Τριακόσιοι πανεπιστημιακοί ενώνουν τη φωνή τους με τον Δήμο Νεάπολης-Συκεών, τον Δήμαρχο Θεσσαλονίκης, τον Σύνδεσμο Φυλακισθέντων και Εξορισθέντων Αντιστασιακών 1967–1974, καθώς και πλήθος άλλων φορέων που έχουν ήδη εκφράσει τη διαμαρτυρία τους στη μετατροπή του Γεντί Κουλέ σε τόπο «γαστρονομικών βραδιών».

Τριακόσιοι πανεπιστημιακοί δηλώνουν την αντίθεσή τους στην απόφαση του υπουργείου Πολιτισμού να εντάξει το Επταπύργιο στον κατάλογο των χώρων που διατίθενται προς μίσθωση για τη διοργάνωση ιδιωτικών εκδηλώσεων μέσω της πλατφόρμας Hellenic Heritage.

Όπως σημειώνουν, η διαφήμιση του μνημείου με όρους όπως «σκηνικό της δικής σας γαστρονομικής εμπειρίας» ή με το ερώτημα «Είστε έτοιμοι να γράψετε τη δική σας σελίδα στην ιστορία;» βρίσκεται σε ευθεία αντίθεση με την ανάγκη ανάδειξης του ως τόπου συλλογικής μνήμης.

«Έχουμε ήδη δει στην πράξη αντίστοιχες εκδηλώσεις “γαστρονομικής εμπειρίας” σε εμβληματικούς αρχαιολογικούς χώρους: ιδιωτικά εταιρικά δείπνα, γεύματα βαπτίσεων και γάμων, συνεστιάσεις διαφημιστικού χαρακτήρα», σημειώνουν και εξηγούν:

«Το Επταπύργιο ή Γεντί Κουλέ αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ιστορικά μνημεία της Θεσσαλονίκης. Πέρα από τη βυζαντινή και οθωμανική ιστορία του, είναι γνωστό για τη λειτουργία του ως φυλακή του ελληνικού κράτους.

Στη συλλογική μνήμη της πόλης μας συνδέεται ιδιαίτερα με τους αγώνες της Αντίστασης και της Αριστεράς, καθώς εκεί φυλακίστηκαν, βασανίστηκαν και εκτελέστηκαν αγωνιστές και αγωνίστριες. Αποτελεί, έτσι, διαχρονικό σύμβολο των διώξεων, αλλά και του αγώνα για την ελευθερία, τη δημοκρατία και την κοινωνική δικαιοσύνη.

Οι πρόσφατες ανακαλύψεις σκελετών εκτελεσμένων πολιτικών κρατουμένων επανέφεραν στο προσκήνιο τις μνήμες του χαρακτηρισμού του ως “Βαστίλη της Θεσσαλονίκης”. Το ενδιαφέρον της επιστημονικής κοινότητας και της κοινής γνώμης ανέδειξε εκ νέου την ανάγκη προστασίας και σεβασμού του μνημείου».

Και καταλήγουν: «Το Υπουργείο Πολιτισμού συνειδητά, χωρίς περίσκεψη και χωρίς αιδώ, δείχνει την υπέρτατη ασέβεια σε όσους και όσες αγωνίστηκαν, φυλακίστηκαν, βασανίστηκαν και εκτελέστηκαν στο Επταπύργιο. Η συγκεκριμένη απόφαση συνιστά κίνηση υποβάθμισης ενός εμβληματικού μνημείου με μακρά και πολυεπίπεδη ιστορική διαδρομή.

Καλούμε το Υπουργείο Πολιτισμού να αποσύρει το Επταπύργιο από τον κατάλογο των χώρων που διατίθενται προς μίσθωση για ιδιωτικές εκδηλώσεις και να προχωρήσει σε διάλογο με τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης της Θεσσαλονίκης, την ακαδημαϊκή και ερευνητική κοινότητα της πόλης, καθώς και με το Κέντρο Βυζαντινών Ερευνών του ΑΠΘ, με στόχο την ουσιαστική ανάδειξη του μνημείου και τον σεβασμό του ως τόπου ιστορικής μνήμης και μαρτυρίου».

Ολόκληρο το κείμενο που συνυπογράφουν οι ακαδημαϊκοί

Σεβασμός στο μνημείο του Επταπυργίου

Όσοι και όσες υπογράφουμε το παρόν κείμενο, διδάσκοντες και διδάσκουσες στα πανεπιστήμια και ερευνητές και ερευνήτριες στα ερευνητικά κέντρα της χώρας, δηλώνουμε την αντίθεσή μας στην απόφαση του Υπουργείου Πολιτισμού να εντάξει το Επταπύργιο στον κατάλογο των χώρων που διατίθενται προς μίσθωση για τη διοργάνωση ιδιωτικών εκδηλώσεων μέσω της πλατφόρμας Hellenic Heritage. Η διαφήμιση του μνημείου με όρους όπως «σκηνικό της δικής σας γαστρονομικής εμπειρίας» ή με το ερώτημα «Είστε έτοιμοι να γράψετε τη δική σας σελίδα στην ιστορία;» βρίσκεται σε ευθεία αντίθεση με την ανάγκη ανάδειξης του ως τόπου συλλογικής μνήμης. Έχουμε ήδη δει στην πράξη αντίστοιχες εκδηλώσεις «γαστρονομικής εμπειρίας» σε εμβληματικούς αρχαιολογικούς χώρους: ιδιωτικά εταιρικά δείπνα, γεύματα βαπτίσεων και γάμων, συνεστιάσεις διαφημιστικού χαρακτήρα.

Το Επταπύργιο ή Γεντί Κουλέ αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ιστορικά μνημεία της Θεσσαλονίκης. Πέρα από τη βυζαντινή και οθωμανική ιστορία του, είναι γνωστό για τη λειτουργία του ως φυλακή του ελληνικού κράτους. Στη συλλογική μνήμη της πόλης μας συνδέεται ιδιαίτερα με τους αγώνες της Αντίστασης και της Αριστεράς, καθώς εκεί φυλακίστηκαν, βασανίστηκαν και εκτελέστηκαν αγωνιστές και αγωνίστριες. Αποτελεί, έτσι, διαχρονικό σύμβολο των διώξεων, αλλά και του αγώνα για την ελευθερία, τη δημοκρατία και την κοινωνική δικαιοσύνη. Οι πρόσφατες ανακαλύψεις σκελετών εκτελεσμένων πολιτικών κρατουμένων επανέφεραν στο προσκήνιο τις μνήμες του χαρακτηρισμού του ως «Βαστίλη της Θεσσαλονίκης». Το ενδιαφέρον της επιστημονικής κοινότητας και της κοινής γνώμης ανέδειξε εκ νέου την ανάγκη προστασίας και σεβασμού του μνημείου.

Ενώνουμε τη φωνή μας με τον Δήμο Νεάπολης-Συκεών, τον Δήμαρχο Θεσσαλονίκης και τις δημοτικές παρατάξεις του Δήμου Θεσσαλονίκης που έχουν εναντιωθεί στην εν λόγω πρόταση, τους αρχαιολόγους και τους εκπαιδευτικούς, τον Σύνδεσμο Φυλακισθέντων και Εξορισθέντων Αντιστασιακών 1967–1974, καθώς και πλήθος άλλων φορέων που έχουν ήδη εκφράσει τη διαμαρτυρία τους.

Το Υπουργείο Πολιτισμού συνειδητά, χωρίς περίσκεψη και χωρίς αιδώ, δείχνει την υπέρτατη ασέβεια σε όσους και όσες αγωνίστηκαν, φυλακίστηκαν, βασανίστηκαν και εκτελέστηκαν στο Επταπύργιο. Η συγκεκριμένη απόφαση συνιστά κίνηση υποβάθμισης ενός εμβληματικού μνημείου με μακρά και πολυεπίπεδη ιστορική διαδρομή. Καλούμε το Υπουργείο Πολιτισμού να αποσύρει το Επταπύργιο από τον κατάλογο των χώρων που διατίθενται προς μίσθωση για ιδιωτικές εκδηλώσεις και να προχωρήσει σε διάλογο με τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης της Θεσσαλονίκης, την ακαδημαϊκή και ερευνητική κοινότητα της πόλης, καθώς και με το Κέντρο Βυζαντινών Ερευνών του ΑΠΘ, με στόχο την ουσιαστική ανάδειξη του μνημείου και τον σεβασμό του ως τόπου ιστορικής μνήμης και μαρτυρίου.

Υπογραφές

Αλίκη Αγγελίδου, Αναπλ. Καθηγήτρια, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Γιώργος Αγγελόπουλος, Αναπλ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Παναγιώτης Αδαμίδης, Καθηγητής, ΔΙΠΑΕ

Χριστίνα Αδάμου, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Κυριάκος Αθανασίου, Ομότιμος Καθηγητής ΕΚΠΑ

Αγγελική Αλβανούδη, Επίκ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Δημήτρης Αλεξάκης, Επίκ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Αλέξιος Αλετράς, Ομότιμος Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Πατρών

Τριαντάφυλλος Αλμπάνης, Ομότιμος Καθηγητής, πρώην Πρύτανης, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Σία Αναγνωστοπούλου, Καθηγήτρια, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Τάσος Αναστόπουλος, αφ. πανεπιστημιακός, ΑΠΘ

Ελένη Ανδρέου, Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Γιώργος Ανδρουλάκης, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Πατρών

Αλεξάνδρα Ανδρούσου, Καθηγήτρια, ΕΚΠΑ

Λίλιαν Αντωνίου, Καθηγήτρια, ΠΑΔΑ

Δημήτρης Αραβαντινός, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Αργύρης Αρχάκης, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Πάτρας

Σοφία Αυγητίδου, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Σταύρος Αυγολούπης, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Αμαλία Αφένδρα, Επίκ. Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Φωτεινή Βάκη, Αναπλ. Καθηγήτρια, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Ξένια Βαμβακούση, Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Λάμπρος Βασιλειάδης, Επίκ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Θανάσης Βασιλείου, πανεπιστημιακός, Université de Poitiers

Γιώργος Βασίλογλου, Υποψ. Διδάκτορας, ΠΑΜΑΚ

Ερρίκος Βεντούρας, Καθηγητής, ΠΑΔΑ

Χριστόφορος Βερναρδάκης, Επίκ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Ανθούλα Βηδενμάιερ, Αναπλ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Σοφία Βιδάλη, αφ. Καθηγήτρια, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Κωνσταντίνος Βλάχος, Επίκ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Αθανάσιος Βλεσσίδης, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Πολυμέρης Βόγλης, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Κωνσταντίνος Βουδούρης, Καθηγητής, ΑΠΘ

Αιμιλία Βουλβούλη, Επίκ. Καθηγήτρια, ΠΑΜΑΚ

Μιχάλης Βραχνάκης, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Δέσποινα Βώκου, Επίκ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Κώστας Γαβρόγλου, Ομότιμος Καθηγητής, ΕΚΠΑ

Αχιλλέας Γαρούφης, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Αλέξανδρος Γαρύφαλλος, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Γιώργος Γαρύφαλλος, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Μάρω Γερμανού, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΕΚΠΑ

Γερονικάκη Αθηνά, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Ηλίας Γεωργαντάς, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Κρήτης

Σπύρος Γεωργάτος, αφ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Ρένια Γεωργιακάκη, ΕΔΙΠ, Πολυτεχνείο Κρήτης

Μαρία Γιαννησοπούλου, αφ. Αναπλ. Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Κρήτης

Μαρία Γκασούκα, Ομότιμη Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Δήμητρα Γκέφου-Μαδιανού, Ομότιμη Καθηγήτρια, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Φοίβος Γκικόπουλος, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Θανάσης Γκιούρας, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Κρήτης

Γλαύκη Γκότση, Επίκ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Δάφνη Γόντικα, αφ. Επίκ. Καθηγήτρια, ULCO Γαλλία

Κωνσταντίνος Γουλιάνας, Ομότιμος Καθηγητής, ΔΙΠΑΕ

Γιώργος Γρόλλιος, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Λέλα Γώγου, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΠΑΔΑ

Δημήτρης Δαμίγος, Καθηγητής, ΕΜΠ

Σοφία Δεληπάλλα, Καθηγήτρια, ΠΑΜΑΚ

Αλέξανδρος Π. Δημητρακόπουλος, Καθηγητής, ΑΠΘ

Σαράντης Δημητριάδης, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Κατερίνα Δημητριάδου, Ομότιμη Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας

Αναστασία Δημητρίου, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Στέφανος Δημητρίου, Καθηγητής, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Γιάννης Δημητρόπουλος, αφ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας

Δέσποινα Δημοπούλου, Επίκ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Βαγγελιώ Διαμαντοπούλου, αφ. Αναπλ. Καθηγήτρια, ΕΚΠΑ

Γιώργος Διβάρης, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Μάρω Δικαίου, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Ζωή Διονυσίου, Καθηγήτρια, Ιόνιο Πανεπιστήμιο

Κύρκος Δοξιάδης, Ομότιμος Καθηγητής, ΕΚΠΑ

Γιώργος Δουράκης, αφ. Αναπλ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Γιάννης Ν. Δρίνης, Επίκουρος Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Αλεξάνδρα-Ευαγγελία Ζαββού, Επίκ. Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Κρήτης

Χρήστος Ζάγκος, Αναπλ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Γιάννης Ζαρκάδης, Ομότιμος Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Πατρών

Γρηγόρης Ζαρωτιάδης, Καθηγητής, ΑΠΘ

Φιλαρέτη Ζαφειροπούλου-Καρατζόγλου, αφ. Επίκ. Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Πατρών

Κατερίνα Ζάχου, Επίκ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Μαρία Ζουμάκη, Επίκ. Καθηγήτρια, ΔΙΠΑΕ

