Εμφάνιση άρθρων βάσει ετικέτας: ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ - ERT Open
Δίστομο και Καλάμι: To διήμερο Ολοκαύτωμα της Βοιωτίας – 10 & 11 Ιουνίου 1944

Δίστομο και Καλάμι: To διήμερο Ολοκαύτωμα της Βοιωτίας – 10 & 11 Ιουνίου 1944

Δευτέρα, 08/06/2020 - 08:00

Μέσα σε ένα διήμερο η βοιωτική γη ποτίστηκε από το αίμα των θυμάτων της ναζιστικής θηριωδίας που ακόμα και σήμερα, 76 χρόνια μετά, ο χρόνος δεν στάθηκε ικανός να σβήσει ή να απαλύνει τις μνήμες.

Στην παγκόσμια ιστορία το έγκλημα στο Δίστομο είναι ιδιαίτερα γνωστό, δίπλα του όμως στον απόηχο του ολοκαυτώματος του Διστόμου, ακριβώς την επόμενη μέρα, έγινε και το ολοκαύτωμα στο Καλάμι Βοιωτίας.

Από αφιερώματα που έχουμε ήδη παρουσιάσει στο ert.gr, σταχυολογήσαμε όσα στοιχεία είναι χρήσιμα για την υπενθύμιση των εγκλημάτων αυτών. Ξεκινώντας από το Δίστομο, πρέπει να πούμε ότι η ναζιστική θηριωδία στοίχισε 218 ανθρώπινες ζωές, στις 10 Ιουνίου 1944. Όμως κανείς δεν ξέχασε, κανείς δεν έχει δικαίωμα να ξεχάσει τι έγινε, γιατί έγινε και ποιοι το έκαναν. Όπως κάθε χρόνο ο Δήμος οργανώνει πολυήμερες εκδηλώσεις τιμής και μνήμης.





Πρέπει να τονίσουμε ότι ακόμα και αν κάποιος δεν έχει μπορέσει να τις παρακολουθήσει, στο Δίστομο υπάρχει και λειτουργεί μουσείο θυμάτων του ναζισμού, το οποίο μπορεί να αποτελέσει τόπο επίσκεψης σε οποιαδήποτε άλλη ευκαιρία.
Το Μουσείο Θυμάτων Ναζισμού βρίσκεται στην είσοδο της κωμόπολης του Διστόμου, απέναντι & διαγώνια από το Δημαρχείο με ομαλή και άνετη πρόσβαση. Διαμορφώθηκε το 2005, στο χώρο του παλιού Δημοτικού Σχολείου και ο μέσος όρος επισκέψεων ανά μήνα είναι τα 150 άτομα.

Στην είσοδο δεσπόζει η φωτογραφία της Διστομίτισας Μαρίας Παντίσκα (απεβίωσε στις 16/3/2009 σε ηλικία 84 ετών), διάσημης από τη δημοσίευσή της στο περιοδικό LIFE, αρ. τ. 10 στις 27-11-1944.

Ο συνολικός χώρος του, που ανέρχεται σε 200 περίπου τ.μ.χωρίζεται σε δύο επίπεδα. Στον πρώτο όροφο είναι αναρτημένες σε ειδική αίθουσα, οι φωτογραφίες όλων των θυμάτων, καθώς και ειδικός χώρος φωτογραφίας του οστεοφυλακίου, που βρίσκεται ατόφιο στο ειδικό Μαυσωλείο στο λόφο Κάναλες του Διστόμου. Στον προθάλαμο, υπάρχει ιστορικό υλικό εφημερίδων και περιοδικών εκδόσεων της εποχής με άρθρα φωτογραφίες και ντοκουμέντα.

Όπως αναφέρει ο Δήμος Διστόμου – Αράχωβας – Αντίκυρας, ο Διστομίτης Στάθης Σταθάς, με την ευκαιρία κυκλοφορίας τριπτύχου για τα πενηντάχρονα της σφαγής του Διστόμου, το 1994, έγραφε:

ΙΣΤΟΡΙΚΟ -Σάββατο 10 Ιουνίου 1944

Τα νέα από το μέτωπο ήταν καλά.
Ξημέρωνε μια ακόμα μέρα εργασίας και ελπίδας. Η μέρα της λευτεριάς και της ειρήνης κοντοζύγωνε. Τέσσερις μέρες πριν, στις 6 Ιουνίου, οι σύμμαχοι είχαν αποβιβαστεί στη Νορμανδία. Οι Γερμανοί κατακτητές βλέποντας να φτάνει το τέλος της αυτοκρατορίας τους καταλαμβάνονται από αμόκ καταστροφής. Βγάζουν διαταγές γενοκτονίας.
«Ένας Γερμανός σκοτωμένος – πενήντα Έλληνες, δέκα Γερμανοί – ένα χωριό».

Ήθελαν να τρομοκρατήσουν τους κατοίκους ώστε να πάψουν να ενισχύουν τις οργανωμένες ανταρτικές ομάδες που δρούσαν στην περιοχή. Έτσι στα πλαίσια των εκκαθαριστικών επιχειρήσεων εκείνο το φοβερό πρωινό μια φάλαγγα επτά αυτοκινήτων με Γερμανούς στρατιώτες (2ος λόχος του 2ου τάγματος του 7ου Συντάγματος της 1ης Μεραρχίας των Ες – Ες με έδρα την Λιβαδειά), ξεκίνησε από τη Λιβαδειά με κατεύθυνση προς το Δίστομο. Από αυτά τα δύο πρώτα που προπορεύονταν αρκετά, ήταν ελληνικά επιταγμένα, γεμάτα με Γερμανούς στρατιώτες ντυμένους μαυραγορίτες. Αυτοί θα πρωτοκτυπούσαν τους αντάρτες που ανύποπτοι θα πλησίαζαν τα αυτοκίνητα και θα ενισχύονταν από τη δύναμη που θα ακολουθούσε.

Από τον Καρακόλιθο και μετά σκορπούν το θάνατο. Σκοτώνουν πέντε και συλλαμβάνουν σαν ομήρους δώδεκα αγρότες ενώ θέριζαν.»
Τα ιστορικά δρώμενα σύμφωνα με τις μέχρι τώρα διασταυρωμένες πληροφορίες έχουν ως εξής: Στη διασταύρωση Διστόμου – Αράχωβας συναντιούνται με άλλα 60 αυτοκίνητα γεμάτα Γερμανούς στρατιώτες που έρχονταν από την Άμφισσα με κατεύθυνση προς το Δίστομο.

Μπαίνουν στο Δίστομο αφού ανταλλάσσουν και διασταυρώνουν τις πληροφορίες τους. Οι κάτοικοι είναι ανυποψίαστοι. Βλέποντας όμως τους ομήρους ανησυχούν. Η φάλαγγα ήταν πρωτόφαντα μεγάλη. O επικεφαλής των Γερμανών, δε δέχεται τη συνάντηση που ζητούν ο Πρόεδρος της κοινότητας, Χαράλαμπος Κίνιας και ο παπάς τον χωριού Σωτήρης Ζήσης από τους οποίους και παλιότερα ζητούσε πληροφορίες για τις κινήσεις των ανταρτών στην περιοχή αλλά δεν μπορούσε να αποσπάσει πληροφορίες.

Στη συνέχεια τοποθετούνται στα υψώματα γύρω από το χωριό φυλάκια για τον έλεγχο και εκφοβισμό ενώ ανακοινώνουν ότι όποιος δεν κλειστεί στα σπίτι του και φύγει θα θεωρηθεί αντάρτης και θα εκτελείται επί τόπου.

Κατορθώνουν με διάφορους εκφοβισμούς και τους πράκτορές τους και συγκεντρώνουν πληροφορίες ότι στο κοντινό Στείρι κινούνται οι αντάρτες της περιοχής και ένα τμήμα της αυτοκινητοπομπής μαζί με τους «μαυραγορίτες» ξεκινά για το Στείρι. Λίγο πριν από το Στείρι πέφτουν σε ενέδρα των ανταρτών που στρατοπέδευαν στην περιοχή και ενημερώθηκαν για την έλευση των ναζιστικών δυνάμεων στην περιοχή.

Ακολουθεί μάχη και σκοτώνονται ο Έλληνας οδηγός του προπορευόμενου πολιτικού οχήματος και τραυματίζεται ο βαθμοφόρος Τεό. Μετά από σχετικά σύντομη μάχη με ακαθόριστες απώλειες εκατέρωθεν, η πομπή επιστρέφει στο Δίστομο και εκεί ο Τεό αποβιώνει. Έξαλλος ο επικεφαλής λοχαγός Λάουτενμπαχ, αναλαμβάνει την επιχείρηση αντιποίνων και σύσσωμη η δύναμη των Ναζιτικών δυνάμεων επιπίπτει επί των αμάχων κατοίκων του χωριού, εκτελώντας την διαταγή της πλήρους εξόντωσης.





