Στο Συνταγματικό Δικαστήριο της Πολωνίας εισέβαλαν δυνάμεις καταστολής, καθώς διαμαρτυρίες ξέσπασαν μετά την ανακοίνωση της παύσης από τα καθήκοντά τους του προέδρου του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Πολωνίας, Μπογκντάν Σφιεντσκόφσκι, και του αναπληρωτή του, Μπαρτλομιέι Σοχάνσκι.
Οι εξελίξεις αυτες έρχονται εν μέσω διαφωνιών που κρατούν εδώ και χρόνια αναφορικά με τη νομιμότητα της σύνθεσης του δικαστικού σώματος. Η τελευταία αυτή κίνηση, ωστόσο, προκάλεσε την οργισμένη αντίδραση του δεξιού κόμματος της αντιπολίτευσης «Νόμος και Δικαιοσύνη» (PiS), με τον αρχηγό του, Γιαροσλάβ Κατσίνσκι (Jarosław Kaczyński), να καταγγέλλει αυτό που χαρακτήρισε «επίθεση» κατά του δικαστηρίου.
Τι συμβαίνει στην Πολωνία
Το δικαστήριο αποφαινόταν συχνά υπέρ της υπεροχής της πολωνικής νομοθεσίας έναντι του δικαίου της ΕΕ, με αποτέλεσμα η Ευρωπαϊκή Ένωση να κατηγορήσει το ανώτατο δικαστήριο της Πολωνίας ότι βρισκόταν υπερβολικά κοντά στην εθνικιστική πολιτική εξουσία της εποχής.
Ο συντηρητικός πρόεδρος της χώρας, Κάρολ Ναβρότσκι (Karol Nawrocki), που υποστηρίζεται από το PiS και είναι στενός σύμμαχος του Ντόναλντ Τραμπ, άλλαξε πορεία με το αεροπλάνο του, ενώ κατευθυνόταν προς τη Σενεγάλη για επίσημη κρατική επίσκεψη, προκειμένου να επιστρέψει στη Βαρσοβία και να παρέμβει στην κρίση του δικαστηρίου το βράδυ της Παρασκευής.
Εκατοντάδες διαδηλωτές, μεταξύ των οποίων και βουλευτές της αντιπολίτευσης, συγκεντρώθηκαν έξω από το κτίριο για να εκφράσουν τη στήριξή τους στους δικαστές που τέθηκαν σε αναστολή.
Η αστυνομία ανακοίνωσε ότι συνέλαβε τρία άτομα, αφού ορισμένοι διαδηλωτές πέρασαν τον φράχτη του δικαστηρίου και άλλοι πέταξαν αντικείμενα εναντίον των αστυνομικών.
Επεισόδιο του Ναβρότσκι με δικαστές
Λίγο πριν από τη 1 τα ξημερώματα του Σαββάτου (31/10), ο Ναβρότσκι εμφανίστηκε έξω από το δικαστήριο και πέρασε μέσα από τον αστυνομικό κλοιό. Σε βίντεο καταγράφεται ο πρόεδρος να έρχεται σε αντιπαράθεση με το προσωπικό ασφαλείας και άλλους δικαστές, προκειμένου να εξασφαλίσει την είσοδό του στο κτίριο. Μέχρι τις 4 τα ξημερώματα, τοπική ώρα, ο πρόεδρος παρέμενε εντός του κτιρίου.
Σε βίντεο που αναρτήθηκε στο διαδίκτυο, ο Ναβρότσκι ακούγεται να δηλώνει ότι οι κυβερνητικά διορισμένοι «δεν ήταν δικαστές του Συνταγματικού Δικαστηρίου».
ΕΠΑ
Σε ανακοίνωση που διαβάστηκε εκ μέρους του έξω από το δικαστήριο στις 5 το πρωί, ο Ναβρότσκι επέκρινε «την παραβίαση της συνταγματικής τάξης της Πολωνίας», υποστηρίζοντας ότι «ένα συνταγματικό όργανο καταλήφθηκε διά της βίας». Παράλληλα, κάλεσε τις δυνάμεις ασφαλείας να αποχωρήσουν από τις εγκαταστάσεις.
Η πολυετής σύγκρουση
Η νέα αυτή σύγκρουση αναμένεται να εντείνει περαιτέρω την πόλωση στη χώρα, προετοιμάζοντας το έδαφος για μια δραματική πολιτική αναμέτρηση στις βουλευτικές εκλογές του επόμενου έτους, καθώς οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η λαϊκιστική δεξιά έχει πιθανότητες να επιστρέψει στην εξουσία στην Πολωνία.
Το δικαστήριο βρίσκεται στο επίκεντρο μιας διαμάχης που ξεκίνησε το 2015, όταν η απερχόμενη κεντρώα κυβέρνηση και η επερχόμενη δεξιά κυβέρνηση προχώρησαν, σε σύντομο χρονικό διάστημα, σε αμφιλεγόμενες από νομική άποψη κινήσεις, επιχειρώντας να διαμορφώσουν τη σύνθεση του δικαστηρίου με πρόσωπα της επιλογής τους.
Η διαμάχη γύρω από τους διορισμούς παρέλυσε τη λειτουργία του δικαστηρίου, σύμφωνα με τις πληροφορίες που μεταδίδει ο Guardian. Ακολούθησαν νέες προσπάθειες αποδυνάμωσής του κατά τη διάρκεια των οκτώ ετών διακυβέρνησης του PiS, μιας περιόδου αυταρχικής διακυβέρνησης, η οποία σημαδεύτηκε από συγκρούσεις με την ΕΕ σχετικά με το κράτος δικαίου.
Από την επιστροφή του στην εξουσία το 2023, ο πρωθυπουργός της Πολωνίας, Ντόναλντ Τουσκ (Donald Tusk), έχει δεσμευτεί επανειλημμένα να ανατρέψει τις αμφιλεγόμενες μεταρρυθμίσεις, επιδιώκοντας την αποκατάσταση των σχέσεων με τις Βρυξέλλες, ενώ παράλληλα αρνείται να αναγνωρίσει τη νομιμότητα του δικαστηρίου υπό τη σημερινή του μορφή.
Ωστόσο, οι προσπάθειές του έχουν προσκρούσει σε προέδρους που πρόσκεινται στην αντιπολίτευση, οι οποίοι αξιοποίησαν το δικαίωμα αρνησικυρίας τους (βέτο), καθώς και τις ευρείες ερμηνείες των προεδρικών αρμοδιοτήτων, για να μπλοκάρουν τις μεταρρυθμίσεις.
Η τελευταία εξέλιξη της υπόθεσης
Στην τελευταία εξέλιξη της υπόθεσης, φέτος, ο Ναβρότσκι, ο οποίος κέρδισε απροσδόκητα τις περσινές προεδρικές εκλογές απέναντι στον υποψήφιο του Τουσκ, αρνήθηκε να ορκίσει πέντε δικαστές που είχαν εκλεγεί από το σημερινό κοινοβούλιο, περιπλέκοντας ακόμη περισσότερο τη νομική κατάσταση.
Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, η Συμβουλευτική Επιτροπή του Συμβουλίου της Ευρώπης για το κράτος δικαίου, η Επιτροπή της Βενετίας, δήλωσε ότι η άρνηση του προέδρου δεν θα πρέπει να εμποδίσει τους δικαστές να αναλάβουν τα καθήκοντά τους.
Το βράδυ της Παρασκευής, ομάδα δικαστών που είχαν εκλεγεί από την κυβερνητική πλειοψηφία προχώρησε στην αναστολή καθηκόντων του Σβιεντσκόφσκι, πρώην υπουργού επί κυβέρνησης PiS, αναλαμβάνοντας παράλληλα τον διαδικαστικό έλεγχο του δικαστηρίου.
Η Άννα Κορβίν-Πιοτρόφσκα (Anna Korwin-Piotrowska), μία από τους πέντε δικαστές που δεν αναγνωρίστηκαν από τον Ναβρότσκι, δήλωσε ότι ανέλαβε την κορυφαία θέση, επικαλούμενη τη μεγαλύτερη δικαστική εμπειρία της.
Οι ειδικοί εμφανίζονται βαθιά διχασμένοι ως προς τη νομιμότητα της αναστολής του δικαστή. Ο Μάρτσιν Μάτσακ (Marcin Matczak), διακεκριμένος νομικός και έντονος επικριτής του PiS, δήλωσε ότι «δεν πίστευε ποτέ πως θα έφτανε στο σημείο να υπερασπίζεται» τον Σβιεντσκόφσκι, ωστόσο θεωρεί ότι η νομική βάση για την αναστολή του «δεν υφίσταται».
ΕΡΑ
Σε ξεχωριστή εξέλιξη, ο υπουργός Δικαιοσύνης, Βάλντεμαρ Ζούρεκ (Waldemar Żurek), ανακοίνωσε ότι ζήτησε την άρση της νομικής ασυλίας του Σβιεντσκόφσκι και του αναπληρωτή προέδρου Σοχανσκι, προκειμένου να ασκηθεί ποινική δίωξη σε βάρος τους για παρεμπόδιση της λειτουργίας του δικαστηρίου.
