Σε εξέλιξη βρίσκονται οι έρευνες για επιζώντες, αλλά και για τα αίτια του σιδηροδρομικού δυστυχήματος που σημειώθηκε χθες, Τετάρτη 28 Οκτωβρίου, στην Ούρδα, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν 74 άνθρωποι – σύμφωνα με τον πιο πρόσφατο απολογισμό.

Ο προηγούμενος απολογισμός ήταν 69 νεκροί, ωστόσο νεότερα στοιχεία που δημοσίευσε η Επιτροπή Διερεύνησης Σιδηροδρομικών Δυστυχημάτων του υπουργείου Μεταφορών της Ισπανίας κάνουν λόγο για συνολικά 74 ανθρώπους που έχασαν τη ζωή τους στην πολύνεκρη σύγκρουση.

Σημειώνεται πως στο χθεσινό δυστύχημα, τρένο της κρατικής εταιρείας Renfe, με σχεδόν 400 επιβάτες, που κατευθυνόταν προς τη Σεβίλλη, προσέκρουσε στο πίσω μέρος τρένου της ιδιωτικής Iryo το οποίο ήταν ακινητοποιημένο και είχε 152 επιβαίνοντες.

Από τη σύγκρουση τραυματίστηκαν 100 άτομα, εκ των οποίων τα 57 εξακολουθούν να νοσηλεύονται. Δεκαπέντε εκ των νοσηλευόμενων βρίσκονται σε κρίσιμη κατάσταση.

Έρευνες για επιζώντες

O πρωθυπουργός της Ισπανίας Πέδρο Σάντσεθ ζήτησε σήμερα (29/10) «να διαλευκανθούν» τα αίτια του σιδηροδρομικού δυστυχήματος, καθώς επίσης και «την αποζημίωση, τουλάχιστον σε υλικό επίπεδο» για «τις οικογένειες των θυμάτων αυτής της φρικτής τραγωδίας».

Στο μεταξύ διασώστες συνεχίζουν να αναζητούν τυχόν επιζώντες στα συντρίμμια των δύο τρένων που συγκρούστηκαν.

«Ομάδες διασωστών εργάζονται με πολλή προσοχή διότι ακόμη δεν μπορούμε να πούμε με βεβαιότητα ότι δεν υπάρχουν άλλα θύματα εγκλωβισμένα στα συντρίμμια», δήλωσε η Έστερ Παντίγια εκπρόσωπος της κυβέρνησης της περιφέρειας Καστίλλη-Λα Μάντσα μιλώντας στον τηλεοπτικό σταθμό TVE.

Στην επιχείρηση έρευνας και διάσωσης συμμετέχουν, σύμφωνα με το ισπανικό υπουργείο Εσωτερικών, περισσότεροι από 800 στρατιωτικοί και αστυνομικοί, πάνω από 200 οχήματα, τρία ελικόπτερα, ένα κινητό κέντρο διοίκησης, drones, και σκύλοι έρευνας.

Την ίδια στιγμή, έρευνα για να διευκρινιστούν τα αίτια της τραγωδίας βρίσκεται επίσης σε εξέλιξη.

Δικαστής του Τολέδο απαγόρευσε την πρόσβαση στον τόπο του δυστυχήματος σε οποιονδήποτε δεν συμμετέχει στις επιχειρήσεις διάσωσης ή στη δικαστική έρευνα, ορίζοντας ζώνη αποκλεισμού 2 χιλιομέτρων και προς τις δύο κατευθύνσεις κατά μήκος της σιδηροδρομικής γραμμής υψηλής ταχύτητας Μαδρίτης-Σεβίλλης.

Η απεργία των μηχανοδηγών και η αντιπολίτευση

Στο μεταξύ οι μηχανοδηγοί στην Ισπανία πραγματοποίησαν την προγραμματισμένη για σήμερα απεργία τους με αίτημα περισσότερες επενδύσεις για την ασφάλεια των σιδηροδρόμων στη χώρα.

«Θέλουμε να επιδείξουμε προσοχή μέχρι να κατανοήσουμε λεπτομερώς τι ακριβώς συνέβη, ώστε να μην προχωρήσουμε σε εικασίες», ανέφερε σε ανακοίνωσή του το συνδικάτο των μηχανοδηγών.

Οι μηχανοδηγοί πιέζουν για διαρθρωτικές αλλαγές στην ασφάλεια των σιδηροδρόμων -οι οποίοι εδώ και αρκετό καιρό παρουσιάζουν προβλήματα ως προς τις υποδομές – τόνισε η SEMAF, προσθέτοντας ότι εξετάζει το ενδεχόμενο ανάληψης περαιτέρω δράσεων.

Από την πλευρά του ο Αλμπέρτο Νούνιες Φεϊχό, επικεφαλής του αντιπολιτευόμενου Λαϊκού Κόμματος, πρόκειται να επισκεφθεί την Ούρδα.

Ωστόσο, ο Σαντιάγο Αμπασκάλ, ηγέτης του ακροδεξιού κόμματος Vox, αρνήθηκε να συμμετάσχει σε αυτό που το κόμμα του περιέγραψε ως προσπάθεια «χρήσης του πένθους για να κατευνάσουν την κριτική» σχετικά με τις σιδηροδρομικές υποδομές της χώρας.