Ελένη Ζυμβρακάκη, ΕΔΙΠ, ΑΠΘ

Γιώργος Ζωίδης, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Γιώργος Ζώτος, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Γιώργος Θεοδοσίου, αφ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Νίκος Θεοτοκάς, ιστορικός, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Χρήστος Ιγνατάκης, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Μαρία Καβάλα, Αναπλ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Άρις Καζάκος, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Φώτης Καζάσης, ΕΔΙΠ, Πολυτεχνείο Κρήτης

Βασίλης Δαγδιλέλης αφ. Καθηγητής, ΠΑΜΑΚ

Γιώργος Μαυρομμάτης Αναπλ. Καθηγητής, ΔΠΘ

Καλλιδοπούλου Βιργινία, αφ. Πανεπιστημιακός, ΑΠΘ

Γλυκερία Καλφακάκου, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Ιφιγένεια Καμτσίδου, ομ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Έφη Κάννερ, Αναπλ. Καθηγήτρια, ΕΚΠΑ

Βασίλης Καραγεωργίου, Καθηγητής, ΔΙΠΑΕ

Ευαγγελία Καραγιαννοπούλου, Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Απόστολος Καρακάσης, Καθηγητής, ΑΠΘ

Άννα Καρακατσούλη, Καθηγήτρια, ΕΚΠΑ

Βαγγέλης Καραμανωλάκης, Καθηγητής, ΕΚΠΑ

Αικατερίνη Καραμανώλη, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Μαρία Καραμεσίνη, Καθηγήτρια, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Ελένη Καρασαββίδου, ΕΔΙΠ, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Τάσος Καρασαββόγλου, Καθηγητής, ΔΠΘ

Γιάννης Καρράς, Αναπλ. Καθηγητής, ΠΑΜΑΚ

Νίκος Κατής, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Ειρήνη Κατσάγγελου, Υποψ. Διδακτόρισσα, ΠΑΜΑΚ

Γιώργος Κατσαμπέκης, Επίκ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Βανέσσα Κατσαρδή, Επίκ. Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Βασίλης Κατσαρός, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Πολύμνια Κατσώνη, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Αναστασία Κικεμένη, αφ. Αναπλ. Καθηγήτρια, ΠΑΔΑ

Ρένα Κλαμπατσέα, Καθηγήτρια, ΕΜΠ

Γεμεντζή Κλαυδία, αφ. ΕΔΙΠ, ΕΚΠΑ

Δήμητρα Κογκίδου, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Αγγελική Κοιλιάρη, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Ελπίδα Κολοκυθά, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Μαριάννα Κονδύλη, Ομότιμη Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Πατρών

Κώστας Κονταξάκης, Επίκ. Καθηγητής, ΕΛΜΕΠΑ

Νίκος Κοταρίδης, αφ. Καθηγητής, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Μαρίνα Κοτζαμάνη, Αναπλ. Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου

Αθηνά Κοτζάμπαση, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Σάκης Κούγκολος, Καθηγητής, ΑΠΘ

Άννα Ειρήνη Κούκκου, αφ. Αναπλ. Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Χαράλαμπος Κουρουνδής, Επίκ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Κρήτης

Γιάννης Κουτσονίκος, Αναπλ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Πατρών

Βενετία Κουτσού, Λέκτορας, ΔΙΠΑΕ

Λεωνίδας Κουτσουμπός, Αναπλ. Καθηγητής, ΕΜΠ

Αλέκος Κουτσούρης, αφ. πανεπιστημιακός, Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Γιάννης Ν. Κρεστενίτης, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Αντώνιος Κυπάρος, Καθηγητής, ΑΠΘ

Παντελής Κυπριανός, αφ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Πατρών

Απόστολος Κυριαζόπουλος, Καθηγητής, ΔΠΘ

Μακρίνα-Βιόλα Κώστη, Ερευνήτρια ΕΚΕΤΑ

Σπυριδούλα-Μελίνα Κώττη, Αναπλ. Καθηγήτρια, ΕΛΜΕΠΑ

Αλίκη Λαβράνου, Καθηγήτρια, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Σάσα Λαδά, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Λάζου Βασιλική, ΕΔΙΠ, ΑΠΘ

Ίλια Λακίδου, μέλος ΕΔΙΠ, ΕΚΠΑ

Ιωάννα Λαλιώτου, Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Θεόδωρος Λαμπριανίδης, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Λόης Λαμπριανίδης, Ομότιμος Καθηγητής, ΠΑΜΑΚ

Σοφία Λαυρεντιάδου, Αναπλ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Αντώνης Λιάκος, Ομότιμος Καθηγητής, ΕΚΠΑ

Λιάπη Λένα, Επίκ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Ίρις Λυκουριώτη, Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Κώστας Μάγος, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Χάρης Μαλαμίδης, Επίκ. Καθηγητής, ΕΚΠΑ

Αθανάσιος Μαλάμος, Καθηγητής, ΕΛΜΕΠΑ

Νίκος Μάνθος, Ομότιμος Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Εμμανουήλ Μανούτσογλου, Καθηγητής, Πολυτεχνείο Κρήτης

Γιάννης Μάνος, Καθηγητής, ΠΑΜΑΚ

Χρήστος Μαντάς , αφ. Αναπλ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Θάλεια Μαντοπούλου-Παναγιωτοπούλου, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Νίκος Μανώλας, Υποψήφιος Διδάκτορας, ΠΑΜΑΚ

Κώστας Μανωλίδης, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Νίκος Μαραντζίδης, Καθηγητής, ΠΑΜΑΚ

Σπύρος Μαρκέτος, ιστορικός, ΑΠΘ

Βασιλική Μάρκου, ΕΕΠ, ΑΠΘ

Μαρία Μάρκου, αφ. Αναπλ. Καθηγήτρια, ΕΜΠ

Λεωνίδας Μαρούδας, αφ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Πατρών

Νίκη Μαρωνίτη, Αναπλ. ΚαΘηγήτρια, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Κώστας Ματθιόπουλος, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Δημήτρης Μαυροσκούφης, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Αμαλία Μήλιου, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Γιώργος Μητρούλιας, Αναπλ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Σεβαστή Μήτση, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Μαίρη Μικέ, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Σταύρος Μουδόπουλος, αφ. Αναπλ. Καθηγητής, ΕΚΠΑ

Μιχ. Γ. Μπακογιάννης, Αναπλ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Αλέξανδρος Μπαλτζής, Καθηγητής, ΑΠΘ

Κων/νος Μπασιούκας, αφ. Αναπλ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Ρίκα Μπενβενίστε, Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Αλέξης Μπένος, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Βασίλης Μπετσάκος, ΕΔΙΠ, ΑΠΘ

Γιώργος Μπιθυμήτρης, Κύριος Ερευνητής, Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών

Γιώργος Μπλέκας, αφ. Αναπλ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Αντώνης Μπόγρης, Καθηγητής, ΠΑΔΑ

Ευθύμιος Μπόκαρης, αφ. Αναπλ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Αγγελική Μπρούζγου, Αναπλ. Καθηγήτρια,Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Γιάννης Μυλόπουλος, Καθηγητής, πρώην πρύτανης, ΑΠΘ

Νικήτας Μυλόπουλος, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Βύρωνας Νάκος, Ομότιμος Καθηγητής, ΕΜΠ

Ιωάννα Ναούμ, Αναπλ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Σουζάννα-Μαρία Νικολάου, Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Αθανάσιος Νταραντούμης, αφ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Παναγιώτης Οικονομίδης, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Άκης Ορφανός, Επίκ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Μελίνα Παϊσίδου, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Γεώργιος Πάλλας, Διδάσκων Πληροφορικής, ΑΠΘ

Κυριάκος Παναγιωτόπουλος, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Αλκιβιάδης Παναγόπουλος, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Πατρών

Γραμματή Πάντζιου, Καθηγήτρια, ΠΑΔΑ

Δέσποινα Παπαδάκη, διοικ. υπάλληλος, ΑΠΘ

Ειρήνη Παπαδάκη, Επίκ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Δάφνη Παπαδάτου, αφ. Επίκ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Γιώργος Β. Παπαδιοδώρου, αφ. Καθηγητής, ΔΙΠΑΕ

Γεώργιος Παπαδιοδώρου, αφ. Καθηγητής, ΔΙΠΑΕ

Γιάννης Παπαδογιάννης, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Βασιλική Παπαδοπούλου, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Βασιλική (Βιβή) Παπαδοπούλου, Αναπλ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Δέσποινα Παπαδοπούλου, Καθηγήτρια, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Ελένη Παπαδοπούλου, αφ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Λευκοθέα Παπαδοπούλου, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Πηνελόπη Παπαδοπούλου, αφ. Καθηγήτρια, ΠΔΜ

Γιώργος Παπαδουράκης, Ομότιμος Καθηγητής, ΕΛΜΕΠΑ

Παπαζάχος Κώστας, Καθηγητής, ΑΠΘ

Γιάννης Παπαθεοδώρου, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Πατρών

Έφη Παπαθεοδώρου, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Τάσης Παπαϊωάννου, Ομότιμος Καθηγητής, ΕΜΠ

Μαρία Παπανδρέου, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Γιώργος Παπανικολάου, Επίκ. Καθηγητής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο

Θεόδωρος Παραδέλλης, αφ. Επίκ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Νικόλαος Παρασκευόπουλος, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Δημήτρης Παρσάνογλου, Αναπλ. Καθηγητής, ΕΚΠΑ

Ελένη Παυλίδου, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Αθηνά Πεγκλίδου, Επίκ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Ιουλία Πεντάζου, Αναπλ. Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Γεωργία Πετράκη, Ομότιμη Καθηγήτρια, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Χαρά Πετρίδου, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Ιουλία Πιπινιά, Αναπλ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Μαρία Πλαστήρα-Βαλκάνου, αφ. Επίκ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Νίκος Πλέρος, Καθηγητής, ΑΠΘ

Αναστασία Πλιώτα, ΕΔΙΠ, ΑΠΘ

Αναστασία Πολίτου, Ομότιμη Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Μαρία Πουρνάρη, Ομότιμη Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Μαρία Ραγκούση, Καθηγήτρια, ΠΑΔΑ

Σπύρος Ρίζος, ΕΔΙΠ, Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Κωνσταντίνα Ριτσάτου, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Άννα Ρούσσου, Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Πατρών

Σωτήρης Ρούσσος, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου

Θανάσης Σακελλαριάδης, Επίκ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Παναγιώτης Σαλαπάτας, Καθηγητής, ΑΠΘ

Εύη Σαμόλη, Καθηγήτρια, ΕΚΠΑ

Χρύσα Σαρδέλη , Αναπλ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Δανιήλ Σεργκελίδης, αφ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Ευγενία Σηφάκη, Αναπλ. Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Μιχάλης Σιγάλας, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Ελένη Σιδέρη, Επίκ. Καθηγήτρια, ΠΑΜΑΚ

Επαμεινώνδας Σιδηρόπουλος, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Θωμάς Σιώμος, Επίκ. Καθηγητής, ΕΚΠΑ

Παντολέων Σκάγιαννης, Ομότιμος Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Χαράλαμπος Σκουληκάρης, Επίκ Καθηγητής, ΑΠΘ

Ευάγγελος Σουφλερός, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Δήμητρα Σπαθαρίδου, Υποψ. Διδάκτορας, ΠΑΜΑΚ

Παναγιώτης Σπαθής, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Μιχάλης Σπηλιώτης, Καθηγητής, ΔΠΘ

Δημοσθένης Σταμάτης, Ομότιμος Καθηγητής, ΔΙΠΑΕ

Κώστας Μ. Σταμάτης, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Ευθυμία Σταματοπούλου, Υποψ. Διδακτόρισσα, ΑΠΘ

Αναστασία Στάμου, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Ειρήνη Σταμούλη, Επίκ. Καθηγήτρια, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Αθηνά Σταυρίδου, Αναπλ. Καθηγήτρια, ΕΜΠ

Λήδα Στεργίου, Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Μαρία Στεφανίδου, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Κωνσταντίνος Στρατηλάτης, Επίκ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Άρης Στυλιανού, Καθηγητής, ΑΠΘ

Έφη Συγκολλίτου, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Γιώργος Συνεφάκης, αφ. πανεπιστημιακός, ΑΠΘ

Αριστομένης Γ. Συσκάκης, Ομότιμος Καθηγητής ΑΠΘ

Ανδρέας Τάκης, Αναπλ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Σαπφώ Ταμπάκη, αφ. Επίκ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Χρίστος Ταξιλτάρης, Ομότ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Αρχόντω Τερζή, Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Πατρών

Διονύσης Τζάκης, Αναπλ. Καθηγητής, Ιόνιο Πανεπιστήμιο

Φαίη Τζανετουλάκου, Μεταδιδακτορική Ερευνήτρια, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Χρήστος Τζήκας, αφ. Αναπλ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Μερόπη Τζούφη, Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Δημήτριος Τορτοπίδης, Αναπλ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Αντώνης Τοσουνίδης, ΕΕΠ, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας

Γιάννης Τουλής, Καθηγητής, Ιόνιο Πανεπιστημίου

Γιώτα Τουλούμη, Καθηγήτρια, ΕΚΠΑ

Ελένη Τούντα, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Τριαντάφυλλος Τρανός, ΕΔΙΠ, ΑΠΘ

Βαρβάρα Τραχανά, Αναπλ. Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Σέβη Τριανταφύλλου, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Νικόλας Τσαφταρίδης, Ε.Ε. Π., ΕΚΠΑ

Βασίλειος Τσίκαρης, αφ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Μαρία Τσιμίδου, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Γιώργος Τσιμουρής, Ομότιμος Καθηγητής, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Φωτεινή Τσιμπιρίδου, Καθηγήτρια, ΠΑΜΑΚ

Θανάσης Τσιόκανος, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Γιώργος Τσιριγώτης, αφ. Καθηγητής ΔΙΠΑΕ

Κωνσταντίνος Τσιτσελίκης, Καθηγητής, ΠΑΜΑΚ

Χρυσάνθη Τσίτσιου, Αναπλ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Κυριακή Τσουκαλά, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Δημόκριτος Τσουκάτος, Ομότιμος Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Τέλης Τύμπας, Καθηγητής Ιστορίας, ΕΚΠΑ

