Εμφάνιση άρθρων βάσει ετικέτας: ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ - ERT Open
Καλή Καθαρά Δευτέρα - Έθιμα από όλη την Ελλάδα!

Καλή Καθαρά Δευτέρα - Έθιμα από όλη την Ελλάδα!

Δευτέρα, 11/03/2019 - 10:30

Καθαρά Δευτέρα σήμερα και τo ραδιόφωνο της  ΕΡΤ Open σας εύχεται "Καλή Καθαρά Δευτέρα και Καλή Σαρακοστή"!

  Λόγω της ημέρας, σήμερα Καθαρά Δευτέρα, έχουν την τιμητική τους ελιές, φασολάδα, ταραμοσαλάτες, καλαμάρια, χταπόδια, παντζάρια και λαγάνες και καιρού επιτρέποντος είναι μία καλή ευκαιρία να… ξεδώσουμε, αφού χιλιάδες κόσμου θα εξορμήσουν σήμερα, για το καθιερωμένο πέταγμα του χαρταετού !

 
Τι γιορτάζουμε:

Η Καθαρά Δευτέρα είναι η πρώτη ημέρα της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, της νηστείας του Πάσχα.
Από τους λαογράφους θεωρείται ο επίλογος των βακχικών εορτών της Αποκριάς, οι οποίες ουσιαστικά αρχίζουν την Τσικνοπέμπτη και τελειώνουν την Καθαρά Δευτέρα.

Σε ορισμένες περιοχές της Ελλάδος την Καθαρά Δευτέρα «καθαρίζουν» ό,τι απόμεινε από τα μη νηστίσιμα φαγητά της αποκριάς.
Σε άλλα μέρη της Ελλάδας, όπως π.χ. στην Ήπειρο, οι νοικοκυρές καθαρίζουν τις κατσαρόλες και όλα τα χάλκινα σκεύη από τα λίπη της αποκριάς με ζεστό σταχτόνερο μέχρι ν’ αστράψουν και βάφουν άσπρα τα πεζοδρόμια.

Το πιάτο της ημέρας περιλαμβάνει νηστίσιμα, ως αποτοξίνωση από το πλούσιο φαγοπότι της Αποκριάς.
Χαλβάς, ταραμάς, ελιές, πίκλες, θαλασσινά, φασολάδα, βρίσκονται στην ημερήσια διάταξη.

Τα νηστίσιμα συνοδεύονται από τη λαγάνα, ένα είδος άρτου χωρίς προζύμι, με ελλειπτικό σχήμα και πεπλατυσμένος για να ψήνεται εύκολα. Η λαγάνα φαίνεται ότι χρησιμοποιήθηκε από τους Ισραηλίτες κατά τη νύχτα της Εξόδου τους από την Αίγυπτο, υπό την καθοδήγηση του Μωυσή. Έκτοτε, επιβαλλόταν από τον Μωσαϊκό Νόμο για όλες τις ημέρες της εορτής του Πάσχα, μέχρι που ο Χριστός στο τελευταίο του Πάσχα ευλόγησε τον ένζυμο άρτο.

Η ιστορία της λαγάνας διατρέχει όλη τη διατροφική παράδοση από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. Ο Αριστοφάνης στις «Εκκλησιάζουσες» λέει «Λαγάνα πέττεται», ενώ ο Οράτιος στα κείμενά του, αναφέρει τη λαγάνα ως «Το γλύκισμα των φτωχών».

Σχετικός με την νηστεία της ημέρας και ο δημοτικός σατυρικός θρήνος:

Τ' ακούτε τι παράγγειλε η Καθαρή Δευτέρα;
Πεθαίν ο Κρέος, πέθανε, ψυχομαχάει ο Τύρος
σηκώνει ο Πράσος την ουρά κι ο Κρέμμυδος τα γένεια
Μπαλώστε τα σακούλια σας, τροχίστε τα λεπίδια
και στον τρανό τον πλάτανο, να μάσουμε στεκούλια.

Ο εορτασμός της Καθαράς Δευτέρας στις εξοχές λέγεται Κούλουμα.
Η ετυμολογία της λέξης έχει λατινική (κολούμνα = κολώνα ή κούμουλους = σωρός, κορυφή) ή αλβανική προέλευση (κόλουμ = καθαρός).

Στο Δήμο Αθηναίων τα Κούλουμα γιορτάζονται στο Λόφο του Φιλοππάπου, όπως και σε πολλούς Δήμους της χώρας, με προσφορά φασολάδας και νηστίσιμων στους δημότες.

Απαραίτητο συμπλήρωμα της Καθαράς Δευτέρας αποτελεί το πέταγμα του χαρταετού, με τα ποικίλα χρώματα και σχέδια, από μικρούς και μεγάλους, πιθανόν για να πετάξουν μακριά κάθε έγνοια του χειμώνα, μια και μπαίνει η άνοιξη και όλα, τουλάχιστον στη φύση, είναι πιο χαρούμενα λόγω της ανθοφορίας και της βελτίωσης του καιρού.

Η έντονη αθυροστομία και η καυστική σάτιρα είναι από τα χαρακτηριστικά της Καθαράς Δευτέρας σε πολλούς εορτασμούς της ανά την επικράτεια:

  • Ο Αλευροπόλεμος στο Γαλαξίδι, είναι ένα έθιμο που διατηρείται από το 1801. Εκείνα τα χρόνια, παρόλο που το Γαλαξίδι τελούσε υπό την τουρκική κατοχή, όλοι οι κάτοικοι περίμεναν τις Αποκριές για να διασκεδάσουν και να χορέψουν σε κύκλους. Ένας κύκλος για τις γυναίκες, ένας για τους άντρες. Φορούσαν μάσκες ή απλώς έβαφαν τα πρόσωπά τους με κάρβουνο. Στη συνέχεια προστέθηκε το αλεύρι, το λουλάκι, το βερνίκι των παπουτσιών και η ώχρα.

  • Βλάχικος Γάμος στη Θήβα. Είναι ένα έθιμο που φθάνει στις μέρες μας περίπου από το 1830, μετά την απελευθέρωση των ορεινών περιοχών. Οι Βλάχοι, δηλαδή οι τσοπάνηδες από τη Μακεδονία, την Ήπειρο, τη Θεσσαλία και τη Ρούμελη, εγκατέλειψαν τότε την άγονη γη τους και βρήκαν γόνιμο έδαφος νοτιότερα. Το θέαμα είναι έξοχο, η γαμήλια πομπή πολύχρωμη, η μουσική που τη συνοδεύει (πίπιζες, νταούλια κ.ά.) εξαιρετικά ζωντανή.

  • Του Κουτρούλη ο Γάμος στη Μεθώνη Μεσσηνίας. Καρναβαλίστικος γάμος, που κρατάει από τον 14ο αιώνα. Στις μέρες μας, το ζευγάρι των νεονύμφων είναι δύο άντρες, που μαζί με τους συγγενείς πηγαίνουν στην πλατεία, όπου γίνεται ο γάμος με παπά και με κουμπάρο. Διαβάζεται το προικοσύμφωνο και ακολουθεί τρικούβερτο γλέντι.
  • Στη Μεσσήνη Μεσσηνίας γίνεται η αναπαράσταση της εκτέλεσης μιας γερόντισσας, της γριάς Συκούς, που κατά την παράδοση, κρεμάστηκε στη θέση Κρεμάλα της πόλης, με εντολή του Ιμπραήμ Πασά, επειδή είχε το θάρρος, εξηγώντας του ένα όνειρο που είχε δει, να του πει ότι η εκστρατεία του και ο ίδιος θα είχαν οικτρό τέλος από την αντίδραση και το σθένος των επαναστατημένων Ελλήνων. Μετά την αναπαράσταση, μπορεί κάθε επισκέπτης να "κρεμαστεί" από τους ψευτοδήμιους της κρεμάλας. Το απόγευμα της Καθαράς Δευτέρας γίνεται η παρέλαση με μαζορέτες, άρματα, μεταμφιεσμένους μικρούς και μεγάλους και χορευτικά συγκροτήματα.
  • Μπουρανί στον Τύρναβο. Μπουρανί είναι μία χορτόσουπα δίχως λάδι, γύρω από την προετοιμασία της οποίας στήνεται ολόκληρο το σκηνικό του παιχνιδιού με φαλλικά σύμβολα και τολμηρά πειράγματα από τους μπουρανίδες.