Ξένοι πολίτες και πρώην Ισπανίδα υπουργός στα τρένα

Το υπουργείο Εξωτερικών της Ισπανίας ανακοίνωσε ότι 42 ξένοι πολίτες από επτά χώρες επέβαιναν στα δύο τρένα και, σύμφωνα με τις μέχρι τώρα πληροφορίες, τουλάχιστον ένας σκοτώθηκε και επτά τραυματίστηκαν.

Οι γαλλικές αρχές επεσήμαναν ότι δεν έχουν νέα από «πολλούς» Γάλλους πολίτες.

«Οι ομάδες του υπουργείου Ευρώπης και Εξωτερικών και η πρεσβεία μας στην Ισπανία έχουν κινητοποιηθεί και παρακολουθούν προσεκτικά την κατάσταση, σε στενή συνεργασία με τις τοπικές αρχές. Σε αυτό το στάδιο εξακολουθούμε να προσπαθούμε να έρθουμε σε επαφή με πολλούς πολίτες μας και βρισκόμαστε σε επικοινωνία με τις οικογένειές τους», ανακοίνωσε το υπουργείο Εξωτερικών της Γαλλίας

Το γαλλικό τηλεοπτικό δίκτυο BFM TV μετέδωσε ότι αγνοείται η τύχη δύο Γάλλων.

Μεταξύ των αγνοουμένων περιλαμβάνεται και πρώην υπουργός της Ισπανίας.

Η Ισπανική Συνομοσπονδία Επιχειρηματικών Οργανώσεων (CEOE) ανακοίνωσε μέσω της πλατφόρμας X ότι η Φάτιμα Μπάνιεθ, η οποία προεδρεύει του ιδρύματος του οργανισμού, επέβαινε σε ένα από τα τρένα που ενεπλάκησαν στη σύγκρουση.

Η Μπάνιεθ διετέλεσε υπουργός μεταξύ 2011 και 2018.

Τι γνωρίζουμε μέχρι τώρα για τα αίτια του δυστυχήματος

Το δυστύχημα σημειώθηκε στις 08:53 (τοπική ώρα) μεταξύ των δήμων Μόρα και Οργκάθ, περίπου 140 χιλιόμετρα νότια της Μαδρίτης, σύμφωνα με τα στοιχεία που έδωσε η ισπανική κυβέρνηση.

Το τρένο της ιδιωτικής εταιρείας Iryo φαίνεται πως ήταν ακινητοποιημένο, όταν ο συρμός της κρατικής Renfe προσέκρουσε στο πίσω μέρος του με μεγάλη ταχύτητα. Η Iryo ανέφερε ότι το τρένο της «δέθηκε χτύπημα από πίσω» από συρμό της Renfe «για αίτια που παραμένουν άγνωστα».

Η πρόσκρουση ήταν τόσο σφοδρή που προκάλεσε την εκτροπή και την πτώση ορισμένων βαγονιών σε παρακείμενο ανάχωμα.

Ο υπουργός Μεταφορών, Όσκαρ Πουέντε, δήλωσε ότι μια τεχνική βλάβη σε ηλεκτρονικό υπολογιστή γύρω στις 08:30 το πρωί της Τετάρτης προκάλεσε την ακινητοποίηση έξι εν λειτουργία συρμών, συμπεριλαμβανομένων των δύο που στη συνέχεια συγκρούστηκαν.

«Σε περίπτωση συστημικής βλάβης, τον έλεγχο αναλαμβάνει το κέντρο ελέγχου», σημείωσε, προσθέτοντας ότι το κέντρο ελέγχου ήταν εκείνο που αποφάσισε να επιτρέψει στα τρένα να ξεκινήσουν εκ νέου, χωρίς κανέναν περιορισμό ταχύτητας.

Η απόφαση αυτή, σύμφωνα με τον κ. Πουέντε, ελήφθη «υπό ανεξήγητες συνθήκες». Ως αποτέλεσμα, το τρένο της Renfe προσέκρουσε στο τρένο της Iryo, το οποίο βρισκόταν ακινητοποιημένο στις ράγες σε μικρή απόσταση μπροστά του.

Ήξεραν για τη βλάβη και επέτρεψαν στο τρένο να κινηθεί με την ίδια ταχύτητα

Ηχητικά ντοκουμέντα που εξασφάλισαν τα ισπανικά μέσα ενημέρωσης, τα οποία περιλαμβάνουν συνομιλίες μεταξύ των ελεγκτών κυκλοφορίας της εταιρείας σιδηροδρομικών υποδομών Adif στη Μαδρίτη και των μηχανοδηγών, φαίνεται να αποκαλύπτουν ότι δόθηκε άδεια εκκίνησης σε ένα τρένο υψηλής ταχύτητας στις 08:36, παρά το γεγονός ότι ένας άλλος συρμός είχε ακινητοποιηθεί περίπου 25 χιλιόμετρα πιο μπροστά.

Σε μία από τις ηχογραφήσεις, ο ελεγκτής ακούγεται να δίνει οδηγία στον μηχανοδηγό της Renfe να αποσυνδέσει και να επανασυνδέσει τον μηχανισμό LZB (Lateral Signalling Block, σύστημα Πλευρικής Σηματοδότησης) – το σύστημα που επιβλέπει την ταχύτητα των τρένων – και στη συνέχεια να συνεχίσει το ταξίδι του «με κανονική ταχύτητα».

