Η Λίμνη των κύκνων του Τσαϊκόφσκι διαχρονικά συναρπάζει και συγκινεί το κοινό, ενώ την ίδια στιγμή αποτελεί πρόκληση στην καριέρα των χορευτών αφού οι δεξιοτεχνικές ικανότητες και ο λυρισμός που απαιτούνται για την ολοκληρωμένη ερμηνεία του έργου υπερβαίνουν σχεδόν τα ανθρώπινα όρια. Παράλληλα, πρόκειται και για ένα μουσικό έργο μεγάλων ερμηνευτικών απαιτήσεων.
Ο Κωνσταντίνος Ρήγος ανανεώνει τη ματιά του πάνω στο κλασικό αριστούργημα του Τσαϊκόφσκι, θέτοντας νέα ερωτήματα αναφορικά με τους τρόπους που μπορούν να «ξαναδιαβαστούν» σήμερα τα μεγάλα έργα του ρεπερτορίου του κλασικού χορού. Η πρωτότυπη χορογραφία των Πετιπά / Ιβάνοφ κυριαρχεί στη σκηνή της λίμνης, σαν μια τελετουργία που επαναλαμβάνεται στο άχρονο αυτό περιβάλλον. Δημιουργώντας ένα χορογραφικό παλίμψηστο, οι χορευτές εναλλάσσουν το κλασικό με πολλά άλλα χορογραφικά στιλ, από το νεοκλασικό έως το σύγχρονο.
Υπογράφοντας τη χορογραφία, τη σκηνοθεσία, αλλά και τα σκηνικά της παραγωγής, ο Κωνσταντίνος Ρήγος ανασύρει ορισμένους από τους φόβους και τις έμμονες εικόνες της εποχής μας για να καταδυθεί στη δική του λίμνη. Ένα τοπίο σε μια εποχή μετά την καταστροφή. Μια λίμνη όπου το φυσικό και το υπερφυσικό συνυπάρχουν κι εναλλάσσονται.
O Κωνσταντίνος Ρήγος σημειώνει: «Στη νέα, ξαναδουλεμένη εκδοχή της Λίμνης των κύκνων –οκτώ χρόνια μετά την πρώτη της παρουσίαση– επιστρέφω σε ένα έργο-σύμβολο, αναζητώντας βαθύτερα τον πυρήνα του ρομαντισμού του.
Η χορογραφία γεννιέται μέσα από μια πιο έντονη προσήλωση στη λυρικότητα, φλερτάροντας με τη διαχρονική γοητεία του κλασικού χορού και τη λεπτή ελευθερία του νεοκλασικού, εκεί όπου το ιδανικό συναντά το ανθρώπινο. Οι ήρωες διατηρούν τα αναγνωρίσιμα χαρακτηριστικά της κλασικής αφήγησης, όμως εδώ οι ρόλοι μετατοπίζονται: λειτουργούν ως αντανάκλαση του εσωτερικού κόσμου του ίδιου του πρίγκιπα. Ο λευκός και ο μαύρος κύκνος δεν είναι πια αντίπαλες υπάρξεις, αλλά οι δύο όψεις του ίδιου προσώπου – το φως και το σκοτάδι, η αγνότητα και η επιθυμία, η ελπίδα και η πτώση. Μέσα από αυτή τη δυαδικότητα επιδιώκω να αναδείξω την εσωτερική πάλη του ήρωα, μια πάλη βαθιά ρομαντική, όπου η ψυχή διεκδικεί την εξιδανίκευση, γνωρίζοντας πως το τίμημα είναι συχνά η απώλεια. Η Λίμνη των κύκνων, αν και τοποθετημένη σε έναν σκληρό τόπο εγκατάλειψης, μέσα από την παράσταση μεταμορφώνεται σε έναν τόπο ονείρου και μνήμης· σε έναν ποιητικό καθρέφτη του ανθρώπινου πόθου για απόλυτη αγάπη και υπέρβαση».
Την Ορχήστρα της ΕΛΣ διευθύνει ο καταξιωμένος αρχιμουσικός και συνθέτης Φιλίπ Φορζέ, χρισμένος Ιππότης του Τάγματος των Τεχνών και των Γραμμάτων στη Γαλλία. Ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Φεστιβάλ Labeaume en Musiques επιστρέφει στο πόντιουμ της ΕΛΣ μετά τη συναρπαστική παράσταση χορού Τσαϊκόφσκι για τη ζωή του μεγάλου Ρώσου συνθέτη Πιοτρ Ίλιτς Τσαϊκόφσκι το 2025.