Σφαγή

Κι εδώ αρχίζει η τραγωδία του Διστόμου.

Οι κάτοικοι, όσοι δεν κατάφεραν να διαφύγουν νωρίτερα από το Διάσκελο, τη μόνη αφύλακτη διάβαση, κλείνονται έντρομοι στα σπίτια τους.
Τους έρημους δρόμους του χωριου διατρέχουν εξαγριωμένοι στρατιώτες με εφ’ όπλου λόγχη.
Μπαίνουν στα σπίτια, σκοτώνουν, καίνε, σφάζουν ότι βρίσκουν στο διάβα τους. Γέροι, γριές, γυναίκες ακόμα και βρέφη λίγων ημερών πέρασαν από τον ίδιο τρομακτικό Γολγοθά. Γίδια, πρόβατα, άλογα, σκυλιά… ότι ζωντανό κινείται, εξολοθρεύεται.

«Απαίσιοι ακούγονται οι θρήνοι και οι οιμωγές αυτών που ξεψυχούν. Νέοι Ηρώδεις οι εκπολιτιστές του Χίτλερ μακελεύουν τα παιδάκια του Διστόμου».

Ο Στάθης Σταθάς συνεχίζει: «Στο Δίστομο έγιναν αυτά. Θα γίνονταν κι άλλα. Μα ήρθε η νύχτα και οι δολοφόνοι φοβήθηκαν και έφυγαν.
Τώρα στο χωριό απλώνεται η γαλήνη του Νεκροταφείου για πολλή ώρα. Μα σιγά – σιγά ξύπνησε το Δίστομο. Και τότε ακούστηκαν οι θρήνοι των παιδιών που έρημα κλαίγαν τους γονείς τους και οι γόοι των γερόντων.
Ακούγονταν ακόμη και κάποια παράξενα γέλια και τραγούδια αυτών που παρεφρόνησαν, μπροστά στη φρίκη που έζησαν.

Μέσα στη νύχτα μικρά παιδιά πήραν τους σκοτεινούς δρόμους προσπαθώντας να φτάσουν στα κοντινά χωριά. ‘Ενα καραβάνι παιδιών που γύρευε ένα ανθρώπινο χέρι για να σκουπίσει τα δάκρυα από τα μουτράκια τους και να δώσει απάντηση στο ερωτηματικό: Γιατί τους σκότωσαν;»

Από το βιβλίο του Γιάννη Μπασδέκη «ΔΙΣΤΟΜΟ», μεταφέρουμε εν συντομία τις κάτωθι πληροφορίες: «Οι βιαιότητες συνεχίστηκαν τις επόμενες ημέρες με ιδιαίτερη αγριότητα όπου οι Χιτλερικοί πλιατσικολόγησαν ότι είχε απομείνει όρθιο. Στις 26 Ιουνίου επανέρχονται με αποκορύφωμα τον ομαδικό βιασμό μιας 50χρονης τυφλής και πνευματικά ανάπηρης γυναίκας αφού την χτυπούν στο πρόσωπο με τον υποκόπανο σπάζοντάς της τα δόντια και αναίσθητη όπως είναι, ξεσπούν επάνω της, το βρώμικο σαρκικό πάθος τους».

Ο Στάθης Σταθάς συνεχίζει: «Αποτελεί κατάπτυστο γεγονός για τον πολιτισμό εκείνων που φιλοδόξησαν να κυβερνήσουν τον κόσμο και που κατέδειξε ότι ο μέχρι σήμερα πολιτισμός καμιά εν γένει επίδραση δεν είχε στις εγκληματικές ψυχές τους» (Νυρεμβέργη).

Μετά τον πόλεμο και την ήττα των Γερμανών, ο Διοικητής των Γερμανικών δυνάμεων που διέπραξαν το πανανθρώπινο έγκλημα του Διστόμου Χάνς Ζάμπελ συνελήφθη στο Παρίσι και εκδόθηκε από τις Γαλλικές αρχές στην Ελλάδα, ενώ όμως ήταν προφυλακισμένος και επρόκειτο να προσαχθεί σε δίκη ζητήθηκε απο την Κυβέρνηση της τότε Δ. Γερμανίας και εστάλη σ’ αυτή, όπου σύμφωνα με πληροφορίες παραμένει σήμερα ελεύθερος».



Το Καλάμι Βοιωτίας

Mία ημέρα μετά το Ολοκαύτωμα στο Δίστομο (10/6/1944), ακολούθησαν τα γεγονότα στο Καλάμι Βοιωτίας. Ήταν 11 Ιουνίου 1944 και οι ναζί σφαγείς του Διστόμου, αφού «το είχαν γλεντήσει» το βράδυ στη Λιβαδειά, αποφασίζουν να κάνουν μπλόκο κοντά στο χωριό Καλάμι και συγκεντρώνουν 26 άτομα.

Τους ξεχώρισαν άνδρες και γυναίκες και τους εκτέλεσαν. Μετά πέταξαν μέσα σε ένα σπίτι τα πτώματα και έβαλαν φωτιά για να τα απανθρακώσουν.





«Πιστοί» στις «συνήθειές» τους το έριξαν στο πλιάτσικο. Τίποτα δεν γλίτωσε, ζώα, ρούχα, σπαρτά, κότες, ακόμα και η αποθήκη του Ερυθρού Σταυρού λεηλατήθηκε. Οι άρπαγες τα φόρτωσαν σε φορτηγά και έφυγαν.
Το Καλάμι πλήρωσε με 26 ζωές, με δύο τραυματίες και με λεηλασία τουλάχιστον 20 σπιτιών, τη μανία των χιτλερικών αποβρασμάτων.

Oι ναζί εκτέλεσαν τους: Άκ. Σλατινόπουλο, Παναγιού Σλατινοπούλου, Ευαγγελία Σλατινοπούλου, Άπ. Σλατινόπουλο το και αβάπτιστο κοριτσάκι του Σλατινοπούλου, Σπυρ. Νάκο, Βάγια Νάκου, Αγγελική Νάκου, Άπ. Νάκο, Αννα Νάκου, Μόρφω Κυρίτση, Δήμητρα Κυρίτση και άλλους.

Όπως διαπιστώθηκε, στο Δίστομο και στο Καλάμι οι αξιωματικοί των ναζί ήταν: ο στρατιωτικός Διοικητής Λεβαδείας Ταγματάρχης των S.S. Stuzmau Afeohrer Rickert, ο Φρούραρχος Λεβαδείας Γερμανός υπολοχαγός των S.S. Ober Sturmpeyhrer Zabel, ο Γερμανός λοχαγός των S.S. Λεβαδείας Hauptstuzmpmfuhrer Copenfer, ο διοικητής της Γκεσταπό Λεβαδείας ανθυπολοχαγός Sekre Karl Kaze Paar, ο υποδιοικητής της G.F.P. Λεβαδείας επιλοχίας Rellwebel Willy Jannis και η διερμηνέας του Franlein Johanna.

Ένα λιτό μνημείο στην άκρη του δρόμου, κρατάει τη μνήμη ζωντανή.

Επιμέλεια αφιερώματος & φωτο από το Καλάμι: Νάσος Μπράτσος


πηγή ΕΡΤ

Η πρώτη ομαδική εκτέλεση αμάχων: Το Ολοκαύτωμα στα Κερδύλια 1941

Η πρώτη ομαδική εκτέλεση αμάχων: Το Ολοκαύτωμα στα Κερδύλια 1941

Τρίτη, 15/10/2019 - 19:00

Ήταν 17 Οκτωβρίου 1941 και οι άνδρες από εφήβους έως ηλικιωμένους, έπεφταν νεκροί από τις σφαίρες των ναζί στα Άνω και Κάτω Κερδύλια του Δήμου Αμφίπολης, κοντά στις Σέρρες.

Τα σπίτια πυρπολήθηκαν και ήταν στα πλαίσια αντιποίνων για τη δράση ανταρτών στην περιοχή. Αν και ως προς τον αριθμό των θυμάτων εμφανίζονται μικρές αποκλίσεις, το Ελληνικό Εθνικό Γραφείο Εγκλημάτων Πολέμου αναφέρεται ότι οι νεκροί ήταν 222, ενώ αργότερα η λίστα έφτασε τους 230, καθώς προστέθηκαν και θύματα που ήταν ετεροδημότες και είχαν χάσει τη ζωή τους στα γεγονότα.