Βάσει των προβλεπόμενων πρωτοκόλλων, ο μηχανοδηγός όφειλε να κινηθεί με μέγιστη ταχύτητα έως 40 χλμ/ώρα βάσει της ορατότητάς του και όχι με κανονική ταχύτητα σε μια γραμμή σχεδιασμένη για ταχύτητες έως και 200 χλμ/ώρα.

Σε δεύτερο ηχητικό απόσπασμα μεταξύ του μηχανοδηγού του προπορευόμενου τρένου της Iryo και του κέντρου ελέγχου, ο μηχανοδηγός αναφέρει ότι το τρένο «είναι ακινητοποιημένο μπροστά από το σήμα εισόδου στην Ούρδα». Μετά από σύντομη συνομιλία, ο ελεγκτής του κέντρου ελέγχου έδωσε εντολή στον μηχανοδηγό να «συνεχίσει το ταξίδι» κανονικά.

Στη συνέχεια, σύμφωνα με μεταγενέστερη ηχογράφηση, ο μηχανοδηγός της Iryo επικοινωνεί εκ νέου με το κέντρο ελέγχου δηλώνοντας ότι αδυνατεί να εκκινήσει το τρένο. «Το τρένο δεν μου επιτρέπει να ελέγξω το σύστημα (ασφαλείας). Γι’ αυτό παραμένω ακινητοποιημένος μπροστά από το σήμα εισόδου», αναφέρει.

Η τελευταία αυτή ηχογράφηση υποδηλώνει ότι το κέντρο ελέγχου είχε ενημερωθεί για το γεγονός ότι το τρένο της Iryo παρέμενε ακινητοποιημένο, την ώρα που το τρένο της Renfe πλησίαζε στο σημείο.

Τριήμερο εθνικό πένθος κηρύχθηκε από την Πέμπτη

Στο μεταξύ, ο Ισπανός πρωθυπουργός κήρυξε τριήμερο εθνικό πένθος μετά τη σιδηροδρομική τραγωδία.

Όπως ανακοίνωσε, το πένθος θα διαρκέσει από τις 29 έως και τις 31 Οκτωβρίου, σε ένδειξη σεβασμού προς τα θύματα και τις οικογένειές τους.

Σημειώνεται πως αυτή είναι η δεύτερη τραγωδία με τρένο υψηλής ταχύτητας που σημειώνεται στην Ισπανία το 2026.

Θυμίζεται πως τον Ιανουάριο, συρμός υψηλής ταχύτητας εκτροχιάστηκε στη νότια Ισπανία, με τα πίσω βαγόνια του να πέφτουν πορεία διερχόμενου τρένου της κρατικής Renfe, στοιχίζοντας τη ζωή σε 46 ανθρώπους.

Άλλα δύο πτώματα εντοπίστηκαν σήμερα το απόγευμα στο σημείο όπου συγκρούστηκαν στις αρχές της εβδομάδας δύο υπερταχείες, στην Ανδαλουσία της Ισπανίας, ανακοίνωσαν τα σωστικά συνεργεία, με αποτέλεσμα ο αριθμός των νεκρών της σιδηροδρομικής τραγωδίας να ανέρχεται πλέον σε 45.

«Θεωρητικά, πρόκειται για τους δύο (νεκρούς) που δεν είχαν βρεθεί ακόμη», εξήγησε ένας εκπρόσωπος στο Γαλλικό Πρακτορείο.

Τα θύματα εντοπίστηκαν σε ένα βαγόνι του τρένου Άλβια, της εταιρείας Renfe, το οποίο ανατράπηκε όταν το χτύπησε άλλο τρένο, ιδιωτικής εταιρείας, που ερχόταν από την αντίθετη κατεύθυνση.

Τις πρώτες ώρες μετά το δυστύχημα η αστυνομία έκανε λόγο για 45 «αγνοούμενους», αφήνοντας να εννοηθεί ότι οι άνθρωποι αυτοί ήταν νεκροί, ωστόσο ο εντοπισμός όλων των πτωμάτων καθυστέρησε για αρκετές ημέρες.

Συνδικάτο των Ισπανών μηχανοδηγών είχε προειδοποιήσει τον περασμένο Αύγουστο με επιστολή του τη σιδηροδρομική εταιρεία ADIF για σοβαρή φθορά σε σιδηρογραμμές που χρησιμοποιούν οι αμαξοστοιχίες υψηλής ταχύτητας, περιλαμβανομένης αυτής στην οποία συγκρούσtηκαν την Κυριακή τα δύο τρένα με αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους τουλάχιστον 39 άνθρωποι, σύμφωνα με αντίγραφο της επιστολής που είδε το Reuters.

Λακκούβες, εξογκώματα και ανισορροπίες στις γραμμές ηλεκτροδότησης πάνω από τις αμαξοστοιχίες προκαλούν συχνές βλάβες και ζημιές στα τρένα, αναφέρεται στην επιστολή που δημοσιοποιήθηκε μέσω του X και επιβεβαιώθηκε στο Reuters από ένα μέλος του συνδικάτου SEMAF, ενώ προστίθεται ότι μηχανοδηγοί ενημέρωναν «καθημερινά» την εταιρεία για τις ανησυχίες τους, χωρίς ωστόσο να αναληφθεί κάποια δράση.

