ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΛΙΤΣΑΡΔΑΚΗΣ

Οργανωμένα scam centres ακόμη και μέσα σε φυλακές στην Κολομβία κλέβουν τα στοιχεία σου. Πως λειτουργεί αυτή η βιομηχανία απάτης και γιατί πέφτεις θύμα της. Διεθνής έρευνα της Global Initiative Against Transnational Organized Crime αποκαλύπτει τη δομή των οργανώσεων.

Δεν χρειάζεται να είσαι αφελής για να πέσεις θύμα. 

«Η κράτηση σας χρειάζεται επιβεβαίωση» το μήνυμα έχει έρθει στο επίσημο κανάλι επικοινωνίας της Booking. Διαθέτει τα πραγματικά δεδομένα της κράτησης σου – ακόμη και ο κωδικός και το pin της κράτησης είναι σωστό. Φαίνεται ότι μιλάς με το ξενοδοχείο σου. 

Στην πραγματικότητα, έχουν παραβιάσει τον λογαριασμό του ξενοδοχείου και εκείνη την ώρα είσαι άλλο ένα θύμα της ρεσεψιόν που… μεταφέρθηκε στη Νιγηρία. 

Δεν πρόκειται για μεμονωμένους απατεώνες. Πρόκειται για μια βιομηχανία.

Από διαμερίσματα σε ευρωπαϊκές πόλεις μέχρι ολόκληρα συγκροτήματα στη Νοτιοανατολική Ασία, τα λεγόμενα scam centres έχουν εξελιχθεί σε ένα από τα πιο επικερδή και ταχύτερα αναπτυσσόμενα πεδία του οργανωμένου εγκλήματος. 

Διεθνής έρευνα του GI-TOC χαρτογραφεί για πρώτη φορά το εύρος και τον τρόπο λειτουργίας τους, αποκαλύπτοντας ένα οικοσύστημα που θυμίζει περισσότερο πολυεθνική επιχείρηση παρά παράνομη δραστηριότητα.

Η ΔΟΜΗ: ΦΥΛΑΚΕΣ ΚΑΙ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ

 

Close-up of a woman hacker hands at keyboard computer in the dark room at night, cyberwar concept. High angle view. iStock

 

Τα συνολικά έσοδα από scams εκτιμάται ότι ξεπέρασαν το 1 τρισεκατομμύριο δολάρια μέσα στο τελευταίο έτος. 

Τα scam centres λειτουργούν σαν κανονικές επιχειρήσεις. Μέσα στην εταιρική δομή υπάρχουν διαχειριστές, εργαζόμενοι ακόμη και στόχοι απόδοσης. 

Σε πολλές περιπτώσεις, η εικόνα είναι σχεδόν ταυτόσημη με ένα νόμιμο τηλεφωνικό κέντρο. Γραφεία, ακουστικά, υπολογιστές και λίστες «πελατών». Η βασική διαφορά είναι ότι δεν πουλάνε κάποια υπηρεσία, απλά προσπαθούν να «αγοράσουν» την εμπιστοσύνη σου. 

Αυτές οι δομές μπορούν να βρίσκονται σχεδόν οπουδήποτε. Σε ορισμένες περιπτώσεις λειτουργούν ακόμη και μέσα σε φυλακές. 

Όπως επισημαίνει η έκθεση του Gi-TOC, τέτοιες δομές έχουν καταγραφεί στη Ρωσία, την Ουκρανία, τη Νότια Αφρική και την Κολομβία. 

Παρά τις απαγορεύσεις και τις συχνές προσπάθειες παρεμβολής των τηλεπικοινωνιών, η χρήση κινητών τηλεφώνων από κρατούμενους παραμένει εξαιρετικά υψηλή. Σύμφωνα με εκτιμήσεις πρώην κρατουμένου που μίλησε στο GITOC, πάνω από το 90% των κρατουμένων διαθέτει πρόσβαση σε κινητό τηλέφωνο. Η προμήθεια συνεχίζεται με διάφορους τρόπους, από «ρίψεις» αντικειμένων μέχρι, πιο πρόσφατα, τη χρήση drones. 

Αυτές οι μικρές ομάδες μπορούν να αποτελούν μέρος ενός μεγαλύτερου, διεθνούς δικτύου, λειτουργώντας ως κόμβοι σε μια αποκεντρωμένη επιχείρηση.

Ένα scam centre μπορεί να λειτουργεί σε μία χώρα, να χρησιμοποιεί υποδομές σε άλλη και να στοχεύει θύματα σε δεκάδες διαφορετικές αγορές ταυτόχρονα. 

ΠΩΣ ΜΑΘΑΙΝΟΥΝ ΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΣ; 

 

dangerous hacker stealing data -concept iStock

 

Στον πυρήνα αυτής της οικονομίας βρίσκονται τα δεδομένα. Τηλέφωνα, emails, τραπεζικά στοιχεία και προφίλ χρηστών. Σε ορισμένες περιπτώσεις, λίστες με εκατοντάδες χιλιάδες επαφές είναι διαθέσιμες για ελάχιστο κόστος. 