Νικόλαος Φαρμακάκης, Ομότιμος Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Πατρών

Δημήτριος Φασουλιώτης, Καθηγητής, ΕΚΠΑ

Χαράλαμπος Φείδας, Καθηγητής, πρώην Πρύτανης, ΑΠΘ

Λία Φίγγου, Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Λάμπρος Φλιτούρης, Αναπλ. Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Βασίλης Α. Φούκας, Καθηγητής, ΑΠΘ

Δημήτρης Φουτάκης, αφ. Αναπλ. Καθηγητής, ΔΙΠΑΕ

Γιάννης Φραγκόπουλος, Καθηγητής, ΑΠΘ

Γιώργος Φρέρης, Καθηγητής, ΑΠΘ

Κώστας Φωτάκης, Ομότιμος Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Κρήτης

Δημήτρης Φωτεινός, Ομότιμος Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Πατρών

Λία Χαλκιά, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΕΚΠΑ

Γεώργιος Χαλκιαδάκης, Καθηγητής, Πολυτεχνείο Κρήτης

Πέτρος Χαραβιτσίδης, Επίκ. Καθηγητής, ΕΚΠΑ

Νίκος Χαραλαμπάκης, Ομότιμος Καθηγητής, ΑΠΘ

Λουκής Χασιώτης, Καθηγητής, ΑΠΘ

Κώστας Χατζηκυριάκου, Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Κορίνα Χατζηνικολάου, Αναπλ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Φιλίππα Χατζησταύρου, Αναπλ. Καθηγήτρια, ΕΚΠΑ

Θεοδώρα Χολή, Ομότιμη Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Ελένη Χοντολίδου, αφ. Αναπλ. Καθηγήτρια, ΑΠΘ

Μιχάλης Χριστοδούλου, Αναπλ. Καθηγητής, ΑΠΘ

Δημήτρης Χριστόπουλος, Καθηγητής, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Κώστας Χριστόπουλος, ζωγράφος, Αναπληρωτής Καθηγητής, ΑΣΚΤ

Δημήτρης Ψύλλος, αφ. Καθηγητής, ΑΠΘ

ΛΕΝΑ ΚΥΡΙΑΚΙΔΗ

Στη λεηλασία των εσόδων από το σύνολο του πολιτιστικού αποθέματος, που μόνο το 2025 απέφερε 250 εκατ. ευρώ, προχωρά η κυβέρνηση, συστήνοντας Ανώνυμη Εταιρεία του Οργανισμού Ανάπτυξης και Διαχείρισης Ελληνικής Πολιτιστικής Κληρονομιάς με την οποία «αναβαθμίζει» το συνεκτικό σχέδιο της Νέας Δημοκρατίας για την παραχώρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς σε ιδιώτες.

Με νομοσχέδιο-σκούπα το υπουργείο Πολιτισμού αναθέτει σκανδαλωδώς στην Α.Ε. τη διαχείριση αρχαιολογικών χώρων, μουσείων και ιστορικών τόπων, την εκμετάλλευση εισιτηρίων, πωλητηρίων και αναψυκτηρίων, την αξιοποίηση κινητής και ακίνητης περιουσίας, την εμπορική προβολή, προώθηση και άρα τη δημόσια εικόνα των μνημείων για 50 χρόνια, με δυνατότητα παράτασης για άλλα 50. Θα αναλαμβάνει επίσης την παραγωγή και τη διάθεση των πωλητέων.

Οι διατυπώσεις περί προστασίας της πολιτικής κληρονομιάς διαψεύδονται από το περιεχόμενο άρθρων του σχεδίου νόμου για την κερδοσκοπική αποστολή του νέου νομικού προσώπου ιδιωτικού δικαίου και την περαιτέρω αξιοποίηση πόρων, υποδομών και του ίδιων των πολιτισμικών αγαθών, ως επενδυτικά και τουριστικά προϊόντα, σε αντίθεση με τον κοινωνικό και εκπαιδευτικό χαρακτήρα τους, με αποτέλεσμα να εγείρεται ζήτημα συνταγματικότητας.

Σκανδαλώδεις προβλέψεις

Με εισήγηση των υπουργείων Πολιτισμού και Εθνικής Οικονομίας και χωρίς επιστημονικά κριτήρια επιλέγονται το επταμελές Διοικητικό Συμβούλιο και ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας, που διέπεται από τη νομοθεσία περί εταιρικής διακυβέρνησης. Μάλιστα, οι εποπτικές διαδικασίες του συστήματος εσωτερικού ελέγχου θα παρακολουθούνται από επιτροπή ελέγχου, η οποία θα αποτελείται από μέλη τα οποία θα παύονται και θα διορίζονται από τη γενική συνέλευση των μετόχων.

Η Α.Ε. έχει λαμβάνειν με την ίδρυσή της 3 εκατ. ευρώ ως έκτακτη επιχορήγηση και ακόμα 3 εκατ. ευρώ σε μετοχές από το Δημόσιο και τον ΟΔΑΠ, πρόβλεψη που αφήνει ανοιχτή την κερκόπορτα για συμμετοχή της ιδιωτικής αγοράς στη διαχείριση. Σύμφωνα με τις διατάξεις, ποσοστό 60% των καθαρών εσόδων αποδίδεται στον ΟΔΑΠ, ενώ το υπόλοιπο παραμένει στην εταιρεία για την εξυπηρέτηση και τη χρηματοδότηση της λειτουργίας και των επενδυτικών της δράσεων.

Νέα, λοιπόν, λειτουργικά έξοδα, αλλά και εξασφαλισμένα τα κέρδη του νέου φορέα που δημιουργεί το υπουργείο Πολιτισμού αντί να ανταποκριθεί στο διαχρονικό πρόβλημα της υποστελέχωσης κρίσιμων υπηρεσιών. Ενδεικτικό δε της βιασύνης του να νομοθετήσει κατακαλόκαιρο αποτελεί πως η δημοσίευση της αιτιολογικής έκθεσης του ν/σ έγινε λίγες μέρες πριν από τη λήξη της δημόσιας διαβούλευσης, που ολοκληρώθηκε χθες.

«Όχι» στο ξεπούλημα

Ηχηρό μήνυμα ενάντια στο «ξεπούλημα» και την υποθήκευση της περιουσίας του Πολιτισμού έστειλε ο Συντονισμός σωματείων του ΥΠΠΟ, που προχωρά αύριο σε στάση εργασίας από τις 12.00 έως τη λήξη της βάρδιας.

Σε χθεσινή συνέντευξη Τύπου οι εργαζόμενοι προειδοποίησαν για μεγέθυνση του φαινομένου των απευθείας αναθέσεων και της υποβάθμισης των μνημείων, που καταλήγουν ένα γραφικό ντεκόρ για δημόσιες ή ιδιωτικές εκδηλώσεις άσχετες με την ιστορία και τις μνήμες τους.

Παράλληλα, σημείωσαν ότι η εμπορευματοποίηση των μνημείων και των μουσείων ξεκίνησε με τη δημιουργία του Ταμείου Αρχαιολογικών Πόρων και συνεχίστηκε με τη μετονομασία του σε ΟΔΑΠ το 2020 και με τους ίδιους στόχους, που υπαγορεύει το νέο ν/σ, και έχουν σταματήσει να θεραπεύονται εδώ και χρόνια.

Εκπρόσωποι των σωματείων τόνισαν επίσης, μεταξύ άλλων, ότι με το προωθούμενο σχέδιο νόμου:

● Η Α.Ε. θα σχεδιάζει και εισηγείται νομοσχέδια και κανονιστικές πράξεις στον εκάστοτε υπουργό Πολιτισμού και θα λειτουργεί ως αντ’ αυτού του υπουργείου Πολιτισμού και των Εφοριών Αρχαιοτήτων, για να συνάπτει προγραμματικές συμβάσεις με δήμους ή να συμμετέχει σε ευρωπαϊκά προγράμματα.

● Θα σχεδιάζει και θα αναπτύσσει εξατομικευμένες υπηρεσίες, εμπειρίες γαστρονομίας, εκδηλώσεις και δράσεις εντός των αρχαιολογικών χώρων.

● Θα κατηγοριοποιούνται αρχαιολογικοί χώροι, μουσεία και μνημεία με βάση την επισκεψιμότητα και την οικονομική τους απόδοση, χωρίς μέριμνα για τον αναδιανεμητικό ρόλο του ΟΔΑΠ, και θα καταργηθούν τα λογότυπα των αρχαιολογικών χώρων.

● Δεν αποκλείεται η σύναψη συμφωνιών με συγγενείς μελών του Δ.Σ. και το φαινόμενο των «περιστρεφόμενων θυρών» ανάμεσα στην Α.Ε. και τον ιδιωτικό τομέα.

Η Δέσποινα Κουτσούμπα, πρόεδρος του Ενιαίου Συλλόγου Υπαλλήλων ΥΠΠΟ Αττικής, Στερεάς και Νήσων, παρομοίασε τον νέο φορέα με ένα μείγμα του Υπερταμείου και της ΔΕΗ, που θα επιδράσει αρνητικά στην προσβασιμότητα των χώρων Πολιτισμού για τον μέσο επισκέπτη.

«Αν έπρεπε να συνοψίσουμε την ουσία του ν/σ, θα λέγαμε “όλα στον βωμό του κέρδους”» είπε η Νίκη Δημητρίου, πρόεδρος του Πανελλήνιου Σωματείου Εκτακτου Προσωπικού του υπουργείου Πολιτισμού, προσθέτοντας ότι κτίρια-φιλέτα της περιουσίας του ΟΔΑΠ στα ιστορικά κέντρα όλης της χώρας προορίζονται για δώρο στους ξενοδοχειακούς ομίλους, για τουριστική εκμετάλλευση και μπίζνες.

«Ακόμη και οι 90 θέσεις που συστήνονται στην Α.Ε., όπως λέει το νομοσχέδιο, στην πραγματικότητα είναι στάχτη στα μάτια των εργαζομένων, καθώς δεν υπάρχει καμία υποχρέωση πλήρωσής τους. Θυμίζουμε ότι ακόμα και με τη μετατροπή των πέντε μεγάλων μουσείων σε νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, συστάθηκαν περίπου 668 νέες οργανικές θέσεις που μέχρι σήμερα δεν έχει καλυφθεί σχεδόν καμία» συμπλήρωσε.

Ο Γιάννης Καρλιάμπας από τον Συλλόγο Ελλήνων Αρχαιολόγων κατήγγειλε πως η μελέτη βιωσιμότητας στην οποία βασίζεται η σύσταση και η λειτουργία της Α.Ε. συνιστά επτασφράγιστο μυστικό της πολιτικής ηγεσίας του υπ. Πολιτισμού.

«Ο κίνδυνος της κακοδιαχείρισης και διασπάθισης δημόσιου χρήματος φαίνεται πολύ κοντινός. Η απουσία οποιουδήποτε ουσιαστικού θεσμικού ελέγχου στη διαχείριση δισεκατομμυρίων ευρώ από την εταιρεία ανοίγει τον δρόμο για πρακτικές που δεν θα μπορούσαν να θεωρηθούν και οι καλύτερες. Ανεξέλεγκτες αναθέσεις, υπερκοστολογήσεις, αμφίβολης χρησιμότητας έργα δεν φαντάζουν καθόλου απίθανα» πρόσθεσε.

Περί αντισυνταγματικότητας

Η πρόεδρος του Επιμελητηρίου Περιβάλλοντος και Βιωσιμότητας και επίτιμη αντιπρόεδρος του Συμβουλίου της Επικρατείας, Μαρία Καραμανώφ, τόνισε ότι με διατάξεις του νομοσχεδίου παύει να είναι κρατική η πολιτική της προστασίας του Πολιτισμού και γίνεται επιχειρηματική.

Η ίδια έκανε λόγο για σαφέστατα προβλήματα συνταγματικότητας λόγω της είσπραξης και της διαχείρισης των χρημάτων, καθώς αλλάζει το ποιος αποφασίζει για τον σκοπό και τον προορισμό τους, και για τρανταχτό παράδειγμα της παραφθοράς του Συντάγματος σε ό,τι αφορά την άσκηση της πολιτιστικής πολιτικής από τον υπουργό και όχι από το υπουργείο, όπως επιτάσσει ο ανώτατος νόμος.

Η πρώην γ.γ. του ΥΠΠΟ, Μαρία Βλαζάκη, επισήμανε πως οι εμπορικές πρακτικές συναλλακτικού χαρακτήρα δεν κρύβονται πίσω από τις λέξεις αλλά αποτελούν αναμφίβολα μέρος οικονομικής δραστηριότητας της Α.Ε., που συνιστά παράβαση του άρθρου 7 του Συντάγματος, το οποίο θέτει εκτός συναλλαγής όλα τα αρχαία μνημεία μέχρι το 1453 και τα νεότερα μνημεία που ανήκουν στην κυριότητα και νομή του Δημοσίου.

Εν κατακλείδι, το νέο ν/σ έρχεται να προστεθεί σαν τελικός κρίκος σε μια αλυσίδα στρατηγικών πολιτικών της Ν.Δ. με καταστροφικά αποτελέσματα. Όπως υπογράμμισαν οι ομιλητές, στην Α.Ε. προβλέπονται ορκωτοί λογιστές, που στο Ταμείο Αλληλοβοήθειας δεν εμπόδισαν το σκάνδαλο διασπάθισης δημόσιου χρήματος του ΟΔΑΠ, και στον ΟΠΕΠ τα 14 εκατ. έλλειμμα πριν από το κλείσιμό του. Και τελικά δεν αποκλείεται να γίνει πράξη την ιδέα του «γαλάζιου» Γεράσιμου Γιακουμάτου, από το μακρινό 2012, να νοικιάσουμε την Ακρόπολη, που δεν τόλμησε να ζητήσει ούτε η τρόικα.