  • Στην Κάρπαθο λειτουργεί το Λαϊκό Δικαστήριο Ανήθικων Πράξεων. Κάποιοι κάνουν άσχημες χειρονομίες σε κάποιους άλλους και συλλαμβάνονται από τους Τζαφιέδες (χωροφύλακες) για να οδηγηθούν στο Δικαστήριο, που το αποτελούν οι σεβάσμιοι του νησιού. Τα αυτοσχέδια αστεία και τα γέλια ακολουθεί τρικούβερτο γλέντι.
  • Στις κοινότητες Ποταμιά, Καλόξιδο και Λιβάδια της Νάξου οι κάτοικοι ντύνονται Κορδελάτοι ή Λεβέντες. Οι Κορδελάτοι είναι φουστανελοφόροι και η δεύτερη ονομασία τους Λεβέντες αποδίδεται στους πειρατές. Από κοντά τους ακολουθούν και οι ληστές, οι Σπαραρατόροι, που αρπάζουν τις κοπέλες για να τις βάλουν με το ζόρι στο χορό και στο γλέντι, που κρατάει ως το πρωί.
  • Στα χωριά Μέρωνα και Μελιδόνια του Ρεθύμνου αναβιώνουν έθιμα όπως το κλέψιμο της νύφης, ο Καντής, το μουντζούρωμα, τα οποία, σε συνδυασμό με το καλό κρασί και τους ήχους της λύρας, αποτελούν μια μοναδική εμπειρία.
  • Στη Σκύρο, σχεδόν όλοι οι κάτοικοι με παραδοσιακές ενδυμασίες κατεβαίνουν στην πλατεία του νησιού, όπου χορεύουν και τραγουδούν τοπικούς σκοπούς.
  • Στον Αρχάγγελο της Ρόδου οι εκδηλώσεις της Καθαράς Δευτέρας κορυφώνονται με τα «μουζώματα» και τα «αλευρώματα», παράλληλα με το γλέντι, τις μεταμφιέσεις και την σάτιρα.
  • Στα Μεγάλα Καλύβια, του νομού Τρικάλων, κάθε χρόνο την Καθαρά Δευτέρα και για παραπάνω από έναν αιώνα γίνεται αναπαράσταση του παραδοσιακού καραγκούνικου γάμου.
  • Στον Πεντάλοφο Κοζάνης, οι ντόπιοι δεν πετούν χαρταετό την Καθαρά Δευτέρα, αλλά αυτοσχέδια, μικρά αερόστατα που έχουν κατασκευάσει οι ίδιοι.
  • Στη Βόνιτσα, αναβιώνει κάθε χρόνο, την Καθαρά Δευτέρα, το έθιμο του Γληγοράκη.
  • Το έθιμο της Καμήλας αναβιώνει στο χωριό Κάινα του δήμου Αποκορώνου στην Κρήτη.
  • Στη συνοικία Νέα Μαγνησία της Λαμίας αναβιώνει ο Νεομαγνησιώτικος Γάμος.



Με πληροφορίες από το sansimera
Την καρναβαλική παρέλαση από το Καρναβάλι της Ξάνθης θα μεταδώσει την Κυριακή 10 Μαρτίου στις 13:30 η ΕΡΤ3

Την καρναβαλική παρέλαση από το Καρναβάλι της Ξάνθης θα μεταδώσει την Κυριακή 10 Μαρτίου στις 13:30 η ΕΡΤ3

Σάββατο, 09/03/2019 - 17:00
«Καρναβάλι Ξάνθης 2019»: Η μεγάλη καρναβαλική παρέλαση στην ΕΡΤ3 «Καρναβάλι Ξάνθης 2019»: Η μεγάλη καρναβαλική παρέλαση στην ΕΡΤ3

Πηγή: https://www.paron.gr/2019/03/05/karnavali-xanthis-2019-i-megali-karnavaliki-parelasi-stin-ert3
Η ΕΡΤ3 την Κυριακή, 10 Μαρτίου 2019, στις 13:30, μεταδίδει σε απευθείας σύνδεση τη μεγάλη καρναβαλική παρέλαση με την οποία κορυφώνονται οι εκδηλώσεις «Καρναβάλι Ξάνθης 2019».
«Καρναβάλι Ξάνθης 2019»: Η μεγάλη καρναβαλική παρέλαση στην ΕΡΤ3 «Καρναβάλι Ξάνθης 2019»: Η μεγάλη καρναβαλική παρέλαση στην ΕΡΤ3

Πηγή: https://www.paron.gr/2019/03/05/karnavali-xanthis-2019-i-megali-karnavaliki-parelasi-stin-ert3/
«Καρναβάλι Ξάνθης 2019»: Η μεγάλη καρναβαλική παρέλαση στην ΕΡΤ3 «Καρναβάλι Ξάνθης 2019»: Η μεγάλη καρναβαλική παρέλαση στην ΕΡΤ3

Πηγή: https://www.paron.gr/2019/03/05/karnavali-xanthis-2019-i-megali-karnavaliki-parelasi-stin-ert3/
Η ΕΡΤ3 την Κυριακή, 10 Μαρτίου 2019, στις 13:30, μεταδίδει σε απευθείας σύνδεση τη μεγάλη καρναβαλική παρέλαση με την οποία κορυφώνονται οι εκδηλώσεις «Καρναβάλι Ξάνθης 2019».

Πηγή: https://www.paron.gr/2019/03/05/karnavali-xanthis-2019-i-megali-karnavaliki-parelasi-stin-ert3/


Η Ξάνθη διοργανώνει το μεγαλύτερο Καρναβάλι της Β. Ελλάδος και το δεύτερο μεγαλύτερο σε ολόκληρη την Ελλάδα.
Κορυφαία στιγμή των Εορτών είναι η Μεγάλη Καρναβαλική Παρέλαση. Άρματα και χιλιάδες καρναβαλιστές θα ξεχυθούν στους δρόμους της πόλης, με χρώματα και μουσικές να συνοδεύουν τον Βασιλιά Καρνάβαλο. Μια φαντασμαγορική γιορτή γεμάτη χορό, γέλιο και τραγούδι…

Μια πόλη με αστείρευτο κέφι, χορό και τραγούδι υποδέχεται πλήθος κόσμου. Άρματα, χιλιάδες καρναβαλιστές, μικροί, μεγάλοι ξεχύνονται στους δρόμους της πόλης σε ξέφρενους ρυθμούς, σε μία πανδαισία χρωμάτων, ήχων και γλεντιού.
Την καρναβαλική παρέλαση για τη δημόσια τηλεόραση θα παρουσιάσει ο Δημήτρης Ουγγαρέζος.