 

Παρά τις ανακρίσεις που προηγήθηκαν, οι Γερμανοί δεν μπόρεσαν να συγκεντρώσουν επαρκείς αποδείξεις για τη στήριξη του τοπικού πληθυσμού, προς τις ανταρτικές δυνάμεις.

Αργότερα σημειώθηκε ένα περιστατικό όπου εντοπίστηκε χωρικός που είχε έρθει σε επαφή με αντάρτες και κατά την ανάκρισή του έδωσε ονόματα ανταρτών και συνεργατών τους από τα Κερδύλια. Στην επιδρομή όσοι δεν εκτελέστηκαν, βάσει του σχεδίου των Γερμανών, τους ανατέθηκε η ταφή των νεκρών.

Στις 2 Νοεμβρίου η γερμανική διοίκηση της Θεσσαλονίκης, ανακοίνωσε τα ακόλουθα: «Εις τα βουνά δυτικώς του Στρυμόνος δρα από εβδομάδων μία κομμουνιστική συμμορία απαρτιζόμενη από κατοίκους των πέριξ χωρίων και επιδιδόμενη εις την ληστείαν των πλουσίων χωρικών της περιοχής όπως προσποριστεί χρηματικά μέσα, τη σύλληψιν Ελλήνων αστυνομικών προς αφαίρεση των όπλων των και δι’ αυτών τον φόνον Γερμανών στρατιωτών.

Περί τα τέλη Σεπτεμβρίου εδολοφονήθησαν εις θέσιν Λαχανά 2 Γερμανοί στρατιώται και προ ημερών εγένετο απόπειρα εναντίον του γερμανικού στρατού, με αποτέλεσμα το φόνο δύο Γερμανών ναυτών και τον βαρύ τραυματισμόν ενός άλλου εις Καλόκαστρον. Εν συνεχεία διά των παρά του γερμανικού στρατού ληφθέντων μέτρων κατεστράφησαν παρ’ αυτού τα χωριά Ανω και Κάτω Κερδύλλια, οι κάτοικοι των οποίων αποδεδειγμένως ανήκον εις την εν λόγω συμμορία τροφοδοτούντες και υποστηρίζοντες ταύτην παντοιοτρόπως».

 

Την ευθύνη για το έγκλημα είχαν δύο λόχοι του 220ου Τάγματος Σκαπανέων της Βέρμαχτ με δύναμη 250 ανδρών και επικεφαλής τους ήταν Βέντλερ (Wendler) και Σράινερ Σράινερ.

 
 
 

Στα δύσκολα μετεμφυλιακά χρόνια σε δίκες για τα γεγονότα αυτά, διατυπώθηκαν από πρόσωπα που είχαν συνεργαστεί ανοιχτά με τους Γερμανούς, κατηγορίες που έριχναν τις ευθύνες για το Ολοκαύτωμα στη δράση κομμουνιστών ανταρτών. Αντίστοιχες απόπειρες είχαν καταγραφεί και σε άλλες περιπτώσεις, όπως πχ στο Ολοκαύτωμα στο Χορτιάτη.

 
 
 
 

Το ολοκαύτωμα των Κερδυλίων θεωρείται η πρώτη ομαδική εκτέλεση αμάχων από τα στρατεύματα κατοχής στην Βόρεια Ελλάδα κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και η κοινότητα Νέων Κερδυλίων χαρακτηρίστηκε ως μαρτυρική με το Προεδρικό Διάταγμα 393/7-12-1998.

Το νέο χωριό (τα Άνω και Κάτω Κερδύλια που πυρπολήθηκαν δεν ξανακατοικήθηκαν) χτίστηκε το 1950 με την αρωγή της πολιτείας, που έχτισε σπίτια για το μέλη των οικογενειών των θυμάτων.

ΠΗΓΗ: ΕΡΤ

75 χρόνια από το ολοκαύτωμα που υπέστη η ηρωική περιοχή των Ανωγείων από τους ναζί στις 13 Αυγούστου 1944

75 χρόνια από το ολοκαύτωμα που υπέστη η ηρωική περιοχή των Ανωγείων από τους ναζί στις 13 Αυγούστου 1944

Τρίτη, 13/08/2019 - 21:00

Πέρασαν 75 χρόνια από το ολοκαύτωμα που υπέστη η ηρωική περιοχή των Ανωγείων από τους ναζί.

Από την ιστοσελίδα του Δήμου Ανωγείων μεταφέρουμε την ιστορική αναδρομή.

Τα τρία Ολοκαυτώματα

Τ΄ Ανώγεια λόγω της θέσης τους, στις απόκρημνες πλαγιές του Ψηλορείτη και του  αδούλωτου φρονήματος των κατοίκων τους, βρέθηκαν πάντοτε στην πρώτη γραμμή των απελευθερωτικών αγώνων των Κρητικών απέναντι σε οποιονδήποτε κατακτητή.

Κατακτήθηκαν από τους Τούρκους  το 1648 και στη συνέχεια ήταν βακουφικό (μοναστηριακό) χωριό, αφιερωμένο στα τζαμιά της Βαλιδέ Σουλτάνας, ενώ παράλληλα αποτέλεσαν σημαντικό επαναστατικό κέντρο.

Το Μάιο του 1822, στη θέση Σκλαβόκαμπος  Μαλεβιζίου, οι Ανωγειανοί νίκησαν τους Τούρκους, με αρχηγό τους το Βασίλη Σμπώκο. Το γεγονός αυτό, έγινε η αφορμή και στις 14 Ιουλίου του 1822, ο Σερίφ Πασάς που βρήκε το χωριό ερημωμένο από τους  κατοίκους του, οι οποίοι πολεμούσαν  στη Μεσσαρά, το λεηλάτησε και το έκαψε.

Αυτό ήταν το πρώτο ολοκαύτωμα των Ανωγείων και έμελλε να ακολουθήσουν άλλα δύο. Λίγο πριν από την επανάσταση του 1866, έγινε στα Ανώγεια η συνέλευση για την εκλογή αντιπροσώπων των οπλαρχηγών της Ανατολικής Κρήτης. Την ίδια χρονιά, τρεις Ανωγειανοί άνηκαν στους πεσόντες του ολοκαυτώματος του Αρκαδίου, με το οποίο ηρωικά αποκρούστηκε η απόπειρα κατάληψής του από τον Σερίζ πασά.

Μιχάλης Ξυλούρης ή Χρηστομιχάλης

Μιχάλης Ξυλούρης ή Χρηστομιχάλης

Το 1867 ο Ομέρ πασάς κατέλαβε τ’ Ανώγεια και το Νοέμβριο του ίδιου έτους ο Ρεσίζ πασάς προέβη στο ολοκαύτωμα του χωριού για δεύτερη φορά, μόλις 45 χρόνια μετά από το πρώτο ολοκαύτωμα.

Οι κάτοικοι των Ανωγείων έλαβαν, ακόμα, μέρος στις επαναστάσεις του 1878 και του 1897 αλλά και στο Μακεδονικό και στον Ηπειρωτικό Αγώνα.

Μετά το Ολοκαύτωμα

Κατά το Β΄Παγκόσμιο Πόλεμο οι Ανωγειανοί πήραν μέρος, από τους πρώτους, στην αντίσταση κατά των Ναζί κατακτητών με τη δημιουργία ένοπλων ομάδων σε συνεργασία με το Συμμαχικό Αρχηγείο Μέσης Ανατολής και έχοντας επικεφαλής τον Ιωάννη Δραμουντάνη (Στεφανογιάννη) ο οποίος και εκτελέστηκε από τους Ναζί, στις 12 Φεβρουαρίου 1944

Κορυφαίο γεγονός της αντίστασης του αγωνιζόμενου λαού των Ανωγείων, υπήρξε η καταστροφή και ισοπέδωση του χωριού τον Αύγουστο του 1944.  Το 3ο ολοκαύτωμα των Ανωγείων  άρχισε τη 13η Αυγούστου και κράτησε μέχρι το τέλος του ίδιου μήνα. Στο Αρμί, την κεντρική πλατεία του χωριού βρίσκεται εγχάρακτη η διαταγή του Γερμανού στρατηγού φρουράρχου Κρήτης.