Πηγή: ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΤΖΕΛΕΒΕΚΟΥ

Τα εκσκαφικά μηχανήματα, που κατασχίζουν τον Βράχο της Μονεμβασιάς και πληγώνουν ένα μοναδικό μνημείο της φύσης με ιστορική σημασία και συνέχεια αιώνων, διαπράττουν έγκλημα στην καρδιά της Καστροπολιτείας. Οι αντιδράσεις της τοπικής κοινωνίας και της επιστημονικής κοινότητας πληθαίνουν, καθώς το τελευταίο διάστημα οι κάτοικοι γίνονται μάρτυρες της βιαιότητας απέναντι στη φύση και την Ιστορία. Βλέπουν έντρομοι τα βαριά μηχανήματα, τρυπάνια και μπουλντόζες, να εκτελούν εργασίες εκβραχισμού για την εγκατάσταση του τελεφερίκ που δρομολογεί το υπουργείο Πολιτισμού και η δημοτική αρχή. Οι εικόνες που αποτυπώνουν τον βίαιο χαρακτήρα των επεμβάσεων προκαλούν θλίψη και αγανάκτηση.

Εκτός από τη βιαιοπραγία και την ασέβεια στον αρχαιολογικό χώρο, ανακύπτει σειρά ζητημάτων που αφορούν την ασφάλεια, την εφικτότητα του χρονοδιαγράμματος για την ολοκλήρωση του έργου έως τον Σεπτέμβριο, αλλά και ζητήματα καθημερινότητας. Η πρόσβαση προς το Κάστρο είναι προβληματική και αναμένεται οι δυσκολίες να γίνουν εντονότερες την περίοδο του Πάσχα και τη θερινή σεζόν, αφού το ένα ρεύμα που οδηγεί στην είσοδο της καστροπολιτείας είναι κλειστό ενώ οι πεζοί κινούνται σε κιγκλιδώματα προς την πλευρά της θάλασσας. Ακόμα και ο επιχειρηματικός κόσμος εκφράζει ανησυχίες και προβληματισμούς. Οι παρεμβάσεις ξεκίνησαν μετά το «πράσινο φως» από το Συμβούλιο της Επικρατείας που απέρριψε προσφυγές κατά του έργου της εγκατάστασης του τελεφερίκ στη Μονεμβασιά, το οποίο έχει προκαλέσει μεγάλες αντιδράσεις στην επιστημονική κοινότητα, σε μέρος της τοπικής κοινωνίας και στην κοινωνία των πολιτών σε διεθνές επίπεδο για τις καταστροφικές συνέπειες που εγκυμονεί για το μνημείο.

Υπάρχει μελέτη γεωλογικής σταθερότητας;

Με την έναρξη των εργασιών ανέκυψε ζήτημα με τη μελέτη γεωλογικής σταθερότητας του Βράχου που ουδείς γνωρίζει αν έχει εκπονηθεί καθώς δεν έχει δοθεί στη δημοσιότητα, όπως οφείλεται, παρότι έχει κατ’ επανάληψη ζητηθεί. Μάλιστα, σε μελέτη που εκπόνησε το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο έχει επισημάνει «επισφαλή σημεία στη βραχομάζα του Βράχου», γεγονός που καθιστά επικίνδυνη την έναρξη τέτοιων εργασιών χωρίς τη λήψη μέτρων προστασίας του. «Ενα από τα πιο επικίνδυνα σημεία που έχει αναδείξει η ομάδα του ΕΜΠ βρίσκεται μόλις λίγα μέτρα από το σημείο που προτείνεται να κατασκευαστεί ο πυλώνας», γράφει ο Σύλλογος Φίλων Μονεμβάσιας στην επιστολή του προς όλους του εμπλεκόμενους φορείς (υπουργείο Πολιτισμού, Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο, Περιφέρεια Πελοποννήσου, Δήμος Μονεμβασίας, Εφορεία Αρχαιοτήτων Λακωνίας, Αναπτυξιακή Πάρνωνας Α.Ε., Κατασκευαστική εταιρεία Kontos Concreate ATE) και ζητά να σταματήσουν άμεσα οι εκβραχισμοί.

Οι εικόνες που αποκαλύπτουν ρηγματώσεις σε σημεία του Βράχου τα οποία έχουν δεθεί με συρματόσχοινα εγείρουν ανησυχίες και αποκαλύπτουν προχειρότητα για την εκτέλεση του έργου αλλά και αθέτηση των όρων της γνωμοδότησης του ΚΑΣ και της Υπουργικής Απόφασης που ακολούθησε. Εχει γραφτεί στα πρακτικά της συνεδρίασης (ακριβώς πριν από έναν ένα χρόνο, τον Απρίλιο του 2025) ότι «η παρέμβαση δεν περιλαμβάνει εκβραχισμούς». Το θυμίζει στην επιστολή του ο Σύλλογος Φίλων Μονεμβασιάς. «[...] σε απάντηση στον καθηγητή Αρχαιολογίας και αντιπρόεδρο του συλλόγου μας Αντώνη Κοτσώνα “η παρέμβαση είναι μεγάλη και περιλαμβάνει εκβραχισμούς”, το μέλος Αικατερίνη Γρηγορίου που προήδρευε εκείνη τη στιγμή του ΚΑΣ, έμπειρη νομικός και Αντιπρόεδρος του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, διαβεβαίωσε πως “η παρέμβαση δεν περιλαμβάνει εκβραχισμούς” (σελ. 31). Αυτό που είδαμε όλοι τη διαψεύδει οικτρά και καθιστά νομικά ελέγξιμη μια απόφαση που βασίστηκε σε κατάφωρη αναλήθεια. Η αναχρονιστική και βάρβαρη πρακτική των εκβραχισμών σε αρχαιολογικούς χώρους έχει εγκαταλειφθεί εδώ και χρόνια διότι προφανώς απάδει κάθε σεβασμού αλλά και διότι οι σύγχρονες τεχνολογικές εξελίξεις προσφέρουν πολύ ηπιότερες λύσεις. Αντί λοιπόν να θωρακίζεται ο Βράχος της Μονεμβασιάς, βλέπουμε μπουλντόζες και κομπρεσέρ να αλλοιώνουν χωρίς αιδώ ένα μνημείο πολιτιστικής και φυσικής ομορφιάς αιώνων».

Επιπλέον δεν έχει εκδοθεί οικοδομική άδεια για την ανέγερση του σταθμού των 130 τ.μ. και των συνοδών υποδομών. Η αρμόδια Υπηρεσία Δόμησης Μονεμβασιάς αρνήθηκε να προχωρήσει στην έκδοση οικοδομικής άδειας, με την πρόφαση ότι δεν εμπίπτει στις αρμοδιότητές της, καθώς το έργο εκτελείται εντός αρχαιολογικού χώρου. Αυτό, ωστόσο, αποτελεί εσφαλμένη ανάγνωση του αρχαιολογικού νόμου 4858/2021 που λέει σαφώς ότι αυτή η περίπτωση ισχύει ρητά εφόσον τα έργα εκτελούνται από την Αρχαιολογική Υπηρεσία. Γεγονός που δεν υφίσταται, καθώς εδώ υπάρχει εργολάβος, το έργο δρομολογείται από τον Δήμο Μονεμβασιάς και δεν εμπλέκεται στην εκτέλεση των εργασιών η Εφορεία Αρχαιοτήτων Λακωνίας. Ελπίζουμε ωστόσο να παρίστανται αρχαιολόγοι για την εποπτεία των εργασιών.

Αν δεν είναι αρμόδια η Πολεοδομία, τότε ποιος είναι; Βρισκόμαστε, λοιπόν, ενώπιον του πρωτοφανούς γεγονότος να εκτελείται δημόσιο έργο τέτοιας κλίμακας χωρίς άδεια; Σύμφωνα με πληροφορίες μας, έχει γίνει αναφορά στην Αστυνομική Διεύθυνσης της Τρίπολης αλλά και στον εισαγγελέα ότι το έργο εκτελείται χωρίς άδεια. Αυτομάτως εγείρονται ζητήματα ασφάλειας, πρωτίστως για τους ανθρώπους και ακολούθως για το μνημείο. «Αν δεν έχει εκδοθεί η παραπάνω άδεια, βάσει ποιου ακριβώς νόμου έχει επιτραπεί η εγκατάσταση εργοταξίου, η εκκίνηση εργασιών και η εκταμίευση δημοσίου χρήματος (από το Ταμείο Ανάκαμψης) για ένα έργο που υλοποιείται σε δημόσιο χώρο (χαρακτηρισμένο μάλιστα ως εθνική οδό) και πολεοδομικά είναι αυτή τη στιγμή “στον αέρα”, όπως επισημαίνουν και οι κάτοικοι σε πρόσφατη ανακοίνωσή τους;» ρωτά ο Σύλλογος Φίλων Μονεμβασιάς. Θυμίζουμε ότι ο Δήμος προχώρησε στην αγορά μέρους του εξοπλισμού, ανάμεσά τους και οι δύο καμπίνες του τελεφερίκ πριν ξεκινήσει το έργο. Επιπλέον το κτίσμα γίνεται επάνω σε εθνικό οδό.

«Από τη Σπάρτη έως την Πύλη του Κάστρου ο δρόμος είναι δευτερεύουσα εθνική οδός. Σύμφωνα με αυτό, δεν μπορεί να χτιστεί οτιδήποτε σε περασιά με τον δρόμο, όπως δρομολογείται στο έργο. Ο σταθμός αναχώρησης τοποθετείται σε στενό σημείο και τίθεται θέμα ασφάλειας να κινούνται οι άνθρωποι επί της εθνική οδού και ειδικά οι συμπολίτες μας με αναπηρία, για τους οποίους υποτίθεται υλοποιείται το έργο», σχολίασε στην «Εφ.Συν.» μέλος του συλλόγου.

Οι μεγάλες βροχοπτώσεις που έπληξαν τις προηγούμενες ημέρες την περιοχή διέκοψαν προσωρινά τις εργασίες. Διαπιστώνονται, ωστόσο, φόβοι ότι «με τους κραδασμούς του μηχανήματος μπορούν να επηρεαστούν άλλοι βράχοι».

Ο σύλλογος ζητά να μη συνεχιστούν οι εργασίες «χωρίς τη λήψη όλων των απαραίτητων μέτρων για την ακεραιότητα του Βράχου και την προστασία της ανθρώπινης ζωής και της ασφάλειας» και να δημοσιευτούν όλες οι άδειες και οι μελέτες «για χάρη διαφάνειας και δεοντολογίας».

«Οσοι τόσο ευφάνταστα εμπνεύστηκαν το έργο αυτό στο όνομα της προσβασιμότητας, αυτοί που ασμένως δέσμευσαν υψηλότατα κονδύλια που θα μπορούσαν να είναι πολύ πιο χρήσιμα για την άρση σημαντικών επικινδυνοτήτων στην Κάτω Πόλη (πυροπροστασία, διάνοιξη φραγμένων μονοπατιών για διαφυγή ασφαλή άνοδο στην Ανω Πόλη κ.ά.), γιατί δεν έχουν εξασφαλίσει μία στοιχειώδη προσβασιμότητα στην Κάτω Πόλη;»

Επί τους παρόντος ουδείς απάντησε την επιστολή του Συλλόγου Φίλων Μονεμβασιάς. Το θέμα έρχεται στη Βουλή έπειτα από πρωτοβουλία της Σίας Αναγνωστοπούλου και ομάδας βουλευτών της Νέας Αριστεράς να καταθέσουν ερώτηση προς την υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη. Ζητούν «να καταθέσει στο Σώμα, εντός της προθεσμίας που ορίζει ο Κανονισμός της Βουλής: την υπάρχουσα οριστική οικοδομική άδεια από την αρμόδια Υπηρεσία Δόμησης (ΥΔΟΜ/Πολεοδομία) για την ανέγερση του σταθμού των 130 τ.μ. και των συνοδών υποδομών, τη μελέτη γεωλογικής σταθερότητας του Βράχου και όλες τις σχετικές άδειες βάση των οποίων ξεκίνησαν αυτής της έκτασης και φύσης εργασίες στο Βράχο».

Ερώτηση αναμένεται να καταθέσει, όπως μας είπαν, και ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. Χάρης Μαμουλάκης.

Το έργο της εγκατάστασης του τελεφερίκ δρομολογείται από το υπουργείο Πολιτισμού, τον Δήμο Μονεμβασίας και την Περιφέρεια Πελοποννήσου με προϋπολογισμό 6.800.360 ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης. Ο χρονικός του ορίζοντας 1/1/23-31/12/25 έχει παρέλθει. Τελευταία προθεσμία παράδοσης για τα έργα που χρηματοδοτήθηκαν από πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης είναι ο Σεπτέμβριος του 2026. Είναι δυνατόν ένα τέτοιο έργο να έχει ολοκληρωθεί με ασφάλεια τους επόμενους πέντε μήνες; Και αν δεν προλάβει να ολοκληρωθεί, ποιος θα αναλάβει να καλύψει τον προϋπολογισμό του;

Πηγή: efsyn.gr

Ρίγη, δάκρυα και υπερηφάνεια τα συναισθήματα που επικράτησαν στην αίθουσα του υπουργείου Πολιτισμού κατά τη διάρκεια της παρουσίασης των μοναδικών ιστορικών ντοκουμέντων από το «αρχείο Χόιερ», στον πυρήνα των οποίων βρίσκονται οι φωτογραφίες των 200 κομμουνιστών που εκτελέστηκαν στην Καισαριανή.

Πρόκειται για 262 φωτογραφίες, 16 έγγραφα και τέσσερα ελληνικά χαρτονομίσματα από την περίοδο της ναζιστικής κατοχής στη χώρα, από τα οποία, φυσικά, ξεχωρίσουν τα ντοκουμέντα της εκτέλεσης που έχουν προκαλέσει μεγάλη συγκίνηση στον προοδευτικό κόσμο και τον κόσμο της Αριστεράς.