Διεθνείς έρευνες δείχνουν ότι στοιχεία login πωλούνται από 30 έως 500 δολάρια, ενώ μια πιστωτική κάρτα γύρω στα 110 δολάρια. Σε άλλες περιπτώσεις, ολόκληρες βάσεις δεδομένων με εκατομμύρια χρήστες προσφέρονται προς πώληση σε forums του dark web. 

Dark Net Army, October 2025. GITOC

Σε μία περίπτωση, έρευνα ανοιχτών πηγών (OSINT) του GI-TOC στη Γερμανία κατέδειξε ότι βάση δεδομένων με 100.000 τηλεφωνικούς αριθμούς ήταν διαθέσιμη προς πώληση για μόλις 5 ευρώ. Σε άλλη περίπτωση, λίστα με 470.000 γερμανικούς αριθμούς πωλήθηκε περίπου 10 δολάρια. Όσο πιο πλήρες είναι το πακέτο, τόσο αυξάνεται και η τιμή του στη μαύρη αγορά. Σε μία περίπτωση, πλήρες προφίλ για 100.000 Γερμανούς πολίτες προσφερόταν για 500.000 ευρώ.

Cropped hands image in criminal anonymous male approaching credit card of personal information database for codding encryption scam program in privacy system at night at blue neon light room. Surmise. iStock

Τα δεδομένα αυτά συνδυάζονται με πληροφορίες από τα κοινωνικά δίκτυα, επιτρέποντας στους δράστες να προσαρμόζουν την προσέγγισή τους, ανάλογα με το προφίλ του στόχου. Έτσι, η απάτη γίνεται προσωποποιημένη.

Από τις απλές τηλεφωνικές κλήσεις του παρελθόντος, οι απάτες έχουν εξελιχθεί σε ένα πλήρως ψηφιοποιημένο σύστημα που αξιοποιεί VoIP και πλαστά websites. Πλέον, όμως, υπάρχει και η τεχνητή νοημοσύνη. Στο τηλέφωνο μπορεί να ακούς την κλωνοποιημένη φωνή της μητέρας σου, στο μήνυμα που θα λάβεις μπορείς να δεις ένα deepfake βίντεο, ενώ με μια αυτόματη μετάφραση, οι απατεώνες μπορούν να προσεγγίζουν θύματα σε διαφορετικές χώρες και γλώσσες με πρωτοφανή ευκολία.

Σε χώρες όπου έχουν εφαρμοστεί τεχνολογίες και νομοθεσία κατά του spoofing, όπως στη Ρωσία, οι δράστες στρέφονται σε SIM boxes — συσκευές που τους επιτρέπουν να πραγματοποιούν κλήσεις από το εξωτερικό εμφανίζοντας έναν τοπικό αριθμό. Η παράκαμψη συστημάτων επιβεβαίωσης είναι επίσης εύκολη. Στη Νιγηρία, για παράδειγμα, απατεώνες φέρεται να χρησιμοποιούν εφαρμογές όπως το TextNow, που παρέχουν διεθνείς αριθμούς, τους οποίους αξιοποιούν για να επικοινωνούν με πιθανά θύματα και να επαληθεύουν λογαριασμούς σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή πλατφόρμες γνωριμιών.

ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ: Η ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗ

Παρά την τεχνολογική της βάση, η επιτυχία της δεν είναι τεχνική αλλά ψυχολογική. Τα πιο διαδεδομένα σενάρια περιλαμβάνουν επενδυτικές απάτες, ρομαντικές σχέσεις και απάτες που προσποιούνται μια ταυτότητα, όπου οι δράστες παριστάνουν τράπεζες, δημόσιες υπηρεσίες ή συγγενικά πρόσωπα.

Όλα τα παραπάνω βασίζονται στη δημιουργία εμπιστοσύνης ή στην καλλιέργεια φόβου και πίεσης. Ο στόχος δεν είναι να παραβιαστεί ένα σύστημα, αλλά να πειστεί ο ίδιος ο άνθρωπος να παραδώσει τα στοιχεία ή την πρόσβαση.

Το μήνυμα ή το τηλεφώνημα δεν είναι τυχαίο. Είναι σχεδιασμένο ώστε να δημιουργεί αίσθηση επείγοντος ή εμπιστοσύνης: ένας «υπάλληλος τράπεζας», ένας «αστυνομικός», ένας «επενδυτικός σύμβουλος» ή ακόμη και ένα υποτιθέμενο συγγενικό πρόσωπο. 

Σε αυτή την οικονομία, το βασικό κεφάλαιο δεν είναι ούτε η τεχνολογία ούτε τα δεδομένα, αλλά η ανθρώπινη εμπιστοσύνη.

Πηγή: news247.gr