«…Επειδή η πόλις των Ανωγείων είναι κέντρον της αγγλικής κατασκοπίας εν Κρήτη και επειδή οι Ανωγειανοί εξετέλεσαν το φόνο του λοχία φρουράρχου Γενί-Γκαβέ και της υπ’ αυτόν φρουράς και επειδή οι Ανωγειανοί εξετέλεσαν το σαμποτάζ της Δαμάστας, επειδή εις Ανώγεια ευρίσκουν άσυλον και προστασίαν οι αντάρται των διαφόρων ομάδων αντιστάσεως και επειδή εκ των Ανωγείων διήλθον και οι απαγωγείς με τον στρατηγόν Φον Κράιπε χρησιμοποιήσαντες ως σταθμόν διακομιδής τα Ανώγεια, διατάσσομεν την ΙΣΟΠΕΔΩΣΙΝ τούτων και την εκτέλεσιν παντός άρρενος Ανωγειανού όστις ήθελεν ευρεθεί εντός του χωρίου και πέριξ αυτού εις απόστασιν ενός χιλιομέτρου.»

Χανιά 13-8-44 0 Στρατηγός Διοικητής Φρουρίου Κρήτης X. ΜΙΛΛΕΡ

Η εξουδετέρωση και σύλληψη του αναφερόμενου στη διαταγή φρούραρχου Γενί-Καβέ και της φρουράς του (8 άτομα) πραγματοποιήθηκε την 7-8-1944 στην περιοχή Σφακάκι Ανωγείων, από ενδεκαμελή ομάδα του εφεδρικού Ε.Λ.Α.Σ. To σαμποτάζ της Δαμάστας πραγματοποιήθηκε το πρωί της 8-8-1944, στον κεντρικό τότε αμαξωτό δρόμο της Κρήτης και σε μικρή απόσταση δυτικά του χωριού Δαμάστα από ομάδα ανταρτών της Ε.Α.Ο. «O ΨΗΛΟΡΕΙΤΗΣ» και είχε σαν αποτέλεσμα την ισοπέδωση και του χωριού Δαμάστα και την εκτέλεση των αντρών που πιάστηκαν σ’ αυτό από τους Γερμανούς.

Μετά την έκδοση της διαταγής που προαναφέραμε, Γερμανοί στρατιώτες, πραγματοποιούν την κύκλωση των Ανωγείων, την 13-8-1941 και αρχίζουν το μακάβριο έργο των εκτελέσεων, της λεηλασίας και της καταστροφής, αφού πρώτα απομάκρυναν τα γυναικόπαιδα που βρέθηκαν μέσα σ’ αυτά, μαζί με ελάχιστους ανίκανους γέροντες. To σύνολο των αντρών και αγοριών είχαν καταφύγει στα λημέρια των ανταρτών και στις δυσπρόσιτες χαράδρες και σπηλιές του Ψηλορείτη.

Προτομή του Ιωάννη Δραμουντάνη ή Στεφανογιάννη, αρχηγού της Εθνικής Αντίστασης της περιόδου 1941-1944, που εκτελέστηκε από τους Γερμανούς στις 12 Φεβρουαρίου 1944.
Προτομή του Ιωάννη Δραμουντάνη ή Στεφανογιάννη, αρχηγού της Εθνικής Αντίστασης της περιόδου 1941-1944, που εκτελέστηκε από τους Γερμανούς στις 12 Φεβρουαρίου 1944.ών και στις δυσπρόσιτες χαράδρες και σπηλιές του Ψηλορείτη.

Μεγάλο μέρος του άμαχου πληθυσμού των Ανωγείων βρήκε, επίσης, καταφύγιο στα γύρω χωριά της περιοχής και σε χωριά της επαρχίας Μαλεβιζίου όπου κατάφερε να επιβιώσει χάρις στην έμπρακτη αλληλεγγύη των κατοίκων τους,  οι οποίοι φιλοξένησαν κάτω από εξαιρετικά αντίξοες συνθήκες ολόκληρες οικογένεια ακόμα και για χρόνια.

Τα Ανώγεια ανήκουν σήμερα στο Δίκτυο Μαρτυρικών Πόλεων & Χωριών, «Ελληνικά Ολοκαυτώματα».

Eπίσης στην ιστοσελίδα του Δήμου Ανωγείων, μπορείτε να διαβάσετε ενδιαφέρουσες εισηγήσεις για τα τρία ολοκαυτώματα.

Ο Δήμος Ανωγείων σε συνδιοργάνωση με την Περιφέρεια Κρήτης και την Π.Ε. Ρεθύμνου παρουσιάζει και φέτος τις Πολιτιστικές Εκδηλώσεις «Πέτρας Πολιτισμός 2019».

Το φετινό πρόγραμμα το οποίο έχει ξεκινήσει από τον Ιούλιο και διαρκεί έως και τον Σεπτέμβριο, περιλαμβάνει σειρά εκδηλώσεων που καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων με αποκορύφωμα τις εκδηλώσεις μνήμης για την 75η Επέτειο του Ολοκαυτώματος των Ανωγείων, από τους Ναζί, στις 13 Αυγούστου 1944.

Οι πολιτιστικές εκδηλώσεις «Πέτρας Πολιτισμός» πραγματοποιούνται με την ευθύνη της πολιτιστικής επιτροπής του Δήμου και τη συνεργασία των Πολιτιστικών Συλλόγων Ανωγείων και Σεισάρχων, του Σκακιστικό Όμιλου Ανωγείων και του Π.Σ «Ιδαίοι», τα Υακίνθεια και την ομάδα «ΑνωγειαΝέοι-Νέες».

Στοχεύουν να αναδείξουν τις πανανθρώπινες και παραδοσιακές αξίες, την αντίσταση στο φασισμό και στο ρατσισμό, την εναντίωση στο πόλεμο, την ανάδειξη του πολιτισμού, μέσα από τη συμμετοχή και την συνεργασία όλων των φορέων της κοινωνίας.



πηγή: / ΕΡΤ /Επιμέλεια αφιερώματος Νάσος Μπράτσος /

Κομμένο Άρτας: Σε εξέλιξη οι εκδηλώσεις τιμής και μνήμης για την αποφράδα επέτειο της 16ης Αυγούστου 1943

Κομμένο Άρτας: Σε εξέλιξη οι εκδηλώσεις τιμής και μνήμης για την αποφράδα επέτειο της 16ης Αυγούστου 1943

Τρίτη, 13/08/2019 - 11:00

Ζωντανεύουν μνήμες στο μαρτυρικό Κομμένο της Άρτας, λίγες ημέρες πριν την αποφράδα επέτειο της 16ης Αυγούστου 1943, όταν οι στρατιώτες της γερμανικής Βέρμαχτ το έπνιξαν στο αίμα και το μετέτρεψαν σε στάχτη, δολοφονώντας κυριολεκτικά 317 αθώους και ανυπεράσπιστους κατοίκους, μεταξύ των οποίων 36 βρέφη και νήπια ηλικίας τεσσάρων μηνών έως πέντε χρονών.

Όπως αναφέρει στην ιστοσελίδα του ο Μορφωτικός Σύλλογος Κομμένου: «Η αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία Artifactory υλοποιεί με την υποστήριξη του Δήμου Νικολάου Σκουφά και τη συμμετοχή του Μορφωτικού Συλλόγου Κομμένου από τις 12 έως τις 18 Αυγούστου 2019 στο Κομμένο την κατασκήνωση μελέτης “Remember ! Act –Art” στο πλαίσιο του έργου «Ελεύθεροι –Δεν υπάρχει Μέλλον χωρίς Μνήμη» (FREE –no FutuRE without remembrance) το οποίο είναι συγχρηματοδοτούμενο από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο πλαίσιο της Δράσης 4, «Ευρωπαϊκή Μνήμη του Προγράμματος Ευρώπη για τους πολίτες».

Οι 9 εταίροι του προγράμματος από 5 χώρες είναι ο Δήμος του Μιλάνου, η κοινωνική συνεταιριστική Cooperativa sociale Tempo per l’infanzia, η ANED (Εθνική ένωση των απελαθέντων στα ναζιστικά στρατόπεδα, η ANPI, το Πανεπιστήμιο του Μιλάνου, από την Αλβανία η οργάνωση Dora Et Pajtimit, και το Ινστιτούτο Κοινωνικών και Ανθρωπιστικών σπουδών ISSH , από την Αυστρία η βιεννέζικη πολιτιστική κολεκτίβα TWOF2 + DAS COLLECTIV από την Κροατία η αστική μη κερδοσκοπική KUMS – SKWHAT και από την Ελλάδα η αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία ARTIFACTORY».