Προειδοποιήσεις για τουλάχιστον οκτώ περιστατικά τεχνικού ζητήματος

Από την πλευρά της η ισπανική El Pais μεταδίδει πως ο διαχειριστής του σιδηροδρομικού δικτύου της Ισπανίας Adif είχε προειδοποιήσει τους τελευταίους μήνες, για τουλάχιστον οκτώ περιστατικά τεχνικού ζητήματος που σημειώθηκαν στο τμήμα της γραμμής υψηλής ταχύτητας όπου την Κυριακή συνέβη το τραγικό δυστύχημα με τη σύγκρουση των δύο τρένων στην Ανδαλουσία.

Τα περισσότερα από αυτά τα προβλήματα σχετίζονταν με τη σηματοδότηση του τμήματος, αν και υπήρξαν και άλλα που αφορούσαν τη γραμμή ηλεκτροδότησης καθώς και τις υποδομές. Μάλιστα, τα περιστατικά στη γραμμή Adamuz–Villanueva de Cordoba έφτασαν στη Γερουσία το περασμένο καλοκαίρι, ύστερα από ερώτηση του Λαϊκού Κόμματος (PP). Τότε η κυβέρνηση αναγνώρισε ότι είχαν αντιμετωπιστεί δύο «τεχνικά περιστατικά που επηρέασαν τα συστήματα σηματοδότησης».

Στην ερώτηση του PP δινόταν έμφαση σε «πιθανές αστοχίες ασφαλείας», με την πρώτη να εντοπίζεται στη γέφυρα El Valle, «λόγω των υψηλών θερμοκρασιών και των δονήσεων από τη σιδηροδρομική κυκλοφορία». Η κυβέρνηση, μέσω του Υπουργείου Μεταφορών, ανέφερε ότι «οι αρμοί διαστολής της γέφυρας ήρθαν σε επαφή με τη σιδηροτροχιά». Το περιστατικό επιλύθηκε από το εξειδικευμένο συνεργείο αλλαγών τροχιάς, κατά τη διάρκεια του προβλεπόμενου χρόνου συντήρησης.

Το δεύτερο περιστατικό που συζητήθηκε στη Γερουσία εντοπίστηκε σε μια κάρτα ρελέ, την οποία η κυβέρνηση αναγνώρισε ως «θεμελιώδες στοιχείο για τη σωστή λειτουργία του συστήματος εντοπισμού». Όπως απαντήθηκε στο PP, η κάρτα «αντικαταστάθηκε με καινούργια, αποκαθιστώντας έτσι τη λειτουργικότητα του συστήματος». Το Υπουργείο Μεταφορών υποστήριξε ότι «οι συνθήκες ασφαλείας της κυκλοφορίας ήταν ανά πάσα στιγμή εγγυημένες».

Η κυβέρνηση επέμεινε στο επιχείρημα της συντήρησης των υποδομών, εξηγώντας ότι στη γραμμή Adamuz–Villanueva de Cordoba δραστηριοποιούνται τέσσερις πάροχοι υπηρεσιών συντήρησης. Ο πρώτος είναι υπεύθυνος για τις υποδομές και τη γραμμή, ο δεύτερος για τις εγκαταστάσεις ηλεκτροδότησης, ο τρίτος για τα συστήματα ασφαλείας και ο τέταρτος για τον έλεγχο της βλάστησης γύρω από τις υποδομές.

Ο υπουργός Μεταφορών, Όσκαρ Πουέντε, προειδοποίησε χθες το βράδυ για τις «παράξενες συνθήκες» υπό τις οποίες σημειώθηκε το σοβαρό δυστύχημα. Ο εκτροχιασμός του τρένου της Iryo συνέβη σε ευθύ τμήμα της γραμμής, το συρμό είχε λιγότερα από τρία χρόνια κυκλοφορίας, ενώ η γραμμή Μαδρίτη–Σεβίλλη, στην οποία βρίσκεται το σημείο του Adamuz, έχει ανακαινιστεί με επένδυση 700 εκατομμυρίων ευρώ.

Στο πλαίσιο των έργων, η Adif ανακαίνισε εννέα γέφυρες που διασχίζουν τη Σιέρα Μορένα. Οι εργασίες αυτές ολοκληρώθηκαν τον Οκτώβριο του 2023. Επιπλέον, τα συστήματα σηματοδότησης και ασφαλείας αναβαθμίστηκαν έως τον Μάιο του 2024. Μία από τις πιο σημαντικές παρεμβάσεις αφορούσε τον εκσυγχρονισμό 63 αλλαγών τροχιάς στον διάδρομο Μαδρίτη–Ανδαλουσία. Μάλιστα, η Adif ενημέρωσε χθες ότι η τραγωδία σημειώθηκε σε μία από τις δύο αλλαγές τροχιάς του Adamuz. Ο Πουέντε απέφυγε να κάνει εικασίες για τα πιθανά αίτια του εκτροχιασμού του τρένου της Iryo.