Έθιμα, δρώμενα και παραδοσιακές εκδηλώσεις το τελευταίο τριήμερο της Αποκριάς

Έθιμα, δρώμενα και παραδοσιακές εκδηλώσεις το τελευταίο τριήμερο της Αποκριάς

Σάββατο, 09/03/2019 - 12:00

Κορυφώνονται το Σαββατοκύριακο οι καρναβαλικές εκδηλώσεις σε όλη την Ελλάδα, ενόψει της τελευταίας Κυριακής της Αποκριάς.

Έθιμα, δρώμενα και παραδοσιακές εκδηλώσεις και την Καθαρά Δευτέρα για τα «κούλουμα» με το καθιερωμένο πέταγμα του χαρταετού.

Πολύ καλές καιρικές συνθήκες αναμένεται να επικρατήσουν έως και τις μεσημεριανές ώρες της Καθαράς Δευτέρας σε ολόκληρη τη χώρα, ευνοώντας τις μετακινήσεις, τις εορταστικές εκδηλώσεις και το πέταγμα του χαρταετού, σύμφωνα με τη μετεωρολογική υπηρεσία meteo του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών (ΕΑΑ).

Τα κύρια χαρακτηριστικά του καιρού από το Σάββατο 9 Μαρτίου έως τη Δευτέρα 11 Μαρτίου θα είναι οι λίγες -κατά κανόνα- νεφώσεις και οι υψηλές για την εποχή μέγιστες θερμοκρασίες, οι οποίες κατά τόπους θα φτάσουν τους 23-25 βαθμούς Κελσίου, ενώ οι άνεμοι θα πνέουν από δυτικές, κυρίως, διευθύνσεις με εντάσεις 3-5 μποφόρ και ενδεχομένως τοπικά στο Αιγαίο 6 μποφόρ.

Τον παλμό, τον ρυθμό και το αστείρευτο κέφι της Αποκριάς μεταφέρει η ΕΡΤ σε κάθε άκρη της Ελλάδας, την Κυριακή 10 Μαρτίου 2019, μεταδίδοντας απευθείας, από τις 14:00 ώς τις 16:00, τη Μεγάλη Παρέλαση του Πατρινού Καρναβαλιού 2019, μέσα από τη συχνότητα της ΕΡΤ2.

Η ΕΡΤ3 θα μεταδώσει το Καρναβάλι της Ξάνθης την Κυριακή 10 Μαρτίου στις 13:30.
Η Ξάνθη διοργανώνει το μεγαλύτερο Καρναβάλι της Β. Ελλάδος και το δεύτερο μεγαλύτερο σε ολόκληρη την Ελλάδα. Κορυφαία στιγμή των Εορτών είναι η Μεγάλη Καρναβαλική Παρέλαση.

Με ένα πλούσιο εορταστικό πρόγραμμα το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ), γιορτάζει, όπως κάθε χρόνο, την Αποκριά και την Καθαρά Δευτέρα. Την Κυριακή 10 Μαρτίου το Πάρκο Σταύρος Νιάρχος κινείται σε ρυθμούς Καρναβαλιού με πολλή μουσική, χορό και εντυπωσιακά σόου. Την Καθαρά Δευτέρα, 11 Μαρτίου, η γιορτή συνεχίζεται με παραδοσιακή μουσική και, φυσικά, το καθιερωμένο πέταγμα του χαρταετού.

Σε ρυθμούς καρναβαλικούς από σήμερα και μέχρι την Καθαρά Δευτέρα το Ρέθυμνο και όλη η πόλη μοιάζει μια παρέα, μ’ ένα τραγούδι, βόλτες και διάθεση για συναντήσεις και παιχνίδια δίνουν τον τόνο. Τα παραδοσιακά σύνολα του Μουσικού Σχολείου Ρεθύμνου με μαθητές και καθηγητές, τους μουσικούς της πόλης και τις ομάδες του Ρεθεμνιώτικου Καρναβαλιού αναβιώνουν σήμερα, το έθιμο της κρητικής καντάδας.

Τριήμερο εκδηλώσεων έχει προγραμματίσει ο δήμος Αλεξανδρούπολης για τις 8,9 και 10 Μαρτίου.

Στην Μυτιλήνη, οι εθελοντές της Καλλονής αναλαμβάνουν δράση και πάλι με πλούσιες καρναβαλικές εκδηλώσεις. Εδώ και μέρες ζωντανεύουν στο θεματικό πάρκο της Καλλονής το παραμύθι της Χιονάτης και διοργανώνουν πλούσιες εκδηλώσεις.

Στο Ηράκλειο της Κρήτης κορυφώνονται οι εορταστικές εκδηλώσεις στα Μάλια, στην Ιεράπετρα, στο Αρκαλοχώρι, στο Τυμπάκι και οπουδήποτε διοργανώνονται αποκριάτικες εκδηλώσεις. Την Καθαρά Δευτέρα, ο Δήμος Ηρακλείου γιορτάζει τα Κούλουμα στον Καράβολα, με το πέταγμα του χαρταετού, με δωρεάν σαρακοστιανά εδέσματα για όλους και κρητική παραδοσιακή μουσική.

Εορταστικές εκδηλώσεις θα πραγματοποιηθούν την Καθαρά Δευτέρα στο Δασικό Χωριό Παγγαίου όπου θα υπάρχει paint ball για τα μικρά παιδιά και διαγωνισμός πετάγματος αετού.

Σε Καλαμίτσα και Κρηνίδες χτυπά η καρδιά των εκδηλώσεων του δήμου Καβάλας για την Καθαρά Δευτέρα, όπου αναβιώνει το έθιμο του «πιασίματος του φιδιού», με ώρα έναρξης και για τις δυο περιοχές στις 11 το πρωί (Καλαμίτσα, έξω από το κλειστό – Κρηνίδες, αρχαιολογικός χώρος Φιλίππων).

Κορύφωση της Αποκριάς αυτό το τριήμερο και εκτός από τις εκδηλώσεις που πλαισιώνουν το ιστορικότερο από τα καρναβάλια του νομού, αυτό της Μεσσήνης και το νεοπαγές αλλά πολύ επιτυχημένο 7ο Καρναβάλι της πρωτεύουσας Καλαμάτας, υπάρχουν δύο παραδοσιακά δρώμενα που έλκουν την καταγωγή τους από τις αρχέγονες τελετές της έναρξης της Άνοιξης και τις επικλήσεις στη γονιμότητα της γης. Τα έθιμα αυτά παρουσιάζονται την Κυριακή (10 Μαρτίου) στη περιοχή του Μαγγανιακού του δήμου Μεσσήνης και την Καθαρά Δευτέρα, στη Νέδουσα του Ταϋγέτου στο δήμο Καλαμάτας.

Καρναβαλικές εκδηλώσεις θα γίνουν όχι μόνο στην πόλη της Κέρκυρας αλλά και στα χωριά από σήμερα μέχρι την Καθαρή Δευτέρα.

Με χρωματιστά αυτοσχέδια αερόστατα θα γεμίζει  ο ουρανός του Πενταλόφου στο Βόιο Κοζάνης την Καθαρά Δευτέρα.
Οι πενταλοφίτες τηρώντας την παράδοση χρόνων, κατασκευάζουν αυτήν την ημέρα τα δικά τους αερόστατα και τα αφήνουν να πετάξουν πάνω από τον πανέμορφο πετρόχτιστο χωριό τους, αντί των χαρταετών όπως το έθιμο απαιτεί στην υπόλοιπη Ελλάδα.

