Με την απόφαση να γίνονται δεκτές οι χρηματικές αξιώσεις χωρίς να ασκείται έφεση, το Δημόσιο αναγνωρίζει ευθέως τη δική του ευθύνη.
Μετά το επιτελικό μπάζωμα στα Τέμπη, ήρθε η ώρα και για τις επιτελικές... αποζημιώσεις. Η κυβέρνηση που δεν κατάφερε να εξασφαλίσει μια αξιοπρεπή έρευνα για τα αίτια του τραγικού δυστυχήματος, που στέρησε από τους συγγενείς των θυμάτων και την κοινωνία τα στοιχεία για τον εντοπισμό των υπευθύνων, που έβαλε στο συρτάρι αυτεπάγγελτη έρευνα της Ρυθμιστικής Αρχής Σιδηροδρόμων για τα δικαιώματα των επιβατών, είναι η ίδια που περιχαρής ανακοίνωσε την περασμένη Τετάρτη ότι θα διευκολύνει όσους κερδίζουν δικαστικά χρηματική αποζημίωση από το Δημόσιο.
Σαν να μην έχει αλλάξει τίποτε μετά τα Τέμπη και όσα άλλα ακολούθησαν, με την εμφανή καταρράκωση των κρατικών θεσμών (από τη Δικαιοσύνη ώς τις «ανεξάρτητες αρχές»), ο πρωθυπουργός και οι υπουργοί του εμφανίζονται σαν εκείνους που μοιράζουν λεφτά στους αναξιοπαθούντες και κάνουν δωρεές στα μοναστήρια για να συγχωρεθούν οι αμαρτίες τους.
Η απόφαση της κυβέρνησης σημαίνει ότι το Δημόσιο θα πληρώνει αμέσως ό,τι αποφασίζουν τα δικαστήρια πρωτοδίκως στα θύματα και στους συγγενείς των θυμάτων, χωρίς να προσφεύγει για να εκδικάζονται οι υποθέσεις σε δεύτερο βαθμό. Είναι μια απόφαση από εκείνες που ξέρει να διαλέγει η κυβέρνηση για να δείξει «ανθρώπινο πρόσωπο» όταν ζορίζεται επικοινωνιακά. Προαναγγέλθηκε από την παραμονή της συνεδρίασης του υπουργικού συμβουλίου της 29ης Απριλίου 2026 και αποδόθηκε σε εισήγηση του υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκου Πιερρακάκη, και του αναπληρωτή υπουργού Υποδομών και Μεταφορών, Κωνσταντίνου Κυρανάκη. Μάλιστα για την εφαρμογή της απόφασης δεν θα χρειαστεί καν η ψήφιση κάποιου νόμου, καθώς προβλέφθηκε διάταξη (άρθρο 11) στον νόμο 5.293 που ψηφίστηκε πρόσφατα από τη Βουλή.
Εισήγηση
Ο νόμος αυτός είχε τίτλο «Παρεμβάσεις για ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη» και ήρθε προς ψήφιση με εισήγηση του αντιπροέδρου της κυβέρνησης, Κωστή Χατζηδάκη. Πρώτο δεδομένο λοιπόν είναι ότι ο πρωθυπουργός έχει αποφασίσει λόγω των πολιτικών κλυδωνισμών που δέχεται η Νέα Δημοκρατία να μην είναι εκείνος ο ηγέτης που μόνος αποφασίζει για το καλό των υπηκόων του, αλλά βάζει στο κάδρο συγκεκριμένα πρόσωπα που έχουν και ιδιαίτερες φιλοδοξίες για το μέλλον.
Υπενθυμίζεται ότι υπάρχουν ήδη δικαστικές αποφάσεις βάσει των οποίων το Δημόσιο καλείται να καταβάλει αποζημιώσεις 180.000 έως και 800.000 ευρώ σε οικογένειες θυμάτων. Είναι ενδιαφέρον μάλιστα ότι πολλές από αυτές τις αποφάσεις στρέφουν το βάρος της ευθύνης καθαρά στο Δημόσιο και συγκεκριμένα στο υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών και όχι τόσο στον ΟΣΕ ή στη Hellenic Train. Τα παραπάνω ποσά όμως είναι ελάχιστα μπροστά σε εκείνα που αναμένεται να επιδικαστούν όσο εξελίσσονται οι μεγάλες και οι «μικρότερες» δίκες γύρω από τα Τέμπη.
Ανακόλουθη κυβέρνηση
Με την απόφαση να γίνονται δεκτές οι αποζημιώσεις χωρίς να ασκείται έφεση, το Δημόσιο αναγνωρίζει ευθέως τη δική του ευθύνη. Κάνει δηλαδή το αντίθετο ακριβώς από εκείνο που έκανε η κυβέρνηση στην αναζήτηση των ποινικών ευθυνών, υποστηρίζοντας από την πρώτη μέρα ότι όλα οφείλονται στα ανθρώπινα λάθη σταθμαρχών και μηχανοδηγών, αφήνοντας στο απυρόβλητο τα πολιτικά πρόσωπα που ασκούσαν την κεντρική διαχείριση.
Η χαμένη έρευνα της ΡΑΣ και η ειδική προστασία στη Hellenic Train
Η επιθυμία του σημερινού πολιτικού συστήματος να κινείται επιτελικά μόνο με αποφάσεις του πρωθυπουργού και των υπουργών φωτίζεται ακόμη καθαρότερα όταν γίνει αντιληπτό πόσο αδρανή μένουν την ίδια στιγμή τα θεσμικά όργανα. Δεν είναι μόνο οι ανακριτικές και διωκτικές αρχές που απέτυχαν να κάνουν μια σωστή διερεύνηση στον «τόπο του εγκλήματος», όπως ξεκάθαρα αναφέρει το πόρισμα του ΕΟΔΑΣΑΑΜ για τα Τέμπη. Η «Εφ.Συν.» αποκαλύπτει σήμερα ότι ένας απόλυτα εξειδικευμένος φορέας, η Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων (ΡΑΣ), είχε ξεκινήσει λίγες ώρες μετά τη μετωπική σύγκρουση, στις 2 Μαρτίου 2023, τη διεξαγωγή Αυτεπάγγελτης Ερευνας, η οποία παραμένει... βαθιά σε κάποιο συρτάρι.
Μάλιστα η συγκεκριμένη έρευνα της ΡΑΣ αφορούσε ακριβώς τα Δικαιώματα των Επιβατών που προβλέπονται από τον ευρωπαϊκό κανονισμό 1371/2007, μέσα στα οποία περιλαμβάνονται και οι αποζημιώσεις που πρέπει να καταβληθούν στα θύματα ενός σιδηροδρομικού δυστυχήματος.
Η απόφαση ελήφθη από την έκτακτη συνεδρίαση της Ολομέλειας στις 2/3/23 και πήρε τον αριθμό 19/2023. Οπως αναφέρεται στο διατακτικό της απόφασης, η ΡΑΣ καλούσε τη Hellenic Train να την ενημερώσει αμέσως για τις ενέργειες στις οποίες έχει προβεί ως προς την εφαρμογή των διατάξεων του ευρωπαϊκού κανονισμού 1371/2007, ανέθετε την έρευνα στη Μονάδα Ρύθμισης και Ελέγχου της Σιδηροδρομικής Αγοράς (υπηρεσία της ΡΑΣ) και προανήγγελλε σύνταξη πορίσματος βάσει του οποίου θα καλούνταν η Hellenic Train σε ακρόαση. Πόρισμα ουδέποτε συντάχθηκε για τη συγκεκριμένη έρευνα -ούτε καν απαλλακτικό- και είναι άγνωστο καν εάν η Hellenic Train έστειλε κάποια στοιχεία ως απάντηση. Για να αποδειχτεί ότι η κυβέρνηση έχει θέσει την ιταλική εταιρεία σε καθεστώς ειδικής προστασίας. Υπενθυμίζεται ότι η ΡΑΣ ξεκίνησε μετά τα Τέμπη αυτεπάγγελτη έρευνα και για τον ΟΣΕ, η οποία κατέληξε στην επιβολή προστίμου 1 εκατομμυρίου ευρώ – ασχέτως του αν αυτό επιβλήθηκε τον Νοέμβριο του 2025 με... ελαφρά καθυστέρηση.
Το Υπουργικό Συμβούλιο ενέκρινε την εισήγηση του Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκου Πιερρακάκη και του Αναπληρωτή Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών Κωνσταντίνου Κυρανάκη για τον χαρακτηρισμό του σιδηροδρομικού δυστυχήματος των Τεμπών της 28ης Φεβρουαρίου 2023 ως υπόθεση ιδιαίτερης κοινωνικής σημασίας, καθώς και για τη μη άσκηση ενδίκων μέσων από τους φορείς της Κεντρικής Κυβέρνησης στις σχετικές δικαστικές υποθέσεις.
Η ρύθμιση, με βάση ανακοίνωση, αφορά τις αποζημιώσεις που επιδικάζονται στους συγγενείς των θυμάτων για την ψυχική οδύνη που υπέστησαν, καθώς και για ηθική βλάβη στους τραυματίες. Στο πλαίσιο αυτό, το Δημόσιο δεν θα ασκεί ένδικα μέσα κατά των σχετικών αποφάσεων, ενώ θα παραιτείται και από όσα έχουν ήδη ασκηθεί, ώστε να μην παρατείνονται οι δικαστικές διαδικασίες και η ταλαιπωρία των ανθρώπων που επλήγησαν.
Η κατεύθυνση αυτή είχε προαναγγελθεί από τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκο Πιερρακάκη και εντάσσεται σε μια προσπάθεια της Πολιτείας τα τελευταία χρόνια να στηρίζει όσους βρέθηκαν αντιμέτωποι με μεγάλες τραγωδίες. Στο ίδιο πνεύμα είχαν κινηθεί και οι αποφάσεις για το Μάτι και τη Μάνδρα, με στόχο να περιοριστεί η πολύχρονη δικαστική ταλαιπωρία των πληγέντων, ενώ και για τις πρώτες εκδικασθείσες αποφάσεις αποζημιώσεων για τα Τέμπη, το δημόσιο είχε αποσυρθεί από το δικαίωμα άσκησης αναίρεσης, κατόπιν παρότρυνσης του Αναπληρωτή Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών Κωνσταντίνου Κυρανάκη.
”Με την έγκριση της εισήγησης αυτής, η κυβέρνηση επιβεβαιώνει τη βούλησή της να αντιμετωπίζει με ενιαίο και δίκαιο τρόπο υποθέσεις με έντονο κοινωνικό αποτύπωμα, με βάση και τον νέο νόμο-πλαίσιο που εισήγαγε ο Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης και ψηφίστηκε από τη Βουλή, διασφαλίζοντας αφενός την ταχύτερη απονομή της Δικαιοσύνης και αφετέρου την αποφυγή περαιτέρω επιβάρυνσης για τις οικογένειες των θυμάτων και των τραυματιών” τονίζεται σε σχετική ανακοίνωση.
«Κορώνα ή γράμματα» παίζουν τις ζωές τους όσοι χρησιμοποιούν τρένο στην Ελλάδα εν έτει 2026, σχεδόν 3,5 χρόνια μετά το έγκλημα στα Τέμπη. Η παραπάνω διαπίστωση προκύπτει από στοιχεία που αναμένεται να καταθέσουν δικηγόροι οικογενειών θυμάτων στο ειδικό δικαστικό συμβούλιο που θα κρίνει αν ο Κώστας Αχ. Καραμανλής υπέπεσε στο πλημμέλημα της παράβασης καθήκοντος, ως ο μοιραίος υπουργός Υποδομών και Μεταφορών.
Γνώριζαν από το 2013
Σύμφωνα με πληροφορίες του Documento, από τα συντριπτικά στοιχεία προκύπτει ότι από το 2013, το υπουργείο Μεταφορών και ο ΟΣΕ γνώριζαν ότι θα πρέπει να εναρμονιστούν με εκτελεστικό κανονισμό της ΕΕ και να προβούν, μεταξύ άλλων, σε αξιολόγησης της επικινδυνότητας των τρένων στην Ελλάδα.