Παρά τις επικρίσεις, ο Τουσκ επέμεινε ότι «η αποκατάσταση του κράτους δικαίου αποτελεί καθήκον μας».
«Ύστερα από χρόνια ανομίας επί διακυβέρνησης του PiS, πρόκειται για μια δύσκολη διαδικασία, μερικές φορές επώδυνη, η οποία απαιτεί αποφασιστική δράση. Δεν υπάρχει άλλος δρόμος», υποστήριξε.
Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, είχε δεσμευτεί ότι «το δικαστήριο θα αρχίσει να λειτουργεί σύμφωνα με το Σύνταγμα, είτε αρέσει σε κάποιους είτε όχι».
Ο υπουργός Εξωτερικών της Πολωνίας, Ράντοσλαβ Σικόρσκι (Radosław Sikorski), δήλωσε σε δημοσιογράφους, στο περιθώριο της συνόδου της G20 στην Ατλάντα, ότι «το Συνταγματικό Δικαστήριο πολιτικοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της προηγούμενης κυβέρνησης».
«Αυτό που συμβαίνει έχει ως στόχο να επιτρέψει στην πλειοψηφία των νομίμως εκλεγμένων δικαστών να επαναφέρουν τη λειτουργία του δικαστηρίου», ανέφερε.
«Πραξικόπημα»
Ηγέτες της αντιπολίτευσης, καθώς και ο λογαριασμός του δικαστηρίου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, κατηγόρησαν την κυβέρνηση ότι προχώρησε σε δικαστικό «πραξικόπημα». Αρκετές προσωπικότητες της ευρωπαϊκής ακροδεξιάς, μεταξύ των οποίων ο Βρετανός Νάιτζελ Φάρατζ, η Λιζ Τρας και ο Ολλανδός Γκερτ Βίλντερς, καταδίκασαν επίσης την κίνηση.
Ο πρέσβης των ΗΠΑ στην Πολωνία, Τομ Ρόουζ, έγραψε σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X:
«Τα γεγονότα που εκτυλίσσονται απόψε […] είναι εξαιρετικά σοβαρά».
«Οι δύο πλευρές παρουσιάζουν εντελώς διαφορετικές εκδοχές για το τι συνέβη και για ποιον λόγο», ανέφερε. «Όποια κι αν είναι τελικά τα πραγματικά περιστατικά, η συγκέντρωση χιλιάδων ανθρώπων έξω από το δικαστήριο καθιστά μια ήδη επικίνδυνη κατάσταση ακόμη πιο εκρηκτική. Το τελευταίο πράγμα που χρειάζεται η Πολωνία είναι μια αντιπαράθεση που θα ξεφύγει από τον έλεγχο και θα εξελιχθεί σε κάτι πολύ χειρότερο».
Γυναίκες στην Πολωνία των απαγορευμένων αμβλώσεων, προσπαθούν να βρουν τους τρόπους να αντισταθούν και να αντιμετωπίσουν τους περιορισμούς που επιβάλλει ο νόμος στα δικαιώματα και την πρόσβασή τους σε ιατροφαρμακευτική περίθαλψη.
Έτσι, ακτιβίστριες έφτιαξαν το «AbortOmat», το «πρώτο στον κόσμο αυτόματο μηχάνημα παραλαβής φαρμάκων για άμβλωση». Πρόκειται για έναν νέο τρόπο διανομής φαρμάκων, στο πλαίσιο της συνεχιζόμενης προσπάθειάς τους να παρακάμψουν τη σχεδόν καθολική απαγόρευση των αμβλώσεων στη χώρα.
Βαμμένο ροζ, το «AbortOmat» των 22 θυρίδων στη Βαρσοβία επιτρέπει στις γυναίκες να αποκτούν γρήγορα και ανώνυμα τα χάπια, χρησιμοποιώντας έναν εξαψήφιο κωδικό.
Η υπηρεσία σχεδιάστηκε για όσες δεν μπορούν ή δεν θέλουν να περιμένουν ημέρες για την ταχυδρομική παράδοση, λόγω αποβολής που δεν έχει ολοκληρωθεί, επιπλοκών στην υγεία ή επειδή ανησυχούν ότι τα χάπια θα παραδοθούν στο σπίτι τους.
«Και γιατί όχι;»
«Και γιατί όχι;» δήλωσε η Κίγκα Τζελίνσκα, διευθύντρια του ιδρύματος Women Help Women και συνιδρύτρια της ομάδας Abortion Dream Team, των δύο οργανώσεων που βρίσκονται πίσω από το εγχείρημα, το οποίο ξεκίνησε αυτή την εβδομάδα.
«Μπορείς να παραγγείλεις εσώρουχα, καλλυντικά, μάσκαρα, οτιδήποτε, και να τα παραλάβεις ουσιαστικά την ίδια ή την επόμενη ημέρα», είπε. «Γιατί όχι και χάπια άμβλωσης, όταν σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να υπάρχει μεγαλύτερη ανάγκη για άμεση πρόσβαση;».
Η καινοτομία έρχεται έξι χρόνια μετά τις μαζικές διαδηλώσεις σε ολόκληρη την Πολωνία κατά της αυστηροποίησης της νομοθεσίας για τις αμβλώσεις. Η αυστηροποίηση αυτή ήρθε να επιβαρύνει τη νομοθεσία, που ήδη βρισκόταν ανάμεσα στις αυστηρότερες στην Ευρώπη.
Οι διαδηλώσεις αποτέλεσαν τις μεγαλύτερες κινητοποιήσεις στη χώρα. Υπήρξε η ελπίδα ότι ο Ντόναλντ Τουσκ θα άλλαζε τα πράγματα, αλλά έχει επικρατήσει αδιέξοδο στο κομμάτι των αμβλώσεων, δήλωσε η Τζελίνσκα.
Η ίδια, παρέπεμψε σε δηλώσεις του πρωθυπουργού πέρυσι, που είπε ότι «απλώς δεν υπάρχει πλειοψηφία» για την αλλαγή της νομοθεσίας ώστε να επιτρέπονται οι αμβλώσεις έως τη 12η εβδομάδα της εγκυμοσύνης.
Αντί γι’ αυτό, ο Τουσκ άφησε να εννοηθεί ότι η κυβέρνησή του σκόπευε να κινηθεί διαφορετικά, δηλώνοντας στους δημοσιογράφους ότι δεν θα ασκούνται διώξεις εναντίον όσων βοηθούν στη διευκόλυνση αμβλώσεων, σύμφωνα με τον Guardian.
Παρότι η κατοχή ή η λήψη χαπιών άμβλωσης δεν απαγορεύεται στην Πολωνία, η παροχή των φαρμάκων ή η βοήθεια σε κάποιον προκειμένου να τα αποκτήσει θεωρείται έγκλημα και τιμωρείται με ποινή φυλάκισης έως και τρία χρόνια.
«Είναι λίγο σαν ένα “χακάρισμα” του νόμου»
Η θυρίδα παραλαβής προσφέρει έναν καινοτόμο τρόπο αμφισβήτησης αυτών των περιορισμών, δήλωσε η Τζελίνσκα.
«Είναι λίγο σαν ένα “χακάρισμα” του νόμου», περιέγραψε. «Ο νόμος αφορά την άμεση παράδοση σε κάποιον. Εδώ, όμως, υπάρχει ένα μηχάνημα ανάμεσα, γεγονός που καθιστά τη νομική κατάσταση όλων αυτών πολύ πιο ασαφή».
Το μηχάνημα βρίσκεται μέσα στο κέντρο αμβλώσεων που άνοιξε τον Μάρτιο του 2025 η Abortion Dream Team. Το κέντρο, το οποίο περιγράφεται ως το πρώτο του είδους του στην Πολωνία, προσφέρει έναν ασφαλή χώρο όπου οι άνθρωποι μπορούν να συμβουλευτούν ειδικούς σχετικά με τις επιλογές τους για άμβλωση ή να λάβουν υποστήριξη ενώ παίρνουν το χάπι.
Με συμβολική τοποθεσία ακριβώς απέναντι από το πολωνικό κοινοβούλιο, το κέντρο έχει επιτρέψει στις ακτιβίστριες να αναδείξουν την επίμονη ανάγκη για πρόσβαση σε αμβλώσεις στην Πολωνία, παρέχοντας παράλληλα υπηρεσίες σε ένα ευρύ φάσμα ανθρώπων, σχολίασε η Τζελίνσκα. «Έχει ξεπεράσει τις προσδοκίες μας», ανέφερε.
«Στην Πολωνία η πρόσβαση στην άμβλωση δεν θα λυθεί μέσω της πολιτικής, αλλά από τις γυναίκες και τις κοινότητες»
Ωστόσο, όπως είπε, το κέντρο έχει επίσης καταστήσει εμφανές πόσο λίγοι από όσους βρίσκονται στην εξουσία είναι διατεθειμένοι να υπερασπιστούν τις γυναίκες που ζητούν πρόσβαση σε άμβλωση.