Ο Θοδωρής Ρέγκλης έχει κάνει πρωτότυπη μουσική σύνθεση. Σύμβουλος δραματουργίας είναι ο Αλέξανδρος Ευκλείδης. Τα κοστούμια υπογράφει ο Γιώργος Σεγρεδάκης, συνεργάτιδα αρχιτέκτονας για τα σκηνικά είναι η Μαίρη Τσαγκάρη, ενώ τους φωτισμούς επιμελείται ο Χρήστος Τζιόγκας.
Μαζί με τους εξαιρετικούς Α΄ Χορευτές, τους Σολίστ, τους Κορυφαίους και το Corps de ballet της ΕΛΣ, στην παραγωγή συμμετέχουν σταρ χορευτές του διεθνούς στερεώματος του μπαλέτου.
Τον πρωταγωνιστικό ρόλο της Οντέτ και της Οντίλ μοιράζονται οι Ξένια Οβσιάνικ και Ρακέλε Μπουριάσσι.
Η διεθνώς περιζήτητη Βρετανολευκορωσίδα χορεύτρια Ξένια Οβσιάνικ επιστρέφει στην ΕΛΣ μόλις δύο μήνες μετά την πολύ επιτυχημένη εμφάνισή της στη Ζιζέλ. Α΄ Χορεύτρια στο Κρατικό Μπαλέτο Βερολίνου και στο Εθνικό Μπαλέτο Πολωνίας, ξεκίνησε την καριέρα της στο Εθνικό Μπαλέτο της Αγγλίας και στην έως τώρα αξιοπρόσεκτη καριέρα της έχει ερμηνεύσει ρόλους κλασικού και σύγχρονου ρεπερτορίου και έχει συνεργαστεί με κορυφαίους διεθνείς χορογράφους.
Γεννημένη στην πόλη Σαρτζάνα της Ιταλίας, η Ρακέλε Μπουριάσσι μετά την ένταξή της το 2006 στην ομάδα του διάσημου Μπαλέτου της Στουτγάρδης και το 2015 στο Μπαλέτο της Βοστώνης, είναι από το 2019 Α΄ Χορεύτρια στα Μεγάλα Καναδικά Μπαλέτα. Η πολυβραβευμένη χορεύτρια, γνωστή στην ΕΛΣ από τον επιτυχημένο Δον Κιχώτη το 2024, διδάσκει και συμμετέχει ως προσκεκλημένη χορεύτρια σε παραστάσεις σε όλο τον κόσμο, ενώ διαθέτει ένα εκτεταμένο ρεπερτόριο, ερμηνεύοντας πρωταγωνιστικούς ρόλους σε παραγωγές φημισμένων χορογράφων, καθώς και ρόλους του κλασικού ρεπερτορίου.
Τον ρόλο της Οντίλ θα χορέψει για δύο μοναδικές παραστάσεις και η Α΄ Χορεύτρια της ΕΛΣ Ελεάνα Ανδρεούδη. Από το 2018 ξεκίνησε διεθνή σταδιοδρομία, ενώ εμφανίστηκε ως Α΄ Χορεύτρια στην Αρένα της Βερόνας στις παραγωγές Αΐντα και Τραβιάτα λαμβάνοντας εξαιρετικές κριτικές. Συμμετέχει σε διεθνή γκαλά και παραστάσεις ανά τον κόσμο, ενώ έχει βραβευτεί με διεθνή πρώτα βραβεία σε Grand Prix και έχει λάβει τιμητικές διακρίσεις.
Στον ρόλο του Ζήγκφρηντ συναντάμε τους Σαρλ-Λουί Γιοσιγιάμα και Κόνσταντιν Άλλεν.
Ο ιαπωνικής και γαλλικής υπηκοότητας Σαρλ-Λουί Γιοσιγιάμα είναι Α΄ Χορευτής στο Μπαλέτο της Ζυρίχης. Σπούδασε χορό στο Trinity College του Λονδίνου και στο English Ballet School. Το 2007 εντάχθηκε στο Μπαλέτο του Χιούστον και το 2016 προήχθη σε Α΄ Χορευτή. Έχει χορέψει σημαντικότατους ρόλους, όπως Πρίγκιπα Ρούντολφ στο Μάγερλινγκ του Κέννεθ ΜακΜίλλαν και Ντε Γκριέ στη Μανόν, καθώς και Όμπερον στο Όνειρο καλοκαιριάτικης νύχτας του Τζων Νώυμαϊερ, ενώ έχει χορέψει και σε πολυάριθμα έργα του Ζωρζ Μπαλανσίν.
