτρέψει τους πρόσφυγες και τους μετανάστες που ζητούσαν άσυλο στην επικράτειά της, η Αυστραλία άρχισε να τους στέλνει σε κέντρα στο νησί Ναουρού και στην Παπούα Νέα Γουινέα.

EPA/DAN PELED AUSTRALIA AND NEW ZEALAND OUT

Η Αυστραλία εφαρμόζει εδώ και δεκαετίες το σύστημα «offshore detention», έχοντας δεχθεί σφοδρή κριτική από διεθνείς οργανώσεις. Εξάλλου, το μεγάλο κέντρο κράτησης στο νησί Μάνους έκλεισε οριστικά μετά από απόφαση Δικαστηρίου που το έκρινε αντισυνταγματικό.

Η Human Rights Watch δημοσίευσε έκθεση με τίτλο «25 Years of Abusive Offshore Detention», υποστηρίζοντας ότι χιλιάδες άνθρωποι έχουν υποστεί παρατεταμένη και αυθαίρετη κράτηση, κακές συνθήκες διαβίωσης, ανεπαρκή πρόσβαση σε ιατρική και ψυχολογική φροντίδα, σοβαρές επιπτώσεις στην ψυχική υγεία, ενώ υπάρχουν περιστατικά κακομεταχείρισης με κράτηση παιδιών και οικογενειών.

Από την πλευρά του, ο ΟΗΕ είχε επισημάνει ότι τα κέντρα κράτησης παραβίαζαν τους διεθνείς κανόνες, καθότι οι άνθρωποι κρατούνταν κάτω από βίαιες και επικίνδυνες συνθήκες.

Σε Έκθεση της Διεθνούς Αμνηστίας αποτυπώνεται ανάγλυφα ο τρόμος των παιδιών των προσφύγων, μέσα από τις αφηγήσεις των ίδιων των παιδιών και των γονιών τους.

Το μέγεθος της φρίκης περιγράφεται στις δικές τους μαρτυρίες: «Το Ναουρού είναι η κόλαση επί της γης. Πριν πεθάνουμε πήγαμε στην κόλαση. Είναι πολύ δύσκολο να μεγαλώνεις το παιδί σου στο Ναουρού – η ζέστη, οι τουαλέτες, τα αντίσκηνα. Μερικές φορές είναι πολύ δύσκολο να βρεις νερό. Το φαγητό είναι άθλιο. Συχνά πρέπει να περπατάς μέσα σε καταρρακτώδη βροχή για φαγητό και τουαλέτα».

Πηγή: TVXS.GR

Η ΕΕ αναστέλλει τις εισαγωγές κρέατος και ζωικών προϊόντων από τη Βραζιλία – Επιβεβαιώνεται ο αγροτικός κόσμος για τη Mercosur

Η ΕΕ αναστέλλει τις εισαγωγές κρέατος και ζωικών προϊόντων από τη Βραζιλία – Επιβεβαιώνεται ο αγροτικός κόσμος για τη Mercosur

Τρίτη, 01/09/2026 - 12:00

Την αναστολή των εισαγωγών από τη Βραζιλία βοδινού κρέατος, πουλερικών, αυγών, μελιού και εντέρων ζώων από την Πέμπτη 3 Σεπτεμβρίου ανακοίνωσε η Ευρωπαϊκή Ένωση, ζητώντας από τη Βραζιλία εγγυήσεις ότι τα προϊόντα της συμμορφώνονται με τα ευρωπαϊκά υγειονομικά πρότυπα. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επικρίνει τη Βραζιλία για την ανεπαρκή παροχή εγγυήσεων σχετικά με την τήρηση των ευρωπαϊκών κανόνων για τη χρήση αντιβιοτικών στην κτηνοτροφία, ενώ δεν έχει οριστεί ημερομηνία για την επανέναρξη των εισαγωγών. H παραπάνω εξέλιξη ακολουθεί την υπογραφή της Συμφωνίας Mercosur, που επιτρέπει τις εισαγωγές αγροκτηνοτροφικών προϊόντων από τη Λατινική Αμερική στην ΕΕ, παρά τις αντιδράσεις του αγροτικού κόσμου, αφού προειδοποιούσε για «χαλαρά» υγειονομικά κριτήρια και χαμηλής ποιότητας προϊόντα.

 

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστηρίζει ότι η Βραζιλία δεν έχει παράσχει επαρκείς εγγυήσεις σχετικά με τη συμμόρφωση των προϊόντων της με τους ευρωπαϊκούς κανόνες που αφορούν την καταχρηστική χρήση αντιβιοτικών στην κτηνοτροφία.

«Η Βραζιλία είναι ένας σημαντικός εταίρος της ΕΕ και συνεργαζόμαστε στενά, με εποικοδομητικό και θετικό τρόπο, με τις βραζιλιάνικες αρχές για να διασφαλίσουμε τη συμμόρφωσή τους με αυτές τις απαιτήσεις. Μόλις αποδειχθεί αυτή η συμμόρφωση, οι εξαγωγές προς την ΕΕ μπορούν να ξαναρχίσουν», δήλωσε στο AFP εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής το βράδυ της Δευτέρας.

Η αναστολή δεν αφορά μόνο το βοδινό κρέας και τα πουλερικά, αλλά επεκτείνεται επίσης στα αυγά, το μέλι και τα έντερα ζώων. Οι Βρυξέλλες, πάντως, απέφυγαν να δώσουν συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την επανέναρξη των εισαγωγών.

Σε ό,τι αφορά τα πουλερικά και το μέλι, βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη έλεγχος, ο οποίος αναμένεται να ολοκληρωθεί την Παρασκευή.

Εφόσον το αποτέλεσμα είναι θετικό και οι ευρωπαϊκές χώρες δώσουν το πράσινο φως, οι εξαγωγές πουλερικών από τη Βραζιλία προς την ΕΕ θα μπορούσαν να επιτραπούν εκ νέου μέσα στις επόμενες εβδομάδες.

Για το βοδινό κρέας, ωστόσο, η διαδικασία ενδέχεται να είναι πιο χρονοβόρα.