«Το ένα πράγμα που μας έχει εκπλήξει, και δείχνει την πολιτική κατάσταση, είναι ότι πραγματοποιούνται διαδηλώσεις μπροστά από το κέντρο τρεις, μερικές φορές και τέσσερις φορές την εβδομάδα», ανέφερε.
Συνήθως εμφανίζονται λιγότεροι από δώδεκα άνθρωποι, όμως οι διαδηλωτές χρησιμοποιούν τακτικά σειρήνες και βουβουζέλες για να κάνουν αισθητή την παρουσία τους. Αυτό έχει προκαλέσει ανησυχία στις ακτιβίστριες ότι τα επίπεδα θορύβου θα οδηγήσουν τελικά τους γείτονες να ζητήσουν τη μεταφορά του κέντρου σε άλλη τοποθεσία.
«Ούτε ο δήμος ούτε η αστυνομία έχουν αντιδράσει. Αυτό ήταν μια μεγάλη απογοήτευση για εμάς», εξήγησε η ίδια.
Αυτό, σχολιάζει, αποτελεί ένδειξη του τρόπου με τον οποίο αυτές οι οργανώσεις αισθάνονται όλο και περισσότερο εγκαταλελειμμένες από τους πολιτικούς, ακόμη και όταν περίπου 50.000 άνθρωποι στην Πολωνία επικοινώνησαν πέρυσι με το ευρύτερο δίκτυο οργανώσεων υπέρ του δικαιώματος στην επιλογή, αναζητώντας βοήθεια.
«Νομίζω ότι στην Πολωνία η πρόσβαση στην άμβλωση δεν θα λυθεί μέσω της πολιτικής, αλλά από τις γυναίκες και τις κοινότητες», είπε. «Δεν μπορούμε να εμπιστευτούμε τους πολιτικούς όταν πρόκειται για το σώμα μας».
Σκηνικό κλιμάκωσης στήνεται μετά την κατάρριψη «ρωσικών drones» από την Πολωνία. Για πρώτη φορά, χώρα μέλος του ΝΑΤΟ είχε επιχειρησιακή εμπλοκή στον πόλεμο στην Ουκρανία.
Οι πολωνικές ένοπλες δυνάμεις ανακοίνωσαν ότι κατέρριψαν «ρωσικά drones τα οποία παραβίασαν τον εναέριο χώρο της χώρας».
Η Πολωνία επικαλέστηκε το Άρθρο 4 του ΝΑΤΟ που προβλέπει τη συνεννόηση όλων των μελών της Συμμαχίας σε περίπτωση που κάποιο από αυτά πιστεύει ότι απειλείται η εδαφική του ακεραιότητα, η πολιτική του ανεξαρτησία ή η ασφάλειά του.
Ανακοίνωση εξέδωσε το ρωσικό υπουργείο Άμυνας, δηλώνοντας έτοιμο να επικοινωνήσει για το θέμα με το πολωνικό υπουργείο Άμυνας.
Όλες οι εξελίξεις στο liveblog του in
Σημαντικές εξελίξεις
«Μύθος» οι πολωνικοί ισχυρισμοί για τα drones, λέει το ρωσικό ΥΠΕΞ
Η Πολωνία αναμένει από τον Τραμπ πράξεις που θα υποστηρίζουν τις δηλώσεις του
Η Γερμανία λέει ότι οι ενέργειες της Ρωσίας ήταν «στοχευμένη προβοκάτσια»
Το υπουργείο Άμυνας της Ρωσίας έτοιμο για διαβουλεύσεις με το αντίστοιχο πολωνικό υπουργείο
Πιο κοντά σε μία ανοιχτή σύγκρουση από πότε, μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, αναφέρει ο Τουσκ
Για «απερίσκεπτη συμπεριφορά» έκανε λόγο ο Μαρκ Ρούτε
Η πρώτη αντίδραση του Κρεμλίνου
Η Πολωνία επικαλέστηκε το Αρθρο 4 του ΝΑΤΟ
Σκηνικό κλιμάκωσης μετά την εισβολή «ρωσικών drones» και την κατάρριψή τους από την Πολωνία
«Here we go» - Πρώτη ανάρτηση του Τραμπ μετά την εισβολή των drones στην Πολωνία
«Τι συμβαίνει με τη Ρωσία που παραβιάζει τον εναέριο χώρο της Πολωνίας με drones; Πάμε!», έγραψε ο Ντόναλντ Τραμπ στο Truth Social, στην πρώτη του ανάρτηση μετά την εισβολή drones σε πολωνικό έδαφος.
«Ο Καναδάς στέκεται στο πλευρό της Πολωνίας και των συμμάχων μας στο ΝΑΤΟ»
Ο πρωθυπουργός του Καναδά, Μαρκ Κάρνεϊ σε ανάρτησή του στο Χ σημειώνει ότι ο «ο Καναδάς στέκεται στο πλευρό της Πολωνίας και των συμμάχων μας στο ΝΑΤΟ».
Ποια αεροσκάφη των συμμάχων του ΝΑΤΟ χρησιμοποιήθηκαν στην κατάρριψη των drones στην Πολωνία
Πολωνικά μαχητικά αεροσκάφη F-16, ολλανδικά F-35, ιταλικά αεροσκάφη επιτήρησης AWACS και αεροσκάφη ανεφοδιασμού εν πτήσει του ΝΑΤΟ συμμετείχαν σε επιχείρηση για την κατάρριψη drones που άρχισαν να εισέρχονται στον πολωνικό εναέριο χώρο το βράδυ της Τρίτης και συνέχισαν να καταφθάνουν μέχρι το πρωί, σύμφωνα με αξιωματούχους.
«Μύθος» οι πολωνικοί ισχυρισμοί για τα drones, λέει το ρωσικό ΥΠΕΞ
Το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών λέει ότι τα στοιχεία που παρουσίασε προηγουμένως το ρωσικό υπουργείο Άμυνας διαψεύδουν τους πολωνικούς ισχυρισμούς για τα drones που εισέβαλαν σε πολωνικό έδαφος, χαρακτηρίζοντας τους ως «μύθους».
Το ΥΠΕΞ της Ρωσίας, μάλιστα, κατηγορεί την Πολωνία ότι «κλιμακώνει την κρίση στην Ουκρανία».
Συνεχίζονται οι έρευνες στις τοποθεσίες όπου καταρρίφθηκαν τα drones στην Πολωνία
Οι έρευνες στις τοποθεσίες όπου καταρρίφθηκαν τα drones συνεχίζονται στην Πολωνία, με πολλά μέλη των υπηρεσιών ασφαλείας να βρίσκονται στα συγκεκριμένα σημεία.
Tο υπουργείο Εσωτερικών ανέφερε ότι επτά drones και υπολείμματα ενός μη αναγνωρισμένου αντικειμένου έχουν βρεθεί σε διάφορα σημεία της χώρας.
Η Πολωνία αναμένει από τον Τραμπ πράξεις που θα υποστηρίζουν τις δηλώσεις του
Ο υπουργός Εξωτερικών της Πολωνίας, Ράντεκ Σικόρσκι, δήλωσε σε δημοσιογράφους πως αναμένει ότι «ο πρόεδρος Τραμπ θα θελήσει να δείξει ότι τα λόγια του για την ασφάλεια της Πολωνίας θα συνοδεύονται από πράξεις».
Ο Τραμπ θα μιλήσει με τον Ναβρότσκι
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ θα μιλήσει με τον Πολωνό πρόεδρο, Κάρολ Ναβρότσκι σήμερα, όπως δήλωσε αξιωματούχος του Λευκού Οίκου.
«Άλλο ένα φρικτό παράδειγμα της άρνησης του Πούτιν να επιδιώξει την ειρήνη»
Η υπουργός Εξωτερικών του Καναδά, Ανίτα Άναντ έγραψε στο Χ: «Άλλο ένα φρικτό παράδειγμα της άρνησης του Πούτιν να επιδιώξει την ειρήνη».
Η Γερμανία λέει ότι οι ενέργειες της Ρωσίας ήταν «στοχευμένη προβοκάτσια»
«Η εισβολή ρωσικών drones στην Πολωνία ήταν μια απαράδεκτη, στοχευμένη προβοκάτσια κατά του ΝΑΤΟ», δήλωσε ο Γερμανός υπουργός Άμυνας, Μπόρις Πιστόριους.
«Δεν υπάρχει καμία απολύτως ένδειξη που να υποδηλώνει ότι αυτά τα drones πέταξαν τυχαία πάνω από το πολωνικό έδαφος σε αυτή τη διαδρομή», δήλωσε ο Πιστόριους.
«Αυτό σημαίνει ότι μπορούμε να υποθέσουμε ότι επρόκειτο για σκόπιμη ενέργεια», είπε.
