PHP: Τι είναι και γιατί προκάλεσε τη διακοπή λειτουργίας κυβερνητικών ιστοσελίδων

Τεχνητή νοημοσύνη εντόπισε κρίσιμες παραλείψεις ασφαλείας σε μια σημαντική γλώσσα προγραμματισμού που ονομάζεται PHP, με αποτέλεσμα να τεθούν εκτός λειτουργίας πολλές ιστοσελίδες. Οργανισμοί παγκοσμίως προσπαθούν να προφυλαχθούν από ενδεχόμενους χάκερ. Καθώς οι γρήγορα αναπτυσσόμενες ικανότητες της τεχνητής νοημοσύνης τροφοδοτούν την ανησυχία για τον αυξανόμενο κίνδυνο κυβερνοεπιθέσεων, εδώ είναι μερικές ερωτήσεις και απαντήσεις σχετικά με την κατάσταση: Τι είναι το PHP και πόσο ευρέως χρησιμοποιείται;

Η PHP, η οποία δημιουργήθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1990, είναι μια γλώσσα προγραμματισμού που υποστηρίζει περίπου το 70% των ιστοτόπων παγκοσμίως. Σύμφωνα με την εταιρεία ασφαλείας Wiz Research, η PHP αποτελεί «τη ραχοκοκαλιά του διαδικτύου». Η εταιρεία ανέφερε ότι χρησιμοποίησε τεχνητή νοημοσύνη για τον εντοπισμό ευπαθειών που παρέμεναν κρυμμένες στην PHP για περισσότερο από μία δεκαετία. Η PHP —όνομα που αρχικά αποτελούσε συντομογραφία του «Personal Home Page» — αποτελεί τη βάση δημοφιλών πλατφορμών σχεδιασμού ιστοτόπων. Αυτό σημαίνει ότι τα εν λόγω κενά ασφαλείας θα μπορούσαν να επιτρέψουν σε χάκερ να παραβιάσουν διάφορους ιστότοπους, από ηλεκτρονικά καταστήματα έως κυβερνητικές υπηρεσίες. Μια διορθωτική ενημέρωση κυκλοφόρησε την Τετάρτη 21/10, με το PHP Foundation να απευθύνει την εξής προτροπή στα τμήματα τεχνολογίας εταιρειών και οργανισμών ανά τον κόσμο: «Εάν χρησιμοποιείτε την PHP, είναι επιβεβλημένο να προχωρήσετε άμεσα σε ενημέρωση».

Αυτό είχε ως αποτέλεσμα μια πληθώρα εφαρμογών και ιστοτόπων —από τον ιστότοπο της αστυνομίας του Παρισιού μέχρι μια εφαρμογή παρακολούθησης του ύπνου— να τεθούν εκτός λειτουργίας, καθώς οι δημιουργοί τους εργάζονται για να προστατεύσουν τον κώδικά τους από παραβιάσεις. Πώς εντόπισε η τεχνητή νοημοσύνη τα κενά ασφαλείας; Προηγμένα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης, όπως αυτά των αμερικανικών κολοσσών OpenAI και Google, χρησιμοποιήθηκαν τον Αύγουστο από τη Wiz και άλλες ομάδες για την αποκάλυψη των ευπαθεισημείων της PHP.

Το ζήτημα κρατήθηκε κρυφό μέχρι να αναπτυχθεί μια λύση. Η OpenAI χαρακτήρισε τις ευπάθειες ως «μία από τις πιο σημαντικές των τελευταίων ετών», προσθέτοντας ότι αυτό «σηματοδοτεί μια νέα φάση, κατά την οποία η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να εντοπίσει σφάλματα ασφαλείας με αντίκτυπο σε κλίμακα διαδικτύου». Ανεξάρτητα από τη Wiz, η εταιρεία ασφαλείας Calif εντόπισε τις ευπάθειες στο πλαίσιο ενός ελέγχου του κώδικα της PHP, ο οποίος χρηματοδοτήθηκε από την OpenAI. «Το πρόβλημα με εργαλεία όπως η τεχνητή νοημοσύνη είναι ότι, τη στιγμή που όλες οι πληροφορίες γίνονται διαθέσιμες, οι άνθρωποι μπορούν να τις μετατρέψουν σε όπλο πολύ, πολύ γρήγορα», δήλωσε στο AFP ο Στιβ Κέρισον, ανώτερος λέκτορας κυβερνοασφάλειας στο Πανεπιστήμιο James Cook της Σιγκαπούρης.