Ήταν ουσιαστικά μια κοινή μέθοδο ασφάλειας στα κράτη-μέλη της ΕΕ για την αξιολόγηση και την εκτίμηση κινδύνου και την κατάργηση του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 352/2009.
Για τους σκοπούς εφαρμογής του παραπάνω Κανονισμού, το 2015 το υπουργείο Μεταφορών γνωστοποίησε στη Μονάδα Ασφάλειας του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Σιδηροδρόμων ότι εθνικός φορέας διαπίστευσης για την Ελλάδα είναι το «Εθνικό Σύστημα Διαπίστευσης Α.Ε.» (με την επωνυμία Ε.Σ.Υ.Δ.), το οποίο έχει οριστεί ως Εθνικός Φορέας Διαπίστευσης της Ελλάδας σύμφωνα με τις απαιτήσεις του άρθρου 4 του Κανονισμού αριθ. 765/2008/EK».
Δεν ίδρωσαν τα αυτιά
Δύο χρόνια μετά, το 2017, εκδόθηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές από τον Οργανισμό Σιδηροδρόμων της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την εφαρμογή των εναρμονισμένων στόχων σχεδιασμού (CSM-DT) για τεχνικά συστήματα, όπως ορίζονται στον Κανονισμό (ΕΕ) 2015/1136, στο πλαίσιο της διαδικασίας εκτίμησης κινδύνου του Κανονισμού 402/2013. Ωστόσο, τα αυτιά των υπεύθυνων στη χώρα δεν ίδρωσαν, με τα γνωστά φρικτά αποτελέσματα.
Δηλαδή, δεν υπήρξε κάποιος πιστοποιημένος φορέας που να προβεί στην εκτίμηση επικινδυνότητας για τον σιδηρόδρομο στην Ελλάδα. Φυσικά, αν κάτι τέτοιο είχε συμβεί, το έγκλημα στα Τέμπη, θα είχε αποτραπεί. Το εξοργιστικό της υπόθεσης, σύμφωνα πάντα με τα ίδια σοκαριστικά στοιχεία είναι ότι μόλις το 2024, ένα χρόνο μετά την ανείπωτη τραγωδία, εκδόθηκε πιστοποίηση από το ΕΣΥΔ στην εταιρεία Euclidis SA ως φορέα επιθεώρησης! Μέχρι σήμερα, οι συγγενείς των θυμάτων και οι δικηγόροι τους δεν έχουν εντοπίσει έκθεση επικινδυνότητας…
Πολλά ερωτήματα εγείρει επίσης το γεγονός ότι η Hellenic Train είχε προβεί στο παρελθόν σε εκτίμηση επικινδυνότητας, χωρίς πάντως να έχει την απαραίτητη πιστοποίηση.
Ήξεραν άπαντες
Ανατριχιαστικό είναι ακόμα ένα στοιχείο που θα καταθέσουν οι δικηγόροι οικογενειών θυμάτων. Σε έκθεση ασφάλειας που κατέθεσε η ΤΡΑΙΝΟΣΕ προς τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Σιδηροδρόμων το 2022 γίνεται λόγος μεταξύ άλλων για «μη ενσωμάτωση των συστημάτων ETCS και GSM-R στο δίκτυο», «εκτεταμένα τμήματα του δικτύου στα οποία η σηματοδότηση και ο τηλεχειρισμός δεν λειτουργούν» και «έλλειψη σταθμαρχών». Επιπλέον, σημειώθηκε η «ανεπαρκής περίφραξη και φωτισμός, ανεπαρκής επιτήρηση των σταθμών εμπορευμάτων, απουσία σχεδίου έκτακτης ανάγκης για επικίνδυνα εμπορεύματα»…
Η παραδοχή με το όριο ταχύτητας
Εξοργιστικό είναι επίσης ότι άπαντες γνώριζαν ότι οι μεγάλες ταχύτητες που ανέπτυσσαν τα τρένα ήταν επικίνδυνες και φονικές όπως αποδείχθηκε. Τον Μάρτιο του 2023, στην «εξαιρετικά επείγουσα» οδηγία του ΟΣΕ για επανέναρξη της κυκλοφορίας ορίζεται ως ανώτερο όριο ταχύτητας τα 80 χιλιόμετρα την ώρα για όλες τις αμαξοστοιχίες. Δηλαδή, το ασφαλές όριο, για να αποφευχθούν νέα Τέμπη. Πριν το έγκλημα με τους 57 νεκρούς, τα τρένα κινούνταν με διπλάσια ταχύτητα, έως και 160 χιλιόμετρα την ώρα. Εν ολίγοις, αν η οδηγία είχε δοθεί νωρίτερα, οι νεκροί θα ήταν ενδεχομένως λιγότεροι ή η σύγκρουση θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί. Όμως, οι υπεύθυνοι, ενώ γνώριζαν, φαίνεται ότι παρακολουθούσαν ως θεατές και «περίμεναν» πότε θα συνέβαινε η τραγωδία…
Τεράστιες οι ευθύνες
Μετά και τα παραπάνω, έχουν άραγε τεράστια ευθύνη για το έγκλημα στα Τέμπη οι άνθρωποι της ΡΑΣ, του ΟΣΕ, της Hellenic Train και του υπουργείο Μεταφορών, ή δεν… γνώριζαν; Ο Κώστας Αχ. Καραμανλής που διασφάλιζε την ασφάλεια ορθώς είναι αντιμέτωπος με πλημμέλημα, ή θα πρέπει να αναβαθμιστεί το κατηγορητήριό του; Σε όλα τα παραπάνω, οι απαντήσεις της δικαιοσύνης είναι καίριας σημασίας, όχι μόνο για το έγκλημα στα Τέμπη, αλλά για το «κράτος δικαίου» στην Ελλάδα.
Επίσης, θέση για το μπάχαλο που φαίνεται ότι επικρατεί μέχρι σήμερα θα πρέπει να πάρει και ο αναπληρωτής υπουργός Μεταφορών, Κωνσταντίνος Κυρανάκης.
Με τη διαδικασία των νομιμοποιήσεων συνεχίστηκε σήμερα η τρίτη συνεδρίαση της δίκης για την τραγωδία των Τεμπών. Η δίκη διακόπηκε για τις 27 Απριλίου λόγω παρέλευσης ωραρίου.
Στο χώρο βρέθηκαν συγγενείς θυμάτων που δεν είχαν νομιμοποιηθεί στην προηγούμενη συνεδρίαση, όπως η οικογένεια του Νίκου Βλάχου, ο παππούς του Τάσου Κουτσόπουλου, η γραμματέας του Συλλόγου Συγγενών Θυμάτων Τεμπών Ελένη Βασσάρα, η οικογένεια του Άγγελου Καρύδη, καθώς και ο πατέρας του Γεράσιμου, του νεαρού που εξακολουθεί να δίνει μάχη για τη ζωή του τρία χρόνια μετά το δυστύχημα. Τον ΔΣΑ στη δίκη εκπροσωπούν οι κ. Δημήτρης Βερβεσός και Θεόδωρος Μαντάς.
Να σημειωθεί πως συνολικά οι παριστάμενοι προς υποστήριξη της κατηγορίας όπως εμφανίζονται στο κατηγορητήριο είναι 230 ενώ οι μάρτυρες είναι 122. Πενήντα δικηγορικοί σύλλογοι δήλωσαν παράσταση υποστήριξης της κατηγορίας.
Συνήγοροι υποστήριξης κατηγορίας αναφέρθηκαν σε νέο υλικό – βίντεο, φωτογραφίες και λήψεις drone – που, όπως υποστήριξαν, αποδεικνύουν αλλοίωση του χώρου του δυστυχήματος τις πρώτες ώρες μετά τη σύγκρουση. Γίνεται λόγος για «μπάζωμα» του χώρου, με τους συγγενείς να επιμένουν ότι υπήρξε σοβαρή αλλοίωση κρίσιμων στοιχείων.
Στο εσωτερικό της αίθουσας, η ακροαματική διαδικασία συνεχίστηκε με καταθέσεις και παρουσιάσεις στοιχείων που θεωρούνται κρίσιμα για την εξέλιξη της υπόθεσης.
Συγγενείς θυμάτων αναμένεται να στραφούν στον Άρειο Πάγο για να αποφανθεί εάν είναι παράνομη η δήλωση αποχής της προέδρου στη δίκη για το χαμένο βιντεοληπτικό υλικό από την τραγωδία.
Παράσταση προς υποστήριξη κατηγορίας και από το ελληνικό Δημόσιο
Οι δικηγορικοί σύλλογοι που δήλωσαν παράσταση ήταν 52, με τον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών να εκπροσωπείται από τους Θεόδωρο Μαντά, Δημήτρη Βερβεσό και την κα Μαρία Δημόκα από τον Δικηγορικό Σύλλογο Λάρισας. Οι κ.κ. Μαντάς και Βερβεσός ανέλυσαν το νομοθετικό πλαίσιο που δικαιολογεί και επιτρέπει την νομιμοποίηση τους για υποθέσεις μεγάλου δημοσίου συμφέροντος.
Στην επόμενη συνεδρίαση θα δηλωθούν οι παραστάσεις ελάχιστων ακόμα συγγενών θυμάτων και τραυματιών ενώ αναμένεται να δηλώσει παράσταση προς υποστήριξη της κατηγορίας και το Ελληνικό Δημόσιο. Στη συνέχεια θα ακολουθήσει η διαδικασία των ενστάσεων για τις δηλώσεις παράστασης.
«Δεν έχουμε περιθώριο να χαθεί ούτε μια μέρα»
Έκκληση να μην εκτροχιαστεί η δίκη για τα Τέμπη, όπως συνέβη με τη διαδικασία για τα χαμένα βίντεο, απευθύνουν συγγενείς θυμάτων, επιζώντες και δικηγόροι.
Η Χρυσούλα Χλωρού, που έχασε την αδερφή της στο δυστύχημα, σημείωσε ότι «είναι αναμενόμενο σε μια τέτοια δίκη, όπου τα πνεύματα είναι ιδιαίτερα οξυμένα, να υπάρχουν εντάσεις, φωνές και αντεγκλήσεις. Ίσως κάποια στιγμή το ζήτημα να οδηγήθηκε στα άκρα και να έπρεπε να χαμηλώσουν οι τόνοι. Ωστόσο, αυτό δεν πρέπει να επαναληφθεί. Δεν πρέπει να φτάσουμε σε σημείο να υπάρξουν νέες αναβολές. Δεν έχουμε την πολυτέλεια να χαθεί ούτε μία ημέρα ακροαματικής διαδικασίας. Ήδη χάθηκαν έξι μήνες σε μια διαδικασία που τελικά θα ξεκινήσει ξανά από την αρχή».
Ψαρόπουλος: «Πήραμε υλικό που δείχνει καρέ-καρέ τη διαδικασία του μπαζώματος»
Νωρίτερα, ο Αντώνης Ψαρόπουλος, πατέρας της Μάρθης που έχασε τη ζωή της στην τραγωδία των Τεμπών, σε δηλώσεις του κατά την είσοδο του στο δικαστήριο αποκάλυψε πως σε βιντεοληπτικό και φωτογραφικό υλικό που πήραν στα χέρια τους οι συγγενείς από την δίκη για τα βίντεο, καταγράφεται καρέ – καρέ η διαδικασία του μπαζώματος η οποία, όπως είπε, είναι «σοκαριστική».
Επιπλέον, σε άλλο σημείο των δηλώσεων του σχετικά με τη δίκη των Τεμπών τόνισε πως «πρέπει να πέσουν οι τόνοι» και σημείωσε πως ελπίζει τόσο η παρουσία των αστυνομικών να μειωθεί όσο και να αποφευχθούν σε αυτή τη δίκη όσα έγιναν στη δίκη για τα βίντεο, ώστε η διαδικασία να προχωρήσει ομαλά.