Όταν ρωτήθηκε πώς διαφέρει αυτό το περιστατικό από μια επίθεση που θα μπορούσε να ενεργοποιήσει το Άρθρο 5 της συνθήκης του ΝΑΤΟ, απάντησε ότι παραβίασε τον πολωνικό εναέριο χώρο, αλλά όχι με στρατιωτική έννοια, δηλαδή δεν καταστράφηκε τίποτα ούτε σκοτώθηκαν άνθρωποι, από όσο γνωρίζει.
Ο Πιστόριους πρόσθεσε ότι το ΝΑΤΟ είναι ενωμένο και έχει μια σαφή αλλά ψύχραιμη αντίδραση. «Εστιάζουμε στην ισχύ και την ενότητα, αλλά δεν θα αφήσουμε να μας προκαλέσουν», είπε.
Η Πολωνία επιδιορθώνει τις ζημιές στα σημεία όπου καταρρίφθηκαν τα drones
Το Sky News παρουσιάζει χάρτη με τις περιοχές όπου η Πολωνία επιδιορθώνει τις ζημιές μετά την κατάρριψη των drones.
Τζον Χέιλι: Καταδικάζουμε απόλυτα αυτές τις επιθέσεις - Είναι επικίνδυνες
«Αντιμετωπίζουμε μια νέα εποχή απειλών. Πόλεμος στην Ευρώπη, αυξανόμενη ρωσική επιθετικότητα και χθες το βράδυ ο Πούτιν έφτασε σε ένα νέο επίπεδο εχθρότητας έναντι της Ευρώπης, είπε, μεταξύ άλλων, ο υπουργός Αμυνας του Ηνωμένου Βασιλείου Τζον Χέιλι.
Ανέφερε ότι η παραβίαση του πολωνικού εναέριου χώρους ήταν τόσο σοβαρή που οδήγησε στο κλείσιμο του αεροδρομίου της Βαρσοβίας με τα αεροσκάφη του ΝΑΤΟ να καταρρίπτουν ρωσικά drones, σε μια ενέργεια που αποτελεί την πρώτη αμυντική δράση αυτού του είδους από τότε που ο Πούτιν ξεκίνησε την επίθεσή του στην Ουκρανία.
Έτσι, όλοι μαζί, εμείς, οι E5, καταδικάζουμε απόλυτα αυτές τις επιθέσεις. Οι ενέργειες της Ρωσίας είναι απερίσκεπτες. Είναι επικίνδυνες. Είναι άνευ προηγουμένου.
Σε εξέλιξη η συνέντευξη Τύπου των υπουργών Αμυνας Γαλλίας, Γερμανίας, Ηνωμένου Βασιλείου, Ιταλίας και Πολωνίας
Γκαβκόφσκι: «Σχεδιασμένη ενέργεια της Ρωσίας»
Σχεδιασμένη ενέργεια της Ρωσίας, ήταν η πτήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών στον πολωνικό εναέριο χώρο δήλωσε σήμερα ο αντιπρόεδρος της πολωνικής κυβέρνησης Κριστόφ Γκαβκόφσκι.
Εκανε επίσης λόγο για μια εκστρατεία παραπληροφόρησης με στόχο την Πολωνία η οποία οργανώνεται από τη Ρωσία και τη Λευκορωσία σε σχέση με το περιστατικό στον εναέριο χώρο.
Οι ΗΠΑ «θα υπερασπιστούν κάθε σπιθαμή του εδάφους του ΝΑΤΟ», δηλώνει ο πρεσβευτής τους στο ΝΑΤΟ
Ο πρεσβευτής των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ απάντησε στην εισβολή drone στην Πολωνία κατά τη διάρκεια της νύχτας, επαναλαμβάνοντας την υποστήριξη των ΗΠΑ προς τη Βαρσοβία.
Σε μια ανάρτηση στο X, ο Μάθιου Γουίτακερ δήλωσε:
«Στεκόμαστε στο πλευρό των συμμάχων μας στο ΝΑΤΟ ενόψει αυτών των παραβιάσεων του εναέριου χώρου και θα υπερασπιστούμε κάθε σπιθαμή του εδάφους του ΝΑΤΟ».
Το υπουργείο Άμυνας της Ρωσίας έτοιμο για διαβουλεύσεις με το αντίστοιχο πολωνικό υπουργείο
Το υπουργείο Άμυνας της Ρωσίας ανακοίνωσε την Τετάρτη ότι τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη του πραγματοποίησαν μεγάλη επίθεση σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις στη δυτική Ουκρανία, αλλά ότι δεν είχε προγραμματίσει να χτυπήσει στόχους στην Πολωνία.
Το υπουργείο ανέφερε ότι οι δυνάμεις του πέτυχαν όλους τους στόχους τους στην επίθεση και επεσήμανε ότι τα ρωσικά drones «που φέρεται να διέσχισαν τα σύνορα με την Πολωνία» είχαν εμβέλεια όχι μεγαλύτερη από 700 χιλιόμετρα.
«Ωστόσο, είμαστε έτοιμοι να πραγματοποιήσουμε διαβουλεύσεις με το πολωνικό υπουργείο Άμυνας σχετικά με το θέμα αυτό», ανέφερε, σύμφωνα με το Reuters.
Πιο κοντά σε μία ανοιχτή σύγκρουση από πότε, μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, αναφέρει ο Τουσκ
Ο Ντόναλντ Τουσκ δήλωσε ότι η Πολωνία βρίσκεται πιο κοντά σε ανοιχτή σύγκρουση από οποιαδήποτε άλλη στιγμή μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.
«Δεν έχω κανένα λόγο να ισχυριστώ ότι βρισκόμαστε στο χείλος του πολέμου, αλλά έχει ξεπεραστεί ένα όριο και η κατάσταση είναι ασύγκριτα πιο επικίνδυνη από ό,τι στο παρελθόν», δήλωσε ο Πολωνός πρωθυπουργός στο κοινοβούλιο, με βάση πληροφορίες του BBC.
«Αυτή η κατάσταση μας φέρνει πιο κοντά σε ανοιχτή σύγκρουση σε σχέση με οποιαδήποτε άλλη στιγμή μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο».
Γερμανία: Το περιστατικό δείχνει την απειλή με την οποία είμαστε αντιμέτωποι
Δηλώσεις έκανε ο εκπρόσωπος τύπου της γερμανικής κυβέρνησης, αναφέροντας ότι το περιστατικό με την Πολωνία δείχνει ότι η Ρωσία «μας τεστάρει» και είναι ιδιαίτερα «σοβαρό».
Ο υπουργός Άμυνας, Μπόρις Πιστόριους, ανέφερε ότι «υποστηρίζουμε την ενέργεια της Πολωνίας να επιβάλει το άρθρο 4 της συμφωνίας του ΝΑΤΟ».
Παράλληλα, ο εκπρόσωπος του γερμανικού υπουργείου Εξωτερικών δήλωσε ότι «τα μέλη της ΕΕ θα συζητήσουν σήμερα το περιστατικό στην Πολωνία», σύμφωνα με όσα έχει κάνει γνωστά το Reuters.
Ο εκπρόσωπος της γερμανικής κυβέρνησης, συμπλήρωσε ότι το περιστατικό κάνει ξεκάθαρη την απειλή με την οποία είναι αντιμέτωποι.
Τέλος, ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών δήλωσε ότι «δεν θα εκφοβιστούμε από το περιστατικό».
Για «απερίσκεπτη συμπεριφορά» έκανε λόγο ο Μαρκ Ρούτε
Η παραβίαση του εναερίου χώρου της Πολωνίας από τη Ρωσία αποτελεί «απερίσκεπτη συμπεριφορά», ανεξάρτητα από το αν ήταν σκόπιμη, δήλωσε ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε.
Σε δήλωσή του, ο Ρούτε αναφέρει ότι οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ έχουν εκφράσει την πλήρη αλληλεγγύη τους προς την Πολωνία. Προσθέτει ότι βρίσκεται σε εξέλιξη μια πλήρης αξιολόγηση.
Αρκετοί σύμμαχοι του ΝΑΤΟ συμμετείχαν στην κατάρριψη των ρωσικών drones, σύμφωνα με τον Ρούτε, μεταξύ των οποίων οι Κάτω Χώρες, η Ιταλία, η Πολωνία και η Γερμανία, αναφέρει το BBC.
«Το μήνυμά μου προς τον Πούτιν είναι σαφές: σταματήστε τον πόλεμο στην Ουκρανία, σταματήστε την κλιμάκωση του πολέμου, τον οποίο τώρα ουσιαστικά εξαπολύει εναντίον αθώων αμάχων και πολιτικών υποδομών, και σταματήστε να παραβιάζετε τον εναέριο χώρο των συμμάχων. Να ξέρετε ότι είμαστε έτοιμοι, ότι είμαστε σε εγρήγορση και ότι θα υπερασπιστούμε κάθε σπιθαμή του εδάφους του ΝΑΤΟ», ανέφερε σύμφωνα με τον Guardian.
«Πρέπει πάντα να βεβαιωνόμαστε ότι είμαστε ένα βήμα μπροστά, αλλά νομίζω ότι η χθεσινή νύχτα έδειξε ότι είμαστε σε θέση να υπερασπιστούμε κάθε σπιθαμή του εδάφους του ΝΑΤΟ, συμπεριλαμβανομένου, φυσικά, του εναέριου χώρου του», είπε ολοκληρώνοντας.