«Δεδομένης της διάρκειας των κύκλων παραγωγής ανάλογα με το είδος του ζώου, η ημερομηνία από την οποία η Βραζιλία θα μπορούσε να πιστοποιήσει τη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις της ΕΕ ποικίλλει ανάλογα με τον τομέα», ανέφερε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Η ΕΕ επιδιώκει να διατηρήσει αυξημένη εγρήγορση ως προς τις εισαγωγές, σε μια περίοδο κατά την οποία έχει δεχθεί έντονη κριτική από τον ευρωπαϊκό γεωργικό τομέα, αλλά και από τη Γαλλία, μετά την υπογραφή, τον Ιανουάριο του 2026, συμφωνίας ελεύθερων συναλλαγών με τις χώρες της Mercosur στη Λατινική Αμερική.

Στη Mercosur συμμετέχουν η Αργεντινή, η Βραζιλία, η Ουρουγουάη και η Παραγουάη.

Η Βραζιλία αποτελεί σημαντικό προμηθευτή της ευρωπαϊκής αγοράς. Το 2025 ήταν ο δεύτερος μεγαλύτερος εξαγωγέας βοείου κρέατος προς την ΕΕ, με περισσότερους από 92.000 τόνους προϊόντων βοείου κρέατος, συνολικής αξίας άνω των 713 εκατομμυρίων ευρώ.

Οι ευρωπαϊκοί κανόνες για τα αντιμικροβιακά

Σύμφωνα με τους ευρωπαϊκούς κανόνες, απαγορεύεται η χρήση αντιμικροβιακών ουσιών στην κτηνοτροφία με σκοπό την προώθηση της ανάπτυξης ή την αύξηση των αποδόσεων.

Παράλληλα, τα ζώα δεν επιτρέπεται να υποβάλλονται σε θεραπεία με αντιμικροβιακά που προορίζονται για την αντιμετώπιση λοιμώξεων στον άνθρωπο.

Οι κανόνες αποτελούν μέρος της ευρωπαϊκής πολιτικής για την αντιμετώπιση της μικροβιακής αντοχής στα φάρμακα, με στόχο τον περιορισμό της περιττής χρήσης αντιβιοτικών.

Τα τελευταία χρόνια έχει καταγραφεί παγκοσμίως εκρηκτική αύξηση των λοιμώξεων που παρουσιάζουν αντοχή στα φάρμακα.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, τα ανθεκτικά στα αντιμικροβιακά (AMR) υπερμικρόβια ευθύνονται άμεσα για περισσότερους από ένα εκατομμύριο θανάτους, ενώ συμβάλλουν σε σχεδόν πέντε εκατομμύρια επιπλέον θανάτους κάθε χρόνο.

Επικράτησε το «όχι» στην Ισλανδία – Δημοψήφισμα για επανάληψη ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Ε.Ε.

Επικράτησε το «όχι» στην Ισλανδία – Δημοψήφισμα για επανάληψη ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Ε.Ε.

Κυριακή, 30/08/2026 - 12:20

Το «όχι» επικράτησε στην Ισλανδία, στο δημοψήφισμα για την επανάληψη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως μετέδωσε το δίκτυο της δημόσιας τηλεόρασης RUV.

Η Ισλανδία δεν θα επαναλάβει τις διαπραγματεύσεις για την ένταξή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση: το «όχι» έχει αποκτήσει ένα προβάδισμα που φαίνεται σχεδόν αδύνατο να ανατραπεί καθώς η καταμέτρηση των ψήφων οδεύει προς το τέλος, την επομένη του δημοψηφίσματος για το ζήτημα.

Καθώς η καταμέτρηση πλησιάζει στην ολοκλήρωσή της, το «όχι» προηγείται του «ναι» κατά 5 ποσοστιαίες μονάδες, με 52,5% έναντι 47,5%, σύμφωνα με τα αποτελέσματα της απευθείας καταμέτρησης που μεταδίδεται από το δίκτυο της δημόσιας τηλεόρασης RÚV. Απομένει να καταμετρηθεί μόνο ένα μέρος των ψηφοδελτίων από εκλογική περιφέρεια, η οποία ήδη έκλινε προς το «όχι».

«Η χώρα απορρίπτει τις διαπραγματεύσεις για την ένταξη στην ΕΕ», αναγγέλλει η RUV στην ιστοσελίδα της.

Αν δεν υπάρξει συγκλονισιτκή ανατροπή, θα πρόκειται για ένα ισχυρό πλήγμα για την ΕΕ, η οποία αντιμετώπιζε θετικά μια υποψηφιότητα της Ισλανδίας και φαινόταν διατεθειμένη να κάνει συμβιβασμούς την ένταξη της χώρας στους κόλπους της.

Μετά το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος, οποιαδήποτε συζήτηση σχετικά με την ένταξη της Ισλανδίας στην ΕΕ θα «παγώσει» τουλάχιστον έως το 2028.

Πηγές: ΑΠΕ-ΜΠΕ-AFP-Reuters

Ισλανδία – ΕΕ: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε για το δημοψήφισμα

Ισλανδία – ΕΕ: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε για το δημοψήφισμα

Σάββατο, 29/08/2026 - 13:23

Το δημοψήφισμα της Ισλανδίας σήμερα Σάββατο, (28/08) για το αν η χώρα θα αρχίσει ενταξιακές συνομιλίες με την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι μόνο το πρώτο από αρκετά βήματα στο σχέδιο της φιλοευρωπαϊκής κυβέρνησής της να σπρώξει το νησιωτικό αυτό έθνος προς την ένταξη.

Το αποτέλεσμα αναμένεται ότι θα είναι με μικρή διαφορά, καθώς οι δημοσκοπήσεις δείχνουν πως έρχονται στήθος με στήθος αυτοί που θέλουν να διεξαγάγει η Ισλανδία συνομιλίες για την ένταξή της στον ευρωπαϊκό συνασπισμό και εκείνοι που αντιτίθενται στην προοπτική αυτή και λένε ότι η χώρα αυτή του βόρειου Ατλαντικού θα πρέπει να παραμείνει ανεξάρτητη.