Επίσης γίνεται γνωστό ότι: «Στο πρόγραμμα θα συμμετέχουν νέοι από την Ιταλία, την Αλβανία και την Ελλάδα, οι οποίοι θα έρθουν σε επαφή με τους επιζήσαντες της σφαγής του Κομμένου με την βοήθεια του Δημήτρη Βλαχοπάνου, του Ηλία Λάμπρη και άλλων μελών της κοινότητας , και με τα νεότερα μέλη της κοινότητας μέσω του Μορφωτικού Συλλόγου. Θα προσφέρουν την βοήθεια τους στην οργάνωση των εκδηλώσεων μνήμης και θα συμμετέχουν σε εργαστήρια με σκοπό να παρουσιάσουν μια παράσταση στο δημόσιο χώρο που θα παρουσιαστεί στις 16 Αυγούστου και θα συνδέεται με τη διατήρηση της μνήμης της ναζιστικής δολοφονίας στο Κομμένο σαν μια προσπάθεια διεύρυνσης του αντίκτυπου της εκδήλωσης με διεθνή δημοσιότητα και καλλιτεχνική απόδοση.

Η Artifactory καλεί όποιον-αν ενδιαφέρεται να συμμετάσχει στα εργαστήρια για την παράσταση να δηλώσει συμμετοχή στο email: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε. μέχρι την Δευτέρα 12 Αυγούστου που θα ξεκινήσουν τα εργαστήρια. Επιμελήτρια των εργαστηρίων είναι η Βέρα Ιόνα Παπαδοπούλου εικαστική καλλιτέχνης, που δραστηριοποιείται στην performance art και στον κινηματογράφο.

Τα εργαστήρια θα ξεκινήσουν στις 12 Αυγούστου και θα ολοκληρωθούν στις 16 με την παρουσίαση του δρώμενου.

To «FREE Ελεύθεροι –Δεν υπάρχει Μέλλον χωρίς Μνήμη» θα εφαρμόσει μονοπάτια ενεργού συμμετοχής στα κοινά για τους πολίτες, τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής και το κοινό. Οι στόχοι του είναι: πολιτιστικοί και ιστορικοί – να κρατήσουμε ζωντανή τη μνήμη των ιστορικών γεγονότων και την ικανότητα να διαβάσουμε κριτικά τι συμβαίνει στο παρόν, προκειμένου να διαμορφωθούν ερμηνευτικές υποθέσεις του σύγχρονου κόσμου, κοινωνικοί και εκπαιδευτικοί στόχοι – να αναπτυχθούν μαθησιακές διαδρομές ξεκινώντας από την άμεση εμπειρία και να ενισχυθεί η αίσθηση της συμμετοχής και της ενεργού συμμετοχής στα κοινά.

To FREE έχει επίσης ως στόχο να δημιουργήσει ένα δίκτυο που εργάζεται για τη μνήμη ως κοινότητα, από διαφορετικά θέματα με διαφορετικά εργαλεία, δεξιότητες και δραστηριότητες.

Στις εκδηλώσεις του προγράμματος έχει συμμετάσχει τον προηγούμενο Μάιο ο εθελοντής της Artifactory Δημήτρης Λάμπρου, από την περιοχή της Άρτας με την υποστήριξη της επιχορήγησης STEP του European Cultural Foundation και της Compagnia di San Paolo. Επισκέφθηκε μαζί με αντιπροσωπεία των Ιταλών εταίρων την 74η επέτειο από την απελευθέρωση του στρατοπέδου συγκέντρωσης του Μαουτχάουζεν, μια επίσκεψη που οργανώνει κάθε χρόνο η ιταλική ένωση πρώην απελαθέντων σε ναζιστικά στρατόπεδα (ANED) για πάνω από 800 Ιταλούς μαθητές και φοιτητές. Στο ταξίδι αυτό παρακολούθησε την τελετή και την επίσκεψη σε τόπους της μνήμης, μαζί με μαθητές και φοιτητές από την Ιταλία. Την εμπειρία του θα παρουσιάσει στην διεθνή κατασκήνωση εργασίας (workcamp) στο Κομμένο, τον Αύγουστο».



πηγή / ΕΡΤ/ Νάσος Μπράτσος /

Σελλά Αχαΐας: Εκδηλώσεις τιμής και μνήμης την Κυριακή 13 Ιανουαρίου 75 χρόνια από το Ναζιστικό Ολοκαύτωμα

Σελλά Αχαΐας: Εκδηλώσεις τιμής και μνήμης την Κυριακή 13 Ιανουαρίου 75 χρόνια από το Ναζιστικό Ολοκαύτωμα

Σάββατο, 12/01/2019 - 20:00

Λίγες ημέρες μετά την τυπική συμπλήρωση 75 ετών από το ναζιστικό έγκλημα στα Σελλά, θα πραγματοποιηθούν οι εκδηλώσεις τιμής και μνήμης την Κυριακή 13 Ιανουαρίου.

Στη σχετική ανακοίνωση αναφέρεται πως:

Ο Δήμος Πατρέων και η Τοπική Κοινότητα Σελλών, τιμούν την μνήμη των πεσόντων του ολοκαυτώματος των Σελλών την 1/1/1944 από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής.
Την Κυριακή 13 Ιανουαρίου 2019 στις 9:30 π.μ. θα τελεστεί μνημόσυνο στον Ι.Ν. Αγίου Νικολάου Σελλών Πάτρας.

Αναλυτικά το πρόγραμμα της εκδήλωσης έχει ως εξής:

09:30 Προσέλευση
09:45 Τέλεση Μνημόσυνου – Ομιλία
10:00 Επιμνημόσυνη Δέηση – Καταθέσεις στεφάνων».


Χαραγμένη με αίμα ήταν η Πρωτοχρονιά του 1944 στα Σελλά Αχαΐας, μετά την εισβολή που πραγματοποίησαν οι Γερμανοί κατακτητές.

Η επιχείριση ξεκίνησε με περικύκλωση του χωριού, ύστερα από την πληροφορία που τους έδωσαν προδότες, ότι στο χωριό βρίσκονταν αντάρτες.

Στην περιοχή βρίσκονταν ομάδα ανταρτών του ΕΛΑΣ, με επικεφαλής τον Καπετάν Κεραυνό (Ανδρέα Μελετίου Αϊβαλιώτη) και η παρουσία της ήταν στα πλαίσια γενικότερης επιχείρησης παραπλάνησης των Γερμανών, με στόχο να τους δημιουργηθεί η εντύπωση ότι ήταν αληθείς οι πληροφορίες για απόβαση των συμμάχων στην Ηλεία, ενώ ο στόχος ήταν, όπως και έγινε, η απόβαση στη Σικελία.

Μερικές μέρες πριν την αιματοβαμμένη Πρωτοχρονιά στα Σελλά, είχε προηγηθεί το Ολοκαύτωμα των Καλαβρύτων, με τις ναζιστικές θηριωδίες επίσης να έχουν στόχο να μην αναπτυχθεί πρόσφορο έδαφος σε περίπτωση συμμαχικής απόβασης στην Πελοπόννησο.

Αφού οι ναζί περικύκλωσαν το χωριό, δολοφόνησαν τρεις κατοίκους του και επτά αντάρτες, ενώ ακολούθως πυρπόλησαν σπίτια, έκλεισαν τα γυναικόπαιδα στο εσωτερικό της εκκλησίας και 43 άνδρες αιχμαλωτίστηκαν και μεταφέρθηκαν στην Πάτρα, όπου μετά από μερικές μέρες τους άφησαν ελεύθερους.

Οι εκτελεσθέντες ήταν: Γεώργιος Δ. Γιαχός από τα Σελλά, Ιωάννης Μ. Κωστόπουλος από τα Σελλά, Νικόλαος Χαρ. Χριστοδουλόπουλος από τα Σελλά, Θεοφάνης Κ. Γκοτσόπουλος από τον Μεγάλο Ποντιά, Σωτήρης Λεων. Σωτηρίου από τη Ζάχολη Κορινθίας, Βαγγέλης Β. Πανόπουλος από τον Άγιο Νικόλαο Αχαΐας, Ηλίας Δ. Γκολφινόπουλος από τη Ζάχολη Κορινθίας, Σπύρος Γ. Μαλεβής από το Λουτράκι Κορινθίας, Βασίλης Ροδόπουλος από τη Ζαχλωρού και Κωνσταντίνος Ν. Μπαστουνάς, από το Αίγιο.

Στη σύγχρονη περίοδο, λόγω της χρονικής σύμπτωσης της αποφράδας ημέρας με τις εκδηλώσεις της Πρωτοχρονιάς, οι ετήσιες εκδηλώσεις τιμής και μνήμης, γίνονται μέσα στον Ιανουάριο από την τοπική κοινότητα και το Δήμο Πατρέων.