Με ένα πλούσιο τριήμερο κορυφώνονται οι αποκριάτικες εκδηλώσεις στην Κοζάνη, τα Σέρβια, τα Γρεβενά και την Πτολεμαΐδα.

Η Λαογραφική Αρχαιολογική Εταιρία Ελασσόνας, μας προσκαλεί να παρακολουθήσουμε και να συμμετάσχουμε στην Μουσικοχορευτική Παράσταση με Αποκριάτικα ήθη, έθιμα, χορούς και τραγούδια.

Την Καθαρή Δευτέρα 11 Μαρτίου στις 11:30 το πρωί, ο Δήμος Λαρισαίων διοργανώνει τη κεντρική του εκδήλωση στο Κλειστό Γυμναστήριο της Νεάπολης με ένα παραδοσιακό ελληνικό λαϊκό γλέντι με τα κορυφαία μουσικά σύνολα του Δημοτικού Ωδείου Λάρισας, την Λαϊκή και την Παραδοσιακή ορχήστρα.

Την πρώτη εμφάνισή τους στο κέντρο της Πάτρας έκαναν την Παρασκευή 8 Μαρτίου, στις 7 το βράδυ τα καρναβαλικά άρματα του Δήμου Πατρέων. Τα άρματα κατευθύνθηκαν στην πλατεία Γεωργίου Α΄. Στην παρέλαση τους στους δρόμους της Πάτρας αλλά και στην πλατεία Γεωργίου τα συνόδευσε η 50μελής Φιλαρμονική Ορχήστρα του Οργανισμού της Πολυφωνικής (διεύθυνση: Γιώργος Μπουρδόπουλος) παίζοντας επίκαιρους-αποκριάτικους μουσικούς σκοπούς.

Εντυπωσιακή υπήρξε την Πέμπτη 7 Μαρτίου, η  απογευματινή εμφάνιση , του κινέζικου θιάσου Flying Dragons and Dancing Lions Team of Cuigezhuang Township στην Αγυιά.
Ένθερμη ήταν και συμμετοχή του κόσμου που την παρακολούθησε.

Σε ρυθμούς καρναβαλιού και η Ηλεία, τελευταία εβδομάδα της αποκριάς, με ποικίλες εκδηλώσεις που διοργανώνουν σύλλογοι και φορείς σε πόλεις και χωριά του Νομού, σε μια προσπάθεια να προσφέρουν έστω και για λίγο τη χαρά και το κέφι σε μικρούς και μεγάλους.

Σαρανταπέντε χρόνια κλείνει φέτος το καρναβάλι  των Λεχαινών που έχει ίσως την μεγαλύτερη ιστορία στο Νομό Ηλείας και στηρίζεται στην εντυπωσιακή προσπάθεια των εθελοντών, ιδιαίτερα δε των μελών του Εθιμοτυπικού  Ομίλου Λεχαινών.

Παραδοσιακές εκδηλώσεις με τη διανομή σαρακοστιανών εδεσμάτων και πέταγμα χαρταετού διοργανώνει ο Πολιτιστικός Σύλλογος Τερπνής την Καθαρά Δευτέρα, στις 11 το πρωί, στην τοποθεσία «Χιλιόδεντρα».

Τα παραδοσιακά Κούλουμα αναβιώνει και φέτος το Τοπικό Συμβούλιο Αχινού τη Δευτέρα 11 Μαρτίου, στις 12 το μεσημέρι, στο δημοτικό σχολείο του χωριού.

Με τη μεγάλη παρέλαση των αρμάτων και των πεζοπόρων τμημάτων πέφτει η αυλαία των καρναβαλικών εκδηλώσεων του 42ου Ξινονερίτικου Καρναβαλιού τη Κυριακή 10 Μαρτίου στις 4:00 το απόγευμα.

Στην Καλαμάτα, το τελευταίο Σαββατοκύριακο της Αποκριάς έρχεται γεμάτο μουσική και πολύ χορό.

Παραδοσιακή λαγάνα και φασολάδα και Σαρακοστιανά εδέσματα, θα προσφέρει ο δήμος Διδυμοτείχου σε όσους επιλέξουν να γιορτάσουν τα Κούλουμα στο Άλσος της Τσίγγλας, την Καθαρά Δευτέρα.




πηγή ΕΡΤ

Πολύ καλές καιρικές συνθήκες αναμένεται να επικρατήσουν έως και τις μεσημεριανές ώρες της Καθαράς Δευτέρας σε ολόκληρη τη χώρα

Πολύ καλές καιρικές συνθήκες αναμένεται να επικρατήσουν έως και τις μεσημεριανές ώρες της Καθαράς Δευτέρας σε ολόκληρη τη χώρα

Σάββατο, 09/03/2019 - 09:00

Πολύ καλές καιρικές συνθήκες αναμένεται να επικρατήσουν έως και τις μεσημεριανές ώρες της Καθαράς Δευτέρας σε ολόκληρη τη χώρα, ευνοώντας τις μετακινήσεις, τις εορταστικές εκδηλώσεις και το πέταγμα του χαρταετού, σύμφωνα με τη μετεωρολογική υπηρεσία meteo του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών (ΕΑΑ).

Τα κύρια χαρακτηριστικά του καιρού από τι Σάββατο 9 Μαρτίου έως τη Δευτέρα 11 Μαρτίου θα είναι οι λίγες -κατά κανόνα- νεφώσεις και οι υψηλές για την εποχή μέγιστες θερμοκρασίες, οι οποίες κατά τόπους θα φτάσουν τους 23-25 βαθμούς Κελσίου, ενώ οι άνεμοι θα πνέουν από δυτικές, κυρίως, διευθύνσεις με εντάσεις 3-5 μποφόρ και ενδεχομένως τοπικά στο Αιγαίο 6 μποφόρ.

Ειδικά την Καθαρά Δευτέρα οι άνεμοι αναμένεται να είναι ιδιαίτερα ευνοϊκοί για το καθιερωμένο πέταγμα του χαρταετού, καθώς θα παρουσιάσουν μικρή ενίσχυση και θα πνέουν με εντάσεις 4 έως 5 και κατά τόπους 6 μποφόρ.

Σύμφωνα με τα έως τώρα διαθέσιμα προγνωστικά στοιχεία, από τις βραδινές ώρες της Καθαράς Δευτέρας και από τα βόρεια ο καιρός θα παρουσιάσει μεταβολή και είναι πολύ πιθανό την Τρίτη 12 Μαρτίου να επικρατήσει έντονη κακοκαιρία.

Ο καιρός το Σάββατο

Λίγες νεφώσεις και υψηλές για την εποχή θερμοκρασίες σε ολόκληρη τη χώρα αναμένονται το Σάββατο 9 Μαρτίου. Τις νυκτερινές και πρώτες πρωινές ώρες η ορατότητα θα είναι κατά τόπους περιορισμένη και θα σχηματιστούν ομίχλες.

Η θερμοκρασία στη Δυτική Μακεδονία θα κυμανθεί από 2 έως 19 βαθμούς, στα υπόλοιπα βόρεια ηπειρωτικά από 5 έως 22, στην Ήπειρο από 5 έως 21 βαθμούς, στα κεντρικά ηπειρωτικά από 5 έως 23 βαθμούς, στη δυτική και νότια Ελλάδα από 8 έως 22, στα υπόλοιπα ηπειρωτικά από 6 έως 24 βαθμούς, στα νησιά του Ιονίου από 8 έως 19, στα νησιά του Αιγαίου και την Κρήτη από 10 έως 21 βαθμούς Κελσίου.

