Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να βρίσκεται κοντά σε μια εξαιρετικά ασυνήθιστη οικονομική συμφωνία γύρω από τη λειτουργία του TikTok στις Ηνωμένες Πολιτείες, η οποία εικάζεται πως θα αποφέρει στο αμερικανικό δημόσιο έως και 10 δισεκατομμύρια δολάρια.

Σύμφωνα με δημοσιεύματα, το ποσό θα καταβληθεί από επενδυτές οι οποίοι ανέλαβαν τον έλεγχο των δραστηριοτήτων της πλατφόρμας στις ΗΠΑ, αποσπώντας την από τη μητρική κινεζική εταιρεία ByteDance.

Η συμφωνία θεωρείται πρωτοφανής, καθώς η αμερικανική κυβέρνηση αντιμετωπίζει το ποσό ως ένα είδος «τέλους συναλλαγής» για την ολοκλήρωση της συμφωνίας. Το σχετικό ρεπορτάζ δημοσιεύτηκε αρχικά στη Wall Street Journal και περιγράφει μια διαδικασία κατά την οποία οι επενδυτές που απέκτησαν τον έλεγχο του TikTok στις ΗΠΑ υποχρεώνονται να καταβάλουν μεγάλα ποσά στο αμερικανικό δημόσιο.

Μεταξύ των επενδυτών που συμμετέχουν στο σχήμα περιλαμβάνονται η εταιρεία λογισμικού Oracle, η επενδυτική εταιρεία MGX με έδρα τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, καθώς και το επενδυτικό fund ιδιωτικών κεφαλαίων Silver Lake. Οι συγκεκριμένες εταιρείες, μαζί με άλλους επενδυτές, έχουν ήδη καταβάλει 2,5 δισεκατομμύρια δολάρια στο αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών όταν ολοκληρώθηκε η συμφωνία τον Ιανουάριο. Σύμφωνα με τους όρους της συμφωνίας, θα συνεχίσουν να πραγματοποιούν πληρωμές μέχρι το συνολικό ποσό να φτάσει τα 10 δισεκατομμύρια δολάρια.

Ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ είχε αναφερθεί στο παρελθόν στο οικονομικό όφελος που θα αποκόμιζε το αμερικανικό κράτος από τη συμφωνία. Όπως είχε δηλώσει, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα λάμβαναν «ένα τεράστιο τέλος – το τέλος-συν», απλώς και μόνο για τη διαμεσολάβηση και την έγκριση της συμφωνίας. «Δεν θέλω να πετάξουμε αυτή την ευκαιρία από το παράθυρο», είχε πει χαρακτηριστικά.

Ο Αμερικανός πρόεδρος υπέγραψε εκτελεστικό διάταγμα τον Σεπτέμβριο με το οποίο ενέκρινε τη συμφωνία, επικαλούμενος ανησυχίες για την εθνική ασφάλεια. Η ιδιοκτησία του TikTok από κινεζική εταιρεία είχε προκαλέσει έντονη πολιτική συζήτηση στις ΗΠΑ, καθώς η εφαρμογή είναι ιδιαίτερα δημοφιλής μεταξύ των Αμερικανών χρηστών και υπάρχουν φόβοι ότι δεδομένα πολιτών θα μπορούσαν να καταλήξουν στα χέρια της κινεζικής κυβέρνησης.

«Πλέον ανήκει σε Αμερικανούς, και μάλιστα σε πολύ εξελιγμένους Αμερικανούς επενδυτές», δήλωσε ο Τραμπ κατά την υπογραφή της συμφωνίας. «Η πλατφόρμα θα λειτουργεί πλήρως υπό αμερικανικό έλεγχο».

Παρά τη μεταβίβαση των δραστηριοτήτων στις ΗΠΑ, η συμφωνία προβλέπει ότι το TikTok θα συνεχίσει να μοιράζεται μέρος των κερδών του με την ByteDance. Έτσι, η κινεζική εταιρεία διατηρεί ένα οικονομικό συμφέρον στη λειτουργία της εφαρμογής, παρότι δεν θα έχει πλέον τον πλήρη έλεγχο των αμερικανικών δραστηριοτήτων.

Η οικονομική διάσταση της συμφωνίας έχει προκαλέσει έντονες συζητήσεις, καθώς είναι εξαιρετικά σπάνιο μια κυβέρνηση να εισπράττει «τέλος συναλλαγής» από μια συμφωνία μεταξύ ιδιωτικών επιχειρήσεων. Στον κόσμο των επενδυτικών τραπεζών, οι προμήθειες για τέτοιου είδους συμφωνίες συνήθως κυμαίνονται γύρω στο 1% της αξίας της συναλλαγής.

Στην περίπτωση του TikTok, όμως, το ποσό που προβλέπεται να λάβει η κυβέρνηση είναι πολύ μεγαλύτερο. Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, έχει δηλώσει ότι η αξία της αμερικανικής εκδοχής της πλατφόρμας υπολογίζεται περίπου στα 14 δισεκατομμύρια δολάρια. Αν αυτό ισχύει, τότε τα 10 δισεκατομμύρια που θα εισπράξει η κυβέρνηση αντιστοιχούν σε ποσοστό που πλησιάζει το 70% της συνολικής αξίας της συμφωνίας.

Η συμφωνία για το TikTok εντάσσεται σε μια ευρύτερη τάση ασυνήθιστης εμπλοκής της κυβέρνησης Τραμπ στον ιδιωτικό τομέα. Τα τελευταία χρόνια η αμερικανική διοίκηση έχει εμπλακεί άμεσα σε οικονομικές δραστηριότητες και επενδύσεις, αποκτώντας συμμετοχές σε εταιρείες όπως η Intel και η USA Rare Earth, μια επιχείρηση που εξορύσσει κρίσιμα ορυκτά απαραίτητα για την τεχνολογική βιομηχανία.

Παράλληλα, ο ίδιος ο Τραμπ έχει προκαλέσει αντιδράσεις με τις προσωπικές επιχειρηματικές δραστηριότητές του ενώ βρίσκεται στον Λευκό Οίκο. Μεταξύ άλλων, λάνσαρε δικό του κρυπτονόμισμα κατά τη διάρκεια της προεδρίας του, ενώ επενδυτές που συμμετείχαν στο εγχείρημα reportedly είχαν τη δυνατότητα να αποκτήσουν «εγγυημένη άμεση πρόσβαση» στον πρόεδρο εφόσον επένδυαν τουλάχιστον 5 εκατομμύρια δολάρια.

Την ίδια στιγμή, νέα δημοσιεύματα εντείνουν τις συζητήσεις για τη σχέση πολιτικής εξουσίας και επιχειρηματικών συμφερόντων. Σύμφωνα με ρεπορτάζ του περιοδικού Atlantic, ο προσωπικός αριθμός τηλεφώνου του Τραμπ φέρεται να κυκλοφορεί μεταξύ διευθυνόντων συμβούλων εταιρειών και επενδυτών στον χώρο των κρυπτονομισμάτων. Μάλιστα, δημοσιογράφοι φέρεται να ανταλλάσσουν τον αριθμό αυτό με στοιχεία επικοινωνίας άλλων διεθνών ηγετών.

Η υπόθεση της συμφωνίας για το TikTok, σε συνδυασμό με αυτές τις αποκαλύψεις, ενισχύει τη συζήτηση στις Ηνωμένες Πολιτείες για τα όρια ανάμεσα στην πολιτική εξουσία, τα επιχειρηματικά συμφέροντα και την κρατική παρέμβαση στην οικονομία.

*Πηγή: The Guardian