Ανάμεσα σε άλλα, η υπουργός Λίνα Μενδώνη επιβεβαίωσε ότι δόθηκαν 100.000 ευρώ για την απόκτηση του αρχείου, ενώ πρόσθεσε πως η συλλογή θα πρέπει να προστατευθεί, να συντηρηθεί, να γίνει η ανάλογη επιστημονική τεκμηρίωση και να αναδειχθεί ευρύτερα. Παράλληλα, τόνισε ότι αφού ψηφιοποιηθούν τα αρχεία, όλοι οι ενδιαφερόμενοι (όπως για παράδειγμα το ΚΚΕ ή ο δήμος Καισαριανής) που έχουν καταθέσει αίτημα απόκτησης των ντοκουμέντων θα μπορούν να πάρουν ένα ψηφιοποιημένο αρχείο. Η υπουργός Πολιτισμού ανακοίνωσε, επίσης, ότι με νομοθετική ρύθμιση θα δημιουργηθεί Εθν.ικό Αρχείο Φωτογραφιών, όπως είχε γράψει η δημοσιογράφος της «Εφ.Συν.» Βασιλική Τζεβελέκου (βλ. Ζητείται εθνική πολιτική για τα φωτογραφικά αρχεία ).

Σημειώνεται πως ανάμεσα στις 262 φωτογραφίες υπάρχουν και τρεις με ιδιαίτερα ξεχωριστό ενδιαφέρον, καθώς αποτυπώνουν ακριβώς τη στιγμή της εκτέλεσης των 200 κομμουνιστών στην Καισαριανή. Η υπουργός Πολιτισμού, μάλιστα, ζήτησε από τους φωτογράφους να μην απαθανατίσουν τα ντοκουμέντα σημειώνοντας ότι πρόκειται για νεκρούς ανθρώπους που έχουν οικογένειες και συγγενείς.

Αντισυνταγματικές έκρινε η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας τις διατάξεις που εξομοίωναν τα πτυχία των καλλιτεχνών με εκείνα των αποφοίτων δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης – μια νίκη για τον εργαζόμενους στην Τέχνη που ήρθε μετά από έναν αγώνα διαρκείας.

Με τις αποφάσεις υπ' αριθμ. 1941-1942/2025, το Ανώτατο Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι «η παράλειψη πρόβλεψης, στο Προσοντολόγιο του Δημοσίου (π.δ. 85/2022), ξεχωριστής κατηγορίας για τους κατόχους τίτλων σπουδών των Ανώτερων Σχολών Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης — μεταξύ των κατηγοριών ΔΕ και ΤΕ ή ΠΕ — παραβιάζει το άρθρο 16 παρ. 1 και 7 του Συντάγματος».

Σύμφωνα με την ανακοίνωση του ΣτΕ, «ο νομοθέτης οφείλει, κατ' επιταγή της παραγράφου 7 του άρθρου 16 του Συντάγματος, να διαφοροποιεί τους αποφοίτους των Ανώτερων Καλλιτεχνικών Σχολών από εκείνους της δευτεροβάθμιας ή μεταδευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Αυτό διότι, με τον νόμο 1158/1981, οι εν λόγω σχολές χαρακτηρίστηκαν ρητά ως "ανώτερες" και εντάχθηκαν στην τριτοβάθμια εκπαίδευση».

Η απόφαση του ΣτΕ αποτελεί μεγάλη νίκη για τον καλλιτεχνικό, κι όχι μόνο κόσμο. Ήταν Δεκέμβρης του 2022, όταν η κυβέρνηση εξέδιδε το Προεδρικό Διάταγμα, που προκάλεσε σφοδρές αντιδράσεις σε εργαζόμενους στον τομέα του Πολιτισμού, σωματεία καλλιτεχνών και κόμματα της αντιπολίτευσης που κατήγγειλαν την κατάφωρη υποβάθμιση. Κάνοντας λόγο για αντεργατική επίθεση στον χώρο των Τεχνών, οι εργαζόμενοι διεκδικούσαν, μέσα από πολύμηνες και κλιμακούμενες κινητοποιήσεις, την άμεση ανάκληση του διατάγματος, όπως και τη διαβάθμιση των καλλιτεχνικών σχολών, όπως ήταν επί δεκαετίες το πάγιο αίτημα του κλάδου.

Οι σύμβουλοι Επικρατείας, αναπτύσσοντας το σκεπτικό τους, υπογράμμισαν ότι η κρίση αυτή βασίστηκε και στη συνταγματική αποστολή του Κράτους να προάγει και να αναπτύσσει την τέχνη. Κατά πλειοψηφία, έκριναν ότι η ένταξη των αποφοίτων των ανώτερων καλλιτεχνικών σχολών — φοίτησης τουλάχιστον τριών ετών μετά το λύκειο — στην κατηγορία της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, όπως προέβλεπε το π.δ. 85/2022, αντίκειται στο Σύνταγμα.

Η εξομοίωση τίτλων που απονέμονται από σχολές τριτοβάθμιας εκπαίδευσης με εκείνους φορέων δευτεροβάθμιας ή μεταδευτεροβάθμιας βαθμίδας συνιστά, σύμφωνα με το ΣτΕ, παραβίαση της συνταγματικά κατοχυρωμένης βαθμίδας της ανώτερης εκπαίδευσης.

ΚΩΣΤΑΣ ΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ

Επιστημονική καταγγελία-τεχνική έκθεση που υπογράφεται από 200 επιστήμονες τεκμηριώνει ότι εδώ και έναν χρόνο γίνονται παράνομες εργασίες στο κτίριο της Πλαστικής του ΕΜΠ στην οδό Πατησίων με ευθύνη του πρύτανη Ιωάννη Χατζηγεωργίου, της Τεχνικής Υπηρεσίας ΕΜΠ και της εργολάβου-χημικού μηχανικού που πήρε το έργο με απευθείας ανάθεση, χωρίς φανερή ειδίκευση επί του αντικειμένου ● Κι όλα αυτά μέσα στο ίδιο το Πολυτεχνείο και δη στη Σχολή Αρχιτεκτόνων, που ειδικεύεται στον κλάδο της αποκατάστασης μνημείων ● Σιγή ασυρμάτου από τον πρύτανη και το υπουργείο Πολιτισμού στα ερωτήματα της «Εφ.Συν.» ● Από τύχη δεν υπήρχαν τραυματισμοί μετά από κατάρρευση τμήματος του κτιρίου τον Μάιο

Μια σοβαρή καταγγελία που υπογράφεται από 200 επιστήμονες και μηχανικούς του αρχιτεκτονικού κλάδου ρίχνει φως σε ακόμα μια υπόθεση αυθαιρεσίας της πρυτανείας του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου (ΕΜΠ), αυτή τη φορά εις βάρος των ίδιων των διατηρητέων κτιρίων του ΕΜΠ.

Εδώ και έναν χρόνο γίνονται παράνομες εργασίες στο κτίριο Πλαστικής της Σχολής Αρχιτεκτόνων, ένα πέτρινο κτίριο του 19ου αιώνα που βρίσκεται στο ιστορικό συγκρότημα επί της Πατησίων και αποτελεί μέρος του προστατευόμενου αρχιτεκτονικού συνόλου με ιδιαίτερη σημασία για την πολιτιστική κληρονομιά και τη συλλογική μνήμη της χώρας.

Την Παρασκευή 4 Ιουλίου 2025, 200 μηχανικοί υπέβαλαν επιστημονική καταγγελία προς τις αρμόδιες υπηρεσίες του υπουργείου Πολιτισμού (ΥΠΠΟ) και του ΕΜΠ για μη αδειοδοτημένες εργασίες στο κτίριο της Πλαστικής. Ανάμεσά τους καθηγητές της Σχολής Αρχιτεκτόνων ΕΜΠ και άλλων αρχιτεκτονικών σχολών της χώρας, με ειδίκευση στις αποκαταστάσεις μνημείων, μέλη της Πανελλήνιας Ενωσης Αρχιτεκτόνων (ΣΑΔΑΣ), υπάλληλοι του ΥΠΠΟ, διδάκτορες και μεταπτυχιακοί φοιτητές και άλλοι επαγγελματίες μηχανικοί.

Προχειρότητα

Η 40σέλιδη επιστημονική καταγγελία-τεχνική έκθεση τεκμηριώνει με φωτογραφίες και δημόσια έγγραφα ότι εδώ και έναν χρόνο, από τον Ιούλιο του 2024, γίνονται παράνομες εργασίες στο κτίριο με ευθύνη του πρύτανη ΕΜΠ, κ. Ιωάννη Χατζηγεωργίου, ως κύριου του έργου, της Τεχνικής Υπηρεσίας ΕΜΠ ως επιβλέπουσας Αρχής, της εργολάβου και χημικού μηχανικού Α.Χ. και του μελετητή και επιβλέποντα πολιτικού μηχανικού Γ.Χ. (τα στοιχεία τους είναι στη διάθεση της «Εφ.Συν.»).

Η έκθεση, που υπογράφεται και από επιστήμονες εγνωσμένου κύρους, σχετικούς με το αντικείμενο, περιγράφει τρεις διαδοχικές φάσεις εργασιών: στην εξωτερική όψη του κτιρίου (Ιούλιος 2024), στις ψευδοροφές (Αύγουστος-Δεκέμβριος 2024) και στη στέγη (Ιανουάριος-Ιούνιος 2025). Σε όλες, οι επεμβάσεις έγιναν είτε χωρίς τις προβλεπόμενες άδειες είτε με σοβαρές παραλείψεις στη σύνταξη των φακέλων.

Η έκθεση κάνει λόγο για τεχνική προχειρότητα, απουσία μελετών και εγκρίσεων και πλημμελή αντιμετώπιση του μνημείου, που ενώ θα έπρεπε να αντιμετωπιστεί ως «ένα ενιαίο αδιάσπαστο σύνολο», κατατμήθηκε σε υπο-έργα και ανατέθηκε απευθείας σε εργολάβο χωρίς φανερή ειδίκευση επί του αντικειμένου. Ολα αυτά μέσα στο ίδιο το Πολυτεχνείο και δη στη Σχολή Αρχιτεκτόνων, που φιλοξενεί μερικούς από τους πιο καταρτισμένους επιστήμονες στον κλάδο της αποκατάστασης μνημείων.

Χωρίς άδεια

Ολα ξεκίνησαν τα ξημερώματα της Κυριακής 14 Ιουλίου 2024, όταν ο πρύτανης του ΕΜΠ διέταξε την εκκένωση φοιτητικής κατάληψης που στεγαζόταν στο κτίριο Πλαστικής από το 1996. Την ίδια κιόλας μέρα με διαδικασίες εξπρές, όπως προκύπτει στη Διαύγεια, κατατέθηκε αίτημα και εγκρίθηκε δαπάνη ύψους 2.500 ευρώ (+ΦΠΑ) από τον Ειδικό Λογαριασμό Κονδυλίων για την Ερευνα (ΕΛΚΕ ΕΜΠ) για εργασίες αποκατάστασης του κτιρίου Πλαστικής εξαιτίας «κατεπειγουσών αναγκών». Η προμήθεια δόθηκε με απευθείας ανάθεση στη χημικό μηχανικό Α.Χ.

Βάσει του διαθέσιμου φωτογραφικού υλικού, μέσα στον επόμενο μήνα αφαιρέθηκαν και απομακρύνθηκαν τα ξύλινα κουφώματα, επιχρίστηκαν οι εξωτερικές όψεις και καθαιρέθηκε η εσωτερική ψευδοροφή, χωρίς να τεκμηριωθεί η έννοια του κατεπείγοντος που οδήγησε στην παράκαμψη της σύνταξης αρχιτεκτονικής μελέτης, της έκδοσης πολεοδομικής άδειας και των εγκρίσεων του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής και της Διεύθυνσης Νεωτέρων Μνημείων.

Λίγους μήνες αργότερα, τον Δεκέμβριο του 2024, το ΕΜΠ υπογράφει σύμβαση απευθείας ανάθεσης με την ίδια εργολάβο για την αποξήλωση των ψευδοροφών έναντι 13.800 ευρώ (+ΦΠΑ). Σύμφωνα με φωτογραφίες και ημερομηνίες της επιστημονικής καταγγελίας, όμως, οι εργασίες είχαν ήδη πραγματοποιηθεί από τον Αύγουστο. Ουσιαστικά, δηλώθηκαν και πληρώθηκαν έργα που είχαν ήδη γίνει και μάλιστα για ακόμη μια φορά χωρίς μελέτες, εγκρίσεις και άδειες από τις αρμόδιες υπηρεσίες.

Η τρίτη φάση του έργου, η πιο σύνθετη και δαπανηρή, αφορούσε τη στέγη του κτιρίου. Η επιστημονική έκθεση αναδεικνύει πλήθος τεχνικών και διοικητικών παρατυπιών, ενώ επιπλέον έρευνα αποκαλύπτει τον τρόπο που οι διαδικασίες «προσαρμόστηκαν» για να περάσει το έργο χωρίς ουσιαστικό έλεγχο.

Δύο υπο-έργα

Στις 17 Δεκεμβρίου 2024, το Συμβούλιο Διοίκησης του ΕΜΠ αποφασίζει να προχωρήσει το έργο με τίτλο «Αρση επικινδυνότητας τμημάτων της στέγης του κτηρίου Πλαστικής - Ζωγραφικής», εγκρίνοντας τη μελέτη και τη δημοπράτησή του με συνολικό προϋπολογισμό 60.000 ευρώ (+ΦΠΑ). Η πρόσκληση υποβολής προσφορών με τη διαδικασία της απευθείας ανάθεσης απευθυνόταν σε τρεις αναδόχους και δημοσιεύθηκε στις 20 Φεβρουαρίου 2025.

Η διαδικασία φαίνεται να μην προχώρησε καθώς δεν βρέθηκε σχετικό έγγραφο κατακύρωσης σύμβασης σε κανέναν ανάδοχο. Αντ’ αυτού, το ΕΜΠ κατατέμνει το έργο σε δύο υπο-έργα με το ίδιο αντικείμενο, που αθροιστικά συμπληρώνουν το αρχικό ποσό.