Ο Κόνσταντιν Άλλεν, Αμερικανός με ελληνικές ρίζες, είναι Α΄ Χορευτής στο Εθνικό Μπαλέτο Ολλανδίας. Παρακολούθησε μαθήματα στη Χαβάη μέχρι την ηλικία των δώδεκα ετών, αλλά νωρίς έγινε σαφές ότι, για να εκπαιδευτεί σοβαρά, θα έπρεπε να φύγει στο εξωτερικό. Μεταξύ των βραβείων και των διακρίσεών του, το βραβείο Grand Prix στον διαγωνισμό Tanzolymp στο Βερολίνο (2011) τον καθιέρωσε διεθνώς. Έχει χορέψει ως Α΄ Χορευτής στο Μπαλέτο της Στουτγάρδης, καθώς και στα Μεγάλα Καναδικά Μπαλέτα. Έχει χορέψει μεγάλους πρωταγωνιστικούς ρόλους, όπως Κόμη Άλμπρεχτ (Ζιζέλ), Ζήγκφρηντ (Η λίμνη των κύκνων) κ.ά.
Συμμετέχουν οι χορευτές του Μπαλέτου της ΕΛΣ Ντανίλο Ζέκα, Γιάννης Μητράκης, Χριστίνα Μακρίδου, Πόπη Σακελλαροπούλου, Ίγκορ Σιάτζκο, Άγγελος Αντωνίου, Γιώργος Χατζόπουλος, Έλενα Κέκκου, Βαγγέλης Μπίκος, Γιάννης Γκάντσιος.
Με την Ορχήστρα, τους Α΄ Χορευτές, τους Σολίστ, τους Κορυφαίους και το Corps de ballet της ΕΛΣ.
Η λίμνη των κύκνων με μια ματιά
Ο συνθέτης / O Ρώσος Πιοτρ Ίλιτς Τσαϊκόφσκι (1840-1893) υπήρξε ένας από τους δημοφιλέστερους συνθέτες του 19ου αιώνα. Συνέθεσε με την ίδια επιτυχία συμφωνίες, κοντσέρτα, όπερες, μουσική δωματίου και μουσική για τα μπαλέτα Η λίμνη των κύκνων (1877), Η ωραία κοιμωμένη (1890), O καρυοθραύστης (1892). Μέχρι σήμερα τα μπαλέτα αυτά παραμένουν τα δημοφιλέστερα του ρεπερτορίου, χάρη στη συναισθηματική δύναμη και τη θεατρικότητα της μουσικής τους, στοιχεία που χάρισαν στη μουσική για μπαλέτο την υπόληψη αυτόνομου μουσικού έργου.
Τα ίδια στοιχεία, που διέπουν συνολικά το δημιουργικό έργο του Τσαϊκόφσκι, οδήγησαν επίσης αρκετούς χορογράφους να αξιοποιήσουν μουσική του συνθέτη δημιουργώντας νέα έργα. Έτσι, δεν είναι συμπτωματικό ότι το όνομα του Τσαϊκόφσκι έχει συνδεθεί με την τέχνη του χορού, ίσως περισσότερο από οποιουδήποτε άλλου συνάδελφού του.
Το έργο / Μπαλέτο σε τέσσερις πράξεις, η Λίμνη των κύκνων βασίστηκε σε χορογραφία του Γιούλιους Ράιζινγκερ, η οποία στηρίχτηκε σε σενάριο των Βλαντίμιρ Πέτροβιτς Μπεγκίτσεφ και Βασίλι Γκέλτσερ. Αυτό, πάλι, αντλεί στοιχεία από γερμανικά και ρωσικά παραμύθια. Η υπόθεση, όπως είναι στο πρωτότυπο, αφορά την πριγκίπισσα Οντέτ, την οποία μεταμόρφωσε σε κύκνο ο κακός μάγος Ρόθμπαρτ. Τα μάγια θα λυθούν εάν κάποιος της ορκιστεί αιώνια πίστη. Τον όρκο δίνει ο ερωτευμένος πρίγκιπας Ζήγκφρηντ. Όμως, στον χορό στο ανάκτορο του Ζήγκφρηντ, ο Ρόθμπαρτ εμφανίζεται με την κόρη του Οντίλ, την οποία έχει μεταμορφώσει ώστε να μοιάζει με την Οντέτ. Μη αντιλαμβανόμενος την πλάνη ο Ζήγκφρηντ δηλώνει πως σκοπεύει να τη νυμφευτεί. Όταν συνειδητοποιεί τι συνέβη, ο Ζήγκφρηντ επιστρέφει στη λίμνη, όπου η Οντέτ τον συγχωρεί. Όμως, εμφανίζεται ο Ρόθμπαρτ, ο οποίος απαιτεί να εκπληρώσει ο Ζήγκφρηντ την υπόσχεσή του προς την Οντίλ. Ο Ζήγκφρηντ προτιμά να πεθάνει μαζί με την Οντέτ. Τα μάγια λύνονται, ο Ρόθμπαρτ χάνει τη δύναμή του και πεθαίνει, ενώ το ερωτευμένο ζευγάρι ανεβαίνει ενωμένο στους ουρανούς.