Συνεχή τα προβλήματα στη σηματοδότηση

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, κατά τον τελευταίο χρόνο, η Adif έχει αναφέρει στα κοινωνικά της δίκτυα τουλάχιστον οκτώ περιστατικά στο Adamuz. Στις 14 Απριλίου του περασμένου έτους, ο λογαριασμός Infoadif —ο επίσημος λογαριασμός του διαχειριστή του σιδηροδρομικού δικτύου— ανέφερε στο X: «Τα τρένα υψηλής ταχύτητας που κινούνται μεταξύ Μαδρίτης και Ανδαλουσίας καταγράφουν καθυστερήσεις λόγω προβλήματος στη γραμμή ηλεκτροδότησης μεταξύ Adamuz και Alcolea. Γίνονται εργασίες για την ταχύτερη δυνατή αποκατάσταση».

Στις 22 Μαΐου ανέφερε: «Ένα περιστατικό που επηρεάζει τη σηματοδότηση μεταξύ Adamuz και Villanueva de Cordoba προκαλεί καθυστερήσεις στα τρένα υψηλής ταχύτητας της διαδρομής Μαδρίτη–Ανδαλουσία».

Τα προβλήματα στη σηματοδότηση υπήρξαν επαναλαμβανόμενα. «Τα τρένα υψηλής ταχύτητας που κινούνται μεταξύ Μαδρίτης και Ανδαλουσίας καταγράφουν καθυστερήσεις λόγω περιστατικού στα συστήματα σηματοδότησης μεταξύ Adamuz και Villanueva de Cordoba», ανέφερε η Adif στις 5 Ιουνίου. Ήταν ακριβώς αυτό το περιστατικό (που στην πραγματικότητα αφορούσε δύο διαφορετικά προβλήματα) που οδήγησε στην ερώτηση του PP στη Γερουσία. Την 1η Σεπτεμβρίου σημειώθηκε ακόμη ένα περιστατικό στη σηματοδότηση.

Στις 26 Οκτωβρίου, από την πλευρά της, η Adif ενημέρωσε για «ένα περιστατικό στις υποδομές στο Adamuz (Κανονικό Εύρος), στη γραμμή υψηλής ταχύτητας Μαδρίτη–Σεβίλλη», το οποίο προκάλεσε καθυστερήσεις στα τρένα που κινούνταν μεταξύ Villanueva de Cordoba και Adamuz. Στις 23 Δεκεμβρίου αναφέρθηκε άλλο ένα πρόβλημα «λόγω βλάβης σε μία από τις αλλαγές τροχιάς μεταξύ Adamuz και Κόρδοβας».

Ο άξονας Μαδρίτη–Σεβίλλη είναι ο παλαιότερος του δικτύου σιδηροδρόμων υψηλής ταχύτητας, καθώς τέθηκε σε λειτουργία το 1992 με έξι ημερήσια δρομολόγια AVE της Renfe. Η κυκλοφορία αυτή έχει πολλαπλασιαστεί με την είσοδο ανταγωνιστών της δημόσιας εταιρείας, μετά την απελευθέρωση της αγοράς το 2019.

Τουλάχιστον 39 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους και 73 τραυματίστηκαν, οι 15 σοβαρά, σε σιδηροδρομικό δυστύχημα που σημειώθηκε αργά το απόγευμα της Κυριακής στη νότια Ισπανία, όταν δύο τρένα υψηλής ταχύτητας συγκρούστηκαν κοντά στην πόλη Ανταμούθ, στην επαρχία της Κόρδοβα.

Ο υπουργός Μεταφορών Óσκαρ Πουέντε χαρακτήρισε «εξαιρετικά παράξενο» το σιδηροδρομικό δυστύχημα.

Νωρίτερα προειδοποίησε μέσω X ότι «η σύγκρουση ήταν τρομερή» και υπάρχει κίνδυνος ο απολογισμός να γίνει ακόμη βαρύτερος, με δεδομένες τις «πολύ ανησυχητικές πληροφορίες» για το δυστύχημα. Διευκρίνισε πως 30 από τους τραυματίες που διακομίστηκαν σε νοσοκομεία βρίσκονται σε πολύ σοβαρή κατάσταση.

Αναφερόμενος στα πιθανά αίτια του δυστυχήματος, ο Ισπανός υπουργός τόνισε επανειλημμένα ότι παραμένουν άγνωστα και ότι τη διαλεύκανσή τους θα αναλάβει η επιτροπή διερεύνησης σιδηροδρομικών ατυχημάτων. Παράλληλα, εξέφρασε την έκπληξή του για τις συνθήκες υπό τις οποίες σημειώθηκε η τραγωδία, επισημαίνοντας ότι το τρένο της Iryo ήταν «σχεδόν καινούργιο», ηλικίας μόλις τεσσάρων ετών.

Επιπλέον, σημείωσε ότι η συγκεκριμένη σιδηροδρομική γραμμή είχε ανακαινιστεί πλήρως τον Μάιο του 2025, στο πλαίσιο επένδυσης ύψους 700 εκατομμυρίων ευρώ, ενώ το σημείο του δυστυχήματος βρίσκεται σε ευθύγραμμο τμήμα της γραμμής.

«Πρόκειται για ένα εξαιρετικά παράξενο δυστύχημα· όλοι οι τεχνικοί και οι ειδικοί είναι αποσβολωμένοι», δήλωσε χαρακτηριστικά. Σύμφωνα με τον ίδιο, η έρευνα εκτιμάται ότι θα διαρκέσει τουλάχιστον έναν μήνα, λόγω της πολυπλοκότητας της υπόθεσης. «Η επιτροπή είναι ανεξάρτητη και θα ρίξει φως στα αίτια, ώστε να κατανοήσουμε τι ακριβώς συνέβη», κατέληξε.