– Είναι μια ψηφοφορία για ένταξη στην ΕΕ;

Όχι. Το δημοψήφισμα είναι μόνο μια ψηφοφορία για το αν θα πρέπει να γίνει διαπραγμάτευση με την ΕΕ. Αν οι Ισλανδοί πουν «ναι», τότε θα ακολουθήσουν δύο ή περισσότερα χρόνια παζαριού με τις Βρυξέλλες και θα ακολουθήσει ένα δεύτερο δημοψήφισμα, πιθανόν το 2028, για την ένταξη στον συνασπισμό.

– Τι θα συμβεί αν η Ισλανδία πει όχι;

– Η κυβέρνηση λέει για το ενταξιακό σχέδιό της ότι είναι «ή τώρα ή ποτέ». Η πρωθυπουργός Κριστρούν Φροσταντότιρ είπε αυτό το μήνα στους ψηφοφόρους ότι ένα «όχι» θα έβαζε τέλος σε κάθε συζήτηση για την ΕΕ.

– Τι θα κέρδιζε η Ισλανδία, αν εντασσόταν στην ΕΕ;

Οι υποστηρικτές λένε ότι η ένταξη θα βοηθήσει την Ισλανδία να ενισχύσει την οικονομία της, να αντισταθεί σε μεγαλύτερους εμπορικούς εταίρους και να αντέξει την αντιπαλότητα στην Αρκτική υπό τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος έχει δηλώσει πως θέλει να ελέγχει το γειτονικό νησί της Γροιλανδίας.

Θα γινόταν μέρος της τελωνειακής ένωσης της ΕΕ, ενός εμπορικού χώρου χωρίς εσωτερικούς δασμούς και με κοινούς εξωτερικούς δασμούς σε αγαθά που εισέρχονται από χώρες εκτός ΕΕ.

Η χώρα θα μπορούσε να υιοθετήσει το ευρώ, αντικαθιστώντας την ασταθή ισλανδική κορώνα, ώστε να αντιμετωπίσει τον πληθωρισμό και γενικά το υψηλό κόστος ζωής και να μειώσει τα επιτόκια.

Η Ισλανδία θα γινόταν επίσης μέλος των οργάνων της ΕΕ που λαμβάνουν αποφάσεις, μεταξύ των οποίων ο εκτελεστικός βραχίονας της ένωσης, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, καθώς και το αιρετό Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στο οποίο συναντώνται οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων.

Υποστηρικτής της εκστρατείας υπέρ του «Ναι» κρατά μπλουζάκι με το μήνυμα «Yes to see» κατά τα εγκαίνια των γραφείων της εκστρατείας στο Ρέικιαβικ (AP Photo/James Brooks)

– Ποια είναι τα επιχειρήματα κατά της ένταξης στην ΕΕ;

Η ένταξη θα προσέδιδε ισχύ και επιρροή στις Βρυξέλλες και δεν θα ενίσχυε από μόνη της την ασφάλεια της Ισλανδίας, λέει η αντιπολίτευση.

Ο κλάδος της αλιείας, πυλώνας της ισλανδικής οικονομίας και σύμβολο εθνικής ταυτότητας, εκφράζει φόβους ότι η κοινή διαχείριση των πόρων βάσει της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής της ΕΕ θα ανοίξει το δρόμο για να μπουν ξένα αλιευτικά στα ισλανδικά ύδατα.

Επίσης, διατηρώντας το δικό της νόμισμα, την κορώνα, η Ισλανδία θα διατηρούσε ένα μαξιλάρι ασφαλείας, καθώς θα μπορούσε να μειώνει την ισοτιμία του έναντι του ευρώ και του δολαρίου σε περιόδους ύφεσης και να την αυξάνει όταν η οικονομία της χώρας αποδίδει καλά.

– Γιατί τώρα; Και ποιοι είναι υπέρ και ποιοι κατά;

Το Ρέικιαβικ αποχώρησε από τις ενταξιακές συνομιλίες με την ΕΕ το 2013, όταν ανέλαβε την εξουσία μια ευρωσκεπτικιστική κυβέρνηση και τέσσερα χρόνια αφότου είχε υποβάλει αίτημα ένταξης. Έκτοτε η άνοδος του κόστους ζωής και ο πόλεμος στην Ουκρανία αναβίωσαν την όρεξη της κοινής γνώμης για να ανοίξει και πάλι το ζήτημα.

Ο κεντροαριστερός κυβερνητικός συνασπισμός που σχηματίσθηκε το 2024 συμφώνησε να θέσει σε ψηφοφορία τη διεξαγωγή συνομιλιών για συμμετοχή στην ΕΕ με πρωτοβουλία του Vidreisn, του πιο φιλοευρωπαϊκού κόμματος.

Οι Σοσιαλδημοκράτες της ίδιας της Φροσταντότιρ είναι υπέρ της ΕΕ, αλλά δεν μιλάνε πολύ για το ζήτημα αυτό και το τρίτο κόμμα του συνασπισμού, το Λαϊκό Κόμμα, είναι κατηγορηματικά αντίθετο στην ένταξη.

Το αντιπολιτευόμενο Κόμμα της Ανεξαρτησίας της Γκούντρουν Χαφσταϊνσντότιρ ηγείται του στρατοπέδου του «όχι».

– Τι έχει να κερδίσει η ΕΕ;

Η ένταξη της Ισλανδίας στον ευρωπαϊκό συνασπισμό θα διεύρυνε την επιρροή της ΕΕ στην Αρκτική σε μια περίοδο που στην περιοχή αυτή επικεντρώνεται η προσοχή και ο ανταγωνισμός μεγάλων δυνάμεων.