Οι άνεμοι στο βόρειο Αιγαίο θα πνέουν από νότιες έως δυτικές διευθύνσεις ασθενείς μέχρι μέτριοι 3 με 5 μποφόρ και στο νότιο Αιγαίο νοτιοδυτικοί με ίδιες εντάσεις, ενδεχομένως τοπικά 6 μποφόρ. Στο Ιόνιο οι άνεμοι θα πνέουν από μεταβαλλόμενες διευθύνσεις με εντάσεις έως 4 μποφόρ.

Στην Αττική αναμένεται καλός και διαυγής καιρός. Οι άνεμοι θα πνέουν από δυτικές διευθύνσεις ασθενείς έως σχεδόν μέτριοι, 3 με 4 μποφόρ, και πρόσκαιρα τοπικά μέτριοι 5 μποφόρ. Η θερμοκρασία στο κέντρο της Αθήνας θα κυμανθεί από 12 έως 23 βαθμούς.

Στη Θεσσαλονίκη αναμένονται καλές καιρικές συνθήκες και περιορισμένη ορατότητα ή ομίχλες τις νυκτερινές και πρώτες πρωινές ώρες. Οι άνεμοι θα πνέουν από μεταβαλλόμενες διευθύνσεις με εντάσεις έως 4 μποφόρ. Η θερμοκρασία στο κέντρο της πόλης θα κυμανθεί από 9 έως 21 βαθμούς.

Γιατί φοράμε τον «Μάρτη» το βραχιολάκι με την στριμμένη άσπρη και κόκκινη κλωστή

Γιατί φοράμε τον «Μάρτη» το βραχιολάκι με την στριμμένη άσπρη και κόκκινη κλωστή

Παρασκευή, 01/03/2019 - 14:00

Πρώτη Μαρτίου σήμερα καλό μήνα σε όλους και όλες και οι περισσότεροι -ες θα φορέσουν στον καρπό του χεριού τους ένα βραχιολάκι φτιαγμένο από άσπρη και κόκκινη κλωστή.

Πρόκειται για τον «Μάρτη» ή «Μαρτιά», ένα παμπάλαιο έθιμο, με βαλκανική διασπορά. Οπως γράφει και το sansimera.gr το έθιμο πιστεύεται ότι έχει τις ρίζες του στην Αρχαία Ελλάδα και συγκεκριμένα στα Ελευσίνια Μυστήρια, όπου οι μύστες έδεναν μια κλωστή, την Κρόκη, στο δεξί τους χέρι και το αριστερό τους πόδι, όπως παρατηρεί ο λαογράφος Νικόλαος Πολίτης.

Προστασία από τον ήλιο της άνοιξης
Σύμφωνα με το έθιμο, την 1η του Μάρτη, οι μητέρες φορούν στον καρπό του χεριού των παιδιών τους ένα βραχιολάκι, φτιαγμένο από στριμμένη άσπρη και κόκκινη κλωστή, τον Μάρτη ή Μαρτιά, για να τα προστατεύει από τον πρώτο ήλιο της Άνοιξης, που είναι ιδιαίτερα βλαβερός, σύμφωνα με τις λαϊκές δοξασίες. Ο Μάρτης προφυλάσσει επίσης, όπως πιστεύεται, από τα κουνούπια και τους ψύλλους και ακόμα απομακρύνει τις αρρώστιες και άλλα κακά. Τον φτιάχνουν την τελευταία μέρα του Φλεβάρη και τον φορούν την πρώτη μέρα του Μάρτη, πριν βγουν από το σπίτι. Σε μερικές περιοχές ο Μάρτης φοριέται στο μεγάλο δάχτυλο του ποδιού σαν δαχτυλίδι για να μην σκοντάφτει ο κάτοχός του.

Πότε πρέπει να το βγάλουμε
Το βραχιολάκι αυτό το βγάζουν στο τέλος του μήνα, ή το αφήνουν πάνω στις τριανταφυλλιές. Κάποιοι υποστηρίζουν πως πρέπει να αναζητήσουν μία τριανταφυλλιά και να τον κρεμάσουν σε κάποιο από τα κλαδιά της, έτσι ώστε τα μάγουλά τους να γίνουν κόκκινα, όπως τα τριαντάφυλλα!
Στην συνέχεια, τον Μάρτη θα τον παραλάβουν τα χελιδόνια, που σαν αποδημητικά πουλιά που είναι, κάνουν και πάλι κάθε άνοιξη την εμφάνισή τους και θα τον χρησιμοποιήσουν για να στερεώσουν την νέα φωλιά που θα φτιάξουν. 

Από την άλλη πλευρά πάντως η Χριστιανική Εκκλησία δια του Ιωάννου του Χρυσοστόμου θεωρεί το έθιμο ειδωλολατρικό ήδη από το 5ο αιώνα.

 

Τα παρατσούκλία του Μάρτη στη λαογραφία
Το «βραχιολάκι του Μάρτη», είναι ένα μόνο από τις πάμπολλες παραδόσεις του Μαρτίου, που είναι ένας μήνας με πλούσια λαογραφική παράδοση.
Η λαϊκή φαντασία έδωσε στον μήνα Μάρτιο πάρα πολλά παρατσούκλια, όπως Ανοιξιάτης (γιατί είναι ο πρώτος μήνας της Άνοιξης), Γδάρτης, Παλουκοκάφτης Κλαψομάρτης, Πεντάγνωμος (για το ευμετάβλητο του καιρού), Βαγγελιώτης (λόγω της γιορτής του Ευαγγελισμού), Φυτευτής, και άλλα δηλωτικά της φυσιογνωμίας του, που έχουν σχέση με ιδιότητες ή πράξεις που του αποδίδονται.
Τα πιο πολλά από αυτά βρίσκονται μέσα στις παραδόσεις και τις παροιμίες που έπλασε ο λαός για να εξηγήσει τις απότομες μεταβολές του καιρού ή ακόμα και τις βαρυχειμωνιές που παρατηρούνται μέσα στο Μάρτη και που πάντα είναι επικίνδυνες για τη γεωργία και την κτηνοτροφία.

Ο «Μάρτης» στα Βαλκάνια
Το έθιμο του Μάρτη γιορτάζεται ίδιο και απαράλλαχτο στα Σκόπια με την ονομασία Μάρτινκα και στην Αλβανία ως Βερόρε. Οι κάτοικοι των δυο γειτονικών μας χωρών φορούν βραχιόλια από κόκκινη και άσπρη κλωστή για να μην τους «πιάσει» ο ήλιος, τα οποία και βγάζουν στα τέλη του μήνα ή όταν δουν το πρώτο χελιδόνι. Άλλοι πάλι, δένουν τον Μάρτη σε κάποιο καρποφόρο δέντρο, ώστε να του χαρίσουν ανθοφορία, ενώ μερικοί τον τοποθετούν κάτω από μια πέτρα κι αν την επόμενη ημέρα βρουν δίπλα της ένα σκουλήκι, σημαίνει ότι η υπόλοιπη χρονιά θα είναι πολύ καλή.

Τηρώντας παραδόσεις και έθιμα αιώνων, οι Βούλγαροι, την πρώτη ημέρα του Μάρτη, φορούν στο πέτο τους στολίδια φτιαγμένα από άσπρες και κόκκινες κλωστές που αποκαλούνται Μαρτενίτσα. Σε ορισμένες περιοχές της Βουλγαρίας, οι κάτοικοι τοποθετούν έξω από τα σπίτια τους ένα κομμάτι κόκκινου υφάσματος για να μην τους «κάψει η γιαγιά Μάρτα» (Μπάμπα Μάρτα, στα βουλγαρικά), που είναι η θηλυκή προσωποποίηση του μήνα Μάρτη. Η Μαρτενίτσα λειτουργεί στη συνείδηση του βουλγαρικού λαού ως φυλαχτό, το οποίο μάλιστα είθισται να προσφέρεται ως δώρο μεταξύ των μελών της οικογένειας, συνοδευόμενο από ευχές για υγεία και ευημερία.