Δεν κάλεσαν σημαντικούς μάρτυρες
Ο Όθωνας Παπαδόπουλος, συνήγορος οικογένειας του Γεράσιμου, του μοναδικού επιζώντα από το πρώτο βαγόνι, κατά τη δήλωση υποστήριξης της κατηγορίας είπε: «Ακούμε τρία χρόνια 57, 57, 57, μπορεί να μην είναι 57 ο αριθμός των θυμάτων. Έχει υποστεί την πιο σοβαρή βλάβη, δεν έχει ανακτήσει συνείδηση και η νοσηλεία θεωρείται μακροχρόνια», σύμφωνα με το onlarissa.gr.
«Το έγκλημα των Τεμπών δεν ήταν στιγμιαίο. Οι συνέπειες συνεχίζονται. Ο Γεράσιμος είναι έτσι τρία χρόνια και δεν φαίνεται Ανάσταση. Θα ήθελα να ήταν όρθιος και να έρθει στο δικαστήριο. Ο Γεράσιμος δεν είναι όμως ούτε στον ουρανό ούτε στη γη» είπε ο Λουκάς Αποστολίδης, δικηγόρος επίσης της οικογένειας του Γεράσιμου.
Ο συνήγορος των επιβατών Τάσου Αμπατζίδη και Στάθη Καρρα, που κάθονταν μαζί με τη Μάρθη Ψαροπούλου και τη Φραντζέσκα Μπεζα, δήλωσε:
«Έπρεπε να σκαρφαλώσουν να ανέβουν και να σώσουν κόσμο και τα δύο παιδιά ήταν από τους πιο σημαντικούς μάρτυρες στο τρένο, δεν κλήθηκαν ποτέ, κανείς δεν τους κάλεσε, ειδικά οι μαρτυρικές τους καταθέσεις είναι πολύ σημαντικές. Όταν ήρθαν οι διασώστες είδαν τα παιδιά να σώζουν άλλους ανθρώπους».
«Είναι οι πρώτοι μάρτυρες που είδαν τις φλόγες και που άκουγαν τις μαρτυρικές φωνές», τόνισε.
Η συγκινητική προσφορά στη μνήμη της Εριέττας
Την εμφάνισή του στη δίκη για την τραγωδία στα Τέμπη έκανε για πρώτη φορά εκπρόσωπος της οικογένειας της Εριέττας Μόλχο, της κοπέλας η σορός της οποίας δεν βρέθηκε ποτέ μετά το δυστύχημα.
Σύμφωνα με το onlarissa.gr, οι συγγενείς της Εριέττας δεν είχαν δηλώσει παράσταση προς υποστήριξη της κατηγορίας στην προδικασία, ωστόσο ο δικηγόρος τους, Αντώνης Κουδρόγλου, εμφανίστηκε στο δικαστήριο, κάνοντας γνωστές τις συγκινητικές πρωτοβουλίες που έχουν αναλάβει οι γονείς της 23χρονης.
«Πρώτον, υποτροφία στη μνήμη της κόρης τους στο σχολείο που φοιτούσε, δεύτερο έδρα στο πανεπιστήμιο που φοιτούσε στο Πολυτεχνείο και τρίτο, το πιο σημαντικό, θα δημιουργηθεί ένα κοινωφελές ίδρυμα για ανθρώπους με καρκίνο. Αυτή είναι η προσφορά τους μετά τον θάνατο της Εριέττας», είπε.
Η μητέρα της Έλενας Δουρμίκα έλαβε το λόγο και εμφανώς συγκινημένη είπε: «Εκλιπαρώ τη Δικαιοσύνη να τιμωρηθούν οι υπεύθυνοι για το θάνατο του παιδιού μου».
Ο σύζυγος της Έλενας Δουρμίκα είπε, απευθυνόμενος στους δικαστές:
«Τα παιδιά μου έχασαν τη μητέρα τους επειδή έπρεπε να πάει αυτοπροσώπως στην υπηρεσία της στην Αθήνα. Απαιτώ την αυτοπρόσωπη παρουσία των κατηγορουμένων στη δίκη».
Αστυνομοκρατία καταγγέλλει η Ζωή Κωνσταντοπούλου
Νωρίτερα, η Ζωή Κωνσταντοπούλου κατήγγειλε οργανωμένη προσπάθεια παρεμπόδισης άσκησης των καθηκόντων της και δήλωσε ότι θα προσφύγει σε διεθνείς οργανισμούς για την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Όπως ανέφερε, η διαδικασία εξακολουθεί να αποτελεί «οικτρή δοκιμασία» για τις οικογένειες των θυμάτων και τους επιζώντες, κάνοντας λόγο για σοβαρές παραβιάσεις των αρχών της δίκαιης δίκης. Επικαλέστηκε, μεταξύ άλλων, περιορισμούς στην πρόσβαση πολιτών στην αίθουσα, έντονη αστυνομική παρουσία και περιστατικά βίας, τα οποία –κατά την ίδια– συνθέτουν μια εικόνα που πλήττει το κράτος δικαίου.
Παράλληλα, τόνισε ότι δεν πρόκειται να υποχωρήσει, σημειώνοντας πως «ούτε κυκλώματα, ούτε μαφίες, ούτε μηχανισμοί εξουσίας» στάθηκαν ικανά στο παρελθόν να την εμποδίσουν να ασκήσει τα καθήκοντά της, ούτε –όπως είπε– θα το καταφέρουν τώρα.
Μόνο 3 από τους 36 κατηγορούμενους στο Δικαστήριο
Στο δικαστήριο παρόντες ήταν 3 από τους συνολικά 36 κατηγορούμενους που, κατά περίπτωση, κατηγορούνται για το κακούργημα της επικίνδυνης παρέμβασης στη συγκοινωνία μέσων σταθερής τροχιάς με ενδεχόμενο δόλο, με επικίνδυνες για την ασφάλεια της συγκοινωνίας πράξεις, από τις οποίες μπορούσε να προκύψει κοινός κίνδυνος για ξένα πράγματα και κίνδυνος για ανθρώπους και που είχε ως αποτέλεσμα:
α) τον θάνατο μεγάλου αριθμού ανθρώπων, β) τη βαριά σωματική βλάβη περισσότερων ανθρώπων και γ) τη σημαντική βλάβη σε εγκαταστάσεις κοινής ωφέλειας, τελεσθείσα και κατ’ εξακολούθηση και από κοινού και τα πλημμελήματα της ανθρωποκτονίας από αμέλεια κατά συρροή, της βαριάς σωματικής βλάβης από αμέλεια από υπόχρεο κατά συρροή, της απλής σωματικής βλάβης από αμέλεια από υπόχρεο κατά συρροή και της παράβασης καθήκοντος.
Όπως έχει αποδειχθεί διαχρονικά, η φράση «αγάπη μου, δεν είναι αυτό που νομίζεις», πάντα σημαίνει το ακριβώς αντίθετο: ότι δηλαδή «είναι ακριβώς αυτό που νομίζεις», είτε πρόκειται για ερωτική απιστία, είτε για κυβερνητικό σκάνδαλο. Μάλιστα, πολύ συχνά σημαίνει «είναι ακριβώς αυτό που νομίζεις και κάποια πράγματα ακόμη που θα τα μάθεις στη διαδρομή».
Στο διάγγελμα ο πρωθυπουργός προσπάθησε για άλλη μια φορά να αλλοιώσει την πραγματικότητα, που τον εκθέτει πλέον ανεπανόρθωτα, κραυγάζοντας «ο βασιλιάς είναι γυμνός». Τον ακούσαμε, σαν μόλις να ανέλαβε και όχι να έχει μεσολαβήσει η επταετία Μητσοτάκη, να μιλάει για άλλη μια φορά για το πώς θεωρεί καθήκον του να ηγηθεί μιας μεγάλης μεταρρύθμισης της χώρας, ώστε να γίνουμε επιτέλους Ευρώπη και να μην έχουμε ρουσφέτια, σκάνδαλα, και άλλες «διαχρονικές παθογένειες».
Όλα αυτά από κάποιον που κυβερνά από το 2019 και που όχι μόνο δεν αντιμετώπισε τις παθογένειες, αλλά αυτές ανέβηκαν και επίπεδο εάν κρίνουμε από τον όγκο και τα χαρακτηριστικά των κυβερνητικών σκανδάλων που τώρα είναι ανοιχτά, χαίνουσες πληγές στο σώμα του Κράτους Δικαίου.
Δηλαδή, αυτός που κυβερνά όλα αυτά τα χρόνια και που επέλεξε ο ίδιος αυτούς που τώρα είναι κατηγορούμενοι για όλα αυτά τα σκάνδαλα είτε για βουλευτές, είτε / και για υπουργούς, είτε για επικεφαλής Οργανισμών, θα έρθει τώρα να μας υποδείξει πώς η χώρα θα γίνει καλύτερη.
Δηλαδή, αυτός που εδώ και επτά χρόνια δεν κατάφερε να κάνει τη χώρα, τουλάχιστον ως προς τη λειτουργία των θεσμών, καλύτερη και σε αρκετές περιπτώσεις την αφήνει χειρότερη, θεωρεί δικαιωματικά και πάλι ότι μπορεί να την αναμορφώσει και να επαναφέρει τη θεσμική κανονικότητα και την εμπιστοσύνη στο κράτος δικαίου.
Ο άνθρωπος, όμως, που ακόμη και τώρα χρησιμοποιεί σε αυτό το διάγγελμα τη φράση «οι διωκτικές αρχές και πάλι αυτής της κυβέρνησης», -παραβλέποντας ότι οι διωκτικές αρχές, δεν είναι ούτε τσιφλίκι, ούτε ιδιωτικός διωκτικός στρατός της εκάστοτε κυβέρνησης, και το ίδιο ισχύει για κάθε μηχανισμό του κράτους- δεν μπορεί να εγγυηθεί καμία αναμόρφωση.
Το κράτος δεν ανήκει σε καμία κυβέρνηση. Και μάλιστα, σε μεγάλο βαθμό στο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ αποκαλύπτεται πώς μπορεί να λειτουργήσει ορθά ο μηχανισμός των νόμιμων επισυνδέσεων στο πλαίσιο ποινικής έρευνας. Γιατί, αντίθετα, αυτή η κυβέρνηση αυτόν τον μηχανισμό πρωτίστως τον θεώρησε τρόπο για να «κρατάει» υπουργούς, δικαστικούς, ανώτατους αξιωματικούς και πολιτικούς άλλων κομμάτων.
Και στην πραγματικότητα το μήνυμα που ήθελε να στείλει ο πρωθυπουργός, δηλαδή ο «στρατολόγος» και ο πολιτικός προϊστάμενος των κατηγορουμένων δεν ήταν ότι θα σταματήσουν τα σκάνδαλα. Το μήνυμα ήταν ότι το κράτος του ανήκει, ανήκει σε αυτόν και σε ανθρώπους σαν κι αυτόν: ανθρώπους από μεγάλα πολιτικά τζάκια, εθισμένους στο να θεωρούν το κράτος εφαλτήριο της φιλοδοξίας και εργαλείο για την εξυπηρέτηση συγκεκριμένων συμφερόντων. Ανθρώπους που γεννήθηκαν μέσα σε πελατειακά δίκτυα χτισμένα δεκαετίες και που εργάζονται σκληρά για να τα παγιώσουν και να τα διευρύνουν. Ανθρώπους που συνεχίζουν το νήμα από τους κοτζαμπάσηδες, στους Μαυρογιαλούρους, στις σημερινές πολιτικές δυναστείες.
Και προς επίρρωση της αντίληψης «το κράτος είμαι εγώ» λειτουργούν και οι προτάσεις που έκανε. Πάρτε για παράδειγμα την πρόταση για ασυμβίβαστο ανάμεσα στη θέση του βουλευτή και του υπουργού, με υπογραμμισμένη και την επισήμανση ότι το υπουργικό Συμβούλιο το ορίζει ο πρωθυπουργός. Η πρόταση αυτή δεν διατυπώνεται με τον τρόπο που ισχύει σε άλλες χώρες, δηλαδή ότι όταν διορίζεσαι υπουργός παραιτείσαι από τη βουλευτική έδρα. Όχι, εδώ θα έχουμε το πρωτοφανές φαινόμενο των ρεπατζήδων επιλαχόντων βουλευτών που όταν αναλαμβάνει κάποιος υπουργός θα παίρνουν τη βουλευτική έδρα για όσο διάστημα είναι υπουργός και μετά αυτός, στην τελική ευθεία για τις εκλογές, θα επιστρέφει στην εκλογική περιφέρεια να εξαργυρώσει τα ρουσφέτια που έκανε όσο ήταν υπουργός και να υποσχεθεί τα ρουσφέτια της επόμενης θητείας. Δηλαδή, εδώ ξαναγράφεται η ίδια η έννοια της εκλογής βουλευτή και κατ’ επέκταση της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας!