Η νησιωτική αυτή χώρα, μέλος του ΝΑΤΟ χωρίς δικό της στρατό, βρίσκεται σε ένα κομμάτι ωκεανού που είναι γνωστό ως ο θαλάσσιος διάδρομος Γροιλανδίας-Ισλανδίας-Ηνωμένου Βασιλείου (GIUK), ένα από τα πιο ζωτικής σημασίας στρατηγικά περάσματα για τον έλεγχο των κινήσεων των ρωσικών πλοίων.

Η Ισλανδία θα ήταν επίσης ευκολότερο να ολοκληρωθεί στην ΕΕ απ’ ό,τι άλλες χώρες που συζητούν αυτή τη στιγμή την ένταξή τους, καθώς απαιτούνται απ’ αυτή λιγότερες μεταρρυθμίσεις απ’ ό,τι για την Ουκρανία ή για τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, καθιστώντας την μία από τις σπάνιες εκείνες περιπτώσεις στις οποίες η ένταξη θα μπορούσε να προχωρήσει σχετικά γρήγορα.

Μήνυμα προς τους Ισλανδούς – «Μείνετε μακριά απ’ την ΕΕ»

Μήνυμα προς τους Ισλανδούς – «Μείνετε μακριά απ’ την ΕΕ»

Κυριακή, 09/08/2026 - 17:23

του  Άλφρεντ ντε Ζάγιας* | defenddemocracy.press

Τον Αύγουστο του 2026 οι Ισλανδοί θα ψηφίσουν σε δημοψήφισμα για το κατά πόσον η Ισλανδία θα πρέπει να ξεκινήσει ενταξιακές διαπραγματεύσεις για να προσχωρήσει στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Οι Ισλανδοί θα ήταν φρόνιμο να μείνουν μακριά από την ΕΕ, η οποία έχει μεταλλαχθεί από ένα φιλειρηνικό κίνημα ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης σε μια φιλοπόλεμη μηχανή παγκοσμιοποίησης, την οποία διαχειρίζεται μια διογκωμένη γραφειοκρατία στις Βρυξέλλες, που λειτουργεί χωρίς διαφάνεια ή λογοδοσία και που υποστηρίζει τη στρατιωτικοποίηση και μια ακραία ρωσοφοβία.

Υπό το πρίσμα των αξιοσέβαστων δημοκρατικών παραδόσεων της Ισλανδίας, οι οποίες ανάγονται στο Κοινοβούλιο του Thingvellir του 10ου αιώνα, θα ήταν σκέτη παραφροσύνη για τους Ισλανδούς να εγκαταλείψουν την κυριαρχία και την ανεξαρτησία που κατέκτησαν με τόσο κόπο.

Το 1992 και το 1993 η Ισλανδία διαπραγματεύτηκε πράγματι τη συμφωνία για τον ΕΟΧ (Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο), η οποία της έδωσε πρόσβαση στην αγορά της ΕΕ χωρίς να είναι μέλος της και χωρίς πολλές από τις σχετικές υποχρεώσεις. Η συμφωνία για τον ΕΟΧ τέθηκε σε ισχύ το 1994 και αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης κατά την περίοδο μετά την υιοθέτηση της Συνθήκης του Μάαστριχτ (βλ. παρακάτω). Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ότι η ΕΕ την εποχή του Μάαστριχτ ήταν θεμελιωδώς διαφορετική από την ΕΕ που προέκυψε μετά την υιοθέτηση της Συνθήκης της Λισαβόνας του 2007. Η ΕΕ κινείται πλέον με ταχύτητα προς ένα συγκεντρωτικό, αυταρχικό, έως και ολοκληρωτικό μέλλον.

Υπάρχει και μία ακόμη σημαντική παράμετρος. Η Συνθήκη της Λισαβόνας είναι, από πολλές απόψεις, ασύμβατη με τον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Οι Ισλανδοί πρέπει στην πραγματικότητα να επιλέξουν μεταξύ των υποχρεώσεών τους βάσει του Χάρτη του ΟΗΕ και των δεσμεύσεων και των ενεργειών που απορρέουν από τη Συνθήκη της Λισαβόνας και τις αυθαίρετες αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, υπό την παρούσα ηγεσία της Ούρσουλα φον Ντερ Λάιεν.

Συμμετοχή στον ΟΗΕ

Ας εξετάσουμε εν συντομία την ιστορία. Η Ισλανδία εντάχθηκε στα Ηνωμένα Έθνη το 1946. Οι σκοποί και οι αρχές του ΟΗΕ διατυπώνονται στα άρθρα 1-2 του Χάρτη, και ιδίως στην κοινή δέσμευση όλων των μελών να προάγουν την ειρήνη μέσω της συνεργασίας, της πολυμέρειας, της πρόληψης των συγκρούσεων, του σεβασμού της ισότητας των κρατών, της αυτοδιάθεσης των λαών, της προώθησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του δικαιώματος στην ανάπτυξη.

Το άρθρο 103 του Χάρτη, η ρήτρα υπεροχής, ορίζει: «Σε περίπτωση σύγκρουσης μεταξύ των υποχρεώσεων των Μελών των Ηνωμένων Εθνών βάσει του παρόντος Χάρτη και των υποχρεώσεών τους βάσει οποιασδήποτε άλλης διεθνούς συμφωνίας, υπερισχύουν οι υποχρεώσεις τους βάσει του παρόντος Χάρτη».

Λόγω αυτής της υπέρτερης νομικής δέσμευσης, κάθε κράτος-μέλος του ΟΗΕ πρέπει, πριν συνάψει οποιαδήποτε συνθήκη ή προσχωρήσει σε οποιονδήποτε άλλο οργανισμό, να εξετάζει κατά πόσον μια τέτοια ενέργεια είναι συμβατή με την ιδιότητά του ως μέλους του ΟΗΕ. Το άρθρο 52 του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών προβλέπει ότι τα μέλη του ΟΗΕ μπορούν να συμμετέχουν σε άλλους οργανισμούς «υπό την προϋπόθεση ότι οι συμφωνίες ή οι οργανισμοί αυτοί και οι δραστηριότητές τους συνάδουν με τους Σκοπούς και τις Αρχές των Ηνωμένων Εθνών.»