Το ασπροκόκκινο στολίδι της 1ης του Μάρτη φέρει στα ρουμανικά την ονομασία Μαρτιζόρ. Η κόκκινη κλωστή συμβολίζει την αγάπη για το ωραίο και η άσπρη την αγνότητα του φυτού χιονόφιλος, που ανθίζει τον Μάρτιο και είναι στενά συνδεδεμένο με αρκετά έθιμα και παραδόσεις της Ρουμανίας. Σύμφωνα με την μυθολογία, ο Θεός - Ήλιος μεταμορφώθηκε σε νεαρό άνδρα και κατέβηκε στη Γη για να πάρει μέρος σε μια γιορτή. Τον απήγαγε, όμως, ένας δράκος, με αποτέλεσμα να χαθεί και να βυθιστεί ο κόσμος στο σκοτάδι.

Μια ημέρα ένας νεαρός, μαζί με τους συντρόφους του σκότωσε τον δράκο και απελευθέρωσε τον Ήλιο, φέροντας την άνοιξη. Ο νεαρός έχασε τη ζωή του και το αίμα του -λέει ο μύθος- έβαψε κόκκινο το χιόνι. Από τότε, συνηθίζεται την 1η του Μάρτη όλοι οι νεαροί να πλέκουν το «Μαρτισόρ», με κόκκινη κλωστή που συμβολίζει το αίμα του νεαρού άνδρα και την αγάπη προς τη θυσία και άσπρη που συμβολίζει την αγνότητα.

Τι προσέχουμε τρώγοντας - τσικνίζοντας, την Τσικνοπέμπτη; Πόσες θερμίδες έχουν τα διάφορα ψητά;

Τι προσέχουμε τρώγοντας - τσικνίζοντας, την Τσικνοπέμπτη; Πόσες θερμίδες έχουν τα διάφορα ψητά;

Πέμπτη, 28/02/2019 - 14:00
επιμέλεια Αγγελική Μήλιου,
βιολόγου, medlabnews.gr

Τσικνοπέμπτη είναι η Πέμπτη της δεύτερης εβδομάδας του Τριωδίου (οι τρεις εβδομάδες που συμπεριλαμβάνονται στο τριώδιο είναι, η Απολυτή ή Προφωνή, η Απόκρεω και η Τυροφάγος). Κατά τη διάρκεια της πρώτης εβδομάδας (Απολυτή) σταματούσε η συνηθισμένη νηστεία της Τετάρτης και της Παρασκευής, ενώ στη δεύτερη εβδομάδα (απόκρεω) ίσχυε η νηστεία, έτσι η Τσικνοπέμπτη αποκτούσε ιδιαίτερη σημασία και εθεωρείτο εορτάσιμη ημέρα και το τραπέζι ήταν γιορτινό.

Ονομάζεται τσικνοπέμπτη γιατί την ημέρα αυτή το δείπνο αποτελείται από κρέας ψημένο στα κάρβουνα ή τηγανισμένο, δυο τρόποι μαγειρέματος που βγάζουν έντονη τσίκνα.

 

Η αλήθεια είναι ότι η Τσικνοπέμπτη έχει πολλούς και θερμιδογόνους πειρασμούς. Γι’ αυτό  καλό θα ήταν την ημέρα αυτή να αποφεύγαμε  τα τηγανητά, όπως πατάτες, μελιτζάνες, κολοκυθάκια και να τα αντικαταστήσουμε με ψητά λαχανικά. 
Ο συνδυασμός «τυρί με κρέας» σίγουρα δεν συνιστάται, ούτε όμως το τζατζίκι που αν και υγιεινό έχει πολλές θερμίδες, λόγω της μεγάλης ποσότητας του λαδιού που περιέχει 

Καλύτερο διατροφικά είναι όποιο κρέας έχει λιγότερο λίπος. 
Ωστόσο οι φίλοι των ψητών, πρέπει να γνωρίζουν πως όσο λιγότερο λίπος έχει το κρέας τόσο δυσκολότερα ψήνεται στα κάρβουνα. 
Υπάρχουν επιλογές και τρόποι για να τσικνίσει κάποιος όπως προστάζει το έθιμο της ημέρας και να έχει στο πιάτο του μια καλοψημένη μερίδα κρέας που δεν θα τον επιβαρύνει θερμιδικά και διατροφικά.
-    Ένα μέρος του λίπους που μπορεί να έχει το κρέας «χάνεται» με το ψήσιμο.

-    Ένα καλό μαρινάρισμα πριν το ψήσιμο είναι απαραίτητο. Έτσι δίνετε πιο πλούσια γεύση, αλλά το πιο σημαντικό είναι ότι το μαρινάρισμα είναι προστατευτικό έναντι των χημικών ουσιών που παράγονται με το ψήσιμο πρωτεϊνούχων τροφίμων σε υψηλή φωτιά (πολυκυκλικοί αρωματικοί υδρογονάνθρακες, ετεροκυκλικές αμίνες). Προτιμάτε για τις πρωτεϊνούχες τροφές (κρέας, ψάρι) «μαρινάδες» που έχουν βάση το λεμόνι και το ξύδι.

-    Αν θέλετε να ρίξετε κάτι πάνω στο κρέας ή το ψάρι μετά το ψήσιμο προτιμήστε το λεμόνι , πέρα από τη γεύση λειτουργεί επιπλέον προστατευτικά έναντι των δυσάρεστων χημικών ουσιών που παράγονται.
Γενικώς, να θυμάστε ότι τα κρέατα σούβλας όπως το αρνί ή το κοκορέτσι έχουν αρκετά λιπαρά. Η καλύτερη επιλογή πάντως για όσους δεν θα διασκεδάσουν έξω αλλά στο σπίτι τους είναι να αγοράσουν κρέας που δεν θα έχει πάρα πολύ λίπος. 


  • Μπριζόλα χοιρινή: 175 θερμίδες 
  • Παϊδάκια αρνίσια : 444 θερμίδες. Αν αφαιρέσετε το λίπος, υπολογίστε 160 θερμίδες λιγότερες. 
  • Λουκάνικο χωριάτικο (100 γραμμ.): 345 θερμίδες. 
  • Πατάτες τηγανητές (100 γραμμ.): 236 θερμίδες
Η πιο διαιτητική επιλογή είναι αυτή του κοτόπουλου, το οποίο έχει 165 θερμίδες στα 100 γραμμάρια. 



Τι να προσέξετε στο φαγητό σας, την Τσικνοπέμπτη, όπως συμβουλεύει ο Δημήτρης Π. Μπερζελέτος 
Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, MSc
 (εδώ)

-    Προσπαθήστε να καταναλώσετε ένα μεγάλο γεύμα.. όχι και μεσημέρι και βράδυ υπερφαγία !

-    Αν το βράδυ γνωρίζετε ότι θα ψήσετε ή ότι θα βρεθείτε σε μεγάλο τραπέζι προτιμήστε την ίδια μέρα το μεσημέρι την κατανάλωση ζυμαρικών ή ρυζιού.  Επίσης, μπορείτε να προτιμήσετε την κατανάλωση βραστών ή ωμών λαχανικών.