Πηγή ΕΡΤ

75 χρόνια από τη σφαγή των Καλαβρύτων από τους Γερμανούς Ναζί

75 χρόνια από τη σφαγή των Καλαβρύτων από τους Γερμανούς Ναζί

Τετάρτη, 12/12/2018 - 23:30
Σαν σήμερα.. 13 Δεκεμβρίου του 1943 Το Ολοκαύτωμα των Καλαβρύτων.. ένα από τα μεγαλύτερα εγκλήματα που διέπραξαν οι Γερμανοί Ναζί κατά τη διάρκεια του Β' Παγκόσμιου Πολέμου.

Γερμανικές δυνάμεις κατοχής και συγκεκριμμένα της 117ης Μεραρχίας Καταδρομών μαζί με ταγματασφαλίτες συγκεντρώνουν όλους τους άνδρες των Καλαβρύτων στην πλατεία και τους εκτελούν ομαδικά. Στο τέλος πυρπολούν και την ηρωική κωμόπολη.Η σφαγή των Καλαβρύτων είναι η πιο βαριά περίπτωση πολεμικού εγκλήματος στην Ελλάδα, κατά τη διάρκεια του Β' Παγκόσμιου πολέμου. Η διαταγή της μαζικής δολοφονίας, στο πλαίσιο της επιχείρησης «Καλάβρυτα», ξεκίνησε από την παράκτια περιοχή της Αχαΐας στη βόρεια Πελοπόννησο, όταν τα στρατεύματα της Βέρμαχτ στην πορεία τους έκαψαν χωριά και δολοφόνησαν τους πολίτες στο δρόμο τους. Εισήλθαν στα Καλάβρυτα στις 9 Δεκεμβρίου, δημιουργώντας  ασφυκτικό κλοιό γύρω από την πόλη. Παραπλάνησαν τον κόσμο, διαβεβαιώνοντας ότι στόχος τους ήταν αποκλειστικά η εξόντωση των ανταρτών του ΕΛΑΣ.



Η σφαγή των αμάχων διαπράχθηκε από την 117η Μεραρχία Καταδρομών, η οποία αποτελούνταν από Αυστριακούς και Γερμανούς.

Οι Γερμανοί, στο δρόμο για τα Καλάβρυτα, εκτέλεσαν 143 άνδρες, στα χωριά Ρωγοί, Κερπινή, Άνω και Κάτω Ζαχλωρού, καθώς και στη Μονή Μεγάλου Σπηλαίου. Επίσης έκαψαν περίπου 1.000 σπίτια σε πάνω από 50 χωριά, αφού τα λεηλάτησαν αποκομίζοντας περισσότερα από 2.000 πρόβατα και μεγαλύτερα ζώα και περίπου 260.000.000 δραχμές.

Όταν έφθασαν στα Καλάβρυτα, κλείδωσαν όλες τις γυναίκες και τα παιδιά κάτω των 14 στο σχολείο και διέταξαν όλους τους άνδρες από 14 και πάνω να παρουσιαστούν έξω από το χωριό.

Εκεί οι Γερμανοί τους εκτέλεσαν με συνεχείς ριπές πολυβόλων. Περισσότεροι από 700 οι νεκροί - όλος ο ανδρικός πληθυσμός πλην 13 που επέζησαν από τα τραύματά τους κατά την εκτέλεση (καταπλακώθηκαν από τους νεκρούς συμπολίτες τους και θεωρήθηκαν νεκροί από τους ναζί).

Οι γυναίκες και τα παιδιά κατάφεραν να αποδράσουν από το σχολείο ενώ το χωριό φλεγόταν, σπάζοντας πόρτες και παράθυρα. Ηταν αυτές που έμειναν πίσω να θάψουν και να κλάψουν τους νεκρούς τους και πάνω απ' όλα να βρουν το κουράγιο να συνεχίσουν να ζουν.

Παρά το γεγονός ότι η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας έχει αναγνωρίσει δημόσια τη ναζιστική αγριότητα των Καλαβρύτων, ακόμα δεν έχει καταβληθεί καμμιά αποζημίωση.





Ντοκιμαντέρ με θέμα την τραγωδία που εκτυλίχθηκε τον Δεκέμβριο του 1943 στο τρίγωνο Καλάβρυτα, Κερπινή, Ρογοί, με κορύφωση τη μαζική εκτέλεση Καλαβρυτινών από τις ναζιστικές δυνάμεις στη μαρτυρική κωμόπολη στις 13/12/1943:



Ανακοίνωση Διαμαρτυρίας της Ένωσης Θυμάτων Ολοκαυτώματος Δαμάστας και του Πολιτιστικού Συλλόγου Δαμάστας σχετικά με την επικείμενη Ελληνογερμανική Συνέλευση στην Χερσόνησο.

Ανακοίνωση Διαμαρτυρίας της Ένωσης Θυμάτων Ολοκαυτώματος Δαμάστας και του Πολιτιστικού Συλλόγου Δαμάστας σχετικά με την επικείμενη Ελληνογερμανική Συνέλευση στην Χερσόνησο.

Παρασκευή, 05/10/2018 - 15:00
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΑΣ
ΤΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΘΥΜΑΤΩΝ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑΤΟΣ ΔΑΜΑΣΤΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΔΑΜΑΣΤΑΣ
ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΙΚΕΙΜΕΝΗ ΕΛΛΗΝΟΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΣΤΗ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟ  ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ.
                                                                                                                                      
Δαμάστα 3 Οκτωβρίου 2018
       
Η Ελλάδα είναι από τις χώρες που γνώρισε με οδυνηρό τρόπο το φασισμό και το ναζισμό, στη διάρκεια του Β΄ παγκοσμίου πολέμου. Τα ναζιστικά στρατεύματα του Χίτλερ άφησαν πίσω τους  1,5 εκατομμύριο νεκρούς Έλληνες και δεκάδες χωριά λεηλατημένα και ισοπεδωμένα .
        
Και η Κρήτη όμως πλήρωσε βαρύ φόρο αίματος γιατί τόλμησε να αντισταθεί από την πρώτη μέρα της μάχης της Κρήτης και μέχρι την απελευθέρωση της.
        
Μετά την κατάληψη της και την υποχώρηση των συμμάχων, αναλαμβάνει ο λαός, άντρες γυναίκες, γέροι και νέοι να αγωνιστούν για την γη και την ελευθερία τους. Και το κάνουν με όλη τους την ψυχή  και τα πενιχρά μέσα που διαθέτουν. Έως εκεί που φτάνει η αδάμαστη καρδιά τους. Για πρώτη φορά οι Γερμανοί συναντούν αντίσταση από ντόπιο πληθυσμό. Η αρχική τους  έκπληξη μετατράπηκε, μετά την επικράτηση τους, σε οργή και εκδίκηση κατά του άμαχου πληθυσμού. 

Η Κρήτη πρέπει να θεωρείται πρωτοπόρα στην πάλη κατά του φασισμού και του ναζισμού .
        
Έδωσε φώς και ελπίδα. Έδωσε το μήνυμα ,ότι όσο ισχυρός  κι αν είναι ένας στρατός ,δε σημαίνει ότι είναι και ανίκητος . Δόθηκε το έναυσμα για καθολική πανευρωπαϊκή λαϊκή αντίσταση.
       
Φρίκη και αποτροπιασμό προκαλούν οι θηριωδίες των ναζί σ όλη την Ελλάδα, αλλά και στη Κρήτη. Ποταμοί αιμάτων ποτίζουν την Κρητική γη. Άνανδρα τα χτυπήματα κατά του άμαχου πληθυσμού. Απερίγραπτες οι θηριωδίες και τα ειδεχθή εγκλήματα της ναζιστικής Γερμανίας. Δεκάδες τα ολοκαυτώματα πόλεων και χωριών στην Κρήτη.
       
Μια από τις κορυφαίες θέσεις, στο πάνθεο αυτό των θυσιών, κατέχει και το ολοκαύτωμα του χωριού μας, της ΔΑΜΑΣΤΑΣ.
       
Το τελευταίο μαύρο καλοκαίρι του 44 το ναζιστικό θηρίο ξεψυχά σε όλα τα μέτωπα . Οι εντολές για απαγκίστρωση των γερμανικών δυνάμεων  ξυπνούν τα ποιο άγρια ένστικτα και την καταστροφική μανία των κατακτητών.
      
Με δεδομένη τη συμμετοχή των ΔΑΜΑΣΤΙΑΝΩΝ στην αντίσταση, που ήταν έντονη και γνωστή στις Γερμανικές αρχές ήταν περισσότερο από βέβαιο, ότι θα σήμαινε τη θανατική τους καταδίκη και την καταστροφή της Δαμάστας.
            