Το παρόν σύντομο κείμενο υποστηρίζει ότι η Ισλανδία δεν θα πρέπει να γίνει μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η οποία ομολογουμένως, είχε πολύ θετικό ξεκίνημα, αλλά σταδιακά απομακρύνθηκε από τον αρχικό φιλειρηνικό προσανατολισμό της και αναδείχθηκε σε μια ανταγωνιστική υπερεθνική γεωπολιτική οντότητα, με στόχους και δραστηριότητες που συχνά συγκρούονται με τον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και με ψηφίσματα της Γενικής Συνέλευσης και του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.

Με βάση τη Διακήρυξη Schuman (1950), τις Συνθήκες των Παρισίων (1951) και της Ρώμης (1957), δημιουργήθηκε η Ευρωπαϊκή Κοινή Αγορά με σκοπό την προώθηση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, της δημοκρατίας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Για δεκαετίες, τα ευρωπαϊκά κράτη εργάζονταν παράλληλα με τα Ηνωμένα Έθνη και συνέβαλλαν στη σταθερότητα και την ευημερία της περιοχής.

Η Συνθήκη του Μάαστριχτ (1992) δημιούργησε την Ευρωπαϊκή Ένωση και προώθησε την ειρήνη και τα ανθρώπινα δικαιώματα, σεβόμενη παράλληλα την πολυμορφία και την κρατική κυριαρχία. Το άρθρο 6 της Συνθήκης του Μάαστριχτ όριζε: «Η Ένωση βασίζεται στις αρχές της ελευθερίας, της δημοκρατίας, του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών και του κράτους δικαίου, αρχές οι οποίες είναι κοινές στα κράτη μέλη. 2. Η Ένωση σέβεται τα θεμελιώδη δικαιώματα, όπως κατοχυρώνονται με την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την Προστασία των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και των Θεμελιωδών Ελευθεριών, η οποία υπογράφηκε στη Ρώμη στις 4 Νοεμβρίου 1950, και όπως προκύπτουν από τις κοινές συνταγματικές παραδόσεις των κρατών μελών, ως γενικές αρχές του κοινοτικού δικαίου. 3. Η Ένωση σέβεται την εθνική ταυτότητα των κρατών μελών της…».

Η διευθέτηση αυτή ήταν συμβατή με τον Χάρτη του ΟΗΕ και εγγυόταν τον σεβασμό των εθνικών ταυτοτήτων και προσεγγίσεων κατά τρόπο συμβατό με το Καταστατικό της UNESCO, το οποίο επίσης αναγνωρίζει την αξία του πλούτου των διαφορετικών πολιτισμών και οπτικών και αποθαρρύνει την άνωθεν επιβαλλόμενη ομογενοποίηση.

Δυστυχώς, το κίνημα υπέρ της παγκοσμιοποίησης στην Ευρώπη ομογενοποίησε σε μεγάλο βαθμό την εξωτερική πολιτική, τον πολιτισμό, ακόμη και την ηθική, παραμερίζοντας τις τοπικές προσεγγίσεις και παραδόσεις. Όταν το 2004 τέθηκε στο τραπέζι η ιδέα ενός ευρωπαϊκού συντάγματος, γρήγορα απορρίφθηκε στις δημοσκοπήσεις και στα δημοψηφίσματα που διεξήχθησαν στη Γαλλία και την Ολλανδία. Οι ευρωπαϊκοί πληθυσμοί θεωρούσαν ότι το προτεινόμενο σύνταγμα απειλούσε τις εθνικές τους ταυτότητες, οι οποίες κατοχυρώνονταν από τη Συνθήκη του Μάαστριχτ, και ότι άνοιγε τον δρόμο προς τον αυταρχισμό ή ακόμη και τον ολοκληρωτισμό, καθοδηγούμενο από μια γραφειοκρατία των Βρυξελλών αποκομμένη από τους λαούς των κρατών-μελών της Ένωσης.

Μπροστά στην αδυναμία υιοθέτησης του Ευρωπαϊκού Συντάγματος μέσω άμεσης δημοκρατικής ψηφοφορίας, οι γραφειοκράτες αποφάσισαν το 2007 να εγκαταλείψουν το σχέδιο ενός Ευρωπαϊκού Συντάγματος και αντ’ αυτού να ακολουθήσουν μια συντομότερη οδό, βασιζόμενοι στα κοινοβούλια των κρατών-μελών, τα οποία ήταν ευκολότερο να χειραγωγηθούν από ό,τι οι πληθυσμοί που εκπροσωπούσαν.

Η Συνθήκη της Λισαβόνας της 13ης Δεκεμβρίου 2007 προέκυψε ως Ersatz, δηλαδή ως υποκατάστατο ευρωπαϊκό σύνταγμα, το οποίο υιοθετήθηκε με αμφισβητήσιμο τρόπο και, σε κάθε περίπτωση, χωρίς να αντιπροσωπεύει τις επιθυμίες των ενδιαφερόμενων πληθυσμών.

Κατ’ επίφαση μόνο αποδόθηκε σεβασμός στην αρχή της επικουρικότητας, σύμφωνα με την οποία η ΕΕ ενεργεί (θεωρητικά) μόνο εκεί όπου τα κράτη-μέλη της συμφωνούν ομόφωνα. Αυτό αντανακλά τον νομικό κανόνα σύμφωνα με τον οποίο οι κυβερνητικές αποφάσεις θα πρέπει να λαμβάνονται όσο το δυνατόν πιο κοντά στους πολίτες, παραμένοντας παράλληλα αποτελεσματικές. Στάχτη στα μάτια.

Στην πράξη, η κυριαρχία των ευρωπαϊκών κρατών έχει περιοριστεί σημαντικά από το 2007 και μετά, και η γραφειοκρατία των Βρυξελλών έχει επιβάλει κανόνες και κανονισμούς – καθώς και μονομερή καταναγκαστικά μέτρα, τα οποία εσφαλμένα αποκαλούνται «κυρώσεις» – με ολοένα και πιο αυταρχικό τρόπο, αγνοώντας το «περιθώριο διακριτικής ευχέρειας» των υποτίθεται κυρίαρχων ευρωπαϊκών χωρών.