Όμως, ας μην γελιόμαστε. Η καταπολέμηση της διαφθοράς ποτέ δεν είναι υπόθεση απλώς και μόνο θεσμικού πλαισίου. Είναι θέμα πολιτικής κουλτούρας. Και αυτό δεν έχει να κάνει με μεγαλοστομίες του τύπου «να γίνουμε Ευρώπη». Είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με το εάν κάποιος βλέπει την πολιτική ως λειτούργημα ή ως καριέρα ή ακόμη χειρότερα επενδυτική ευκαιρία.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης κατεξοχήν επένδυσε σε μια κατηγορία πολιτικών στελεχών που θεωρούσαν ότι από την πολιτική δεν γίνεται να φύγει κάποιος φτωχότερος και που θεωρούσαν ότι η εξουσία ανήκει δικαιωματικά σε αυτούς και όχι στους «κακομούτσουνους» της Αριστεράς. Μια γενιά στελεχών που θεωρούσαν ότι η συναλλαγή είναι διευκόλυνση της επιχειρηματικότητας και η «εξυπηρέτηση» το μέσο που αγιάζει ο σκοπός να μείνει η εξουσία στην παράταξη και όχι στους… Μαδούρους. Μια παράταξη που με τον μανδύα του σωτήρα της χώρας από την καταστροφή που υποτίθεται ότι έφερναν -και θα φέρουν- οι «άλλοι», θεωρεί ότι βρίσκεται στο απυρόβλητο, ότι της αναγνωρίζεται το αλάθητο του πάπα και μπορεί να κάνει τα πάντα.
Αυτή την πολιτική κουλτούρα έφερε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, αυτή την πρακτική της προσπάθειας πλήρους εργαλειοποίησης του κράτους ονόμασε «επιτελικό κράτος», αυτή τη λογική δοκίμασε σε όλα τα επίπεδα: από τις υποκλοπές ως μέσο ελέγχου του κράτους έως τις πλασματικές επιδοτήσεις ως προεκλογική τακτική, το νήμα είναι κοινό και φέρει την υπογραφή, φαρδιά πλατιά, του ίδιου του πρωθυπουργού, του Κυριάκου Μητσοτάκη. Και γι’ αυτό είναι αυτός που φέρει την ευθύνη. Και όποιος φέρει την ευθύνη για ένα πρόβλημα, είναι τμήμα του προβλήματος -αν όχι η πηγή του-, δεν μπορεί να φέρει ούτε τη λύση, ούτε να δώσει διέξοδο.
Να το πούμε απλά: σταθερή παθογένεια του πολιτικού συστήματος τα τελευταία χρόνια είναι τελικά ο ίδιος ο πρωθυπουργός και η κυβέρνησή του. Η έξοδος από την παθογένεια περνά από την πολιτική αλλαγή. Διαφορετικά θα ζούμε μέσα στο σημερινό αδιέξοδο.
Επεισοδιακή ήταν σήμερα 1 Απριλίου η επανέναρξη της μεγάλης δίκης για το έγκλημα στα Τέμπη. Η συνεδρίαση ολοκληρώθηκε λίγο μετά τις 17:00 και θα συνεχιστεί τη Μεγάλη Δευτέρα. Επιπλέον, όπως έγινε γνωστό, συνεδρίαση θα πραγματοποιηθεί και τη Μεγάλη Τρίτη. Θα ακολουθήσει διακοπή για το Πάσχα και επανέναρξη μετά τις 23 Απριλίου. Το πρόγραμμα του Μαΐου θα γνωστοποιηθεί τη Δευτέρα, όπως δεσμεύτηκε η πρόεδρος του τριμελούς Εφετείου κακουργημάτων Λάρισας. Να σημειωθεί ότι σήμερα η διαδικασία ήταν τυπική καθώς έγινε δήλωση παράστασης (120 παραστάσεις δηλώθηκαν) υποστήριξης κατηγορίας από τους δικηγόρους.
Η σημερινή συνεδρίαση σημαδεύτηκε από τις εικόνες ντροπής έξω από το συγκρότημα Γαιόπολις όπου συγγενείς θυμάτων, δημοσιογράφοι και δικηγόροι στριμώχθηκαν εν μέσω βροχής για αρκετά λεπτά, λόγω έλλειψης οργάνωσης της διαδικασίας.
Αλαλούμ με το «καλημέρα»
Από νωρίς το πρωί, επικράτησαν συνθήκες έντασης καθώς οι ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις έξω από το συγκρότημα Γαιόπολις του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας μετέτρεψαν το χώρο που υποτίθεται ότι θα αρχίσει η δίκη για τα Τέμπη σε φρούριο. Εν μέσω κακοκαιρίας, συγγενείς θυμάτων αλλά και δημοσιογράφοι ήταν εκτεθειμένοι στη βροχή προκειμένου να ενημερωθούν για τη διαδικασία που… εμπνεύστηκαν Μαξίμου και Φλωρίδης, ενώ περνούσαν από έλεγχο για να εισέλθουν στη δίκη.
Το εκρηκτικό κλίμα μεταφέρθηκε και στην αίθουσα, όπου η πρόεδρος του δικαστηρίου δε δίστασε να απειλήσει με αποβολή από την αίθουσα τόσο τη Μαρία Καρυστιανούόσο και τη Ζωή Κωνσταντοπούλου. Αμφότερες καυτηρίαζαν τις απάνθρωπες συνθήκες που επικρατούσαν εντός και εκτός της αίθουσας.
«Η πρόεδρος ζήτησε να με βγάλουν έξω, ή να κάτσω στη θέση μου, να κοιτάω το ντουβάρι. Άκουγα τους δικηγόρους που έλεγαν ότι η διαδικασία δεν είναι νόμιμη, δεν είναι σωστή. Η πρόεδρος σαν εντεταλμένο πειθήνιο όργανο συνέχιζε να κάνει τη δουλειά της χωρίς να μας ακούει. Πλήρης απαξίωση, πλήρης έλλειψη σεβασμού», δήλωσε στους δημοσιογράφους η Μαρία Καρυστιανού καταγγέλλοντας τις συνθήκες διεξαγωγής της δίκης για τα Τέμπη στη Λάρισα.
Στη λεγόμενη αίθουσα Φλωρίδη οι αστυνομικοί ήταν σχεδόν παραπάνω από τους συγγενείς των θυμάτων και κάλυπταν κάθε σημείο του χώρου. Μέχρι και άνδρες των ΟΠΚΕ κυκλοφορούσαν στον χώρο λες και επρόκειτο για αστυνομική επιχείρηση σε γιάφκα με ναρκωτικά…. Αστυνομικοί της ΟΠΚΕ ήταν μπροστά στα έδρανα αποκλείοντας έτσι τους συνηγόρους των συγγενών και την επαφή μαζί τους. «Για αυτό υπήρξε αστυνομική βία. Δεν θα επιτρέψω να μετατραπεί σε δίκη στρατοδικείου» κατήγγειλε η Ζωή Κωνσταντοπούλου.
«Για ποιο λόγο προστατεύονται οι κατηγορούμενοι, που μάλιστα δεν είναι καν εδώ; Περιορίσατε επίσης την πρόσβαση δημοσιογράφων και φωτογράφων. Είναι αδιανόητο. Τους βάλατε σε παραπήγματα, κάτω από κάτι σκηνές» τόνισε η πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας, ο οποία μάλιστα κατήγγειλε «αστυνομοκρατία και αστυνομική βία. Βία εναντίον μου, της Μιρέλας Ρούτσι και του Πάνου Ρούτσι. Ο κ. Παπαγγελής και η σύζυγός του βοήθησαν στην παροχή ιατρικής βοήθειας. Από την περασμένη Δευτέρα σε αυτή την καταπληκτική αίθουσα βλέπουμε περιστολή βασικών κανόνων δίκαιης δίκης, ποινικής διαδικασίας και κράτος δικαίου. Οι γονείς αντιμετωπίζονται ως παρείσακτοι».
Χάος στην αίθουσα, αστυνομικοί έσπρωξαν συγγενείς
Από νωρίς, η έντονη παρουσία των αστυνομικών δυνάμεων εντός της αίθουσας, προκάλεσε αντιδράσεις καθώς οι αστυνομικοί βρέθηκαν μια ανάσα από τα έδρανα των δικηγόρων των οικογενειών των θυμάτων.
Έντονη ήταν και η αντίδραση της Μαρίας Καρυστιανού, η οποία πλησίασε την έδρα, με την πρόεδρο να απειλεί να βγάζει Ζωή Κωνσταντοπούλου και Μαρία Καρυστιανού έξω από την αίθουσα. «Από ποιον δεχθήκατε απειλές κυρία πρόεδρε;» αντίτεινε η Ζωή Κωνσταντοπούλου και συμπλήρωσε: «Βάλατε δύο σειρές αστυνομικών στο ακροατήριο. Γιατί; Στα στρατοδικεία φύλαξε τους δικηγόρους. Δύο σειρές αστυνομικοί και δεν έχουν να καθίσουν οι συγγενείς».
Η ένταση συνεχίστηκε με μητέρα θύματος να φωνάζει σε αστυνομικούς: «Μην με ακουμπάς».
Η εισαγγελέας απέρριψε το αίτημα για μετάδοση της δίκης
Η εισαγγελέας απέρριψε το αίτημα για οπτικοακουστική κάλυψη της δίκης. Όπως είπε, προϋποθέτει τη συναίνεση των διαδίκων και της ίδιας, ωστόσο η εισαγγελέας δεν συμφωνεί. «Δεν συναινώ διότι το δημόσιο συμφέρον καλύπτεται από τους παριστάμενους δημοσιογράφους», είπε χαρακτηριστικά. Υπενθυμίζεται ότι η Zωή Κωνσταντοπούλου ζήτησε πλήρη οπτικοακουστική κάλυψη της δίκης διότι όπως τόνισε πρέπει να μεταδίδεται δημόσια.
Η συγκλονιστική παρέμβαση της Άλμα Λάττα
Ράγισαν καρδιές με την παρέμβαση της μητέρας της αδικοχαμένης Κλαούντια Λάττα, Άλμα, στη δίκη των Τεμπών. Η Άλμα Λάττα, ζήτησε να απευθυνθεί στο προεδρείο, ωστόσο κάτι τέτοιο δεν έγινε δεκτό. Η ίδια, με δάκρυα στα μάτια πρόλαβε να πει με τρεμάμενα φωνή: «Έστω για ένα λεπτό να έρθετε στη θέση μου. Όταν γυρίσετε στα σπίτια σας σκεφτείτε τι τραβάω εδώ και τρία χρόνια» είπε. Και συνέχισε: «Να κάνετε το καθήκον σας. Να κάνετε τα πάντα για να τιμωρηθούν οι δολοφόνοι του παιδιού μου».
«Οδυνηρή δοκιμασία» για τον ίδιο και την οικογένειά του, χαρακτήρισε τη δίκη, ο Αντώνης Ψαρόπουλος, ο οποίος εκπροσωπεί την οικογένεια του, την οικογένεια της Φραντζέσκας και τραυματίες. Όπως εξήγησε ο κ. Ψαρόπουλος, κατά τη δήλωση υποστήριξης κατηγορίας στη διαδικασία νομιμοποίησης των συνηγόρων «αναγκάζομαι να ισορροπήσω ανάμεσα στο συναίσθημα και τη λογική, αφού έχασα του παιδί μου και παράλληλα είμαι δικηγόρος». «Αυτή η δίκη είναι ο αγώνας της ζωής μου» είπε.