-    Η ημέρα λέγεται Τσικνοπέμπτη και παραδοσιακά υπάρχει για να ψήσετε κρέας.
Γι’ αυτό λοιπόν δεν έχουν θέση στο τραπέζι ούτε σουφλέ, ούτε πίτες, ούτε άλλα περιττά εδέσματα.  Προσθέτετε θερμίδες και λίπος, χωρίς να τηρείτε την παράδοση..

-    Προτιμήστε άπαχα κομμάτια κρέατος (πουλερικά, ψαρονέφρι, «μάτι» της χοιρινής μπριζόλας). Αν θελήσετε παϊδάκια μη χορτάσετε με αυτά, 1-2 είναι αρκετά..

-    Συνδυάστε τα εύγευστα ψητά κρέατα με φρέσκιες σαλάτες και βραστά λαχανικά εποχής. Αποφύγετε τα ντρέσιγκ που έχουν λίπος, τα οποία δεν αναδεικνύουν την πλούσια γεύση των «ψητών»..

-    Προσοχή να δώσετε και στο επιδόρπιο. Προτιμήστε αυτό που έχει τα λιγότερα λιπαρά (ήδη μπορεί να έχετε καταναλώσει αρκετό λίπος μέσω του κρέατος..), όπως είναι το γιαούρτι ή τα φρούτα ή το γλυκό κουταλιού ή συνδυασμό τους. Για κανέναν λόγο μην προτιμήσετε λιπαρές τούρτες και πάστες, είπαμε είναι πιθανό να έχετε πάρει αρκετή ποσότητα λίπους (και μάλιστα κορεσμένου) από το κρέας..
-    Γενικά να είστε επιφυλακτικοί στην κατανάλωση κρέατος και αλκοόλ, καθώς η Τσικνοπέμπτη «τιμάται» συνήθως τις βραδινές ώρες..

-    Μη φοράτε πολύ στενά ρούχα, χαλαρώστε το πρώτο κουμπί αφού φάτε για να μη νιώθετε δυσφορία καθήμενοι αρκετή ώρα με την οικογένεια και τους φίλους στο «γιορτινό» τραπέζι..

-    Την επόμενη της Τσικνοπέμπτης εφόσον έχετε καταναλώσει ικανή ποσότητα κρέατος προτιμήστε ως κύριο πιάτο όσπρια ή ζυμαρικά ή βραστά λαχανικά. Το ίδιο να κάνετε και στο υπόλοιπο της εβδομάδας, μη προτιμώντας το κόκκινο κρέας, είναι γνωστό ότι η κατανάλωσή του δεν πρέπει να ξεπερνά τη 1 φορά/ εβδομάδα (αν είστε ενήλικας, δεν έχετε έλλειψη σιδήρου και ανήκετε στο γενικό πληθυσμό)..
Τα έθιμα της Μ. Εβδομάδας έως και την Κυριακή του Πάσχα στον Έβρο

Τα έθιμα της Μ. Εβδομάδας έως και την Κυριακή του Πάσχα στον Έβρο

Δευτέρα, 02/04/2018 - 15:00
Σαρακοστή, η περίοδος της καθαρτήριας διαδικασίας σε όλα τα επίπεδα. Από την Καθαρά Δευτέρα αρχίζει η προετοιμασία τού σώματος και της ψυχής, με τη νηστεία και την αποχή από εκδηλώσεις χαράς, που διαρκεί έως και την Κυριακή του Πάσχα.

Τα έθιμα της Μ. Εβδομάδας και της Λαμπρής με ρίζες που χάνονται βαθιά μέσα στην ιστορία, εξακολουθούν να αναβιώνουν στον Έβρο, ίσως διαφοροποιημένα σε σχέση με το παρελθόν και παρουσιάζοντας μία πολυμορφία από τόπο σε τόπο, διατηρώντας όμως αναλλοίωτο το θρησκευτικό τους πυρήνα.

Την προηγούμενη της Κυριακής του Πάσχα εβδομάδα τιμάται η Ανάσταση του Λαζάρου. Το Σάββατο του Λαζάρου, από το πρωί τα μικρά κορίτσια ντυμένα με τις παραδοσιακές φορεσιές και κρατώντας καλαθάκια στολισμένα με λουλούδια στα χέρια, γυρίζουν από σπίτι σε σπίτι τραγουδώντας τα κάλαντα του Λαζάρου, το προαναγγελτικό μήνυμα της Ανάστασης του Κυρίου. «...Σήκω Λάζαρε και μην κοιμάσαι, ήρθε η μάνα σου από την πόλη, σου φερε χαρτί και κομπολόι, οι κοτούλες σας αυγά γεννάνε, δώστε μας κι εμείς να τα χαρούμε...». Ένα από τα κορίτσια κρατάει τον «Λάζαρο», ένα είδωλο με κόκκινα ρούχα, φτιαγμένο από σκούπα και οι νοικοκυρές προσφέρουν στα παιδιά αυγά και ενίοτε χρήματα.

Ακολουθεί η Κυριακή των Βαΐων και το πέταγμα στον αέρα και εντός του ναού από τον ιερέα φύλλων από βάγια, τα οποία προσπαθούν να πιάσουν οι πιστοί πριν πέσουν κάτω για να τα βάλλουν στο πορτοφόλι τους και να μην αδειάσει όλο το χρόνο.

Η Μεγάλη Πέμπτη γνωστή και ως «Κόκκινη Πέμπτη» είναι η ημέρα της βαφής των αυγών. Στα χωριά, ιδιαίτερα στο βόρειο τμήμα του νομού, από τη Μεγάλη Τετάρτη ετοιμαζόταν το κόκκινο χρώμα, που συμβολίζει το αίμα του Χριστού, βράζοντας σε νερό με λίγο αλάτι τις φλούδες των κρεμμυδιών. Την ίδια ημέρα έβαφαν το πρώτο κόκκινο αυγό που προορίζονταν για το εικονοστάσι και την Παναγιά. Θα παρέμενε εκεί όλο το χρόνο, ενώ του απέδιδαν και θεραπευτικές ιδιότητες, καθώς όταν ένα παιδί της οικογένειας έκλαιγε γιατί κάπου πονούσε περιστρέφανε το αυγό από το εικονοστάσι γύρω από το πρόσωπό του για να φύγει ο πόνος. Από τη Μ. Πέμπτη και για 40 ημέρες βάφανε κόκκινα αυγά, τα οποία σε περίπτωση που δεν καταναλώνονταν έως και τη γιορτή της Αναλήψεως έπρεπε να τα ρίξουν σε νερό (ποτάμι ή πηγάδι). Στο νερό ρίχνουν και το αυγό της Παναγιάς του προηγούμενου χρόνου από το εικονοστάσι. Το βράδυ της Μ. Πέμπτης οι περισσότεροι κάτοικοι του χωριού, κυρίως οι γυναίκες ξενυχτούν το Χριστό όπως θα έκαναν με έναν δικό τους νεκρό. Μάλιστα άτομα που αντιμετωπίζουν κάποιο πρόβλημα υγείας φέρουν κοντά στο σταυρό ένα ρούχο τους για να το φορέσουν αργότερα και να θεραπευτούν.

Δεδομένου ότι το Πάσχα είναι η γιορτή της «εκ νεκρών Ανάστασης του Χριστού», η νίκη ενάντια στο θάνατο, σε αρκετά χωριά οι κάτοικοι εξακολουθούν να επισκέπτονται τα νεκροταφεία τόσο τη Μεγάλη Παρασκευή για να θυμιατίσουν τους νεκρούς καθώς σύμφωνα με την παράδοση ξυπνούν μαζί με τον Χριστό, όσο και τη δεύτερη ημέρα του Πάσχα για την τέλεση τρισάγιου, να αφήσουν στο μνήμα του εκλιπόντος συγγενούς ένα κόκκινο αυγό που συμβολίζει την αναγέννηση-ανάσταση, αλλά και να ανταλλάξουν μεταξύ τους αυγά και τσουρέκια.