Ιδιαίτερα επικίνδυνο είναι το γεγονός ότι το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Λουξεμβούργο συντάσσεται στις περισσότερες περιπτώσεις με το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, παρά τις βάσιμες προσφυγές μεμονωμένων κρατών. Στην πράξη, το δίκαιο της ΕΕ υπερισχύει των νόμων των κρατών-μελών, ακόμη και σε ζητήματα πρόσβασης στην πληροφόρηση, ελευθερίας της γνώμης και της έκφρασης, ηθικής και εθνικής ασφάλειας.

Με την οργουελική απόφασή του της 2ας Ιουλίου 2026, το Δικαστήριο της ΕΕ στο Λουξεμβούργο ενέκρινε τη νομιμότητα της λογοκρισίας του διαδικτύου από την ΕΕ και της ποινικοποίησης μηνυμάτων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (Chat Control), συμπεριλαμβανομένων ηλεκτρονικών συνδέσμων προς αποστολείς που υπόκεινται σε κυρώσεις. Με αυτή την πραγματικά ολοκληρωτική απόφαση, δεν παραβιάζονται μόνο τα δικαιώματα των ειδησεογραφικών υπηρεσιών να μεταδίδουν πληροφορίες και διαφορετικές οπτικές, αλλά και το δικαίωμα κάθε πολίτη της ΕΕ να έχει πρόσβαση σε πολιτικά σημαντικές πληροφορίες και να τις συζητά δημόσια.

Η πρόσβαση στην πληροφόρηση και η ελευθερία της γνώμης και της έκφρασης βρίσκονται στον πυρήνα κάθε δημοκρατίας. Τα δικαιώματα αυτά κατοχυρώνονται στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, στον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στο άρθρο 19 του Διεθνούς Συμφώνου για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα και στο Γενικό Σχόλιο αριθ. 34 της Επιτροπής Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ.

Ο ολοκληρωτικός καπιταλισμός της επιτήρησης

Αυτή και άλλες πρόσφατες αποφάσεις του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης καταδεικνύουν ότι δεν υπάρχει πλέον αποτελεσματική δυνατότητα προσφυγής ή ένδικο μέσο, επειδή το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι σαφώς υποταγμένο στο Συμβούλιο της ΕΕ.

Ακόμη και το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου στο Στρασβούργο απέτυχε να προστατεύσει τους Ευρωπαίους πολίτες από τη δήμευση ιδιωτικής περιουσίας, για παράδειγμα στο πλαίσιο των κυρώσεων της ΕΕ κατά της Ρωσίας, κατά σαφή παραβίαση της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Και εδώ, το δικαίωμα στην ιδιωτική περιουσία έχει καταργηθεί μέσω της υπερεθνικής απόφασης των γραφειοκρατών της ΕΕ να επιβάλλουν «κυρώσεις» σε στοχοποιημένες χώρες ή πρόσωπα.

Λόγω της σοβαρότητας των συνεπειών αυτών των μέτρων, πολυάριθμες οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένου του Διεθνούς Ινστιτούτου Ερευνών για την Ειρήνη της Γενεύης (GIPRI), έχουν υποβάλει νομικά υπομνήματα στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, απαριθμώντας τις παραβιάσεις της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων. Μέχρι στιγμής, το GIPRI και άλλες οργανώσεις δεν έχουν λάβει καμία επαρκή απάντηση, πέρα από μια γενική επαναβεβαίωση εκ μέρους των Βρυξελλών ότι τα εξωδικαστικά μέτρα που υιοθετήθηκαν στο πλαίσιο των κυρώσεων της ΕΕ είναι νόμιμα.

Μια ιδιαίτερα κατάφωρη περίπτωση του νέου ολοκληρωτισμού της ΕΕ είναι οι κυρώσεις που επιβλήθηκαν σε έξι Ευρωπαίους πολίτες επειδή φέρονται να εξέφρασαν απόψεις που προσεγγίζουν τη ρωσική επιχειρηματολογία σχετικά με τα αίτια του πολέμου στην Ουκρανία, μετά το πραξικόπημα του Μαϊντάν τον Φεβρουάριο του 2014. Μεταξύ εκείνων που επηρεάστηκαν είναι ο απόστρατος Ελβετός συνταγματάρχης και αξιωματικός των υπηρεσιών πληροφοριών Ζακ Μποντ και ο Γερμανός δημοσιογράφος Χουσεϊν Ντογκρού.

Επιπλέον, όπως εξήγησα ενώπιον του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ στις 25 Μαρτίου 2024, οι «κυρώσεις» της ΕΕ δεν είναι συμβατές με τον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Εδώ και χρόνια, η Ευρωπαϊκή Ένωση παραβιάζει συστηματικά ψηφίσματα της Γενικής Συνέλευσης (80/209 της 17ης Δεκεμβρίου 2025)και του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ (61/9 της 27ης Μαρτίου 2026), τα οποία καταδικάζουν τις «κυρώσεις» των ΗΠΑ και της ΕΕ ως ασύμβατες με τον Χάρτη του ΟΗΕ, το διεθνές δίκαιο, τους κανόνες για τα ανθρώπινα δικαιώματα και το δικαίωμα στην ανάπτυξη.

Επιπλέον, τα «μονομερή καταναγκαστικά μέτρα» της ΕΕ καθιστούν σχεδόν αδύνατη την επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης και, μαζί με το παράνομο καθεστώς κυρώσεων των ΗΠΑ, προκαλούν εκατοντάδες χιλιάδες θανάτους παγκοσμίως, όπως έχει διαπιστώσει το βρετανικό ιατρικό περιοδικό The Lancet. Η επιβολή τέτοιων μονομερών καταναγκαστικών μέτρων συνιστά αναμφίβολα «χρήση βίας» κατά παράβαση του άρθρου 2(4) του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και δεν έχει καμία δικαιολογία στο διεθνές δίκαιο ελλείψει έγκρισης από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. Οι «κυρώσεις» της ΕΕ παραβιάζουν το δικαίωμα στη ζωή, το δικαίωμα στην ανάπτυξη και την αυτοδιάθεση των λαών.