Η πρώτη αντίδραση του Κρεμλίνου
«Δεν θα θέλαμε να σχολιάσουμε αυτό το θέμα», δήλωσε ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ κατά τη διάρκεια της καθημερινής τηλεδιάσκεψης με τους δημοσιογράφους.
«Δεν είναι δική μας αρμοδιότητα να το κάνουμε αυτό. Είναι θέμα που αφορά το [ρωσικό] υπουργείο Άμυνας».
Όταν ρωτήθηκε για τις κατηγορίες που απευθύνονται στη Μόσχα, ο Πεσκόφ απάντησε: «Η ηγεσία της ΕΕ και του ΝΑΤΟ κατηγορεί καθημερινά τη Ρωσία για προκλήσεις, συνήθως χωρίς να το τεκμηριώνει», υποστηρίζει το BBC.
Στάρμερ: Εξαιρετικά ριψοκίνδυνη κίνηση της Μόσχας
Ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ δήλωσε ότι ανησυχεί βαθιά από την παραβίαση του εναέριου χώρου της Πολωνίας και του ΝΑΤΟ από ρωσικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones) στη διάρκεια αεροπορικής επίθεσης στην Ουκρανία, κάνοντας λόγο για «εξαιρετικά ριψοκίνδυνη» κίνηση από την πλευρά της Μόσχας.
«Η βάρβαρη επίθεση σήμερα το πρωί κατά της Ουκρανίας και η εξωφρενική και πρωτοφανής παραβίαση του εναέριου χώρου της Πολωνίας και του ΝΑΤΟ από ρωσικά drones είναι βαθιά ανησυχητική», δήλωσε ο Στάρμερ σε ανακοίνωση.
«Ήταν μια εξαιρετικά ριψοκίνδυνη κίνηση από τη Ρωσία και εξυπηρετεί μόνο το να μας θυμίζει την κατάφωρη περιφρόνηση από τον (Ρώσο) πρόεδρο (Βλαντίμιρ) Πούτιν προς την ειρήνη », δήλωσε ο Στάρμερ, προσθέτοντας ότι επικοινώνησε σήμερα με τον Πολωνό ομόλογό του Ντόναλντ Τουσκ για να εκφράσει τη στήριξη της Βρετανίας στην Πολωνία.
Σύμφωνα με το ρωσικό πρακτορείο ειδήσεων RIA, Ρώσος διπλωμάτης δήλωσε ότι η Πολωνία δεν έχει παράσχει αποδείξεις ότι τα drones που καταρρίφθηκαν στην Πολωνία είναι ρωσικής προέλευσης.
Ο Βρετανός υπουργός Άμυνας Τζον Χίλι, που φιλοξενεί σήμερα στο Λονδίνο συνεδρίαση της ομάδας ευρωπαϊκών κρατών Ε5 (Βρετανία, Πολωνία, Γαλλία, Γερμανία και Ιταλία), καταδίκασε τη ρωσική ενέργεια στην έναρξη της συνάντησης αυτής. «Θα συζητήσουμε σήμερα το πρωί τι είδους πρόσθετη βοήθεια μπορούμε να δώσουμε στην Πολωνία», δήλωσε ο Χίλι.
Ρώσος διπλωμάτης: Δεν υπάρχουν αποδείξεις ότι είναι ρωσικά τα drones που κατερρίφθησαν
Σύμφωνα με το ρωσικό πρακτορείο ειδήσεων RIA, Ρώσος διπλωμάτης δήλωσε ότι η Πολωνία δεν έχει παράσχει αποδείξεις ότι τα drones που καταρρίφθηκαν στην Πολωνία είναι ρωσικής προέλευσης.
Νέα ανάρτηση Τουσκ: «Ευχαριστώ τον πολωνικό στρατό και τους πιλότους του ΝΑΤΟ»
Με νέα ανάρτησή του, ο πρωθυπουργός της Πολωνίας, Ντόναλντ Τουσκ, συνεχάρη την Επιχειρησιακή Διοίκηση και τους πιλότους του ΝΑΤΟ για την κατάρριψη ρωσικών drones στον πολωνικό εναέριο χώρο. «Οι πράξεις μιλούν πιο δυνατά από τα λόγια», ανέφερε
«Η Ρωσία προσπαθεί να δοκιμάσει τα όρια του ΝΑΤΟ»
Η Δρ Marion Messmer, ανώτερη ερευνήτρια στο Chatham House, δήλωσε ότι οι επιτυχημένες αποστολές αναχαίτισης της Πολωνίας «έδειξαν γρήγορη αντίδραση στην απειλή και κατέδειξαν τη συνεργασία μεταξύ των συμμάχων».
Ωστόσο, πρόσθεσε σύμφωνα με τον Guardian: «Ο αριθμός των drones που κατέληξαν στον πολωνικό εναέριο χώρο... καθιστά απίθανο να πρόκειται για ατύχημα, αν και η Λευκορωσία ισχυρίζεται ότι τα συστήματα πλοήγησης των drones δυσλειτούργησαν, με αποτέλεσμα να παρεκκλίνουν από την πορεία τους.
Προς το παρόν, το ΝΑΤΟ δεν αντιμετωπίζει αυτή την παραβίαση του εναέριου χώρου ως σκόπιμη επίθεση, αλλά σε συνδυασμό με άλλες πρόσφατες δραστηριότητες στην «γκρίζα ζώνη», υποδηλώνει ότι η Ρωσία προσπαθεί να δοκιμάσει τα όρια του ΝΑΤΟ».
Αλληλέγγυοι με την Πολωνία δηλώνουν Ευρωπαίοι ηγέτες
Ευρωπαίοι ηγέτες εξέφρασαν την αλληλεγγύη τους προς την Πολωνία.
Ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν χαρακτήρισε την επίθεση «απλώς απαράδεκτη» και εξέφρασε την καταδίκη του: «Καλώ τη Ρωσία να βάλει τέλος σε αυτήν την απερίσκεπτη κλιμάκωση. Επαναλαμβάνω προς τον πολωνικό λαό και την κυβέρνησή του την πλήρη αλληλεγγύη μας. Σύντομα θα συνομιλήσω με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε. Δεν θα συμβιβαστούμε ως προς την ασφάλεια των Συμμάχων», δήλωσε.
Ο πρωθυπουργός της Ολλανδίας Ντικ Σχοφ τόνισε ότι η επίθεση ήταν «απαράδεκτη» και «μία ακόμη απόδειξη ότι ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας συνιστά απειλή για την ασφάλεια της Ευρώπης». «Χαίρομαι που ολλανδικά μαχητικά F-35 μπόρεσαν να προσφέρουν υποστήριξη. Η Ολλανδία στέκεται πλάι στον σύμμαχό της στο ΝΑΤΟ, την Πολωνία», σημείωσε.
Ο Ιρλανδός Μιχόλ Μάρτιν δήλωσε ότι «καταδικάζει σθεναρά την παραβίαση της εδαφικής ακεραιότητας της Πολωνίας», χαρακτηρίζοντάς την «απερίσκεπτη και πρωτοφανή πράξη, που υπενθυμίζει έντονα την απειλή που θέτει η Ρωσία για την ασφάλεια της Ευρώπης».
Ο πρωθυπουργός της Φινλανδίας Πέτερι Όρπο επεσήμανε ότι «η Πολωνία αναγκάστηκε να καταφύγει σε έκτακτα μέτρα για να προστατεύσει τον εναέριο χώρο της από ρωσικά drones». «Η Πολωνία έχει την πλήρη υποστήριξη της Φινλανδίας», πρόσθεσε.
Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα σημείωσε ότι τα γεγονότα της περασμένης νύχτας ήταν «μια ξεκάθαρη υπενθύμιση ότι η ασφάλεια του ενός είναι ασφάλεια όλων». «Στεκόμαστε σε πλήρη αλληλεγγύη με την Πολωνία μετά την απαράδεκτη παραβίαση του εναέριου χώρου της από τη Ρωσία. Η συνεχιζόμενη επιθετικότητα της Ρωσίας εναντίον της Ουκρανίας και οι απερίσκεπτες παραβιάσεις του εναέριου χώρου κρατών-μελών της ΕΕ αποτελούν άμεση απειλή για την ασφάλεια όλων των Ευρωπαίων και για κρίσιμες υποδομές σε ολόκληρη την ήπειρο. Η Πολωνία έχει δίκιο να λαμβάνει τα απαραίτητα μέτρα για την υπεράσπιση της κυριαρχίας της. Η Ευρώπη αυξάνει τις επενδύσεις της στην άμυνα, διότι η ειρήνη και η ασφάλεια στην Ευρώπη δεν μπορούν να θεωρούνται δεδομένες».