«Αθάνατες. Όλοι φυλακή» είπε ο Νίκος Πλακιάς, με τους παρευρισκόμενους στην αίθουσα να ξεσπούν σε χειροκροτήματα. Η πρόεδρος της έδρας, αντέδρασε έντονα, ζητώντας ησυχία, με τον Νίκο Πλακιά να απαντά: «Καμιά ενσυναίσθηση για έναν πατέρα που έχασε δύο κόρες και μια ανιψιά». Το συγκλονιστικό στιγμιότυπο σημειώθηκε κατά τη διάρκεια της νομιμοποίησης υποστήριξης κατηγορίας από τον δικηγόρο του.
Συγκλόνισε ο Νικόλας Χρυσοβαλάντης Ζήσης, ο σύζυγος της αδικοχαμένης Αθηνάς, που μεγαλώνει μόνος του πλέον τον 5χρονο γιο τους. «Θέλω να τους βλέπω στα μάτια», είπε και πλησίασε τον δικηγόρο του, εξ αριστερών των κατηγορουμένων κατά τη δήλωση παράστασης υποστήριξης κατηγορίας.
Επέστρεψε ο Ρούτσι από το νοσοκομείο: «Με έσπρωξαν σαν να ήμουν εγκληματίας»
Επέστρεψε στο συγκρότημα Γαιόπολις, μετά την διακομιδή του στο νοσοκομείο, ο Πάνος Ρούτσι λόγω αδιαθεσίας, καταγγέλλοντας πως του ασκήθηκε βία από αστυνομικούς.
«Σκάβουμε εδώ και τρία χρόνια για να βρούμε την αλήθεια. Από την πρώτη στιγμή δεν έγινε η διαδικασία όπως έπρεπε. Αντί να διασφαλιστεί ο χώρος πέταγαν χώμα πάνω στα κόκκαλα…» ανέφερε ενώπιον του δικαστηρίου για να συνεχίσει: «Ο Ντένις ήταν 22 ετών. Πονάμε και θα πονάμε για πάντα. Για όλη μας τη ζωή. Πρέπει να τιμωρηθούν οι υπεύθυνοι για τη μη ολοκλήρωση των έργων στον σιδηρόδρομο. Γιατί τα παιδιά μας πίστευαν ότι ταξίδευαν με ένα ασφαλές μέσο. Ακόμα περιμένω το παιδί μου». Εμφανώς συγκινημένος και σε συναισθηματική φόρτιση υποστήριξε: «Πιστεύω στη δικαιοσύνη. Έχω υποσχεθεί να βρω τους δολοφόνους του παιδιού μου. Όταν θα τους δω στη φυλακή θα νιώσω το φως της αλήθειας που έλεγαν…».
Εκτός της αίθουσας είπε: «Στην πρώτη διακοπή που έγινε πήγα να μιλήσω με την κ. Κωνσταντοπούλου και δεν με άφησαν να μπω. Έξι αστυνομικοί με έσπρωξαν με τόση δύναμη που ζαλίστηκα, ανέβηκε η πίεσή μου, είχα ταχυκαρδίες και πήγα στο νοσοκομείο», σημειώνοντας πώς η πίεσή του έφτασε 18 όμως «όλα είναι καλά». «Αυτό που γίνεται εκεί μέσα είναι απαράδεκτο. Ακόμη κι έξω μου ζητούσαν ταυτότητα και για εμένα και για το παιδί μου. Με έσπρωξαν χωρίς δεύτερη σκέψη σαν να ήμουν εγκληματίας. Παραλίγο να με ρίξουν κάτω. Είναι απαράδεκτα πράγματα, είναι ντροπή εμείς όμως εμείς δεν τα παρατάμε και συνεχίζουμε», συμπλήρωσε.
Προαναγγελία για ενστάσεις και αιτήματα
Ο δικηγόρος της οικογένειας Ασλανίδη, Γιάννης Μαντζουράνης, προανήγγειλε ενστάσεις και αιτήματα κατά την τυπική διαδικασία της νομιμοποίησης των συνηγόρων υποστήριξης κατηγορίας.
Ενδεικτικό της κατάστασης, όσον αφορά την οργάνωση στη δίκη, είναι το γεγονός ότι υπάρχει φωτοτυπικό μηχάνημα για τις ανάγκες των δικηγόρων, ωστόσο δεν λειτουργεί, όπως έγινε γνωστό κατά τη διάρκεια της διαδικασίας. Η Ζωή Κωνσταντοπούλου μάλιστα είπε ότι δε λειτουργεί για λόγους ασφαλείας, όπως της μετέφεραν.
Αποζημίωσηύψους περίπου 400.000 ευρώ σετέσσερις συγγενείς θύματος του πολύνεκρου σιδηροδρομικού δυστυχήματος στα Τέμπη, επιδίκασε το Διοικητικό Πρωτοδικείο Αθηνών.
Σύμφωνα με τον συνήγορο της οικογένειας, πρόκειται για την πρώτη δικαστική κρίση, η οποία επιρρίπτει ευθύνες στο Ελληνικό Δημόσιο για την τραγωδία.
“Στο πολυσέλιδο σκεπτικό της εν λόγω απόφασης επισημαίνεται ρητώς, μεταξύ άλλων, ότι το Ελληνικό Δημόσιο, δια του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, μολονότι γνώριζε ήδη επί μακρόν την επικίνδυνη και απολύτως ανεπαρκή κατάσταση που επικρατούσε στο σιδηρόδρομο, άσκησε πλημμελώς και αναποτελεσματικά την εποπτεία που όφειλε, συμβάλλοντας αιτιωδώς, δια της παράνομης αυτής παράλειψής του, στο ζημιογόνο αποτέλεσμα, το οποίο μπορούσε να αποτραπεί” αναφέρεται χαρακτηριστικά στη σχετική ανακοίνωση του συνηγόρου.
H ανακοίνωση του συνηγόρου:
Την Παρασκευή 27/3, το Διοικητικό Πρωτοδικείο Αθηνών προέβη σε μία ιδιαίτερα κρίσιμη δικαστική κρίση αναφορικά με την τραγωδία των Τεμπών, αναγνωρίζοντας για πρώτη φορά την ευθύνη του Ελληνικού Δημοσίουγια τις συνθήκες, που οδήγησαν στο πολύνεκρο σιδηροδρομικό δυστύχημα της 28ης Φεβρουαρίου 2023.
Η απόφαση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς αποτελεί την πρώτη δικαστική κρίση, η οποία επιρρίπτει ευθύνες στο Ελληνικό Δημόσιο για το τραγικό αυτό συμβάν, επιβεβαιώνοντας αυτό που όλοι μας είχαμε αντιληφθεί απ’ τη πρώτη στιγμή: ότι το έγκλημα των Τεμπών δεν συνιστά ένα μεμονωμένο ή ένα απλώς τυχαίο γεγονός, αλλά το αποτέλεσμα εγκληματικών παραλείψεων και συστημικής αποτυχίας στη λειτουργία και εποπτεία του σιδηροδρομικού δικτύου.
Στο πολυσέλιδο σκεπτικό της εν λόγω απόφασης επισημαίνεται ρητώς, μεταξύ άλλων, ότι το Ελληνικό Δημόσιο, δια του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, μολονότι γνώριζε ήδη επί μακρόν την επικίνδυνη και απολύτως ανεπαρκή κατάσταση που επικρατούσε στο σιδηρόδρομο, άσκησε πλημμελώς και αναποτελεσματικά την εποπτεία που όφειλε, συμβάλλοντας αιτιωδώς, δια της παράνομης αυτής παράλειψής του, στο ζημιογόνο αποτέλεσμα, το οποίο μπορούσε να αποτραπεί.
Η δικαστική αυτή εξέλιξη καθιστά σαφές ότι η αναζήτηση ευθυνών δεν εξαντλείται σε επιμέρους φυσικά πρόσωπα, αλλά εκτείνεται στον ίδιο τον πυρήνα της λειτουργίας του κρατικού μηχανισμού, ανοίγοντας έτσι το δρόμο για την περαιτέρω δικαστική διερεύνηση πραγματικών ευθυνών και απόδοσης ουσιαστικής δικαιοσύνης στα θύματα και στις οικογένειες τους.
Το Δικηγορικό Γραφείο «Γεώργιος Α. Καραπάνος & Συνεργάτες» στέκεται από την πρώτη στιγμή στο πλευρό των θυμάτων και των συγγενών τους και θα συνεχίσει με συνέπεια τον αγώνα για την απονομή δικαιοσύνης στη μνήμη των θυμάτων.
Ένα σχόλιο του δημοσιογράφου Νίκου Μάνεση σχετικά με τον χώρο της δίκης του εγκλήματος των Τεμπών προκάλεσε την έντονη αντίδραση του Νίκου Πλακιά, ο οποίος με ανάρτησή του απάντησε σε ιδιαίτερα έντονο ύφος.
Πιο συγκεκριμένα ο παρουσιαστής και δημοσιογράφος ενώ σχολίασε τα πρωτοσέλιδα που αναφέρονταν στο αδιαχώρητο που επικράτησε στην αίθουσα της δίκης τόνισε πως δεν υπάρχει διαθέσιμος μεγαλύτερος χώρος και συμπλήρωσε:
«Δεν έχουμε μεγαλύτερη αίθουσα αυτή την περίοδο και δεν είναι διαθέσιμο και το Ολυμπιακό Στάδιο, τι να κάνουμε».
Η απάντηση του Νίκου Πλακιά
Ο πατέρας των δίδυμων κοριτσιών που χάθηκαν στο έγκλημα στα Τέμπη σε ανάρτησή του στο Twitter έγραψε:
«Όταν κάποιος σας ρωτήσει τι σημαίνει η λέξη αλήτης δείξτε τον συγκεκριμένο. Γέμισε σάλια το στούντιο του.
Μην φοβάσαι θα ξαναέρθει ο Πρωθυπουργός να τον ρωτήσεις που θα πάει διακοπές.
Εγώ δεν είμαι σαν τους συνεργάτες σου που τους ειρωνεύεσαι όλη την ώρα.
Στο ΟΑΚΑ να πας όταν χάσεις τα παιδιά σου και θα ψάχνεις το δίκιο σου. Αλλά!!!
Ποιος να σε ακολουθήσει, το πολύ πολύ εκείνος που σε έφτυσε τότε με το μηχανάκι, αλλά πλέον θα είναι πολλοί τώρα που θα σε φτύνουν».
«Έκανα black humor»
Η αντίδραση του Νίκου Πλακιά, έφερε την «συγγνώμη» του Νίκο Μάνεση από τον αέρα της εκπομπής, ο οποίος υποστήριξε ότι έκανε black humor.
«Επειδή καθαρός ουρανός αστραπές δεν φοβάται και επειδή δεν θέλω να δημιουργούνται παρεξηγήσεις.
Χθες είπα το εξής, επειδή την Τετάρτη αρχίζει και η δίκη στα Τέμπη, γίνονται πολλά πράγματα, πολλές διαμαρτυρίες, κάποιοι μπορεί να προσπαθούν να χτίσουν πολιτικές καριέρες.
Επαναλαμβάνω να γίνει άμεσα η δίκη και αυτοί που έφταιξαν να πάνε στη φυλακή με τη βαρύτερη ποινή.
Κάποιοι επιδιώκουν να πάει η δίκη πιο πίσω, το έχουμε διαπιστώσει και έχει καταγγελθεί και από συγγενείς.
Είπα χθες κάνοντας black χιούμορ ότι δεν είναι και το Ολυμπιακό Στάδιο διαθέσιμο.
Αν αυτό ενοχλεί ζητώ ταπεινά συγγνώμη, το παίρνω πίσω.
Να γίνει άμεσα η δίκη και να μάθουμε την αλήθεια χωρίς εμπόδια που κάποιοι προσπαθούν να βάλουν», ανέφερε συγκεκριμένα.
Για το μεγαλύτερο στοίχημα στον ρόλο της, μίλησε η Ευρωπαία Γενική Εισαγγελέας Λάουρα Κοβέσι στο Euractiv, δηλώνοντας πως δεν ήταν ποτέ, αν η Ευρώπη μπορούσε να δημιουργήσει μια ανεξάρτητη εισαγγελική αρχή, αλλά αν η Ευρώπη ήταν έτοιμη να αφήσει κάποιον να κάνει τη δουλειά.