Μια άλλη ανησυχητική εξέλιξη στην Ευρώπη είναι η συστηματική πολεμική προπαγάνδα και η καλλιέργεια φόβου, η άρνηση επίλυσης των διαφορών με ειρηνικά μέσα, κατά παράβαση του άρθρου 2(3) του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, καθώς και η ακραία ρωσοφοβία που επιδεικνύει η γραφειοκρατία των Βρυξελλών, κατά κατάφωρη παραβίαση του άρθρου 20 του Διεθνούς Συμφώνου για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα, το οποίο ορίζει:

  1. Κάθε προπαγάνδα υπέρ του πολέμου απαγορεύεται από τον νόμο.
  1. Κάθε επίκληση εθνικού, φυλετικού ή θρησκευτικού μίσους που συνιστά υποκίνηση σε διακρίσεις, εχθρότητα ή βία απαγορεύεται από τον νόμο.

Το 2024 και ξανά το 2025, το Διεθνές Ινστιτούτο Ερευνών για την Ειρήνη της Γενεύης υπέβαλε νομικά υπομνήματα στον Εισαγγελέα του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου, σύμφωνα με το άρθρο 15 του Καταστατικού της Ρώμης, καταγγέλλοντας παραβιάσεις των άρθρων 5, 6, 7 και 8 του Καταστατικού του ΔΠΔ από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και την Κάγια Κάλας. Οι πολιτικές της ΕΕ είναι αντίθετες προς το διεθνές ποινικό δίκαιο, καθότι παρείχαν και εξακολουθούν να παρέχουν στρατιωτική, πολιτική, οικονομική, διπλωματική και προπαγανδιστική υποστήριξη σε ένα κράτος που διαπράττει γενοκτονία, επιτρέποντας έτσι στο Ισραήλ να συνεχίζει τη γενοκτονία κατά των Παλαιστινίων και να προβαίνει σε πράξεις επιθετικότητας κατά του Λιβάνου, της Συρίας, του Ιράν κλπ.

Συλλογικότητες νομικών στη Γαλλία, την Ιταλία και τη Γερμανία έχουν επίσης υποβάλει νομικά υπομνήματα αμφισβητώντας τις ενέργειες κρατών-μελών της ΕΕ ως αντίθετες προς τον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, το Καταστατικό της Ρώμης, το Διεθνές Σύμφωνο για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα (άρθρα 6, 7, 14, 19, 21, 22, 25), την Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Όλες οι παραπάνω δραστηριότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης τεκμηριώνουν το γεγονός ότι ο αρχικά φιλειρηνικός θεσμός έχει μεταλλαχθεί σε μια ολοκληρωτική οργάνωση, η οποία δεν συμμορφώνεται πλέον με το άρθρο 52 του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, επειδή δεν προάγει τους σκοπούς και τις αρχές του ΟΗΕ αλλά, στην πραγματικότητα, εργάζεται εναντίον τους.

Η Ισλανδία πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτική όταν εξετάζει οποιαδήποτε μορφή σύνδεσης με την ΕΕ. Μια συνεπής εξωτερική πολιτική της Ισλανδίας θα επανεπιβεβαίωνε τη δέσμευσή της στον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και θα απέφευγε οποιεσδήποτε συνθήκες ή μορφές σύνδεσης που θα περιόριζαν την κυριαρχία και το περιθώριο διακριτικής της ευχέρειας και θα παραβίαζαν τις υποχρεώσεις της βάσει του Χάρτη του ΟΗΕ, του Διεθνούς Συμφώνου για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα και του Διεθνούς Συμφώνου για τα Οικονομικά, Κοινωνικά και Μορφωτικά Δικαιώματα.

Η αντίληψη της ΕΕ ως προπυργίου του «κράτους δικαίου» και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων δεν μπορεί πλέον να υποστηριχθεί εμπειρικά. Τα κατάλοιπα μιας θετικής αντίληψης για την ΕΕ αποτελούν απλώς προϊόν δημοσίων σχέσεων, κατήχησης και αδιάκοπης προπαγάνδας.

Κι όμως, στον κόσμο μας της οργουελικής «Νέας Ομιλίας» και της γνωστικής ασυμφωνίας, ορισμένοι -ακόμη και στην Ισλανδία- προσποιούνται ότι είναι απολύτως φυσιολογικό να δηλώνει κανείς προσηλωμένος στον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, ενώ ταυτόχρονα ενεργεί ενάντια στους σκοπούς και τις αρχές του μέσω των επιθετικών πολιτικών που υιοθετεί η γραφειοκρατία των Βρυξελλών.

Ένας καλά ενημερωμένος Ισλανδός ψηφοφόρος θα πρέπει να απορρίψει οποιαδήποτε σύνδεση με την Ευρωπαϊκή Ένωση, διότι η ΕΕ δεν είναι πλέον η φιλειρηνική Κοινή Αγορά, αλλά έχει μεταλλαχθεί σε έναν ολοκληρωτικό οργανισμό που δεν σέβεται τα δημοκρατικά δικαιώματα των ευρωπαϊκών λαών. Αντίθετα, επιδιώκει να επιβάλει σε όλους τους Ευρωπαίους πολίτες μία ενιαία λύση για όλους και μία ενιαία αφήγηση για όλους.

Όλοι οι Ισλανδοί που αγαπούν την ελευθερία, καλούνται να υπερασπιστούν την κυριαρχία και την ανεξαρτησία της Ισλανδίας.

*Ο Άλφρεντ ντε Ζάγιας είναι καθηγητής Νομικής στη Σχολή Διπλωματίας της Γενεύης (Geneva School of Diplomacy) και διετέλεσε Ανεξάρτητος Εμπειρογνώμονας του ΟΗΕ για τη Διεθνή Τάξη κατά την περίοδο 2012–2018.