Λευκορωσία: Τα drones έχασαν τον δρόμο τους
Ο Πάβελ Μουράβγεϊκα, αναπληρωτής υπουργός Άμυνας της Λευκορωσίας, υποστηρίζει ότι τα drones που εισήλθαν στον πολωνικό εναέριο χώρο το έκαναν από λάθος, αφού τα συστήματα πλοήγησής τους μπλοκαρίστηκαν.
Το υπουργείου Άμυνας ισχυρίζεται ότι τα drones «έχασαν τον δρόμο τους» και ότι η ίδια η Λευκορωσία κατέρριψε κάποια από αυτά πάνω από το δικό της έδαφος.
Κάπου 240 αντιαρματικές νάρκες κατέληξαν στην αποθήκη της γνωστής αλυσίδας επίπλων εξαιτίας σφαλμάτων στη διαχείρισή τους από τον πολωνικό στρατό το καλοκαίρι, αποκάλυψαν δημοσιεύματα.
Τέσσερα μέλη του στρατού που ευθύνονταν για το περιστατικό αντιμετωπίζουν πολυετείς ποινές κάθειρξης, μετέδωσε το πολωνικό πρακτορείο ειδήσεων PAP, επικαλούμενο την εισαγγελία.
Η πολωνική θυγατρική της IKEA επιβεβαίωσε στο πρακτορείο ότι υπάλληλός της δεν πίστευε στα μάτια του όταν βρήκε κάσες με το στρατιωτικό υλικό στην αποθήκη τον Ιούλιο του 2024. Οι νάρκες παραλήφθηκαν από τη στρατιωτική αστυνομία αυθημερόν, σημείωσε το πρακτορείο.
Τα εκρηκτικά αρκούσαν για να κατεδαφιστούν δυο ουρανοξύστες
Αν και η υπόθεση εκτυλίχθηκε πριν από κάπου έξι μήνες, οι Πολωνοί ενημερώθηκαν για αυτή την Πέμπτη, μέσω δημοσιευμάτων σε ειδησεογραφικούς ιστότοπους της χώρας. Τη ίδια ημέρα, ο υπουργός Άμυνας Βλάντισλαβ Κοσίνιακ-Κάμις ανακοίνωσε πως απαλλάσσεται από τα καθήκοντά του ο επικεφαλής της Διοίκησης Υποστήριξης στρατού και προχθές Παρασκευή πρότεινε το πρόσωπο που θα τον αντικαταστήσει.
Οι υπηρεσίες του υπουργού δεν εξήγησαν τον λόγο που προχώρησε στη διοικητική αλλαγή.
Κατά δημοσιεύματα, οι αντιαρματικές νάρκες επρόκειτο να εκφορτωθούν από τρένο στην πόλη Στέτσιν, όπως και μεγάλες ποσότητες άλλου υλικού του πολωνικού στρατού. Αλλά όπως φαίνεται, οι στρατιωτικοί που έκαναν την εκφόρτωση ξέχασαν κάποια είδη εξαιτίας απροσεξίας.
Οι αντιαρματικές νάρκες βρέθηκαν στην αποθήκη υποκαταστήματος της IKEA εβδομάδες αργότερα, αφού έκαναν τον γύρο της χώρας με τρένο. Κατά δημοσιογραφικές πληροφορίες, τα εκρηκτικά αρκούσαν για να κατεδαφιστούν δυο ουρανοξύστες.
Η Πολωνία πραγματοποίησε τη Δευτέρα μια κρατική ταφή των λειψάνων περισσότερων από 700 θυμάτων των μαζικών εκτελέσεων του Β' Παγκοσμίου Πολέμου στη Ναζιστική Γερμανία που αποκαλύφθηκαν πρόσφατα στη λεγόμενη Κοιλάδα του Θανάτου στο βόρειο τμήμα της χώρας.
Οι ακολουθίες στην πόλη Τσοϊνίσε ξεκίνησαν με μια νεκρώσιμη Λειτουργία στη βασιλική, που οδήγησε σε ενταφιασμό με στρατιωτικές τιμές σε ένα τοπικό νεκροταφείο των θυμάτων των ναζιστικών εγκλημάτων.
Στις εκδηλώσεις συμμετείχαν ο πρόεδρος Αντρέι Ντούντα, οι τοπικές αρχές και ανώτατοι αξιωματούχοι του κρατικού Εθνικού Ινστιτούτου Μνήμης, το οποίο πραγματοποίησε και τεκμηρίωσε τις εκταφές. Τα λείψανα Πολωνών αμάχων, συμπεριλαμβανομένων περίπου 218 ασθενών ασύλου, εκτάφηκαν το 2021-2024 από διάφορους ξεχωριστούς ομαδικούς τάφους στα περίχωρα του Τσοϊνίσε.
Προσωπικά αντικείμενα και έγγραφα βοήθησαν να εντοπιστούν περίπου 120 από τα θύματα μιας εκτέλεσης στις αρχές του 1945. Ανάμεσά τους ήταν δάσκαλοι, ιερείς, αστυνομικοί, δασολόγοι, ταχυδρομικοί υπάλληλοι και ιδιοκτήτες γης.
Οι ιστορικοί έχουν διαπιστώσει ότι οι Ναζί, λίγο μετά την εισβολή στην Πολωνία την 1η Σεπτεμβρίου 1939, εκτέλεσε μερικούς από τους αμάχους.
Τα λείψανα άλλων 500 θυμάτων προέρχονται από την εκτέλεση του Ιανουαρίου του 1945, όταν οι Γερμανοί έφευγαν από την περιοχή.
Η Πολωνία έχασε 6 εκατομμύρια πολίτες, ή το ένα έκτο του πληθυσμού της, εκ των οποίων τα 3 εκατομμύρια ήταν Εβραίοι, στον πόλεμο. Η χώρα υπέστη επίσης τεράστιες απώλειες στις υποδομές, τη βιομηχανία και τη γεωργία της.
Το μικρό παιδί, το οποίο οι ανθρωπολόγοι εκτιμούν ότι ήταν ηλικίας μεταξύ 5 και 7 ετών, βρέθηκε μέσα σε έναν μη σημαδεμένο κοινόχρηστο χώρο ταφής στο χωριό Pień, κοντά στο Ostromecko.
Οι αρχαιολόγοι έκαναν μια αξιοσημείωτη ανακάλυψη σε ένα πολωνικό νεκροταφείο, φέρνοντας στο φως τα λείψανα ενός παιδιού «βαμπίρ» του 17ου αιώνα. Η ταφή του παιδιού αποτελεί μια ανατριχιαστική υπενθύμιση των προληπτικών πρακτικών εκείνης της εποχής, καθώς τα λείψανα βρέθηκαν μπρούμυτα και στερεωμένα στη γη με ένα λουκέτο. Αυτή η ασυνήθιστη ταφή πιστεύεται ότι ήταν μια προσπάθεια να διασκεδαστούν οι φόβοι των χωρικών για πιθανή επιστροφή του παιδιού από τους νεκρούς.
Επικεφαλής της ανασκαφής, ο καθηγητής Dariusz Poliński από το Πανεπιστήμιο Nicolaus Copernicus ανέλυσε λεπτομερώς την εγγύτητα των δύο τάφων, που βρίσκονται σε απόσταση μόλις δύο μέτρων μεταξύ τους εντός του νεκροταφείου. Η ανάλυση της ομάδας υποδηλώνει ότι το νεκροταφείο αυτό χρησίμευε ως πρόχειρος χώρος ταφής για τους κοινωνικούς «απόκληρους» που δεν είχαν δικαίωμα χριστιανικής ταφής για διάφορους λόγους.
Το νεκροταφείο έχει αποκαλύψει μέχρι στιγμής περίπου 100 τάφους, αποκαλύπτοντας μια σειρά από αντισυμβατικές πρακτικές ταφής που αποσκοπούσαν στην αποτροπή πιθανών εκδικητών. Οι τεχνικές αυτές περιλαμβάνουν την τοποθέτηση τριγωνικών λουκέτων στα πόδια των νεκρών για να τους δέσουν στο έδαφος, καθώς και στοιχεία για μεταθανάτιες διαταραχές ή παρεμβάσεις.
Ο καθηγητής Poliński υπογράμμισε τα ποικίλα κίνητρα για τέτοιες αντισυμβατικές ταφές. Οι βίαιοι και αιφνίδιοι θάνατοι θεωρούνταν επίσης λόγοι ανησυχίας κατά την εποχή εκείνη, τροφοδοτώντας τις δεισιδαιμονίες γύρω από τέτοιου είδους ταφές.
Επιπλέον, οι χωρικοί του δέκατου έβδομου αιώνα έτρεφαν ανησυχίες για την ταφή αβάπτιστων παιδιών, καθώς και ατόμων που είχαν πεθάνει από πνιγμό. Αυτά τα αρχαιολογικά ευρήματα παρέχουν πολύτιμες πληροφορίες για τους φόβους, τις πεποιθήσεις και τα κοινωνικά πρότυπα μιας περασμένης εποχής, ρίχνοντας φως στις πολύπλοκες στάσεις γύρω από το θάνατο και το υπερφυσικό.