Πλάνα που μετέδωσε η ισπανική δημόσια τηλεόραση δείχνουν τα δυο τρένα και γύρω τους πλήθος ανθρώπων και ασθενοφόρων, καθώς σωστικά συνεργεία πάλευαν να βοηθήσουν τα δεκάδες θύματα.

Σύμφωνα με τον Πουέντε, «τα τελευταία βαγόνια» συρμού της εταιρείας Iryo, που είχε αναχωρήσει από τη Μάλαγα, στην Ανδαλουσία (νότια), με προορισμό τη Μαδρίτη, «εκτροχιάστηκαν» κοντά στην Αδαμούθ, κάπου 200 χιλιόμετρα βόρεια από τη Μάλαγα, με αποτέλεσμα να πέσει πάνω τους άλλος συρμός, της εταιρείας Renfe, κινούμενος προς την αντίθετη κατεύθυνση, σε κοντινές σιδηροτροχιές, προς την κατεύθυνση της Ουέλβα.

Η σφοδρότητα της σύγκρουσης των δυο τρένων, με εκατοντάδες επιβάτες, ήταν τέτοια που «τα δυο πρώτα βαγόνια του τρένου της Renfe εκτροχιάστηκαν», ανέφερε  νωρίτερα ο Πουέντε, τονίζοντας πως «η προτεραιότητα» αυτή τη στιγμή είναι «να διασωθούν θύματα».

Σύμφωνα με νεότερες πληροφορίες οι νεκροί αυξάνονται συνεχώς και πλέον έχουν φτάσει τους 39. Οι αρχές της Ανδαλουσίας αναφέρθηκαν σε τουλάχιστον 73 τραυματίες, έξι από τους οποίους βρίσκονταν σε πολύ σοβαρή κατάσταση, κάνοντας λόγο για «νύχτα (που αναγγέλλεται) πολύ δύσκολη».

Οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης μετέβησαν στον τόπο του δυστυχήματος για απεγκλωβίσουν τους επιβάτες που είχαν παγιδευτεί.  Στα τρένα επέβαιναν συνολικά 317 άνθρωποι.

Σάντσεθ: Νύχτα βαθιάς οδύνης»

Ο ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ έκανε λόγο για «νύχτα βαθιάς οδύνης» μετά «το τραγικό σιδηροδρομικό δυστύχημα». «Καμιά λέξη δεν μπορεί να απαλύνει τόσο μεγάλη δυστυχία, αλλά θέλω να ξέρετε πως όλη η χώρα στέκει στο πλευρό σας αυτή την τόσο δύσκολη στιγμή», ανέφερε ο πρωθυπουργός, εκφράζοντας τα «πιο ειλικρινή συλλυπητήρια στις οικογένειες και στους αγαπημένους των θυμάτων».

Μαρτυρίες επιβατών μιλούν για μια σφοδρή σύγκρουση «που έμοιαζε με σεισμό». Πολλοί από τους επιβάτες αναγκάστηκαν να ανέβουν στην οροφή ενός από τα βαγόνια για να μπορέσουν να βγουν ενώ άλλοι έσπασαν τα παράθυρα με τα σφυριά έκτακτης ανάγκης.

«Θα πίστευες πως ζεις ταινία τρόμου», είπε επιβάτης, ο Λούκας Μεριάκο, που επέβαινε στον συρμό της Iryo, στο δίκτυο La Sexta.

«Έγινε πολύ σφοδρή σύγκρουση στο πίσω μέρος και νόμιζα πως όλο το τρένο θα διαλυόταν (…) Πολλοί άνθρωποι τραυματίστηκαν από θραύσματα γυαλιών», είπε.

Ήταν σαν «σεισμός» να χτύπησε το τρένο, ανέφερε από την πλευρά του δημοσιογράφος της δημόσιας ραδιοφωνίας RNE που επέβαινε στο ένα από τα τρένα στη δημόσια τηλεόραση TVE.

Επιβάτες του βαγονιού όπου βρισκόταν πήραν τα σφυράκια έκτακτης ανάγκης για να σπάσουν τα παράθυρα και να αρχίσουν να βγαίνουν από τον συρμό, αφηγήθηκε ακόμη.

Σύμφωνα με ισπανικά ΜΜΕ, πάνω από 300 άνθρωποι επέβαιναν στον συρμό της Iryo και πάνω από 100 στον άλλο, που ανήκε στην εθνική σιδηροδρομική εταιρεία της Ισπανίας Renfe.

Στον μεγάλο μαδριλένικο σταθμό Ατότσα, «αναπτύχθηκαν ομάδες (ψυχολογικής) υποστήριξης για να συνοδεύσουν τις οικογένειες» των θυμάτων, ανέφερε η πρόεδρος της περιφέρειας της Μαδρίτης Ισαβέλ Ντίας Αγιούσο.