Πηγή: infowar.gr

Politico: Η Ελλάδα στην «εμπροσθοφυλακή» της ΕΕ για κέντρα επιστροφών σε Ρουάντα και Ουζμπεκιστάν

Politico: Η Ελλάδα στην «εμπροσθοφυλακή» της ΕΕ για κέντρα επιστροφών σε Ρουάντα και Ουζμπεκιστάν

Τετάρτη, 24/06/2026 - 19:01

Μια ριζική και άκρως αμφιλεγόμενη στροφή στην ευρωπαϊκή μεταναστευτική πολιτική βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, με την Ελλάδα να μην ακολουθεί απλώς τις εξελίξεις, αλλά να βρίσκεται στον στενό πυρήνα των χωρών που χαράσσουν τη νέα στρατηγική.

Το Politico επισημαίνει ότι η δημιουργία «κέντρων επιστροφής» (return hubs) εκτός ευρωπαϊκού εδάφους αποτελεί πλέον τον κεντρικό άξονα των Βρυξελλών, με τη Ρουάντα και το Ουζμπεκιστάν να προκρίνονται ως οι βασικοί προορισμοί υποδοχής.

Το μοντέλο της «εξωχώριας» διαχείρισης μεταναστών, που κάποτε φάνταζε ως ακραίο βρετανικό πείραμα (το περίφημο σχέδιο για τη Ρουάντα), υιοθετείται πλέον επισήμως από την ΕΕ. Σε αυτή την προσπάθεια, η Αθήνα έχει συστήσει έναν άτυπο αλλά ισχυρό συνασπισμό μαζί με τη Γερμανία, την Ολλανδία, την Αυστρία και τη Δανία, πιέζοντας για άμεση εφαρμογή.

Το ελληνικό χρονοδιάγραμμα: Συμφωνίες το 2026, λειτουργία το 2027

Η ελληνική κυβέρνηση δεν κρύβει τη βιασύνη της να προχωρήσει το σχέδιο. Ήδη, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει θέσει ένα σαφές και ασφυκτικό χρονοδιάγραμμα, δηλώνοντας ότι στόχος της Αθήνας –και του γκρουπ των χωρών που πρωτοστατούν– είναι να έχουν «κλειδώσει» οι πρώτες διμερείς ή ευρωπαϊκές συμφωνίες με τις τρίτες χώρες εντός του 2026.

Εφόσον το νομικό και διπλωματικό πλαίσιο ολοκληρωθεί φέτος, ο σχεδιασμός προβλέπει ότι αυτά τα κέντρα επιστροφών θα τεθούν σε πλήρη επιχειρησιακή λειτουργία το 2027. Βάσει της νέας «Ρύθμισης Επιστροφών» της ΕΕ, στα κέντρα αυτά θα μεταφέρονται με συνοπτικές διαδικασίες οι μετανάστες των οποίων η αίτηση ασύλου έχει απορριφθεί τελεσίδικα, μέχρι να ολοκληρωθεί η απέλασή τους στις χώρες καταγωγής τους.

Γιατί Ρουάντα και Ουζμπεκιστάν;

Η επιλογή των συγκεκριμένων χωρών (στο τραπέζι βρίσκεται και η Ουγκάντα) δεν είναι τυχαία. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Politico και τις συζητήσεις που γίνονται πίσω από τις κλειστές πόρτες των ευρωπαϊκών θεσμών, η γεωγραφική τους απόσταση από την Ευρώπη θεωρείται το μεγαλύτερο «πλεονέκτημά» τους.

Ευρωπαίοι αξιωματούχοι –μεταξύ των οποίων και η ελληνική πλευρά– εκτιμούν ότι χώρες της Βόρειας Αφρικής, όπως η Λιβύη ή η Αίγυπτος, αν και πιο κοντά, εγκυμονούν τεράστιους κινδύνους. Η λειτουργία τέτοιων κέντρων εκεί φοβούνται ότι θα μετατρεπόταν σε «μαγνήτη» για τα δίκτυα των διακινητών, δημιουργώντας νέες, ανεξέλεγκτες μεταναστευτικές ροές προς τη Μεσόγειο και τα ελληνικά νησιά. Αντιθέτως, η μεταφορά χιλιάδων ανθρώπων στην καρδιά της Αφρικής ή της Κεντρικής Ασίας θεωρείται ότι θα λειτουργήσει αποτρεπτικά, κόβοντας κάθε ελπίδα προσέγγισης της Ευρώπης.

Η πολιτική ανάγνωση και τα ανθρώπινα δικαιώματα

Η ένθερμη υποστήριξη αυτού του σχεδίου από την Ελλάδα υποδηλώνει τη σαφή πρόθεση της κυβέρνησης να σκληρύνει περαιτέρω τη στάση της στο μεταναστευτικό, αναζητώντας πλέον λύσεις «out of the box» (και κυρίως εκτός ευρωπαϊκών συνόρων). Η Αθήνα, φέροντας το βάρος της χώρας πρώτης υποδοχής, επιχειρεί να μετακυλίσει το πρόβλημα των επιστροφών, οι οποίες ιστορικά παρουσιάζουν εξαιρετικά χαμηλά ποσοστά υλοποίησης.

Ωστόσο, η μετατροπή τρίτων, φτωχότερων χωρών σε «αποθήκες» ανθρώπων εγείρει σφοδρές αντιδράσεις. Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων προειδοποιούν ότι η ΕΕ νίπτει τας χείρας της, εξάγοντας το μεταναστευτικό της πρόβλημα σε κράτη όπου ο σεβασμός στα ανθρώπινα δικαιώματα και οι συνθήκες διαβίωσης είναι από επισφαλή έως ανύπαρκτα. Το κατά πόσο αυτός ο «ελληνικής έμπνευσης» και ευρωπαϊκής υλοποίησης σχεδιασμός θα αντέξει στις δικαστικές προσφυγές –που ήδη ετοιμάζονται– μένει να φανεί τους επόμενους, κρίσιμους μήνες του 2026.

Πηγή: in.gr

Σελίδα 1 από 19