«Γι' αυτόν τον λόγο όλοι ενεργούν με τόση επείγουσα διάθεση για την αντιμετώπιση αυτού του ζητήματος». Έχουν ήδη παραβιαστεί ιστοτόποι; «Το να τεθούν οι ιστοτόποι εκτός λειτουργίας δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έχουν παραβιαστεί. Μπορεί να αποτελεί ένα υπεύθυνο μέτρο για την προστασία των συστημάτων, ενόσω εφαρμόζονται ενημερώσεις ασφαλείας», δήλωσε ο Δημήτριος Σαλαμπάσης από το Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Swinburne της Αυστραλίας.

Μέχρι στιγμής «τα στοιχεία που βλέπουν οι ερευνητές ασφαλείας είναι ότι κανείς δεν εκτελούσε ενεργά επιθέσεις χρησιμοποιώντας τις διαθέσιμες τεχνικές», είπε ο Κέρισον. Οι μεγαλύτεροι οργανισμοί, από κυβερνητικές υπηρεσίες έως ειδησεογραφικά μέσα, αναμένεται να μπορέσουν να αποκαταστήσουν σχετικά γρήγορα τα προβλήματα ασφαλείας στις ιστοσελίδες τους, ωστόσο άλλοι ενδέχεται να παραμείνουν εκτεθειμένοι σε κινδύνους. «Υπάρχουν ιστότοποι, συστήματα και χρήστες που δεν έχουν ιδέα τι συμβαίνει και μπορεί να χρειαστούν ημέρες, εβδομάδες ή ακόμη και μήνες μέχρι να ενημερωθούν», προειδοποίησε ο Κέρισον. Στις περιπτώσεις αυτές περιλαμβάνονται και προσωπικά ιστολόγια, τα οποία θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν για τη διάδοση ιών, την αποστολή ανεπιθύμητων μηνυμάτων (spam) ή τη διανομή κακόβουλου περιεχομένου.

Θα μπορούσαν να υπάρξουν άλλες συνέπειες; Μια παραβίαση δεδομένων ενδέχεται να επηρεάσει τους πελάτες στο μέλλον, εάν τα προσωπικά τους στοιχεία χρησιμοποιηθούν σε επιθέσεις τύπου «phishing» (ηλεκτρονικό ψάρεμα), κατά τις οποίες κάποιος παραπλανάται ώστε να αποκαλύψει τον κωδικό πρόσβασής του σε μια διαδικτυακή υπηρεσία. Η σύνθετη και διασυνδεδεμένη φύση των διαδικτυακών συστημάτων —τα οποία συχνά αξιοποιούν διεπαφές τρίτων— σημαίνει ότι ορισμένες ευπάθειες ενδέχεται να παραμείνουν, ακόμη και μετά την αποκατάσταση του προβλήματος.

«Εάν οι τρίτοι συνεργάτες σας χρησιμοποιούν PHP, τότε, ακόμη κι αν έχετε διορθώσει τα δικά σας συστήματα, εξακολουθείτε να μην είστε ασφαλείς», δήλωσε ο Ραχάτ Μασούντ, ανώτερος λέκτορας κυβερνοασφάλειας στο Πανεπιστήμιο της Νέας Νότιας Ουαλίας στο Σίδνεϊ. Ωστόσο, η PHP δεν αποτελεί τη μοναδική παράμετρο που πρέπει να λαμβάνεται υπόψη. Όπως επισήμανε ο Κέρισον, μια αποτελεσματική στρατηγική κυβερνοασφάλειας πρέπει να βασίζεται σε πολλαπλά και αλληλοσυμπληρούμενα επίπεδα προστασίας.

Πηγή: afp.com