Πρεμιέρες / Το έργο πρωτοπαρουσιάστηκε από τα Μπαλέτα του μοσχοβίτικου Θεάτρου Μπολσόι στις 4 Μαρτίου 1877. Οι Μαριύς Πετιπά και Λεφ Ιβάνοφ το αναβίωσαν για το Αυτοκρατορικό Μπαλέτο, το οποίο το παρουσίασε στις 27 Ιανουαρίου 1895 στο Θέατρο Μαριίνσκι της Αγίας Πετρούπολης. Για την παρουσίαση αυτή στη μουσική του Τσαϊκόφσκι επενέβη ο βασικός αρχιμουσικός και συνθέτης του Αυτοκρατορικού Μπαλέτου Ρικκάρντο Ντρίγκο. Σε αυτή την εκδοχή στηρίχθηκαν πολλές από τις επόμενες αναβιώσεις.
Μπαλέτο ΕΛΣ • Αναβίωση
Η λίμνη των κύκνων – Πιοτρ Ίλιτς Τσαϊκόφσκι
7, 8, 15, 22, 27, 28 Μαρτίου & 4 Απριλίου 2026
Ώρα έναρξης: 19.30 (Κυριακή: 18.30)
Αίθουσα Σταύρος Νιάρχος Εθνικής Λυρικής Σκηνής – ΚΠΙΣΝ
Χορογραφία, σκηνοθεσία, σκηνικά: Κωνσταντίνος Ρήγος, με αναφορές στις χορογραφίες των Μαριύς Πετιπά και Λεφ Ιβάνοφ
Πρωτότυπη μουσική σύνθεση: Θοδωρής Ρέγκλης
Μουσική διεύθυνση: Φιλίπ Φορζέ
Σύμβουλος δραματουργίας: Αλέξανδρος Ευκλείδης
Κοστούμια: Γιώργος Σεγρεδάκης
Φωτισμοί: Χρήστος Τζιόγκας
Συνεργάτιδα αρχιτέκτονας: Μαίρη Τσαγκάρη
Εισιτήρια: €15, €20, €30, €35, €42, €50, €55, €70 | Φοιτητικό, παιδικό: €12 | Περιορισμένης ορατότητας: €10 | Προπώληση: Ταμεία ΕΛΣ & www.ticketservices.gr
Στις 27 & 28 Μαρτίου 2026 η Λίμνη των κύκνων θα παρουσιαστεί σε συνθήκες καθολικής προσβασιμότητας. Για τις επιλεγμένες παραστάσεις, έχει προβλεφθεί να υπάρχουν θέσεις για Κωφούς, κωφούς και βαρήκοους ανθρώπους που χειρίζονται την Ελληνική Νοηματική Γλώσσα (ΕΝΓ), θέσεις για ανθρώπους που χρησιμοποιούν τους υπέρτιτλους (CAPS), οι οποίοι καλύπτουν όλο το ακουστικό κανάλι, καθώς και θέσεις τυφλών ανθρώπων και ανθρώπων με περιορισμένη πρόσβαση στο οπτικό κανάλι επικοινωνίας, που θα μπορούν να χρησιμοποιήσουν την υπηρεσία ακουστικής περιγραφής (AD). Οι σκύλοι οδηγοί τυφλών είναι επίσης ευπρόσδεκτοι. Οι θεατές που επιθυμούν να κάνουν χρήση των υπηρεσιών προσβασιμότητας παρακαλούνται να πραγματοποιήσουν την αγορά των εισιτηρίων τους στα Ταμεία της ΕΛΣ, τηλεφωνικά στο 2130885700 ή με email στο Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.. Στο πλαίσιο του κύκλου δράσεων προσβασιμότητας Όλοι μαζί στην όπερα, ο οποίος υλοποιείται με τη στήριξη της Alpha Bank, στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας εταιρικής υπευθυνότητας «Πολιτισμός για όλους».