Η Λάουρα Κοβέσι μάλιστα, δήλωσε στο Euractiv ότι το πιο εξαντλητικό και κουραστικό μέρος της δουλειάς της ήταν η καταπολέμηση της θεσμικής τάσης της ΕΕ να μετριάζει, να καθυστερεί και να γραφειοκρατικοποιεί τον αγώνα κατά της απάτης και της διαφθοράς.
Βέβαια, η Ευρωπαία Εισαγγελέας θέλοντας να δώσει το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα για το πως πολιτικά και συνταγματικά εμπόδια, περιορίζουν τις έρευνες διαφθοράς και την πλήρη απόδοση ευθυνών, ανέφερε τη σιδηροδρομική τραγωδία των Τεμπών λέγοντας πως: «Η Εισαγγελία της ΕΕ ανέλαβε την υπόθεση, η οποία εκδικάστηκε στην Αθήνα, διότι, ενώ μόνο το ελληνικό κοινοβούλιο μπορεί να διερευνήσει την πολιτική ευθύνη των αρμόδιων αξιωματούχων, οι ερευνητές της ΕΕ δεν είχαν ποτέ την ευκαιρία να προχωρήσουν όσο θα ήθελαν».
Συνέχισε μάλιστα πως «Σε αυτή την περίπτωση, δεν μπορούμε να βρούμε αποδεικτικά στοιχεία, εκτός αν αλλάξει το Σύνταγμα», είπε. «Είναι ήδη πολύ αργά, επειδή οι νόμοι δεν μπορούν να εφαρμοστούν αναδρομικά. Επομένως, αυτό είναι το μέγιστο που θα μπορούσαμε να κάνουμε, και δεν είναι δυνατή καμία περαιτέρω ενέργεια».
Η EPPO, μια ανεξάρτητη εισαγγελική αρχή που ιδρύθηκε το 2021 με στόχο την καταπολέμηση σοβαρών οικονομικών εγκλημάτων κατά της ΕΕ, έχει ανοίξει υπό τη θητεία της περισσότερες από 3.600 υποθέσεις, έχει δεσμεύσει περισσότερα από ένα δισεκατομμύριο ευρώ από εγκληματικές οργανώσεις, συμπεριλαμβανομένης της πιο επικίνδυνης μαφίας στον κόσμο, και, κατά καιρούς, έχει στοχεύσει μερικά από τα πιο υψηλόβαθμα πρόσωπα της Ένωσης.
Ωστόσο, σε κάποιο σημείο της θητείας της, η Κόβεσι ανέφερε ότι ένας υψηλόβαθμος αξιωματούχος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής της ζήτησε να μετριάσει τα δημόσια μηνύματά της σχετικά με την έκταση των υποθέσεων διαφθοράς και απάτης που αποκαλύπτονταν από την υπηρεσία της. Εκείνη αντέδρασε. «Είπα: Πώς τολμάς να μου το λες αυτό; Είμαστε ανεξάρτητοι. Και αν υπάρχει υπόθεση, είναι καθήκον μας να την ερευνήσουμε», θυμήθηκε, επισημαίνοντας με σαρκασμό ότι δεν μπορούσε να κλείσει τα μάτια σε καταγγελίες, αν αυτές αφορούσαν υψηλόβαθμους αξιωματούχους της ΕΕ.
Αυτή η ανταλλαγή αντανακλά το κεντρικό πρόβλημα που αντιμετώπισε η Κόβεσι κατά τη διάρκεια της εξαετούς θητείας της, η οποία λήγει αυτό το φθινόπωρο: Το μεγαλύτερο εμπόδιο στην προστασία των κονδυλίων της ΕΕ δεν είναι μόνο οι εγκληματίες που προσπαθούν να τα κλέψουν, αλλά τα πολιτικά και θεσμικά συστήματα της Ένωσης που εξακολουθούν να καθιστούν τον έλεγχο εξαιρετικά δύσκολο.
Στο τέλος της θητείας της, η εικόνα που σκιαγραφεί είναι αυτή μιας ευρωπαϊκής υπηρεσίας καταπολέμησης της απάτης που έχει αποδείξει την αξία της, ενώ παράλληλα έχει αποκαλύψει τα όρια του συστήματος που την περιβάλλει. Η ΕΕ, υποστήριξε, έχει δημιουργήσει πολλαπλά επίπεδα ελέγχων με σκοπό την πρόληψη παρανομιών, χωρίς όμως να διασφαλίζει πάντα ότι αυτά λειτουργούν στην πράξη.
«Υπάρχουν πολλές αρχές, φορείς και υπηρεσίες που υποτίθεται ότι πρέπει να προλαμβάνουν την απάτη, να διενεργούν ελέγχους και να υποβάλλουν εκθέσεις», είπε. «Και τότε, μια μέρα συνειδητοποιείς ότι κανείς δεν κάνει πραγματικά αυτό που πρέπει να κάνει».
«Μετά από 20 χρόνια πρόληψης, κοιτάξτε, είναι αυτό αρκετό; Είναι αυτό αρκετό;», είπε, κρατώντας ψηλά την ετήσια έκθεσή της, η οποία πέρυσι αποκάλυψε υποψίες απάτης και άλλων οικονομικών εγκλημάτων ύψους περίπου 67 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Το χαρακτηριστικό παράδειγμα της Ελλάδας
Πουθενά αλλού τα όρια του συστήματος δεν είναι πιο εμφανή από ό,τι στην Ελλάδα, όπου η Εισαγγελία κέρδισε δημόσια επαίνους για τη δίωξη που άσκησε, αλλά βρήκε πολλά εμπόδια σε εθνικούς συνταγματικούς κανόνες που προστατεύουν τους πολιτικούς από τον έλεγχο και εμποδίζουν τις έρευνες.
Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι το σιδηροδρομικό δυστύχημα στα Τέμπη το 2022, μια τραγωδία στην οποία έχασαν τη ζωή τους 57 άτομα και το οποίο έχει συνδεθεί με κατάχρηση κονδυλίων της ΕΕ για την ασφάλεια των σιδηροδρόμων.
Η Εισαγγελία της ΕΕ ανέλαβε την υπόθεση, η οποία εκδικάστηκε στην Αθήνα, διότι, ενώ μόνο το ελληνικό κοινοβούλιο μπορεί να διερευνήσει την πολιτική ευθύνη των αρμόδιων αξιωματούχων, οι ερευνητές της ΕΕ δεν είχαν ποτέ την ευκαιρία να προχωρήσουν όσο θα ήθελαν.
«Σε αυτή την περίπτωση, δεν μπορούμε να βρούμε αποδεικτικά στοιχεία, εκτός αν αλλάξει το Σύνταγμα», είπε. «Είναι ήδη πολύ αργά, επειδή οι νόμοι δεν μπορούν να εφαρμοστούν αναδρομικά. Επομένως, αυτό είναι το μέγιστο που θα μπορούσαμε να κάνουμε, και δεν είναι δυνατή καμία περαιτέρω ενέργεια».
Για την ίδια, το πραγματικό πρόβλημα δεν είναι ότι υπάρχει ασυλία για τους πολιτικούς, αλλά ότι αυτά τα εμπόδια μπορούν να εμποδίσουν τους εισαγγελείς ακόμη και να διαπιστώσουν τα γεγονότα και να αποδείξουν την ενοχή ή την αθωότητα. Η άρση της ασυλίας είναι απλώς η ελάχιστη προϋπόθεση για να λειτουργήσει η δικαιοσύνη, είπε. Το πρόβλημα, υποστηρίζει, δεν περιορίζεται καθόλου στην Ελλάδα.
Εντός των ίδιων των θεσμικών οργάνων της ΕΕ, η Κόβεσι αντιμετώπισε επίσης αντίσταση από το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο (ΕΕΣ) όσον αφορά τις προσπάθειές της να διερευνήσει καταγγελίες για αδικαιολόγητες δαπάνες με κονδύλια της ΕΕ που χρονολογούνται από το 2022 και στις οποίες εμπλέκεται ο πρώην πρόεδρος του Συνεδρίου, Κλάους Χάινερ Λένε. Ο ίδιος αρνήθηκε τις κατηγορίες.
Το γεγονός ότι το ΕΛΕ, ο ίδιος ο φορέας ελέγχου των δαπανών της ΕΕ, αντιστάθηκε στον εισαγγελικό έλεγχο με το αιτιολογικό της ασυλίας, ώθησε την Κόβεσι να προσφύγει κατά του ΕΛΕ ενώπιον του ανώτατου δικαστηρίου της ΕΕ, σε μια υπόθεση που εξακολουθεί να εκκρεμεί. «Είναι θέμα αρχής», δήλωσε.
Αντιδράσεις σε ολόκληρη την Ένωση
Από λειτουργική άποψη, η Κόβεσι ανέφερε ότι η ΕΔΔΕ αντιμετωπίζει χρόνιους περιορισμούς πόρων σε μεγάλο μέρος της Ένωσης. Στο Βέλγιο – έδρα πολλών θεσμικών οργάνων της ΕΕ και σημαντικό κέντρο τελωνειακής και φορολογικής απάτης – η υπηρεσία της χρειαζόταν τουλάχιστον οκτώ εξουσιοδοτημένους εισαγγελείς, αλλά ξεκίνησε με μόλις δύο, συχνά χωρίς επαρκή αστυνομική υποστήριξη. Σε μια σημαντική υπόθεση απάτης, ανέφερε, είχε ανατεθεί μόνο ένας ερευνητής.
Η Κόβεσι μίλησε με εμφανή εκνευρισμό για τις εκστρατείες παραπληροφόρησης και τις προσωπικές επιθέσεις που συνοδεύουν όλο και πιο συχνά τις έρευνες υψηλού προφίλ. Δεν είναι τόσο βίαιες όσο οι δολοφονικές απειλές που είχε βιώσει κάποτε στη γενέτειρά της, τη Ρουμανία, όπου δικαστές δολοφονήθηκαν τη δεκαετία του 1980. Είναι πιο διάχυτες και σύγχρονες, με συντονισμένες προσπάθειες να δυσφημιστούν δημόσια οι εισαγγελείς, ενώ αυτοί παραμένουν δεσμευμένοι από το απόρρητο, ειδικά στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Αυτό συνέβη συγκεκριμένα στην Ελλάδα και την Κροατία, όπου η ομάδα της «δέχτηκε συστηματικές επιθέσεις», ενώ η ίδια στοχοποιήθηκε από την αμφιλεγόμενη Blackcube, μια ιδιωτική εταιρεία πληροφοριών που τώρα εμπλέκεται σε κατηγορίες για ξένη παρέμβαση στη Σλοβενία. «Ένας εισαγγελέας που δεν έχει εχθρούς δεν είναι πραγματικός εισαγγελέας», είπε με ένα χαμόγελο.
Παρακολούθηση της κατάστασης
Ενώ αρνήθηκε να σχολιάσει τις εκκρεμείς υποθέσεις που αφορούν το Κολλέγιο της Ευρώπης ή τη διπλωματική υπηρεσία της Επιτροπής, η Κόβεσι απέρριψε τις επικρίσεις ότι η υπηρεσία της είχε ενεργήσει υπερβολικά επιθετικά.
«Αν κρύβεις τη βρωμιά κάτω από το χαλί, δεν γίνεσαι πιο αξιόπιστος», είπε. «Όσο υψηλότερη είναι η θέση σου στην ΕΕ, τόσο υψηλότερα πρέπει να είναι τα πρότυπα. Η υψηλή θέση δεν κάνει κανέναν πιο ενάρετο από τους άλλους — σημαίνει ότι πρέπει να αναμένεται από αυτούς να ακολουθούν τους κανόνες πιο αυστηρά».