Στις 21 Μαρτίου 2025, ο πρύτανης Ι. Χατζηγεωργίου αιτείται από το ΕΛΚΕ ΕΜΠ την έγκριση έργου για την επισκευή της στέγης του κτιρίου Πλαστικής. Αφού, όπως λέει, έγινε έρευνα αγοράς ανάμεσα σε δύο αναδόχους, το έργο θα αναλάμβανε η Α.Χ. έναντι 29.500 ευρώ (+ ΦΠΑ). Το έργο εγκρίνεται και η σύμβαση υπογράφεται στις 31 Μαρτίου 2025.

Την ίδια μέρα, στις 21 Μαρτίου 2025, ο επιστημονικός υπεύθυνος του ΕΠΙΣΕΥ (ο ερευνητικός βραχίονας των Ηλεκτρολόγων Μηχανικών ΕΜΠ), κ. Ι.Ψ., υποβάλλει και εγκρίνει ο ίδιος δαπάνη 30.000 ευρώ (+ΦΠΑ) για έργο συντήρησης της στέγης του κτιρίου Πλαστικής, το οποίο δίνεται πάλι με απευθείας ανάθεση στην ίδια εργολάβο, Α.Χ., με σύμβαση που υπογράφεται στις 24 Μαρτίου. Ετσι, η ανάδοχος καταλήγει να λάβει σύνολο 59.500 ευρώ (+ΦΠΑ) από το ΕΜΠ για το ίδιο έργο.

Στο μεταξύ, η αρχιτεκτονική μελέτη και η άδεια για την αποκατάσταση της στέγης είχαν ήδη εκδοθεί στις 24 Ιανουαρίου 2025, προτού γίνει η κατάτμηση. Ο πολιτικός μηχανικός που υπογράφει τη μελέτη και αναλαμβάνει την επίβλεψη δεν είναι άλλος από τον Γ.Χ., πατέρα της αναδόχου.

Σύμφωνα με την επιστημονική καταγγελία, τεκμηριώνονται παραβάσεις τόσο κατά την έκδοση της άδειας όσο και κατά την εκτέλεση των εργασιών. Συγκεκριμένα, οι εργασίες δεν περιγράφονται σωστά στην τεχνική έκθεση και κατά συνέπεια ο προϋπολογισμός υποτιμάται.

«Οι δηλωθείσες εργασίες στον προϋπολογισμό δεν ταυτίζονται με αυτές που περιγράφονται στην τεχνική έκθεση και στα σχέδια και δεν ανταποκρίνονται στο πραγματικό αντικείμενο του έργου. (...) Εφόσον είχαν επιλεγεί εργασίες συμβατές με το πραγματικό αντικείμενο του έργου (...), ο προϋπολογισμός θα υπερέβαινε το θεσμοθετημένο όριο των 25.000€ και κατά συνέπεια η άδεια δεν θα μπορούσε να εκδοθεί έως ΕΔΔΜΚ [σ.σ. άδεια μικρής κλίμακας], αλλά θα απαιτούσε την έκδοση οικοδομικής άδειας, σύμφωνα με το άρθρο 28 του Ν. 4495/2017», γράφουν οι μηχανικοί.

Η μελέτη δεν πέρασε ποτέ από το Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής, ενώ η Διεύθυνση Προστασίας & Αναστήλωσης Νεωτέρων Μνημείων ενέκρινε υπό τον όρο της κατάθεσης συμπληρωματικών μελετών, οι οποίες δεν κατατέθηκαν ποτέ. Αντίστοιχα, το Κεντρικό Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων ενέκρινε με τον όρο μεταγενέστερης σύνταξης πλήρους μελέτης, η οποία επίσης δεν έγινε.

Δριμεία κριτική

Επιπλέον, η έκθεση ασκεί δριμεία κριτική για την ποιότητα της μελέτης, από την οποία, όπως λέει, λείπουν σχέδια, η φωτογραφική τεκμηρίωση αρκείται σε τρεις φωτογραφίες για 400 τετραγωνικά μέτρα κτιρίου, τα υπάρχοντα σχέδια έχουν λάθη, δεν έχει γίνει στατική μελέτη για τις τοιχοποιίες που στηρίζουν τη στέγη και η μεθοδολογία της αποκατάστασης δεν συνάδει με τις οδηγίες του θεσμοθετημένου κανονισμού ΚΑΔΕΤ (Κανονισμός για Αποτίμηση και Δομητικές Επεμβάσεις).

Τέλος, σύμφωνα με την έκθεση, η πλημμελής μέριμνα κατέληξε στη μη αναστρέψιμη βλάβη του μνημείου, καθώς την Κυριακή 4 Μαΐου, τμήμα του περιμετρικού γείσου κατέρρευσε στο πεζοδρόμιο της οδού Στουρνάρη, συμπαρασύροντας μέρος του τοίχου, αφού δεν υπήρχαν σκαλωσιές, όπως θα έπρεπε, και από τύχη δεν τραυματίστηκε περαστικός.

Η έκθεση καταλήγει ότι οι παραλείψεις οδήγησαν σε «πρόκληση φθορών, αισθητική αλλοίωση και αλλοίωση της δομικής και αρχιτεκτονικής ταυτότητας του μνημείου» και οι συντάκτες της ζητούν τη λήψη μέτρων για «την αποκατάσταση της νομιμότητας και την επιβολή των αντίστοιχων προβλεπόμενων κυρώσεων» από τις Αρχές.

Τι (δεν) απαντούν

Αμέσως μετά την καταγγελία, η Διεύθυνση Προστασίας & Αναστήλωσης Νεωτέρων Μνημείων του ΥΠΠΟ διέταξε παύση εργασιών μέχρι να κατατεθούν από το ΕΜΠ οι μελέτες που είχαν ζητηθεί ήδη εννιά μήνες πριν και δεν κατατέθηκαν, γεγονός που δείχνει ότι αφενός το ΕΜΠ παρέβλεψε συστηματικά τις οδηγίες του ΥΠΠΟ και αφετέρου ότι το ΥΠΠΟ δεν έλαβε έγκαιρη δράση ως προς τις μελετητικές ελλείψεις. Ακόμη και μετά την εντολή παύσης εργασιών, το εργοτάξιο δουλεύει ακόμη.

Η Πολεοδομία Αθηνών δεν έχει καν πρωτοκολλήσει την καταγγελία ακόμα, παρόλο που πολλές από τις αναφερόμενες παραλείψεις είναι στην αρμοδιότητά της. Η Σχολή Αρχιτεκτόνων εξέφρασε μέσω ψηφίσματος «ανησυχία και λύπη» για την κατά τα άλλα «μακροσκελή και επιμελημένη τεχνική – αιτιολογική έκθεση».

Δήλωσε ότι δεν είχε καμία εμπλοκή με την καταγγελία, δείχνοντας ότι θέλει να κρατήσει αποστάσεις από αυτήν, υπογράμμισε ότι δεν φέρει καμία ευθύνη για τις εργασίες καθώς είναι αρμοδιότητα της Τεχνικής Υπηρεσίας του ΕΜΠ, αλλά και ότι είχε εξ αρχής ενημέρωση για την πορεία του έργου, το οποίο έκρινε απαραίτητο να γίνει. Στο ψήφισμα της Σχολής γίνεται αναφορά στην αρχική έγκριση του έργου από το Κεντρικό Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων (ΚΣΝΜ) «υπό τον όρο της εκπόνησης και έγκρισης της οριστικής μελέτης αποκατάστασης του μνημείου».

Ομως, οριστική μελέτη δεν υπάρχει και ακριβώς γι’ αυτό -έστω και με μεγάλη καθυστέρηση- το υπουργείο Πολιτισμού διέταξε την παύση εργασιών. Αν δεν υπήρχε η τεκμηριωμένη καταγγελία των 200 επιστημόνων, είναι δεδομένο πως αυτό δεν θα είχε συμβεί.

Να σημειωθεί ότι σε αντίστοιχο ψήφισμα έναν χρόνο πριν (17/7/2024), η Σχολή Αρχιτεκτόνων, σε διαφορετικό ύφος τότε, δήλωνε ότι «οι επεμβάσεις έγιναν μονομερώς από την Πρυτανεία ΕΜΠ», καταδικάζοντας τις αναίτιες προσαγωγές φοιτητών που ζήτησαν εξηγήσεις για τις εργασίες, στάση που «δεν αντιστοιχεί σε ένα δημοκρατικό πανεπιστήμιο».

Σιγή ιχθύος

Για το κτίριο πρόσθετε ότι μετά από αυτοψία της Κοσμητείας «δεν παρατηρήθηκαν φθορές, οι χώροι είναι σε καλή κατάσταση και οι φοιτητές τούς χρησιμοποιούσαν με σύνεση και δημιουργικότητα όλα αυτά τα χρόνια, γεγονός που απέτρεψε την υποβάθμισή τους», εναντιούμενη στις πρυτανικές αφηγήσεις και τις συντονισμένες κυβερνητικές κραυγές περί υποτιθέμενου «άντρου ανομίας». Η ίδια η Σχολή Αρχιτεκτόνων «άδειασε» τότε με κάθε επισημότητα το αφήγημα του πρύτανη.

Στις 14 Ιουλίου κλήθηκε έκτακτο μονοθεματικό Συμβούλιο Ιδρύματος. Παραμένει άγνωστο τι αποφάσισε. Η «Εφ.Συν.» έστειλε έγκαιρα γραπτά ερωτήματα για όλα τα παραπάνω προς την Πρυτανεία του ΕΜΠ, προς την ανάδοχο του έργου και τον επιβλέποντα πολιτικό μηχανικό, προς τη Διεύθυνση Προστασίας & Αναστήλωσης Νεωτέρων Μνημείων του ΥΠΠΟ και προς το Κεντρικό Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων. Κανένας εκ των παραπάνω δεν απάντησε στα εύλογα δημοσιογραφικά ερωτήματα για την παράτυπη αποκατάσταση ενός κτιρίου που, όπως αναφέρει η Σχολή Αρχιτεκτόνων, αποτελεί «μνημείο παιδείας, πολιτισμού και δημιουργίας».

Πηγή: ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ

Την παρέμβαση της Εισαγγελίας προκάλεσε το drone show που πραγματοποιήθηκε πάνω από την Ακρόπολη για διαφημιστικούς σκοπούς από γνωστή εταιρεία αθλητικών ειδών.

Ο προϊστάμενος της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθηνών, Αριστείδης Κορέας, διέταξε τη διενέργεια έρευνας, κατόπιν και της μηνυτήριας αναφοράς του υπουργείου Πολιτισμού, προκειμένου να διερευνηθεί αν παραβιάστηκε η νομοθεσία για την προστασία των αρχαιοτήτων ή αν έχουν διαπραχθεί άλλες αξιόποινες πράξεις.

Την προανάκριση έχει αναλάβει το Τμήμα Ασφαλείας Ακροπόλεως.

Υπενθυμίζεται ότι η άδεια για το αθλητικό παπούτσι που «ίπταται» πάνω από τον Παρθενώνα δόθηκε από την Επιτροπή Ολυμπίων και Κληροδοτημάτων, που υπάγεται στο υπουργείο Οικονομικών, έναντι μικρού ποσού των 380 ευρώ.

Ειδικότερα, όπως προκύπτει από έγγραφο που έχει αναρτηθεί στη Διαύγεια, το αίτημα για το drone show της Adidas έγινε προς τη διοίκηση του Ζαππείου, προς το ΔΣ, δηλαδή, της Επιτροπής Ολυμπίων και Κληροδοτημάτων, από την εταιρεία DRNS Show Experience IKE.

Το αίτημα αφορούσε την «παραχώρηση 200 τ.μ. εξωτερικού χώρου στο πλάι του Ζαππείου Μεγάρου στις 15 Μαΐου 2025, για την διεξαγωγή drone show για λογαριασμό της εταιρίας Essence mediacom (https://www.essencemediacom.com/ ) σχετικά με την προώθηση προϊόντος της Adidas Hellas. (μίσθωμα 380,00 €)», όπως αναφέρεται, με την Επιτροπή να κάνει ομόφωνα δεκτό το αίτημα.

Επίσης, η «Εφημερίδα των Συντακτών» δημοσίευσε βίντεο πέντε λεπτών από την διαφήμιση.

Σύμφωνα με πληροφορίες της «Εφ.Συν.» η εταιρεία δεν έλαβε καμία άδεια για την εν λόγω διαφήμιση – επίδειξη ούτε από το υπουργείο Πολιτισμού αλλά και ούτε από την εφορεία αρχαιοτήτων, παρά μόνο από το Ζάππειο Μέγαρο.

 

Σόου στην Ακρόπολη: Έντονες αντιδράσεις της αντιπολίτευσης

«Η εικόνα ενός γιγαντιαίου αθλητικού παπουτσιού να “πατά” την Ακρόπολη μέσω προβολής με drones, αποτελεί μια ακόμα θλιβερή υπενθύμιση της ανάγκης για ξεκάθαρα θεσμικά όρια και σεβασμό απέναντι στην πολιτιστική μας κληρονομιά», αναφέρει στην ανακοίνωσή του το ΠΑΣΟΚ και προσθέτει πως:

«Η Ακρόπολη, παγκόσμιο σύμβολο του πολιτισμού και της δημοκρατίας, δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως ουδέτερο φόντο για εμπορικές χρήσεις ή “έξυπνα” διαφημιστικά ευρήματα. Ειδικά όταν, σύμφωνα με τις πληροφορίες, η εν λόγω δράση είτε πραγματοποιήθηκε χωρίς άδεια είτε εκμεταλλεύτηκε θεσμικά κενά και ελλιπή εποπτεία, εγείρονται σοβαρά ερωτήματα για τον ρόλο και την ευθύνη του υπουργείου Πολιτισμού.