Για τέταρτη συνεχή χρονιά, η Πολωνία κατέχει το χειρότερο ρεκόρ όσον αφορά τα δικαιώματα των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων στην ΕΕ πίσω από τη Ρουμανία και τη Βουλγαρία, σύμφωνα με έκθεση της οργάνωσης για τα δικαιώματα ILGA-Europe που δημοσιεύθηκε την Πέμπτη.
Η έκθεση κατατάσσει τις ευρωπαϊκές χώρες με βάση μια αξιολόγηση των νόμων και των πολιτικών που επηρεάζουν τις λεσβίες, τους ομοφυλόφιλους, τους αμφιφυλόφιλους, τους τρανσέξουαλ και τους ίντερσεξ (ΛΟΑΤΚΙ). Σε κάθε χώρα αποδίδεται ένας βαθμός, που κυμαίνεται από 0 (σοβαρές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων) έως 100% (πλήρης ισότητα).
Όπως και το 2022, η Μάλτα βρίσκεται στην κορυφή της λίστας με 89%, ακολουθούμενη από το Βέλγιο και τη Δανία, που ισοβαθμούν με 76% – όλες πολύ πάνω από την Πολωνία (15%), τη Ρουμανία (18%) και τη Βουλγαρία (20%).
«Παρά τις έντονες επιθέσεις κατά των ΛΟΑΤΚΙ+ σε αρκετές χώρες, η ισότητα εξακολουθεί να προωθείται σε όλη την Ευρώπη», μέσω της ψήφισης «νομοθεσίας που αναγνωρίζει την ταυτότητα φύλου», αναφέρει η ILGA-Europe σε δελτίο τύπου., ανέφερε η ILGA-Europe σε δελτίο τύπου, σύμφωνα με το Politico.
Αν και η Πολωνία παραμένει η χειρότερη στην κατηγορία της μεταξύ των χωρών της ΕΕ – κάτι που συμβαίνει από το 2020 – κέρδισε δύο μονάδες σε σύγκριση με πέρυσι.
Η άνοδος οφείλεται στα πολωνικά δικαστήρια που «διασφαλίζουν ότι δεν απαιτούνται χειρουργικές επεμβάσεις για τη νομική αναγνώριση του φύλου και ότι ο φορέας ισότητας επεκτείνει το έργο του για να συμπεριλάβει τα ίντερσεξ άτομα», δήλωσε η Katrin Hugendubel, διευθύντρια υπεράσπισης της ILGA-Europe.
Εκτός από τις χώρες της ΕΕ, σύμφωνα με την έκθεση, οι χειρότερες χώρες για να είναι κανείς ΛΟΑΤΚΙ στην ευρωπαϊκή ήπειρο είναι το Αζερμπαϊτζάν, η Τουρκία, η Ρωσία και η Αρμενία.
Η θέση της Ελλάδας
Η Ελλάδα βρίσκεται στην 13η θέση με σκορ 57%.
Προκειμένου να βελτιωθεί η νομική και πολιτική κατάσταση των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων στην Ελλάδα, η ILGA-Europe συνιστά:
Λήψη νομικών μέτρων για τη διασφάλιση της ισότητας του γάμου.
Μεταρρύθμιση του νομικού πλαισίου για τη νομική αναγνώριση φύλου που θα βασίζεται στην αυτοδιάθεση χωρίς την απαίτηση διαζυγίου και συμπεριλαμβανομένης της πρόσβασης για non binary άτομα.
Συγκεκριμένα να περιλαμβάνει όλους τους λόγους SOGIESC (σεξουαλικός προσανατολισμός, ταυτότητα φύλου, έκφραση φύλου, χαρακτηριστικά φύλου) στη νομοθεσία και τις πολιτικές που απαγορεύουν τις διακρίσεις στην εκπαίδευση και την υγεία.
Επισημοποίηση πολιτικών και/ή άλλων θετικών μέτρων για το άσυλο που περιέχουν ρητή αναφορά σε όλους τους λόγους SOGIESC (σεξουαλικός προσανατολισμός, ταυτότητα φύλου, έκφραση φύλου, χαρακτηριστικά φύλου).
Το ζήτημα της ισότητας
Ο πρωθυπουργός κ. Μητσοτάκης συνέχισε να υποστηρίζει τη νομική μεταρρύθμιση για την προώθηση των δικαιωμάτων των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων, μετά την υιοθέτηση της Εθνικής Στρατηγικής για την Ισότητα των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων (2021-2023) πέρυσι και ενόψει των εκλογών του 2023.
Όμως, η κυβέρνηση, όπως τονίζει η έκθεση, δεν έχει ακόμη θέσει φορέα αρμόδιο για την αντιμετώπιση των ΛΟΑΤΚΙ+ θεμάτων. Εισήχθησαν ορισμένα προγράμματα για την ευαισθητοποίηση σε θέματα ΛΟΑΤΚΙ+, συμπεριλαμβανομένου του εκπαιδευτικού προγράμματος «Ευαισθητοποίηση για τη διαφορετικότητα» για όσους εργάζονται στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα, όπως ανέφερε ο Αλέξης Πατέλης, ο επικεφαλής οικονομικός σύμβουλος του πρωθυπουργού της Ελλάδας, κατά τη διάρκεια συνέντευξης για το LGBTQI+ Voice Up: Project Greece.
Οι εκπαιδεύσεις αυτές για τους δημόσιους υπαλλήλους πραγματοποιούνται από το Εθνικό Κέντρο Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης, αλλά δεν είναι υποχρεωτική η παρακολούθησή τους. Τον Μάρτιο, η κοινωνία των πολιτών εξέφρασε την ικανοποίησή της για τις τροποποιήσεις του Χάρτη Δεοντολογίας των Δικαστικών Λειτουργών, ο οποίος περιλαμβάνει πλέον τη SOGIESC στη ρήτρα απαγόρευσης των διακρίσεων.
Οι διακρίσεις στην Υγεία
Τον Ιανουάριο, το Υπουργείο Υγείας ήρε την απαγόρευση αιμοδοσίας για τους άνδρες που κάνουν σεξ με άνδρες.
Προηγουμένως, οι άνδρες αποκλείονταν εντελώς από την αιμοδοσία εάν είχαν σχέσεις με άτομα του ίδιου φύλου.
Τον Ιανουάριο άλλαξε ο κανονισμός για τα έκτακτα μέτρα, επιτρέποντας στα τρανς άτομα να δηλώνουν μόνοι τους την ταυτότητα φύλου τους, ανεξάρτητα από το αν έχουν αλλάξει το νόμιμο φύλο τους.
Ο προηγούμενος κανονισμός επέτρεπε τόσο στην αστυνομία όσο και σε οποιονδήποτε πολίτη, να ελέγχει τα έγγραφα ταυτότητας. Η κάλυψη από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης για τη monkey pox περιλάμβανε παραπληροφόρηση και στιγματιστικό περιεχόμενο κατά των ΛΟΑΤΚΙ ατόμων.
Η PrEP (προφύλαξη πριν την έκθεση) έγινε διαθέσιμη τον Σεπτέμβριο για τα HIV-αρνητικά άτομα που διατρέχουν υψηλό κίνδυνο έκθεσης. Οι λεπτομέρειες σχετικά με την παροχή και τους δικαιούχους θα ανακοινωθούν με κοινή υπουργική απόφαση.
Ο ρωσικός κολοσσός Gazprom ανακοίνωσε σήμερα ότι θα σταματήσει να χρησιμοποιεί έναν αγωγό αερίου που έχει ουσιαστική σημασία για τη μεταφορά του προϊόντος στην Ευρώπη μέσω της Πολωνίας, σε αντίποινα για τις κυρώσεις που επέβαλε η Δύση στη Ρωσία λόγω της επίθεσης στην Ουκρανία.
Η υιοθέτηση των ρωσικών αντίμετρων στις κυρώσεις «σημαίνει ότι απαγορεύεται να χρησιμοποιείται ένας αγωγός φυσικού αερίου που ανήκει στη EuRoPol GAZ (σ.σ. η οποία εκμεταλλεύεται το πολωνικό τμήμα του αγωγού Yamal-Europe) για τη μεταφορά ρωσικού αερίου μέσω της Πολωνίας, ανέφερε η εταιρεία σε ανακοίνωσή της στο Telegram.
Την Τετάρτη, η Ρωσία ανακοίνωσε την επιβολή κυρώσεων σε περισσότερες από 30 εταιρίες της ΕΕ, των ΗΠΑ και της Σιγκαπούρης, σε αντίποινα για τις κυρώσεις που έχουν επιβάλει αυτές οι χώρες στη Μόσχα. Στον κατάλογο των εταιρειών περιλαμβάνονται συνολικά 31 εταιρίες, μεταξύ των οποίων είναι και η EuRoPol GAZ S.A., η ιδιοκτήτρια του πολωνικού τμήματος του αγωγού Yamal-Europe. Ο αγωγός αυτός είναι ένας από τους σημαντικότερους του δικτύου, αφού μεταφέρει ρωσικό φυσικό αέριο μέσω της Λευκορωσίας και της Πολωνίας στη Γερμανία.