Η αντίδραση της Κόβεσι στην αντίσταση που αντιμετωπίζει από πολλαπλά μέτωπα έχει λάβει διαδοχικό χαρακτήρα. Από την ανάληψη των καθηκόντων της το 2021, έχει κάνει αισθητή την παρουσία της όποτε ένιωθε ότι οι προειδοποιήσεις της υπηρεσίας της αγνοούνταν. Έχει αποστείλει επιστολές προς την Επιτροπή για να επισημάνει εμπόδια σε χώρες της ΕΕ, έχει εκφραστεί δημοσίως σε κοινοβουλευτικές ακροάσεις και στα μέσα ενημέρωσης και, όταν χρειάστηκε, απείλησε με νομικές ενέργειες, ακόμη και κατά της ίδιας της Επιτροπής, του θεσμικού οργάνου που έχει ως αποστολή να διασφαλίζει ότι η Εισαγγελία της ΕΕ μπορεί να εκτελέσει το έργο της.
Η απάντηση των Βρυξελλών για να βοηθήσουν την EPPO να εκτελέσει το έργο της σήμαινε πολύ συχνά εκθέσεις, ελέγχους, συμβουλευτικές μελέτες και ατελείωτες εσωτερικές διαδικασίες που δεν επιφέρουν ουσιαστική αλλαγή, υποστήριξε.
«Η Επιτροπή ξεκίνησε και πάλι μια νέα μελέτη», είπε σχετικά με τον τρόπο που η ΕΕ χειρίζεται τα αιτήματα για μεταρρύθμιση όσον αφορά την εφαρμογή των κανόνων της ΕΕ που ορίζουν τον ρόλο της EPPO στα κράτη μέλη. «Είναι σπατάλη χρόνου και πόρων, δεν φοβάμαι να το πω.»
Πιεζόμενη εκ νέου σχετικά με τον αξιωματούχο της Επιτροπής που την είχε παροτρύνει να μετριάσει τον τόνο της, η Κόβεσι αρνήθηκε, ωστόσο, να απαντήσει, υποβαθμίζοντας τη σημασία της ταυτότητας του εν λόγω προσώπου. «Το όνομα δεν έχει σημασία», είπε. «Αυτό που έχει σημασία είναι ότι αυτή η νοοτροπία υπάρχει. Αυτό είναι το πρόβλημα.»
Με το «καλημέρα» αποκαλύφθηκε η ακαταλληλότητα της ειδικής αίθουσας που διαμορφώθηκε μέσα στο Συνεδριακό Κέντρο του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας στο συγκρότημα «ΓΑΙΟΠΟΛΙΣ» (πρώην Τ.Ε.Ι. Λάρισας) ακριβώς για τη διεξαγωγή της συγκεκριμένης δίκης.
Παρά το γεγονός ότι η διαμόρφωση του χώρου είχε διαφημιστεί από το υπουργείο Δικαιοσύνης και την ηγεσία του, παρά το ότι κόστισε πάνω από 1 εκατ. ευρώ, στην πράξη η ανεπάρκεια του χώρου ήταν τέτοια που προκάλεσε έκρηξη θυμού και αγανάκτησης από νωρίς το πρωί.
Μεγάλη ένταση και ασφυκτικές συνθήκες στην αίθουσα της δίκης για τα Τέμπη. | (ΤΑΤΙΑΝΑ ΜΠΟΛΑΡΗ/EUROKINISSI)(ΤΑΤΙΑΝΑ ΜΠΟΛΑΡΗ/EUROKINISSI)(ΤΑΤΙΑΝΑ ΜΠΟΛΑΡΗ/EUROKINISSI)
Το μπάχαλο που έφερε οργή
Μια αίθουσα στην οποία δεν χωρούσαν συγγενείς των θυμάτων, με ορισμένους να αναγκάζονται να κάτσουν στο εδώλιο των κατηγορουμένων, δικηγόροι που δεν είχαν έδρανα, προβληματικά μικρόφωνα και δυσχερείς συνθήκες για δημοσιογραφική κάλυψη συνέθεσαν το παζλ της σημερινής ημέρας. Σε αυτό ήρθε να προστεθεί και το αίτημα της έδρας να αποχωρήσουν οι δημοσιογράφοι προκειμένου να δημιουργηθούν καλύτερες συνθήκες εντός της αίθουσας.
Το αποτέλεσμα όλων των παραπάνω ήταν μια πεντάωρη συνεδρίαση γεμάτη αντεγκλήσεις, οργισμένες τοποθετήσεις και ξέσπασμα από τους συγγενείς, οι οποίοι κατήγγειλαν ακόμη μια απόπειρα υποβάθμισης και συγκάλυψης του εγκλήματος.
Μετά από ένα μπαράζ διακοπών, η έδρα αποφάσισε να κλείσει άρον άρον τη σημερινή διαδικασία και να ανακοινώσει πως η επόμενη συνεδρίαση θα πραγματοποιηθεί την 1η Απριλίου.
Λύση, πάντως, στο τεράστιο πρόβλημα δεν δόθηκε, καθώς δεν έγιναν δεκτά τα αιτήματα συνηγόρων για να αναβληθεί η δίκη μέχρι να βρεθεί καλύτερη και μεγαλύτερη αίθουσα, κάτι που σημαίνει ότι και στην επόμενη συνεδρίαση ενδέχεται να επικρατήσουν οι ίδιες εμπρηστικές συνθήκες.
«Κάποιοι δεν θέλουν με τίποτα να γίνει η δίκη»
Την αγανάκτησή του για τις συνθήκες εξέφρασε μετά το πέρας της σημερινής συνεδρίασης ο Παύλος Ασλανίδης, τονίζοντας με νόημα ότι «σήμερα δίκασαν τα θύματα, όχι τους κατηγορούμενους».
Ο πρόεδρος του Συλλόγου Συγγενών Θυμάτων των Τεμπών τόνισε «η πολυδιαφημιζόμενη αίθουσα που στοίχισε ένα εκατομμύριο εκατό χιλιάδες ήταν ένα φιάσκο. Δεν χωρούσαν οι δικηγόροι, δεν χωρούσαν οι κατηγορούμενοι. Στις θέσεις των κατηγορουμένων καθόντουσαν οι συγγενείς και διάφοροι δικηγόροι. Η επιλογή μάλλον δεν ήταν καθόλου τυχαία. Δεν θέλουν με τίποτα αυτή η δίκη να αρχίσει. Δυστυχώς, η συγκάλυψη συνεχίζεται ακόμα και είναι ντροπή αυτό που συνέβη, που πάλι αμαύρωσαν τη μνήμη των θυμάτων. Στην ουσία σήμερα πάλι κατηγορούμενοι ήταν οι δολοφονημένοι στα Τέμπη».
Ερωτηθείς αν οι συγγενείς και ο Σύλλογος έχουν προβεί σε κάποια εισήγηση για συγκεκριμένη πόλη ή χώρο, ο κ. Ασλανίδης είπε:
«Αυτό πρέπει να το απαντήσει ο Φλωρίδης, που πρέπει να παραιτηθεί σήμερα κιόλας με όλο αυτό εδώ που έχει στήσει. Το Υπουργείο Δικαιοσύνης μας είχε πει ότι αυτή η αίθουσα είναι η πλέον κατάλληλη, η μεγαλύτερη στη χώρα, και από ό,τι είδατε μέσα πετάξανε έξω και εσάς. Δεν σας αφήσανε ούτε φωτογραφίες ούτε να τραβήξετε μερικά πλάνα. Σήμερα δικάστηκαν τα θύματα, όχι οι κατηγορούμενοι».
Ενδεικτικοί διάλογοι μέσα στην αίθουσα
Από νωρίς το πρωί το θερμόμετρό χτύπησε «κόκκινο» με συγγενείς, δικηγόρους και επιζώντες να έχουν σφοδρή αντιπαράθεση με το προεδρείο και την εισαγγελέα της έδρας.
Ώρα 13:26 Οι διάλογοι από την αίθουσα μέσα σε ένταση και οργή.
Πρόεδρος: Το δικαστήριο αποφάσισε την πρόοδο της δίκης ως προς τη νομιμοποίηση των συνηγόρων
Κωνσταντοπούλου: Είναι τόσο ισχυρές οι εντολές του κ. Φλωριδη;
Σε εκείνο το σημείο ακούστηκαν φωνές
Κωνσταντοπούλου: Είναι άκυρη διαδικασία
Δικηγόρος: Που πήγε το 1,5 εκατ για αυτή την αίθουσα;
Πρόεδρος: Σαμαράς Βασίλειος
Κωνσταντοπούλου: Τι κάνετε αυτή τη στιγμή;
Συνήγορος υπεράσπισης: ναι κυρία πρόεδρε
Σε αυτό το σημείο ακούγονται γουχαϊσματα και φωνές «ντροπή σας έτσι θα δικάσετε; Αυτό είναι χούντα όχι δημοκρατία», ενώ μέσα στην αίθουσα ακούστηκαν συνθήματα
Πρόεδρος: Το δικαστήριο θα συνεχιστεί 1 Απριλίου που θα έχουμε πάρει καλύτερα μέτρα
Μαρία Βλάχου: Είμαι μια μητέρα εννοείται ότι 1 Απριλίου θα έχετε τακτοποιήσει την αίθουσα έτσι ώστε να μην κάθομαι δίπλα σε κατηγορούμενους που αναγκάστηκα να κάθομαι σήμερα; Τέτοια προσβολή σε μια μάνα την επιτρέπετε;
Η παρέμβαση της Μαρίας Βλάχου έγινε δεκτή με χειροκροτήματα.
Ώρα 13:23 Έκρηξη οργής για στην εκφώνηση ονομάτων
Μετά την απόφαση της πρόεδρου να αρχίσει η εκφώνηση των ονομάτων, ήρθε αντίδραση της Ζωής Κωνσταντοπούλου η οποία έκανε λόγο για άκυρη διαδικασία.
Στη συνέχεια οι αντιδράσεις γενικεύτηκαν μέσα στην αίθουσα.
Κουτσολάμπρος Το άρθρο 90 μου δίνει το δικαίωμα να παρεμβαίνουμε στα δικαστήρια . Αποδείχτηκε ότι δεν πληρούνται οι κανόνες ασφαλείας και οι κανόνες καλής διεξαγωγής της δίκης. Αυτός που προέβλεπε αυτή την αίθουσα δεν προέβλεψε ότι δεν χωράνε τα θύματα οι οικογένειες κ οι δικηγόροι. λυπάμαι πολύ που μετά από τόσα χρόνια παρίσταμαι σε τέτοια αίθουσα που αν συμβεί κάτι σε έναν από μας τι θα πείτε στις οικογένειες μας; Σαν ολομέλεια δεσμευόμαστε να κάνουμε ότι πρέπει πρέπει να διακόψετε . Πρέπει να βρεθεί μια κατάλληλη αίθουσα γιατί αν σήμερα γίνεται αυτό φανταστείτε τι θα γίνει στην ανακοίνωση της απόφασης.
Εισαγγελέας: Θεωρώ ότι δεν υπάρχει χώρος εφαρμογής της συγκεκριμένης διάταξης διότι οι λόγοι που επικαλούνται δεν είναι προσωρινή δεν μπορούμε να βρούμε άλλη αίθουσα στην ίδια περιφέρεια.
Συνήγορος: Αυτές είναι οι εντολές σας να ξεκινήσει μια διαδικασία επικίνδυνη; Η επιλογή σας δείχνει το ανελαστικό των εντολών.
Συγγενής: Αυτό είναι κλουβί δεν μας φέρατε σε αίθουσα
Δικηγόρος: η αίθουσα είναι τελείως ακατάλληλη πηγαίνετε για διάσκεψη αλλά μη γυρίσετε με το ίδιο σκεπτικό θα μας αναγκάσετε να πάμε σε αποχή
Πρόεδρος: Να πούμε ονόματα
Κωνσταντοπούλου: Αυτές αυτές τις εντολές έχετε; Δεν έχετε αυτοσεβασμό;
Καρυστιανού: Έχετε δικάσει ξανά υπό τέτοιες συνθήκες;
Πρόεδρος: Δεν έχει γίνει τέτοια δίκη ξανά
Συγγενής: Αξιοπρέπεια θέλουμε
Καρυστιανού: Με το που ήρθατε εγώ περίμενα από σας να πείτε πρώτα για την αίθουσα κ όχι για τους δημοσιογράφους. Τα λόγια είναι φτωχά για να παρουσιάσουν τι συμβαίνει εδώ μέσα. Δεν γίνεται κάθε ένα τέταρτο να μας σταματάτε.