Η επιλογή του ΥΠΠΟ να αρνηθεί άδεια για τα γυρίσματα του διεθνώς καταξιωμένου σκηνοθέτη Γιώργου Λάνθιμου στον ίδιο αρχαιολογικό χώρο, καθιστά το ζήτημα ακόμα πιο επιτακτικό. Ποιο είναι τελικά το κριτήριο; Η εμπορική αξία του προϊόντος ή το πολιτιστικό αποτύπωμα του δημιουργού;

Ζητούμε:

• Άμεση και σαφή ενημέρωση από το υπουργείο Πολιτισμού σχετικά με το αν δόθηκε άδεια για τη συγκεκριμένη δράση και από ποιον φορέα.
• Τη θεσμική θωράκιση των αρχαιολογικών χώρων και μνημείων απέναντι στην άναρχη εμπορευματοποίησή τους.
• Διαφανή, ενιαία και αξιοκρατικά κριτήρια στην αξιολόγηση αιτημάτων για χρήση πολιτιστικών χώρων – χωρίς εξαιρέσεις και σκοπιμότητες.
• Ο πολιτισμός δεν είναι εργαλείο branding. Είναι ζήτημα ταυτότητας, μνήμης και δημοκρατίας».

Σφοδρή είναι η αντίδραση και του ΣΥΡΙΖΑ για την προαναφερθείσα διαφήμιση, κάνοντας λόγο για μια προσβλητική εμπορευματοποίηση του πυρήνα της πολιτιστικής κληρονομίας.

Συγκεκριμένα το γραφείο Τύπου του ΣΥΡΙΖΑ αναφέρει: «Η εικόνα μέσω σμήνους drones του αθλητικού παπουτσιού που «πατά» πάνω στην Ακρόπολη για διαφημιστικούς λόγους, αποτελεί προσβλητική εμπορευματοποίηση του πυρήνα της πολιτιστικής μας κληρονομιάς. Με ποιο κριτήριο έγινε η αποδοχή μίας τέτοιας πρότασης όταν τον περασμένο μήνα το Υπουργείο Πολιτισμού δεν έδωσε άδεια στον σκηνοθέτη Γιώργο Λάνθιμο για τα γυρίσματα της ταινίας του στον αρχαιολογικό χώρο;».

Υπουργείο Πολιτισμού: Καταθέτει μήνυση για την διαφήμιση αθλητικών ειδών με φόντο την Ακρόπολη

 

Ανακοίνωση σχετικά με την διαφήμιση αθλητικών ειδών με φόντο την Ακρόπολη το βράδυ της Πέμπτης εξέδωσε νωρίτερα το υπουργείο Πολιτισμού, λέγοντας πως θα καταθέσει μήνυση κατά παντός υπευθύνου για παραβίαση της αρχαιολογικής νομοθεσίας.

Το υπουργείο ουσιαστικά ισχυρίζεται πως δεν γνώριζε τίποτα, ενώ όπως αναφέρει «είναι σε επικοινωνία με την Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας, προκειμένου να διερευνηθεί η τήρηση ή μη της διαδικασίας αδειοδότησης της υπερπτήσης drone, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία».

Η υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, διευκρίνισε επί του θέματος, σε εκπομπή του ΣΚΑΪ που παραχώρησε συνέντευξη, ότι «δεν έγινε νόμιμα η διαδικασία και θα σας πω ότι είναι φανερή αυτή, η πολύ κακή, η πολύ δυσάρεστη εικόνα που είναι σαν το παπούτσι της Adidas να κλωτσάει την Ακρόπολη. Αισθητικά δηλαδή, για να ξεκινήσω από αυτό».

«Η μήνυση έχει κατατεθεί ήδη, κατά παντός υπευθύνου» γνωστοποίησε η κα Μενδώνη. «Όμως, εδώ υπάρχουν και άλλα ζητήματα. Φαίνεται να υπάρχει μια άδεια από το διοικητικό συμβούλιο του Ζαππείου, όπως και από την πολιτική αεροπορία να σηκωθούν τα drones».

«Εδώ, είναι ακριβώς το μη νόμιμο» εξήγησε η υπουργός και πρόσθεσε: «Δηλαδή, εδώ έχουμε ένα θέμα με την Ακρόπολη. Μπορεί να πει κανείς ότι η εικόνα, η λήψη, η γωνία που τραβήχτηκε η φωτογραφία είναι αυτή που δίνει την ψευδαίσθηση ότι όλο αυτό, έχει γίνει πάνω από την Ακρόπολη. Εδώ, όμως έχουμε ένα άλλο μνημείο, νεότερο μνημείο, που είναι το Ζάππειο, που αν μη τι άλλο, η διοίκησή του, όφειλε πριν δώσει την άδεια, να ζητήσει έγκριση από το Υπουργείο Πολιτισμού. Έχουμε, δηλαδή, και εδώ παραβίαση του αρχαιολογικού νόμου».

Η κα Μενδώνη ανέφερε επίσης ότι συμφωνεί με τις ενστάσεις από το ΠΑΣΟΚ και τον ΣΥΡΙΖΑ. «Είναι μια πολύ άσχημη εικόνα αυτή η οποία δίδεται. Εκεί, όμως, που η αντιπολίτευση κάνει πολύ μεγάλο λάθος, είναι όταν λέει και εμπλέκει το Υπουργείο Πολιτισμού χωρίς να το έχει ψάξει ότι «πώς είναι δυνατόν να αδειοδότησε και λοιπά», δηλαδή να λένε, ότι “εδώ δεν έδωσε σε άλλους και άλλους, βλέπε Λάνθιμο, και το δίνει στην Αdidas”.

Υπουργείο Πολιτισμού: Η ανακοίνωση για την διαφήμιση αθλητικών ειδών στην Ακρόπολη

«Αναφορικά με διαφήμιση εταιρείας αθλητικών ειδών στην οποία φέρεται να απεικονίζεται η Ακρόπολη, ανακοινώνεται ότι:

Οι αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού καταθέτουν εντός της ημέρας μήνυση κατά παντός υπευθύνου για παραβίαση της αρχαιολογικής νομοθεσίας.

Επιπλέον το Υπουργείο είναι σε επικοινωνία με την Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας, προκειμένου να διερευνηθεί η τήρηση ή μη της διαδικασίας αδειοδότησης της υπερπτήσης drone, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία».

Ακρόπολη: Οι φωτογραφίες με την διαφήμιση αθλητικών ειδών και οι αντιδράσεις

Νωρίτερα, σοβαρά ερωτήματα και αντιδράσεις προέκυψαν από φωτογραφίες που είδαν το φως της δημοσιότητας και στις οποίες φαίνεται πως η Ακρόπολη χρησιμοποιήθηκε για τη διαφήμιση εταιρείας αθλητικών ειδών.

Όπως φανερώνουν στις αναρτήσεις της δημοσιογράφου του πολιτιστικού ρεπορτάζ της «Εφημερίδας των Συντακτών», ένα τεράστιο αθλητικό παπούτσι εμφανίζεται πάνω από τον Παρθενώνα, ενώ σχηματίζεται και η φράση «feel fast» με τεράστια γράμματα.

Μάλιστα, όπως ανέφερε σε ανάρτηση που έκανε το πρωί της Παρασκευής, η διαφήμιση δεν είχε πάρει άδεια του ΥΠΠΟ, της Εφορείας Αθηνών ή του Κεντρικού Αρχαιολογικου Συμβουλίου.

«Λοιπόν. “Η επίθεση του γιγανταίου παπουτσιού” (γειά σου Πάνο Κούτρα που τα προέβλεψες) δεν είχε πάρει άδεια του ΥΠΠΟ, της Εφορείας Αθηνών ή του Κεντρικού Αρχαιολογικου Συμβουλίου. Από το ΥΠΠΟ βεβαιώνουν ότι δεν γνώριζαν τίποτα. Το “παιχνίδι” με τα φώτα που δημιούργησαν τη διαφημιστική καμπάνια μεγάλης εταιρείας αθλητικών ειδών δεν έγινε από την Ακρόπολη, αλλά από κάποιο άλλο σημείο της Αθήνας-ενδεχομένως το Ζάππειο. Πάντως αποκλείεται να έγινε καμπάνια τέτοιου βεληνεκούς χωρίς άδεια κάποιας αρχής. Συνεχίζουμε το ρεπορτάζ», έγραψε.

Το βράδυ της Πέμπτης, η δημοσιογράφος είχε αναδείξει το θέμα μέσα από δύο αναρτήσεις της.

«Απόψε λοιπόν στον αττικό ουρανό ανετειλε ένα..ολογιομο παπούτσι! Ενώ νωρίτερα είχε ανατείλει στο ίδιο σημείο “γραμμένη” με τον ίδιο τρόπο η φράση “feel fast”. Το τελευταίο το εκλαμβάνω ως κακεντρεχές τρολαρισμα! Το πρώτο πάλι είναι προφανώς μέρος της ίδιας διαφήμισης που είπε πιθανότατα ελέω ΥΠΠΟ να κατσικώσει ένα αθλητικό παπούτσι πάνω από την Ακρόπολη. Γιατι? Γιατί μπορεί. Γιατί έτσι. Αν και νομίζω ότι θα ήταν πιο φαντασμαγορικο αν το παπούτσι κλώτσαγε το μνημείο. Η το πάταγε σαν γόπα. Γνώμη μου», έγραψε στην πρώτη ανάρτησή της για το θέμα.

Η ίδια είχε προχωρήσει και σε μια δεύτερη δημοσίευση, όπου έγραψε τα εξής:

«Έχει κάτι βαθιά χυδαίο, αγοραίο, και φυσικά υπεροπτικά ιδιοκτησιακό η απόφαση να μην δώσεις την Ακρόπολη στον Λανθιμο για γυρίσματα, να επιτρέψεις όμως το γύρισμα διαφήμισης μεγάλης εταιρείας αθλητικών ειδών που εμφανίζει ένα γιγαντιαίο φωτεινό παπουτσι και τη φράση “feel fast” αποψε πάνω απ την Ακρόπολη. Απροειδοποιητα. Αποψε. Για τα φράγκα όλα. Για τα φραγκακια. Εμετός.

ΥΓ. Και κάπου εδώ να θυμίσουμε τί είπε ο πρόεδρος της Ακαδημίας Αθηνών, αρχαιολόγος, ομότιμος καθηγητής της κλασικής αρχαιολογίας στο Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και μέλος του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου Μιχάλης Τιβέριος όταν το ΚΑΣ αποφάσισε να μην παραχωρηθεί η Ακρόπολη στον Λάνθιμο: «ο Παρθενώνας και η Ακρόπολη εκπέμπουν κάποια μηνύματα που δεν ταιριάζουν με τα πτώματα που σκέφτηκε ο κ. Λάνθιμος», είπε. Προφανώς τα μηνύματα που εκπέμπουν ταιριάζουν όμως με την πώληση αθλητικών ειδών. Ή μάλλον με την πώληση. Σκέτο.

ΥΓ2. Εάν αύριο επιβεβαιωθεί πώς αυτή η διαφήμιση έγινε με άδεια του ΥΠΠΟ και εάν το ΚΑΣ έχει ακόμα αξιοπρέπεια, οφείλει να παραιτηθεί.»

Ανάρτηση για το ζήτημα έκανε και η αντιπρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων (ΣΕΑ), Δέσποινα Κουτσούμπα:

Πριν από λίγο εμφανίστηκε αυτή η διαφήμιση μπροστά/πάνω από την Ακρόπολη!

Κάποια αθλητική φίρμα- και δεν ξέρουμε αν έχει πάρει καν άδεια.

Το σύνθημα έχει ήδη δοθεί, ο καθένας μπορεί να χρησιμοποιεί ως φόντο τα μνημεία, ακόμη και τα μνημεία ΟΥΝΕΣΚΟ. Κανένας σεβασμός.

Υπενθυμίζεται ότι πριν από λίγο καιρό το υπουργείο Πολιτισμού μέσω του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου (ΚΑΣ) απέρριψε αίτημα του βραβευμένου σκηνοθέτη Γιώργου Λάνθιμου να ολοκληρώσει τα γυρίσματα της νέας του ταινίας με τίτλο Bugonia στην Ακρόπολη, υποστηρίζοντας ότι οι σκηνές δεν ταίριαζαν με τον χαρακτήρα του μνημείου.

ΝΑΤΑΛΙ ΧΑΤΖΗΑΝΤΩΝΙΟΥ

Η ΕΕΙΤ ματαίωσε χθες την προγραμματισμένη εκδήλωση παρουσίασης του συλλογικού τόμου «Η Τέχνη στην Ελλάδα: το θεσμικό πλαίσιο μετά το 1945» στο Eteron, όπου μεταξύ των ομιλητών επρόκειτο να είναι και η κ. Τσιάρα, μ’ ένα σκεπτικό βάσει του οποίου χαρακτηρίζεται μεταξύ άλλων «ενδοτική απόφαση» και «προσβλητική για τον θεσμό της Πινακοθήκης» η επιλογή απομάκρυνσης των έργων του Χρ. Κατσαδιώτη «με τη δικαιολογία της “ασφάλειας”».

Μετά απ’ όσα συνέβησαν την προηγούμενη εβδομάδα στην Εθνική Πινακοθήκη η Εταιρεία Ελλήνων Ιστορικών Τέχνης (ΕΕΙΤ) ανακοίνωσε χθες ότι αποφάσισε τη ματαίωση της παρουσίασης του συλλογικού τόμου «Η Τέχνη στην Ελλάδα: Το θεσμικό πλαίσιο μετά το 1945» που είχε προγραμματίσει να πραγματοποιήσει στον χώρο του Eteron την ερχόμενη Πέμπτη στις 19.00, υπό την επιμέλεια της καθηγήτριας της Ιστορίας της Τέχνης στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Αρετής Αδαμοπούλου και με ομιλητές την καλλιτεχνική διευθύντρια της Εθνικής Πινακοθήκης και ιστορικό Τέχνης Συραγώ Τσιάρα και τους πανεπιστημιακούς Νίκο Δασκαλοθανάση (καθηγητή Ιστορίας της Τέχνης στην ΑΣΚΤ) και Ευγένιο Ματθιόπουλο (καθηγητή Ιστορίας της Τέχνης στο Πανεπιστήμιο Κρήτης). Στο σχετικό κείμενο που κοινοποίησε το Δ.Σ. της ΕΕΙΤ συνδέει την απόφασή του με την «απομάκρυνση από την έκθεση της Εθνικής Πινακοθήκης έργων που δέχτηκαν βανδαλισμό με τη δικαιολογία της “ασφάλειας” των έργων και των εργαζομένων» κρίνοντας ότι «αποτελεί απόφαση ενδοτική προς τις φασίζουσες συμπεριφορές και τη θρησκευτική μισαλλοδοξία, ότι λογοκρίνει ευθέως έκθεση και καλλιτέχνες και, τέλος, ότι προσβάλλει τον ίδιο τον θεσμό της Εθνικής Πινακοθήκης.