Εξαιτίας του δυστυχήματος «η κυκλοφορία των συρμών υψηλής ταχύτητας μεταξύ Μαδρίτης και Κόρδοβας, Σεβίλης, Μάλαγας και Ουέλβας (σ.σ. πόλεις της νότιας Ισπανίας) διακόπτεται τουλάχιστον τη νύχτα» της Κυριακής προς Δευτέρα, ανέφερε μέσω X ο διαχειριστής του ισπανικού σιδηροδρομικού δικτύου (Adif).

«Το μέταλλο (των βαγονιών) έχει παραμορφωθεί, με κόσμο στο εσωτερικό», εξήγησε ο Φρανθίσκο Κάρμονα, επικεφαλής της πυροσβεστικής στην Κόρδοβα, στη δημόσια τηλεόραση TVE. «Τα πάντα έχουν καταστραφεί εντελώς».

«Χρειάστηκε να μετακινήσουμε πτώμα για να μπορέσουμε να φθάσουμε σε επιζήσαντες», πρόσθεσε.

Μακρόν: Σκεφτόμαστε τα θύματα

Ο Εμανουέλ Μακρόν ανέφερε πως «σκέφτεται» τα θύματα του σιδηροδρομικού δυστυχήματος που καταγράφτηκε χθες Κυριακή στην Ανδαλουσία, αναφερόμενος σε «τραγωδία» κι υποσχόμενος υποστήριξη της Γαλλίας στην Ισπανία.

«Σιδηροδρομική τραγωδία πλήττει την Ανδαλουσία. Σκεφτόμαστε τα θύματα, τις οικογένειές τους και όλο τον ισπανικό λαό. Η Γαλλία θα σταθεί στο πλευρό σας», ανέφερε ο πρόεδρος της Γαλλίας μέσω X—στα ισπανικά και στα γαλλικά—τη νύχτα της Κυριακής προς Δευτέρα.

Στην Ισπανία δεν έχουν ακόμη επουλωθεί οι πληγές άλλης πρόσφατης τραγωδίας, των φονικών πλημμυρών που έπληξαν την 29η Οκτωβρίου 2024 κυρίως τη Βαλένθια, αφήνοντας πίσω πάνω από 230 νεκρούς.

Από το μεσημέρι της Κυριακής μπροστά από στη Βουλή των Σέρβων στο Βελιγράδι η Ντίανα Χρκα, μητέρα ενός εκ των θυμάτων της πολύνεκρης κατάρρευσης τσιμεντένιας στέγης σε σιδηροδρομικό σταθμό της πόλης Νόβι Σαντ, ξεκίνησε απεργία πείνας ζητώντας να αποδοθούν ευθύνες για τον θάνατο του 27χρονου γιου της Στέφαν και των υπολοίπων 15 θυμάτων. 

Την απόφασή της ανακοίνωσε το Σάββατο, κατά τη μεγαλειώδη συγκέντρωση που πραγματοποιήθηκε ανήμερα της θλιβερής επετείου. «Πρέπει να μάθω ποιος σκότωσε το παιδί μου, ποιος σκότωσε 16 ανθρώπους. Κάποιος πρέπει να λογοδοτήσει γι' αυτό», είπε η Ντίανα Χρκα ανακοινώνοντας την έναρξη απεργίας πείνας.

«Αν θέλετε να με σκοτώσετε, σκοτώστε με, αλλά δεν θα μετακινηθώ από εδώ. Αν μου συμβεί κάτι, ξέρετε τι θα συμβεί», είπε η μητέρα στους αστυνομικούς, οι οποίοι θέλησαν να την απομακρύνουν από το σημείο και προκάλεσαν την οργή του πλήθους. Στην Σερβία δεν υπάρχει κάποια ειδική νομοθεσία που να της απαγορεύει την πραγματοποίηση τέτοιας διαμαρτυρίας σε αυτό το σημείο του Βελιγραδίου.

Οι υποστηρικτές του προέδρου Αλεξάνταρ Βούτσιτς συγκρούστηκαν, ένα χρόνο μετά την φονική κατάρρευση, με αντικυβερνητικούς διαδηλωτές οι οποίοι είχαν συγκεντρωθεί το βράδυ της Κυριακής μπροστά από το κτίριο του κοινοβουλίου απαιτώντας την παραίτηση του Βούτσιτς. Ένταση προκλήθηκε όταν υποστηρικτές του Βούτσιτς εκτόξευσαν αντικείμενα και φωτοβολίδες προς το σημείο όπου είχαν συγκεντρωθεί φοιτητές και πολίτες για να συμπαρασταθούν στη Χρκα μπροστά στο κοινοβούλιο. Ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις αναπτύχθηκαν, χωρίς να παρεμβαίνουν.

Ένας χρόνος πέρασε από το σιδηροδρομικό δυστύχημα του Νόβι Σαντ, στο οποίο έχασαν τη ζωή τους 16 άνθρωποι. Έναν χρόνο συνεχόμενα βρίσκεται και ο λαός της Σερβίας στους δρόμους, καταγγέλλοντας πως το δυστύχημα ήρθε μετά από πολυετή κακοδιαχείριση και διαφθορά. 

Με αφορμή τη μαύρη επέτειο, οι φοιτητές που σήκωσαν στις πλάτες τους τον αγώνα και το κύμα αγανάκτησης, θα πραγματοποιήσουν συγκέντρωση στο Νόβι Σαντ για τα τιμήσουν τη μνήμη των θυμάτων. Έχουν σκοπό να πραγματοποιήσουν τη μεγαλύτερη συγκέντρωση μνήμης που έχει γίνει ποτέ, και οι εκτιμήσεις λένε πως θα τα καταφέρουν. 