Έτσι στις 21 Αυγούστου  1944 το χωριό βρίσκεται κυκλωμένο από τα Γερμανικά στρατεύματα. Συγκεντρώνονται βίαια οι κάτοικοι. Ξεχωρίζουν  τους γέρους και τα γυναικόπαιδα, δίνοντας τους εντολή να πάνε πρόσφυγες στα γειτονικά χωριά. Επιλέγει κουκουλοφόρος 30 παλληκάρια που οδηγούνται 1.500 μέτρα ανατολικά του χωριού σε ένα κακοτράχαλο μικρό οροπέδιο, στη θέση ΚΕΡΑΤΙΔΙ   όπου εκτελούνται ομαδικά.   
          
Δίδαγμα πρέπει να αποτελούν τα τελευταία λόγια του εκτελεσθέντος Δαμαστιανού δασκάλου ΙΩΑΝΝΗ ΣΑΡΡΗ, ο οποίος ζήτησε ένα ποτήρι νερό από διπλανό σπίτι ,ήπιε μια ρουφιά ,το έδωσε και σε ένα - ένα και στους υπόλοιπους 29 λέγοντας τους :

Να συγχωρεθούμε αδέλφια .Να είστε περήφανοι. Πάμε για την πατρίδα
        
Ακολούθησε η λεηλασία του χωριού και η ισοπέδωση με δυναμίτες 110 οικιών. Μετά από τέσσερις ημέρες αναζήτησης , οι γέροντες γονείς ανακαλύπτουν τους ανθρώπους τους να κείτονται άταφοι στο χώμα.  
Τους θάβουν άτακτα όπως είχε πέσει ο καθένας. Ανείπωτος ο σπαραγμός, η φρίκη, ο βαθύς πόνος και η οργή.

          
Αυτό το ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ ΤΗΣ ΔΑΜΑΣΤΑΣ όπως και δεκάδες άλλα μένει χωρίς δικαίωση.

ΔΙΚΑΙΩΣΗ ΖΗΤΑΜΕ ΟΧΙ ΕΚΔΙΚΗΣΗ

     
74 Χρόνια μετά η επανενωμένη Δημοκρατική Γερμανία, αρνείται να αναλάβει την ευθύνη των εγκλημάτων, που διέπραξε το Γ΄ Ράιχ στην Ελλάδα και να κλείσει η μαύρη σελίδα του ναζισμού που σκιάζει τις σχέσεις των δυο χωρών. Αντίθετα προσπαθεί με ύπουλο τρόπο να διεισδύσει σε Δήμους, να   αλλοιώσει συνειδήσεις ,να διχάσει κοινωνίες, ώστε να δυσκολέψει το έργο της διεκδίκησης και της δικαίωσης.
    
Είμαστε αντίθετοι με την Ελληνογερμανική Συνέλευση στη Χερσόνησο . Προσυπογράφουμε το ψήφισμα του 3ου Πανελλήνιου Συνεδρίου Ολοκαυτωμάτων Ελλάδος (Βιάννος 14-16 Σεπτεμβρίου 2018).Απαιτούμε από την Ελληνική Κυβέρνηση να μην αθετήσει τις προεκλογικές της δεσμεύσεις. Να μην  μιμηθεί την ατολμία όλων των μεταπολεμικών κυβερνήσεων ,αλλά  να διεκδικήσει με σθένος και αποφασιστικότητα όλα, όσα χρωστάει η Γερμανία στην Ελλάδα.     

Υπηρετούμε με πάθος την ειρήνη ,την συνεργασία των λαών την πρόοδο και την ανάπτυξη .Θα αγωνιστούμε όμως με το ίδιο πάθος μέχρι να δικαιωθεί η μνήμη και η θυσία των προγόνων μας.



Για το Δ.Σ. Ένωσης Θυμάτων Δαμάστας                                Για το Δ. Σ Πολιτιστικού Συλλόγου Δαμάστας
Η Πρόεδρος                  Ο Γραμματέας                                 Ο Πρόεδρος                       Η Γραμματέας
Λιαδάκη Καλλιόπη.      Τριγώνης Στέλιος                                Σαρρής Γεώργιος                Ασκιανάκη Ευγενία   
Το συγκλονιστικό μήνυμα του Μ. Γλέζου στο 3ο Πανελλήνιο Συνέδριο για τα Ολοκαυτώματα και τις Γερμανικές Αποζημιώσεις

Το συγκλονιστικό μήνυμα του Μ. Γλέζου στο 3ο Πανελλήνιο Συνέδριο για τα Ολοκαυτώματα και τις Γερμανικές Αποζημιώσεις

Παρασκευή, 21/09/2018 - 12:00
Διαβάστε το συγκλονιστικό μήνυμα του επίτιμου δημότη Βιάννου Μανώλη Γλέζου στο 3ο Πανελλήνιο Συνέδριο για τα Ολοκαυτώματα και τις Γερμανικές Αποζημιώσεις. Δείτε τι λέει για την Ελληνογερμανική Συνέλευση και τις άλλες απαράδεκτες μεθοδεύσεις της γερμανικής κυβέρνησης σήμερα.
74 χρόνια από τη σφαγή των Καλαβρύτων από τους Γερμανούς Ναζί

74 χρόνια από τη σφαγή των Καλαβρύτων από τους Γερμανούς Ναζί

Τετάρτη, 13/12/2017 - 12:00
Σαν σήμερα.. 13 Δεκεμβρίου του 1943 Το Ολοκαύτωμα των Καλαβρύτων.. ένα από τα μεγαλύτερα εγκλήματα που διέπραξαν οι Γερμανοί Ναζί κατά τη διάρκεια του Β' Παγκόσμιου Πολέμου.

Γερμανικές δυνάμεις κατοχής και συγκεκριμμένα της 117ης Μεραρχίας Καταδρομών μαζί με ταγματασφαλίτες συγκεντρώνουν όλους τους άνδρες των Καλαβρύτων στην πλατεία και τους εκτελούν ομαδικά. Στο τέλος πυρπολούν και την ηρωική κωμόπολη.Η σφαγή των Καλαβρύτων είναι η πιο βαριά περίπτωση πολεμικού εγκλήματος στην Ελλάδα, κατά τη διάρκεια του Β' Παγκόσμιου πολέμου. Η διαταγή της μαζικής δολοφονίας, στο πλαίσιο της επιχείρησης «Καλάβρυτα», ξεκίνησε από την παράκτια περιοχή της Αχαΐας στη βόρεια Πελοπόννησο, όταν τα στρατεύματα της Βέρμαχτ στην πορεία τους έκαψαν χωριά και δολοφόνησαν τους πολίτες στο δρόμο τους. Εισήλθαν στα Καλάβρυτα στις 9 Δεκεμβρίου, δημιουργώντας  ασφυκτικό κλοιό γύρω από την πόλη. Παραπλάνησαν τον κόσμο, διαβεβαιώνοντας ότι στόχος τους ήταν αποκλειστικά η εξόντωση των ανταρτών του ΕΛΑΣ.



Η σφαγή των αμάχων διαπράχθηκε από την 117η Μεραρχία Καταδρομών, η οποία αποτελούνταν από Αυστριακούς και Γερμανούς.

Οι Γερμανοί, στο δρόμο για τα Καλάβρυτα, εκτέλεσαν 143 άνδρες, στα χωριά Ρωγοί, Κερπινή, Άνω και Κάτω Ζαχλωρού, καθώς και στη Μονή Μεγάλου Σπηλαίου. Επίσης έκαψαν περίπου 1.000 σπίτια σε πάνω από 50 χωριά, αφού τα λεηλάτησαν αποκομίζοντας περισσότερα από 2.000 πρόβατα και μεγαλύτερα ζώα και περίπου 260.000.000 δραχμές.

Όταν έφθασαν στα Καλάβρυτα, κλείδωσαν όλες τις γυναίκες και τα παιδιά κάτω των 14 στο σχολείο και διέταξαν όλους τους άνδρες από 14 και πάνω να παρουσιαστούν έξω από το χωριό.

Εκεί οι Γερμανοί τους εκτέλεσαν με συνεχείς ριπές πολυβόλων. Περισσότεροι από 700 οι νεκροί - όλος ο ανδρικός πληθυσμός πλην 13 που επέζησαν από τα τραύματά τους κατά την εκτέλεση (καταπλακώθηκαν από τους νεκρούς συμπολίτες τους και θεωρήθηκαν νεκροί από τους ναζί).