Πρόεδρος: Σταματάω γιατί υπάρχουν θέματα κ πρέπει να απαντήσω
Γρατσία (δικηγόρος): Έχει υποβληθεί καταγγελία στην πυροσβεστική για την ασφάλεια και θα έρθει άμεσα να ελέγξει τον χώρο.
Ώρα 11:21 Η εισαγγελέας προτείνει τη συνέχιση της δίκης
Η εισαγγελέας της έδρας πρότεινε τη συνέχιση της δίκης ισχυριζόμενη ότι είναι πολύ σημαντική για πολύ κόσμο και για την κοινωνία. «Πρέπει να ξεκινήσουμε με την εκφώνηση ώστε αυτοί που πρέπει να δικαιωθούν, να δικαιωθούν».
Μετά την εισήγησή της επικράτησε νέος γύρος μεγάλης έντασης με δικηγόρους και συγγενείς να εξοργίζονται.
Κωνσταντοπούλου: Τι εννοείτε; Σ αυτές τις συνθήκες;
Πρόεδρος: Το δικαστήριο θα συνεχίσει τη διαδικασία με την εκφώνηση των ονομάτων
Κωνσταντοπούλου: Μας αγνοείτε; Είναι αυτή συνθήκη διεξαγωγής της δίκης;
Χατζηκωνσταντίνου (δικηγόρος): Έχω υποβάλει αίτημα στον Άρειο Πάγο να φύγει η δίκη από εδώ και να πάει Αθήνα ή Θεσσαλονίκη το οποίο για τυπικούς λόγους απορρίφθηκε και είπαν ότι αν τεθεί θέμα ασφαλείας θα επανεξεταστεί. Ζητούμε να διακοπεί η δίκη μέχρι να αποφανθεί ο Άρειος πάγος για το αίτημα
Συγγενής: Είμαι η μητέρα της Αφροδίτης δολοφονήσατε τα παιδιά μας και μες φέρεστε έτσι. Δεν το δεχόμαστε τσαλαπατάτε τη μνήμη των παιδιών μας. (Ξέσπασμα με φωνές και χειροκροτήματα).
Κουτσολάμπρος: πέρα από ζήτημα αξιοπρέπειας υπάρχει το ζήτημα ασφαλείας. Εγώ πριν λίγο πήγα να πέσω κάτω λόγω έλλειψης αερισμού. Το δικαστήριο πρέπει να αναλάβει τα άμεσα μέσα να διασφαλίσετε συνθήκες ασφαλείας κ αξιοπρέπειας.
Πρόεδρος: Το δικαστήριο σήμερα θα προχωρήσει στις νομιμοποιήσεις....
Πρόεδρος: Έχουμε πάρει εντολές... (ειρωνικά) δεν μπορώ να το αντικρούσω κ δεν θα το αντικρούσω
Συγγενείς: Θέλουμε να μας βρει λύση!
Συνήγορος: Δεν νομιμοποιείται αυτή η διαδικασία με κανέναν τρόπο. Δεν έχετε εσείς την ευθύνη την έχουν εκείνοι που σας έστειλαν να δικάσετε σε στάβλο . Αυτή η διαδικασία είναι καρικατούρα θέλουμε να γίνει δίκαιη δίκη αποφασίστε με τη συνείδηση σας μη γίνεται το μακρύ χέρι της διοίκησης. Ντροπή
Συγγενείς: Μας έλεγαν διασφαλίσετε η ασφάλεια ποιος θα πάρει την ευθύνη εδώ μέσα ; Εσείς;
Μαντάς: Εισηγούμαι στην ολομέλεια αποχή των δικηγόρων όσο είναι αυτή η αίθουσα. Ελάτε να κάνετε τη δίκη χωρίς δικηγόρους
Συνήγοροι υπεράσπισης: Πρέπει να επικοινωνήσει με το υπουργείο
Πρόεδρος: Εγώ με το υπουργείο δεν...
Συγγενείς: Και ποιος θα πάρει τον Φλωρίδη τηλέφωνο; Εγώ; Έχετε καταλάβει τι έχετε έρθει να δικάσετε;
Πρόεδρος: ας ξεκινήσουμε με την εκφώνηση
Κωνσταντοπούλου: παριστάνετε ότι δεν ακούτε τι σας λέμε τόσοι συνήγοροι; Όποτε έχει προκύψει πρόβλημα με αίθουσα κανένα δικαστήριο δεν κάνει αυτό που κάνετε. Διακόπτουν για άλλη ημερομηνία
Δικηγόρος Βάσω Πανταζή: Πέρα από τους 57 νεκρούς υπάρχουν επιζώντες. Αυτά τα παιδιά είναι στοιβαγμένα όπως εκείνο το βράδυ είναι οι ίδιες συνθήκες που ήταν εκείνο το βράδυ.
Επιζών/: Με Ζάναξ κ Ταβόρ είμαστε.
Συγγενείς: Τι σας δώσανε ρε;
Συγγενείς: τι είναι εδώ δίκη για κλεφτοκοτά δες;
Κωνσταντοπούλου: Να παραιτηθούν Φλωρίδης και Σεβαστίδης – Πρόκειται για αδιανόητο φιάσκο
Η Ζωή Κωνσταντοπούλου, συνήγορος συγγενών θυμάτων και πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας ζήτησε την παραίτηση του υπουργού Δικαιοσύνης Γιώργου Φλωρίδη και έκανε λόγο για πλήρη επιβεβαίωση των φόβων που είχαν εκφραστεί για την προετοιμασία της δίκης. «Αυτό που ζήσαμε σήμερα αποτελεί την πλήρη απόδειξη ότι η κυβέρνηση δεν επιθυμεί μια πραγματική δίκη για το έγκλημα των Τεμπών, αλλά επιθυμεί πειθήνιους δικαστές, έτοιμους για όλα, να δικάσουν στο γόνατο, να δικάσουν χωρίς προϋποθέσεις, να εκφωνούν ονόματα κατηγορουμένων μέσα σε μία αίθουσα όπου λιποθυμούσαν συγγενείς θυμάτων και τραυματίες, επιζώντες και επιζώσες», δήλωσε. «Δικαστές που δεν είχαν την αξιοπρέπεια και τον αυτοσεβασμό να πουν το αυτονόητο: ότι σε αυτή τη δίκη, όπου δεν χωρούσαν ούτε οι συγγενείς των θυμάτων, ούτε οι επιζώντες και οι επιζώσες, ούτε οι συνήγοροί τους, δεν μπορούσε να γίνει διαδικασία», προσέθεσε.
Υποστήριξε ότι οι συνθήκες στην αίθουσα δεν επέτρεπαν την παρουσία συγγενών, επιζώντων και συνηγόρων με όρους που να συνάδουν με τη σοβαρότητα της διαδικασίας, ενώ κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι δεν διασφάλισε τις αναγκαίες προϋποθέσεις για μια πραγματική και δημόσια δίκη. «Ακούσαμε πολλά παχιά λόγια όλες τις τελευταίες μέρες. Από την κυβέρνηση, ότι έχει εξασφαλίσει όλες τις προϋποθέσεις για να γίνει αυτή η δίκη. Από την συνδικαλιστική εκπροσώπηση των δικαστών, την Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων, ότι υπάρχουν όλες οι προϋποθέσεις για να γίνει μια δίκαιη δίκη. Το πρώτο πράγμα που είπε η πρόεδρος ξεκινώντας τη διαδικασία ήταν να μην βιντεοσκοπεί κανείς. Γιατί αυτή την ντροπή προφανώς θέλουν να την διεξαγάγουν στα κρυφά. Αθέατη», σημείωσε.
Επέμεινε ιδιαίτερα στο ζήτημα της δημοσιότητας της διαδικασίας. «Εγώ σας προσκαλώ και σας καλώ, τους εκπροσώπους των μέσων ενημέρωσης. Την επόμενη φορά να μη βγείτε έξω από την αίθουσα. Να παραμείνετε εκεί. Να καταδείξετε ποιες είναι οι συνθήκες στις οποίες επιθυμεί η κυβέρνηση να διεξαγάγει αυτή τη δίκη. Συνθήκες τρώγλης, συνθήκες βαρύτατης προσβολής της αξιοπρέπειας ανθρώπων που έχασαν τους δικούς τους ανθρώπους, τα παιδιά τους και τους συγγενείς τους, βαρύτατης προσβολής της αξιοπρέπειας και της αντοχής των επιζώντων και των επιζωσών που όλοι δοκιμάστηκαν, βαρύτατης προσβολής στο αίσθημα δικαίου» είπε.
Άσκησε δριμεία κατά του υπουργού Δικαιοσύνης Γιώργου Φλωρίδη και του προέδρου της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων Χριστόφορου Σεβαστίδη, ζητώντας την παραίτησή τους και θέτοντας ερωτήματα για τη διαχείριση των πόρων που διατέθηκαν για τη διαμόρφωση της αίθουσας. «Η δίκη για το έγκλημα των Τεμπών και αυτή η δίκη και οι άλλες δίκες δεν θα γίνουν με τους όρους του κ. Φλωρίδη. Δεν θα γίνουν με τους όρους του κ. Σεβαστίδη. Θα γίνουν με τους όρους της δικαιοσύνης. Η δικαιοσύνη απαιτεί δημοσιότητα. Εμείς απαιτούμε την παρουσία των μέσων ενημέρωσης μέσα στη δικαστική αίθουσα, ούτε στιγμή να μην συνεχιστεί αυτή η προσβολή χωρίς να καταγράφεται.
Και εγώ επίσημα, μετά από τις χυδαίες τοποθετήσεις του κ. Σεβαστίδη που προσπαθούσε να εμφανίσει εμένα και συγγενείς των θυμάτων, ότι εγώ δεν θέλω να γίνει η δίκη αυτή, τον καλώ να παραιτηθεί. Είναι η ελάχιστη πράξη ευθιξίας που θα μπορούσε να κάνει. Καλώ και τον κ. Φλωρίδη να παραιτηθεί και κατά την δήλωση παραίτησής του να μας δώσει όλα τα στοιχεία για το πού πήγαν τα χρήματα για την κατασκευή αίθουσας που θα υποδεχόταν τη δίκη των Τεμπών. Πού πήγαν όλα αυτά τα χρήματα; Σε ποιες τσέπες, ποιοι τα κανόνισαν, ποιοι τα ενέκριναν και ποιοι λογάριασαν χωρίς τους γονείς, χωρίς τους συγγενείς, χωρίς εμάς τους συνηγόρους τους».
Και κατέληξε: «Θέλω να σας πω με όλη τη δύναμη της ψυχής μου ότι απέναντι σε αυτές τις δυνάμεις που ξεκάθαρα δεν επιθυμούν να αποδοθεί δικαιοσύνη, που ξεκάθαρα ποντάρουν στην συγκάλυψη και την παρασιώπηση της αλήθειας, υπάρχουν αποφασισμένοι άνθρωποι. Αποφασισμένες μανάδες και πατεράδες. Αποφασισμένα αδέρφια. Αποφασισμένα παιδιά. Και αποφασισμένοι και αποφασισμένες όλοι εμείς οι συνήγοροι που ενοχλούμε ναι, και αυτός είναι ο ρόλος της και η αποστολή μας. Να ενοχλούμε τις εξουσίες που δεν λογαριάζουν τους ανθρώπους. Να ενοχλούμε τις εξουσίες που αδικούν και αυθαιρετούν.
Θα συνεχίσουμε λοιπόν να ενοχλούμε. Η επιλογή της 1ης Απριλίου ως επόμενης δικασίμου δυστυχώς φαντάζει φάρσα στα αυτιά μας και βεβαίως εμείς περιμένουμε παραιτήσεις μετά από αυτό το αδιανόητο φιάσκο που κάποιοι το οργάνωσαν, το χρυσόπληρωσαν, το διαφήμισαν και δεν λογάριασαν τη δικαιοσύνη».