Χιλιάδες άνθρωποι σκόπευαν να ταξιδέψουν με τρένο από το Βελιγράδι στο Νόβι Σαντ για να συμμετάσχουν στη συγκέντρωση. Την Παρασκευή, ωστόσο, η σιδηροδρομική εταιρεία ανακοίνωσε ότι όλες οι αμαξοστοιχίες μεταξύ των δύο πόλεων διακόπτονται επ’ αόριστον, επικαλούμενη υποτιθέμενη απειλή για βόμβα -μια τακτική που έχει χρησιμοποιηθεί ξανά πριν από άλλες μαζικές διαδηλώσεις τους τελευταίους μήνες.

Παρά τα εμπόδια, η συγκέντρωση του Σαββάτου αναμένεται να προσελκύσει τεράστιο πλήθος και θα μπορούσε να εξελιχθεί σε μία από τις μεγαλύτερες κινητοποιήσεις που έχουν γίνει ποτέ στη Σερβία, μια χώρα με μακρά ιστορία αντικυβερνητικών διαδηλώσεων.

Εμετικός Βούτσιτς: «Τι συμβαίνει στο Νόβι Σαντ; Έχει ματς;»

Εξάλλου, ο Βούτσιτς έχει ήδη «παραδοθεί» για το πόσο τρέμει την κινητοποίηση αυτή, καθώς απείλησε με μαζικές συλλήψεις και προειδοποίησε πως οι δικοί του υποστηρικτές θα κάνουν μέσα στον Νοέμβριο μια μεγαλύτερη συγκέντρωση.

Ο Βούτσις επιχείρησε επίσης να υποβαθμίσει τη σημασία και το αναμενόμενο μέγεθος της εκδήλωσης μνήμης. 

Μάλιστα, όταν δημοσιογράφος τον ρώτησε για τη συγκέντρωση του Σαββάτου, με ύφος γεμάτο ειρωνεία απάντησε: «Τι συμβαίνει στο Νόβι Σαντ; Παίζεται κάποιο ποδοσφαιρικό ματς;».

Πρόσθεσε ακόμη ότι «πολλοί θα απογοητευτούν από τις υπερβολικές προσδοκίες για τη συγκέντρωση», τονίζοντας ότι «δεν θα υπάρξει αλλαγή κυβέρνησης».

Ο Βούτσις -σκόπιμα- αγνοεί πως οι περισσότερες φοιτητικές διαδηλώσεις μέχρι σήμερα ήταν ειρηνικές και πως τα περιστασιακά επεισόδια που σημειώθηκαν κατά καιρούς προκλήθηκαν από υποστηρικτές του. 

Βράζει η οργή

Οι διαδηλωτές αναμένεται σήμερα να συγκεντρωθούν σε πολλά σημεία του Νόβι Σαντ ταυτόχρονα, μια τακτική που, όπως αναφέρει το Euronews, πιστεύεται πως αποσκοπεί στο να δυσκολέψει την αστυνομία να προχωρήσει σε καταστολή και συλλήψεις. 

Η αιτία που πυροδότησε τις πολύμηνες διαδηλώσεις ήταν η φονική κατάρρευση του στέγαστρου του σιδηροδρομικού σταθμού την 1η Νοεμβρίου του περασμένου έτους, η οποία προκάλεσε 16 θανάτους.

Το περιστατικό αποδόθηκε ευρέως σε κρατική αμέλεια, γενικευμένη διαφθορά και αδιαφανείς συμφωνίες με κινεζικές κατασκευαστικές εταιρείες, που συμμετείχαν στις εργασίες ανακαίνισης του σταθμού.

Οι πρώτες κινητοποιήσεις ξεκίνησαν ως σποραδικές διαδηλώσεις με αίτημα λογοδοσία για την τραγωδία στο Νόβι Σαντ. Ωστόσο, εξελίχθηκαν γρήγορα σε πανεθνικό κίνημα, το οποίο έθεσε ευρύτερα αιτήματα, όπως πρόωρες εκλογές, δημοκρατικές μεταρρυθμίσεις και τερματισμό της αστυνομικής βίας, κερδίζοντας ευρεία λαϊκή υποστήριξη.

Αρχικά, ο Βούτσιτς προσπάθησε να εκτονώσει την πίεση θυσιάζοντας τον πρωθυπουργό Μίλος Βούτσεβιτς, ο οποίος παραιτήθηκε τον Ιανουάριο μαζί με την κυβέρνησή του. Αν και ορισμένοι αξιωματούχοι κατηγορήθηκαν για το δυστύχημα, κανείς δεν έχει δικαστεί ή καταδικαστεί μέχρι σήμερα.

Έκτοτε, ο Βούτσιτς έχει περιγράψει τις διαδηλώσεις ως δυτικό σχέδιο ανατροπής του, ενώ έχει στραφεί για στήριξη προς τη Ρωσία του Βλαντίμιρ Πούτιν και την Κίνα, τη στιγμή που συνεχίζει τις πιέσεις εναντίον φιλελεύθερων οργανώσεων στο εσωτερικό.