Η Gazprom πρόσθεσε ότι προτού να ληφθεί αυτή η απόφαση «η πολωνική πλευρά είχε παραβιάσει κατ’ επανάληψη τα δικαιώματα της Gazprom , ως μετόχου της EuRoPol GAZ και στις 26 Απριλίου ενέταξε την Gazprom στη λίστα των κυρώσεων, μπλοκάροντας τη δυνατότητα της εταιρείας να ασκεί τα δικαιώματά τις στις μετοχές και τους άλλους τίτλους της EuRoPol GAZ και να λαμβάνει μερίσματα».
Πολλές από τις άλλες εταιρείες στις οποίες επιβλήθηκαν κυρώσεις ανήκουν στην Gazprom Germania, τη γερμανική θυγατρική του ρωσικού κολοσσού, την οποία το γερμανικό κράτος έθεσε υπό τον έλεγχό του λόγω της στρατηγικής σημασίας της.
Η Gazprom ανακοίνωσε στις αρχές Απριλίου ότι «αποσύρεται» από αυτή τη θυγατρική, χωρίς άλλες διευκρινίσεις.
Οι κυρώσεις περιλαμβάνουν την απαγόρευση συναλλαγών μεταξύ των εταιρειών. Απαγορεύεται επίσης να ελλιμενίζονται σε ρωσικά λιμάνια πλοία που συνδέονται με τις εν λόγω εταιρείες.
Στα τέλη Απριλίου η Gazprom είχε ανακοινώσει ότι διακόπτει τις παραδόσεις αερίου στη Βουλγαρία και την Πολωνία, δυο χώρες της ΕΕ που αρνήθηκαν να πληρώσουν σε ρούβλια, όπως είχε ζητήσει ο πρόεδρος της Ρωσίας Βλαντίμιρ Πούτιν.
Εδώ και δύο ημέρες εξάλλου ο όγκος του φυσικού αερίου που διαμετακομίζεται προς την Ευρώπη μέσω της Ουκρανίας έχει μειωθεί, λόγω του πολέμου.
Ο αγωγός Nord Stream 1 που συνδέει απευθείας τη Ρωσία με τη Γερμανία δεν έχει επηρεαστεί.
Η κυβέρνηση της Πολωνίας οφείλει να σεβαστεί τα δικαιώματα των γυναικών θυμάτων και να κάνει δεκτό το δίκαιο αίτημά τους να προχωρήσουν σε αμβλώσεις.
Ο φόβος και ο πόνος συνεχίζεται για τις Ουκρανές γυναίκες που εγκαταλείπουν την πατρίδα τους. Η δικηγόρος για τα πολιτικά δικαιώματα, υπεύθυνη του Ουκρανικού Κέντρου Πολιτικών Ελευθεριών, Oleksandra Matviichuk, ανακοίνωσε στο Twitter ότι Ουκρανές γυναίκες πρόσφυγες που κατέφυγαν στην Πολωνία, αφού έπεσαν θύματα βιασμού από Ρώσους στρατιώτες, δεν μπορούν να κάνουν έκτρωση.
Οι αμβλώσεις είναι παράνομες στην Πολωνία σε όλες σχεδόν τις περιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένων των εμβρυϊκών δυσμορφιών, ήδη από το 2021. Υπάρχουν εξαιρέσεις στο νομοθετικό πλαίσιο σε περιπτώσεις βιασμού, ωστόσο στην περίπτωση των Ουκρανών προσφύγων η Matviichuk τονίζει ότι επειδή δεν έχουν ασκηθεί ποινικές διώξεις από τα θύματα κατά των δραστών, καθώς δεν γνωρίζουν τα ονόματά τους, οι αμβλώσεις δεν προχωρούν. Η Διεθνής Αμνηστία έχει ξεκινήσει καμπάνια για το ζήτημα ώστε να πιέσει την πολωνική κυβέρνηση να επιταχύνει κάποιες διαδικασίες και να επιτρέψει στα θύματα να προχωρήσουν σε άμβλωση.
«Οι άνθρωποι που φεύγουν από τον πόλεμο δικαιούνται σεβασμό, κατανόηση και ενσυναίσθηση. Πρέπει να γίνονται σεβαστά τα δικαιώματά τους, που προβλέπονται από διεθνείς διατάξεις, μεταξύ των οποίων τα σεξουαλικά και αναπαραγωγικά δικαιώματα. Η κυβέρνηση της Πολωνίας οφείλει να σεβαστεί τα δικαιώματα των γυναικών θυμάτων και να κάνει δεκτό το δίκαιο αίτημά τους να προχωρήσουν σε αμβλώσεις» τονίζει με ανακοίνωσή της η διεθνής οργάνωση.
Ο Πούτιν έχει απαιτήσει από χώρες τις οποίες χαρακτηρίζει «μη φιλικές» να συμφωνήσουν στην εφαρμογή ενός σχεδίου βάσει του οποίου θα πρέπει να ανοίξουν λογαριασμούς στην Gazprombank για τις πληρωμές του ρωσικού φυσικού αερίου
Ο ρωσικός ενεργειακός κολοσσός Gazprom αναστέλλει από σήμερα Τετάρτη 27/04 τις παραδόσεις φυσικού αερίου στη Βουλγαρία και στην Πολωνία, όπως ανακοίνωσαν το βράδυ της Τρίτης τα αρμόδια υπουργεία των δύο χωρών, υπογραμμίζοντας πως έχουν προετοιμαστεί για αυτό.
«Στις 26 Απριλίου 2022, η Gazprom ενημέρωσε την PGNiG για την πρόθεσή της να αναστείλει πλήρως τις παραδόσεις στο πλαίσιο της σύμβασης (για τον αγωγό) Yamal (...) στις 27 Απριλίου», ανέφερε η πολωνική κρατική εταιρεία σε δελτίο Τύπου. Ο ενεργειακός εφοδιασμός της Πολωνίας είναι ασφαλής, διαβεβαίωσε η υπουργός Κλίματος και Περιβάλλοντος Άννα Μόσκβα, υπογραμμίζοντας πως «δεν θα υπάρξει έλλειψη φυσικού αερίου στα πολωνικά σπίτια». «Από την πρώτη ημέρα του πολέμου, έχουμε δηλώσει ότι είμαστε έτοιμοι για πλήρη ανεξαρτησία από τις ρωσικές πρώτες ύλες», συμπλήρωσε.
Οι ροές από άλλες πηγές θα αντικαταστήσουν τις προμήθειες της Gazprom, τόνισε από την πλευρά του ο αρμόδιος υπουργός για την Ενεργειακή Ασφάλεια της Πολωνίας Πιοτρ Ναΐμσκι, συμπληρώνοντας πως ούτως ή άλλως η σύμβαση για τον αγωγό Yamal επρόκειτο να λήξει τον Δεκέμβριο.
Λίγες ώρες αργότερα το υπουργείο Ενέργειας της Βουλγαρίας ανακοίνωσε ότι η Gazprom ενημέρωσε τη βουλγαρική κρατική εταιρεία διανομής φυσικού αερίου Bulgargaz για την αναστολή των παραδόσεων φυσικού αερίου από σήμερα Τετάρτη.
Το βουλγαρικό υπουργείο αναφέρει έχει λάβει μέτρα για την εξεύρεση εναλλακτικών λύσεων σε ό,τι αφορά τις προμήθειες φυσικού αερίου και τη διαχείριση της κατάστασης. Υπογραμμίζει ότι στην παρούσα φάση δεν απαιτούνται περιορισμοί στην κατανάλωση φυσικού αερίου στη Βουλγαρία, η οποία καλύπτει πάνω από το 90% των αναγκών της με τις εισαγωγές από την Gazprom.
Ο ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν έχει απαιτήσει από χώρες τις οποίες χαρακτηρίζει «μη φιλικές» να συμφωνήσουν στην εφαρμογή ενός σχεδίου βάσει του οποίου θα πρέπει να ανοίξουν λογαριασμούς στην Gazprombank για τις πληρωμές του ρωσικού φυσικού αερίου, με την τελευταία να αναλαμβάνει τη μετατροπή του συναλλάγματος σε ρούβλια.
Ο ισχυρός άνδρας του Κρεμλίνου είχε απειλήσει να κλείσει την «κάνουλα» του φυσικού αερίου σε περίπτωση που οι αξιώσεις του δεν ικανοποιούνταν πλήρως.
«Η νέα διαδικασία πληρωμής σε δύο στάδια, που προτείνει η Ρωσία, δεν είναι σύμφωνη με την υφιστάμενη σύμβαση μέχρι το τέλος του τρέχοντος έτους και εγκυμονεί σημαντικούς κινδύνους για τη Βουλγαρία, συμπεριλαμβανομένης της πραγματοποίησης πληρωμών χωρίς να λαμβάνει καμία προμήθεια φυσικού αερίου από τη ρωσική πλευρά», ανέφερε το υπουργείο Ενέργειας της Βουλγαρίας.