Η Μ. Παρασκευή εξακολουθεί να είναι η ημέρα πένθους στη διάρκεια της οποίας δεν γίνεται καμία δουλειά, ούτε κατσαρόλα δεν μπαίνει στη φωτιά και δεν λούζονται. Από το βράδυ της Μ. Παρασκευής άρχιζε το ζύμωμα των τσουρεκιών προκειμένου να είναι έτοιμα για το φούρνο το πρωί του Μ. Σαββάτου. Τα πιο δημοφιλή είναι εκείνα σε σχήμα κουλούρας με το κόκκινο αυγό στη μέση που λέγονται γκουγκουχτούρες (δεκαοχτούρες) και προορίζονται συνήθως για τα παιδιά.

Το Μεγάλο Σάββατο είναι η μέρα του ζυμώματος των πασχαλιών. Ψωμιά με περίτεχνα σχέδια και ένα κόκκινο αυγό στη μέση, φτιαγμένα με περισσή τέχνη και φροντίδα. Ένα ψωμί που συνήθιζε να πηγαίνει δώρο η νύφη στην κουμπάρα ανήμερα του Πάσχα.

Τέλος, το βράδυ της Ανάστασης όλοι προσέρχονται στην εκκλησία κρατώντας τη λαμπάδα τους και ένα κόκκινο αυγό που τσουγγρίζουν μεταξύ τους τα μέλη της οικογένειας. Ο νικητής της αυγομαχίας θα είναι υγιής όλο το χρόνο. Το αναστάσιμο φως μεταφέρεται στο σπίτι και με αυτό σχηματίζεται ένας νέος σταυρός στην οροφή της εξώπορτας, ανάβει το καντηλάκι, ενώ παλαιότερα η λαμπάδα που έφερε το άγιο φως χρησιμοποιούνταν από συγκεκριμένες γυναίκες για να «γητεύουν το κοκκινάδι» και να διώχνουν το κακό μάτι.

Ανήμερα του Πάσχα, της εορτής των εορτών, οι σούβλες με τα αμνοερίφια έχουν την τιμητική τους, το κρασί ρέει άφθονο και οι νονές θα υποδεχθούν τα βαφτιστήρια τους που τους φέρνουν την παραδοσιακή κουλούρα-τσουρέκι και κόκκινα αυγά.










ΑΠΕ

Το Πάσχα στη Ζάκυνθο. Έθιμα και παραδόσεις:

Το Πάσχα στη Ζάκυνθο. Έθιμα και παραδόσεις:

Κυριακή, 01/04/2018 - 21:40
Με κατανυκτικό τρόπο, χάρη στα έθιμα και τις παραδόσεις που αναπτύχθηκαν στη διάρκεια της ιστορικής πρόσδεσης του νησιού με λαούς και πολιτισμούς της δύσης, εορτάζεται το Πάσχα ή η Λαμπρή, όπως αναφέρεται στη λαϊκή παράδοση της Ζακύνθου.

Οι θρησκευτικές εκδηλώσεις χαρακτηρίζονται από την επτανησιακή πολυφωνική εκκλησιαστική μουσική και από έθιμα που έχουν βαθιές τις ρίζες τους στη θρησκευτική πίστη και στα διάφορα πληθυσμιακά ρεύματα που κυριάρχησαν στα Ιόνια νησιά.

Η επτανησιακή παράδοση σε συνδυασμό με τη θρησκευτική κατάνυξη των ημερών κάνουν τις ακολουθίες της μεγάλης εβδομάδας και την Ανάσταση του μεγάλου Σαββάτου, μια περίοδο με πολλά γοητευτικά στοιχεία που χιλιάδες ντόπιοι και επισκέπτες ζουν με συγκίνηση κάθε χρόνο.

Οι θρησκευτικές εκδηλώσεις αρχίζουν την Κυριακή των Βαΐων και συνεχίζονται τη Μεγάλη Τρίτη με την ακολουθία του Νυμφίου, τη Μεγάλη Τετάρτη, με το Μυστήριο του Ευχελαίου και από τη Μεγάλη Πέμπτη και μετά ακολουθεί ένα πυκνό πρόγραμμα εκδηλώσεων, μέρα και νύχτα που κρατά ξάγρυπνους πολλούς χριστιανούς και κορυφώνεται με την Ανάσταση, τα μεσάνυχτα του Μεγάλου Σαββάτου.

Συγκεκριμένα το πρωί της μεγάλης Πέμπτης ανοίγουν οι θύρες όλων των ναών από νωρίς το πρωί για να υποδεχτούν τους πιστούς, ενώ οι καμπάνες χτυπούν για τελευταία φορά πριν την Ανάσταση.

Το πρωί τελείται η θεία λειτουργία του Μεγάλου Βασιλείου και το απόγευμα της ίδιας ημέρας η Ακολουθία του Όρθρου της Μεγάλης Παρασκευής, δηλαδή τα Άγια Πάθη.

Τη Μεγάλη Παρασκευή το πρωί τελείται η ακολουθία των Μεγάλων Ωρών και στη συνέχεια η ακολουθία του Εσπερινού, δηλαδή η Αποκαθήλωση.

Ο ιερέας κατεβάζει την ολόσωμη ξυλόγλυπτη εικόνα του Ιησού τυλιγμένη σε λευκό σεντόνι από το σταυρό και την περιφέρει εντός του ναού. Στη συνέχεια την τοποθετεί στον Επιτάφιο.

Την ίδια ημέρα στις 2 το μεσημέρι γίνεται με κατάνυξη και μεγαλοπρέπεια η μοναδική στον ορθόδοξο χριστιανικό κόσμο λιτανεία του Εσταυρωμένου στην πόλη. Χιλιάδες πιστοί συρρέουν στην κεντρική πλατεία του νησιού και ακολουθούν τη μυσταγωγική τελετή με τον Εσταυρωμένο και την περίφημη εικόνα της Mater Dolorosa μέχρι την εκκλησία του Αγίου Νικολάου των ναυτικών, όπου ο μητροπολίτης ευλογεί τους πιστούς και μεταφέρει τον Εσταυρωμένο στο εσωτερικό της εκκλησίας τον τοποθετεί στον Επιτάφιο.

Το βράδυ σε όλες τις εκκλησίες του νησιού ακολουθεί ο επιτάφιος θρήνος.

Ξημερώνοντας Μεγάλο Σαββάτο, στις 1:30 πμ, τελείται στον Μητροπολιτικό Ναό της πόλης η Ακολουθία του Όρθρου του Μεγάλου Σαββάτου ή ο Επιτάφιος Θρήνος και στις 4 το πρωί γίνεται η λιτανεία του Επιταφίου στην πόλη.

Με την επιστροφή της πομπής στο Ναό ακολουθεί ο Εσπερινός του Μεγάλου Σαββάτου και η πρώτη Ανάσταση, η γνωστή από τα βενετσιάνικα έθιμα Γκλόρια, σε ανάμνηση της δόξας του Χριστού μετά την Ανάσταση που συνοδεύεται από το σπάσιμο των πήλινων στην πλατεία του Αγίου Μάρκου αλλά και στις αυλές των σπιτιών.







ΑΠΕ