Οι γυναίκες και τα παιδιά κατάφεραν να αποδράσουν από το σχολείο ενώ το χωριό φλεγόταν, σπάζοντας πόρτες και παράθυρα. Ηταν αυτές που έμειναν πίσω να θάψουν και να κλάψουν τους νεκρούς τους και πάνω απ' όλα να βρουν το κουράγιο να συνεχίσουν να ζουν.

Παρά το γεγονός ότι η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας έχει αναγνωρίσει δημόσια τη ναζιστική αγριότητα των Καλαβρύτων, ακόμα δεν έχει καταβληθεί καμμιά αποζημίωση.





Ντοκιμαντέρ με θέμα την τραγωδία που εκτυλίχθηκε τον Δεκέμβριο του 1943 στο τρίγωνο Καλάβρυτα, Κερπινή, Ρογοί, με κορύφωση τη μαζική εκτέλεση Καλαβρυτινών από τις ναζιστικές δυνάμεις στη μαρτυρική κωμόπολη στις 13/12/1943:





Τριήμερες εκδηλώσεις Μνήμης για το Ολοκαύτωμα του Χορτιάτη

Τριήμερες εκδηλώσεις Μνήμης για το Ολοκαύτωμα του Χορτιάτη

Πέμπτη, 31/08/2017 - 13:35
Τριήμερο αφιέρωμα Μνήμης για τα 149 θύματα του Ολοκαυτώματος του Χορτιάτη διοργανώνει και φέτος ο Δήμος Πυλαίας - Χορτιάτη, από σήμερα Πέμπτη 31 Αυγούστου, 73 χρόνια από τα τραγικά γεγονότα της 2ης Σεπτεμβρίου του 1944.

Καθώς στις 2 Σεπτεμβρίου του 1944, ταγματασφαλίτες και ναζί σκότωσαν 149 ανθρώπους στο Χορτιάτη, λίγο έξω από τη Θεσσαλονίκη.

Στο πλαίσιο αυτό θα πραγματοποιηθούν ποδηλατοδρομία, λαμπαδηδρομία, θεατρική παράσταση και άλλες εκδηλώσεις με κορύφωση το Αρχιερατικό μνημόσυνο στον τόπο της θυσίας.

Με μεσίστιες τις σημαίες από την ανατολή έως τη δύση του ήλιου την ημέρα της «μαύρης επετείου» σε όλα τα δημόσια και δημοτικά κτίρια, σε όλες τις οικίες και τα καταστήματα ο δήμος Πυλαίας - Χορτιάτη μαζί με ολόκληρη την τοπική κοινωνία τιμούν τους ήρωες της ναζιστικής θηριωδίας. Η έναρξη των εκδηλώσεων στις 7.30 το απόγευμα, με την «14η Ποδηλατοδρομία Ειρήνης» με σημείο εκκίνησης την διασταύρωση Χορτιάτη-Αγίου Βασιλείου και τερματισμό την είσοδο του μαρτυρικού Χορτιάτη.

Σήμρα στις 9.00 το βράδυ θα πραγματοποιηθεί συναυλία με μικρασιατικές νότες με τον Πασχάλη Τόνιο και τίτλο «Σμύρνη μου σε αγαπώ» στο Πέτρινο Γυμνάσιο Χορτιάτη.

Στο πλαίσιο του τριημέρου οι εκδηλώσεις θα συνεχισθούν την Παρασκευή 1 Σεπτεμβρίου στις 7.00 το απόγευμα με την Επιμνημόσυνη Δέηση στον τόπο του μαρτυρίου «Φούρνο Γκουραμάνη», από όπου περίπου μία ώρα αργότερα στις 8.15 μ.μ. θα ξεκινήσει η «3ηΛαμπαδηφορία Ειρήνης». Με την ολοκλήρωση της λαμπαδηφορίας στον αύλειο χώρο του Πέτρινου Γυμνασίου Χορτιάτη, στις 9.00 μ.μ. θα ακολουθήσει συναυλία με τον Θανάση Πολυκανδριώτη «Ύμνος στη ζωή» από το ομώνυμο τραγούδι του συνθέτη σε ποίηση Ναζίμ Χικμέτ και ερμηνευτές τον Ανδρέα Καρακότα και την Ντίνα Παπαϊωάννου, ενώ την επιμέλεια και παρουσίαση της εκδήλωσης θα έχει ο Κώστας Μπλιάτκας.

Οι εκδηλώσεις θα κορυφωθούν το Σάββατο 2 Σεπτεμβρίου στις 7.30 το πρωί με την Αρχιερατική Θεία Λειτουργία και το Επιμνημόσυνο Αρχιερατικό Τρισάγιο στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου Χορτιάτη, στην οποία θα χοροστατήσει ο Μητροπολίτης Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως κ. Βαρνάβας. Στη συνέχεια θα σχηματισθεί πομπή με κατεύθυνση το Μνημείο Θυμάτων του Ολοκαυτώματος όπου θα πραγματοποιηθεί Επιμνημόσυνο Αρχιερατικό Τρισάγιο με κεντρική ομιλία για το χρονικό της ημέρας. Θα ακολουθήσουν προσκλητήριο νεκρών, καταθέσεις στεφάνων και τήρηση ενός λεπτού σιγής στη μνήμη των 149 τραγικών θυμάτων του Ολοκαυτώματος.

Σε μήνυμα του ο δήμαρχος Πυλαίας-Χορτιάτη Ιγνάτιος Καϊτεζίδης τονίζει μεταξύ άλλων :« Τιμώντας τους νεκρούς μας, τους δικούς μας ήρωες έχουμε παράλληλα ένα ιερό καθήκον. Να διατηρήσουμε την ιστορική μας Μνήμη, να διδάξουμε αυτά τα γεγονότα στα παιδιά μας. Να τα μάθουμε να αντλούν δύναμη και κουράγιο από τους ήρωες μας και να οπλιστούν με αγωνιστικότητα, πείσμα και πίστη στα ιδανικά μας».

Αναλυτικά το πρόγραμμα των φετινών εκδηλώσεωνπεριλαμβάνει:

Πέμπτη 31 Αυγούστου 2017

7.30 μ.μ «14η Ποδηλατοδρομία Ειρήνης». Αφετηρία :Διασταύρωση Χορτιάτη- Αγίου Βασιλείου . Τερματισμός: Είσοδος Χορτιάτη.

9.00 μ.μ. Πέτρινο Γυμνάσιο Χορτιάτη. « Σμύρνη μου σε τραγουδώ». Συναυλία με τον Πασχάλη Τόνιο.

Παρασκευή 1 Σεπτεμβρίου 2017

7.00 μ.μ «Φούρνος Γκουραμάνη» Επιμνημόσυνη Δέηση στον τόπο του Μαρτυρίου .

8.15 μ.μ «3η Λαμπαδηφορία Ειρήνης» Αφετηρία: «Φούρνος Γκουραμάνη» Τερματισμός : Πέτρινο Γυμνάσιο Χορτιάτη.

9.00 μ.μ Πέτρινο Γυμνάσιο Χορτιάτη.

Συναυλία με τον Θανάση Πολυκανδριώτη «Ύμνος στη ζωή» από το ομώνυμο τραγούδι του συνθέτη σε ποίηση Ναζίμ Χικμέτ

Συμμετέχουν: Ανδρέας Καρακότας και Ντίνα Παπαϊωάννου

Επιμέλεια και παρουσίαση εκδήλωσης: Κώστας Μπλιάτκας.

Σάββατο 2 Σεπτεμβρίου 2017

7.30 π.μ Αρχιερατική Θεία Λειτουργία προεξάρχοντος του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Νεαπόλεως & Σταυρουπόλεως κ.κ. Βαρνάβα στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου Χορτιάτη.

10.15 π.μ Πέρας υποδοχής προσκεκλημένων στην πρώην Κοινότητα Χορτιάτη.

10.30 π.μ Τέλεση 73ου Αρχιερατικού Μνημόσυνου στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου Χορτιάτη από τον Σεβασμιότατο Μητροπολίτη Νεαπόλεως & Σταυρουπόλεως κ.κ Βαρνάβα.

11.00 π.μ Μετάβαση με πομπή στο Μνημείο Θυμάτων του Ολοκαυτώματος. Επιμνημόσυνο Αρχιερατικό Τρισάγιο.

11.15 π.μ Κεντρική ομιλία

11.30 π.μ Προσκλητήριο Νεκρών. Καταθέσεις στεφάνων.

12.00 μ.μ Ενός λεπτού σιγή.

12.01 μ.μ Ανάκρουση Εθνικού Ύμνου.

Πέρας Τελετής - Δεξίωση










ΑΠΕ
Σελίδα 1 από 2