Η απόφαση αυτή», συνεχίζει η ΕΕΙΤ στην ανακοίνωσή της «ευθυγραμμίζεται με τη στάση του Υπουργείου να ενθαρρύνει και να νομιμοποιεί τέτοιες συμπεριφορές, σε μια ευρύτερη συγκυρία όπου πληθαίνουν οι επιθέσεις ενάντια στην καλλιτεχνική παραγωγή και στους καλλιτέχνες/στις καλλιτέχνιδες». Και εξηγεί ότι ανακοινώνει τη ματαίωση της εκδήλωσης «διότι εκτιμά ότι η συγκεκριμένη εκδήλωση με τη δεδομένη σύνθεση ομιλητών, η οποία αποφασίστηκε πολύ πριν τα τελευταία γεγονότα στην ΕΠΜΑΣ, δεν θα συμβάλλει στην ουσιαστική ανάδειξη της σημασίας των μελετών του τόμου». Δεσμεύεται τέλος να «επιδιώξει άμεσα τον επαναπρογραμματισμό της εκδήλωσης αυτής καθώς θεωρεί ιδιαίτερα κρίσιμη τη συζήτηση για τον ρόλο των θεσμών στη διαμόρφωση της τέχνης στην Ελλάδα, όπως αναδεικνύεται και από τα πρόσφατα γεγονότα».

Περισσότερο κι από σαφές είναι ότι βασικό ρόλο για την απόφαση ματαίωσης της εκδήλωσης έπαιξε η παρουσία της κ. Τσιάρα μεταξύ των ομιλητών της εκδήλωσης, αφού άλλωστε σ’ εκείνην απευθύνεται το σχόλιο της ΕΕΙΤ ότι η απομάκρυνση των έργων του Χριστόφορου Κατσαδιώτη «με τη δικαιολογία της “ασφάλειας” των έργων και των εργαζομένων αποτελεί απόφαση ενδοτική [...]».

Αυτή είναι και η πρώτη τόσο ηχηρή αντίδραση του χώρου περί τα εικαστικά, του «σιναφιού» της κ. Τσιάρα δηλαδή, όχι μόνον έναντι της στάσης που κράτησε το ΥΠΠΟ αλλά και έναντι της ιδίας και της επιλογής της.

Πηγή: efsyn.gr

Η αρχαιολόγος Δρ. Αναστασία Κουμούση, διευθύντρια της Εφορείας Αρχαιοτήτων Αχαΐας, εντόπισε τη μοναδική προσωπογραφία του τελευταίου αυτοκράτορα του Βυζαντίου Κωνσταντίνου ΙΑ' Παλαιολόγου,  το οποίο χρονολογείται στα μέσα του 15ου αιώνα.

Η προσωπογραφία βρέθηκε στο Καθολικό της Παλαιάς Μονής Ταξιαρχών Αιγιαλείας, μόλις 15 χλμ από το Αίγιο.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση του υπουργείου Πολιτισμού: «στην τοιχογραφία απεικονίζεται η μορφή ενός ώριμου άνδρα που φέρει αυτοκρατορικά "διάσημα" (πολυτελή λώρο πάνω από τον ανοιχτόχρωμο σάκκο, διάλιθο στέμμα) και κρατά σταυροφόρο σκήπτρο. Ο χρυσοκέντητος πορφυρός του μανδύας διακοσμείται με μετάλλια, στα οποία εγγράφονται δικέφαλοι αετοί με στέμμα ανάμεσα στις κεφαλές τους, διακριτικό των μελών της οικογένειας των Παλαιολόγων. Η παρουσία των δικέφαλων αετών στο ένδυμα της μορφής, σε συνδυασμό με τα υπόλοιπα insignia, αποτελούσαν ένα εικονογραφημένο μήνυμα που επέτρεπε στον θεατή να ταυτοποιήσει αδιαμφισβήτητα τον άντρα με αυτοκράτορα».

«Ο αυτοκράτορας που απεικονίζεται είναι ιστορικό πρόσωπο και ταυτίζεται με τον Κωνσταντίνο ΙΑ' Παλαιολόγο, αδελφό των χορηγών της ανακαίνισης της Μονής, των δεσποτών Δημήτριο και Θωμά. Είναι η τελευταία χρονολογικά σωζόμενη προσωπογραφία αυτοκράτορα στη βυζαντινή μνημειακή ζωγραφική και το μοναδικό πορτρέτο του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου, σύγχρονο με τη σύντομη βασιλεία του (6 Ιανουαρίου 1449-29 Μαΐου 1453). Ως πορτρέτο δεν είναι ιδεαλιστικό ή τυποποιημένο. Πρόκειται για αυθεντική προσωπογραφία, που αποδίδει με ακρίβεια τα φυσιογνωμικά χαρακτηριστικά του τελευταίου βυζαντινού αυτοκράτορα. Είναι μια μορφή γήινη, ένας ώριμος άντρας, με λεπτό πρόσωπο και εξατομικευμένα χαρακτηριστικά, που αποπνέει ηρεμία και ευγένεια.»

Στον Μυστρά απ' όπου πιθανότατα προερχόταν ο ζωγράφος που εικονογράφησε το δεύτερο στρώμα του Καθολικού, ο Κωνσταντίνος Παλαιολόγος είχε ζήσει πέντε χρόνια ως δεσπότης, πριν στεφθεί αυτοκράτορας. Το αυτοκρατορικό πορτραίτο συνδέεται με τη γνωστή από τις γραπτές πηγές γενναιόδωρη χορηγία των αδελφών του στη μονή, μετά τη λήξη του πρώτου μεταξύ τους εμφυλίου πολέμου (1449-1450), που επιτεύχθηκε με τη «διαιτησία» του Κωνσταντίνου, όπως αναφέρει ο Λαόνικος Χαλκοκονδύλης.

 

 

 

Συγκέντρωση διαμαρτυρίας έξω από το υπουργείο Πολιτισμού πραγματοποίησαν την Τρίτη οι εργαζόμενοι στην Εθνική Λυρική Σκηνή, μετά το σοβαρό εργατικό ατύχημα με θύμα τεχνικό ο οποίος έπεσε από μεγάλο ύψος και κατέληξε στην εντατική. Καταγγέλλουν την έλλειψη επαρκών μέτρων ασφαλείας στην Εθνική Λυρική Σκηνή (ΕΛΣ), τονίζοντας μάλιστα ότι «δεν είναι το πρώτο εργατικό ατύχημα του Θεάτρου». Οι διαμαρτυρόμενοι ακόμη τονίζουν ότι το περιστατικό αποτελεί συνέπεια της «αύξησης της εντατικοποίησης της εργασίας σε συνδυασμό με έλλειψη μέτρων ασφαλείας».

Σύμφωνα με την κοινή ανακοίνωση των δύο σωματείων, πριν από τέσσερις ημέρες τεχνικός θεάτρου τραυματίστηκε σοβαρά μετά από πτώση από μεγάλο ύψος, με αποτέλεσμα να νοσηλεύεται στην εντατική.

Όπως καταγγέλλουν το Σωματείο Εκτελεστών Μουσικών Ορχήστρας Λυρικής Σκηνής (Σ.Ε.Μ.Ο.Λ.Σ) και το Σωματείο Εργαζομένων Εθνικής Λυρικής Σκηνής (Σ.Ε.Ε.Λ.Σ) “τα τελευταία χρόνια με ευθύνη του ΥΠΠΟ και της διοίκησης της ΕΛΣ, υπάρχει όλο και μεγαλύτερη πίεση, ώστε να γίνονται ταυτόχρονα πολλές παραγωγές. Χαρακτηριστικά αυτή τη στιγμή που εσείς παρακολουθείτε την παράσταση, προετοιμάζονται 5 παραγωγές, χωρίς να υπάρχει η αντίστοιχη τεχνική υποδομή. Το σοβαρό ατύχημα έγινε «έλλειψη μέτρων ασφαλείας με σοβαρή ευθύνη του ΥΠΠΟ και της Διοίκησης της Λυρικής Σκηνής.». Οι ίδιοι καταγγέλλουν δε εντατικοποίηση της εργασίας καθώς «τα τελευταία χρόνια υπάρχει όλο και μεγαλύτερη πίεση, ώστε να γίνονται ταυτόχρονα πολλές παραγωγές».

«Η αύξηση της εντατικοποίησης της εργασίας σε συνδυασμό με έλλειψη μέτρων ασφαλείας, είχε ως αποτέλεσμα το σοβαρότατο τραυματισμό του συνάδελφου μας τεχνικού του θεάτρου, ο οποίος έπεσε από μεγάλο ύψος και νοσηλεύεται στην εντατική» τονίζουν σε κοινή τους ανακοίνωση τρία σωματεία της ΕΛΣ, εγκαινιάζοντας μπαράζ κινητοποιήσεων.

«Έχουν τεράστιες ευθύνες το Υπουργείο Πολιτισμού, ως αρμόδιο για την ΕΛΣ, το Υπουργείο Εργασίας και η Διοίκηση του Θεάτρου για την πίεση προς τους εργαζόμενους προκειμένου “να βγει η δουλειά”, να βγει ο βαρύς προγραμματισμός, σε συνδυασμό με το ολοένα μεγαλύτερο κόψιμο κρατικών δαπανών, δαπάνες οι οποίες θα μπορούσαν να διασφαλίσουν αξιοπρεπή και ασφαλή εργασία σε όλους μας.

»Μάλιστα δεν είναι το πρώτο εργατικό ατύχημα του Θεάτρου αλλά ένα ακόμα και αν συνεχιστεί αυτή η κατάσταση θα έχουμε σίγουρα και άλλα. Κρούουμε τον κώδωνα του κινδύνου πριν είναι αργά.

»Διεκδικούμε ανθρώπινες συνθήκες δουλειάς, που με τη σειρά τους θα έχουν και άλλο καλλιτεχνικό αποτέλεσμα.

Εξαγγέλλουμε στάσεις εργασίας για:

• Τρίτη 15/10 από ώρα 12.00 έως 15.00 και παράσταση διαμαρτυρίας στο ΥΠΠΟ.
• Τετάρτη 16/10 από ώρα 18.00 έως 21.00 και συγκέντρωση έξω από το θέατρο.
• Πέμπτη 17/10 παράσταση διαμαρτυρίας σε πρωινό ωράριο στο ΥΠΠΟ, ΥΠΕΚΑ και ΥΠΟΙΚ σε συνεννόηση με Ομοσπονδία και τα άλλα Κρατικά Θέατρα.

Διεκδικώντας:

• Πλήρη οικονομική υποστήριξη του συνάδελφου μας τεχνικού για την αποκατάσταση της υγείας του και της επιβίωσής του μέχρι να επανέλθει στη δουλειά και άμεση μετατροπή της σύμβασής του σε αορίστου χρόνου.
• Να διαμορφωθούν όλες εκείνες οι συνθήκες, υποδομές του θεάτρου ώστε να μπορούν να γίνονται εργασίες με ασφάλεια για τους εργαζόμενους, ώστε οι εργαζόμενοι να μην αναγκάζονται για παράδειγμα να σηκώνουν τα σκηνικά με τα χέρια αφού όλα τα μοτέρ είναι κατειλημμένα, από τον τεράστιο όγκο των σκηνικών και των παραγωγών που πέφτουν μαζί.
• Να μονιμοποιηθούν όλοι εργαζόμενοι, να σταματήσει το αίσχος και η ανασφάλεια των συμβάσεων ορισμένου χρόνου. Δεν γίνεται οι εργαζόμενοι ορισμένου χρόνου (που είναι οι μισοί και πάνω του συνόλου) να φτάνουν και τα 16 χρόνια συμβασιούχοι, να ανανεώνουν τον εαυτό τους!
• Πρόσληψη του αναγκαίου προσωπικού για να γίνονται όλες οι παραγωγές.
• Να παρέχονται από την πρώτη στιγμή σε όλους τους εργαζόμενους όλα τα απαραίτητα μέσα ατομικής προστασίας, ΔΕΝ ΓΙΝΕΤΑΙ να υπάρχουν εργαζόμενοι χωρίς αυτά ή όταν τα έχουν να είναι ακατάλληλα.
• Να ενταχθούν οι ειδικότητες στα βαρέα και ανθυγιεινά με απόδοση του επιδόματος επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας.
• Να υπογραφεί εδώ και τώρα νέα ΣΣΕ με αυξήσεις και σύγχρονους όρους δουλειάς για όλους, ώστε να μην αναγκάζονται οι εργαζόμενοι να ετεροαπασχολούνται, να είναι συνεχώς εξαντλημένοι.
• Να τηρούνται και να γνωστοποιούνται σε όλους τα πρωτόκολλα και οι κανόνες ασφαλείας.
• Να γίνεται περιοδικά, δωρεάν εκπαίδευση – επιμόρφωση των ειδικοτήτων που είναι αναγκαίες στα πρωτόκολλα ασφαλείας

Τα Δ.Σ. των Σωματείων.

ΣΩΜΑΤΕΙΟ ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΚΑΙ ΒΟΗΘΗΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ Ε.Λ.Σ

ΣΩΜΑΤΕΙΟ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΕΘΝΙΚΗΣ ΛΥΡΙΚΗΣ ΣΚΗΝΗΣ

ΣΩΜΑΤΕΙΟ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΩΝ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ Ε.Λ.Σ»