ΦΡΑΓΚΙΣΚΑ ΜΕΓΑΛΟΥΔΗ

ΜΕΡΟΣ Α – “Από τις φωνές στην εξέγερση”

Πρώτα ήταν οι φωνές. Γυναίκες που θρηνούσαν, κρυμμένες πίσω από μαντήλια, κάποτε πολύχρωμα και πλέον λασπωμένα. Άντρες που άφηναν βογγητά πόνου καθώς περίμεναν κάποιον γιατρό, κρατώντας στα χέρια τους ματωμένα κουρέλια για να κρύψουν κομματιασμένες σάρκες και ανοιχτές πληγές. Και μετά ήταν τα παιδιά, που έκλαιγαν με όλη τη δύναμη των μικρών κορμιών τους, γοερά, απελπισμένα – εκεί όπου ο φόβος και ο πόνος γίνονταν ένα και δεν ήξερες ποιο είναι πιο δυνατό.

Ακούω τις κραυγές παντού καθώς περιφέρομαι στο υπαίθριο νοσοκομείο κάτω από τον καυτό ήλιο. Δεν θέλω να τις ακούω άλλο. Νιώθω ότι με ακολουθούν καθώς κατευθύνομαι προς το κτήριο που στεγάζει τα υποσιτισμένα παιδιά.

Ήδη στην αυλή, δεκάδες γυναίκες με μωρά και νήπια στην αγκαλιά περιμένουν. Γεμίζουν τον χώρο όσο φτάνει το βλέμμα μου. Η απελπισία με τυλίγει – δεν υπάρχει περίπτωση να βοηθηθούν όλοι. Οι γιατροί, οι νοσοκόμοι και οι εθελοντές πρέπει να πάρουν την πιο σκληρή απόφαση, που συχνά καθορίζει ποιος θα ζήσει και ποιος όχι. Ποιος θα μπει μέσα και ποιος θα μείνει έξω.

Διανομή φαρμάκων σε Σουδανούς στον καταυλισμό Κουφραμ Φραγκίσκα Μεγαλούδη

Στο εσωτερικό του κτηρίου επικρατεί σχεδόν νεκρική σιγή. Δεκάδες παιδιά κάθε ηλικίας, ξαπλωμένα σε σιδερένια κρεβάτια και σκισμένα στρώματα, συχνά δύο ή και τρία μαζί, και δίπλα τους στο πάτωμα οι μητέρες τους. Μοιάζουν σαν να σε κοιτούν στα μάτια, αλλά το βλέμμα είναι κενό. Μόνο ο θόρυβος της γεννήτριας, που κρατά σε λειτουργία τις λιγοστές συσκευές οξυγόνου που μοιράζονται οι μικροί ασθενείς, ταράζει λίγο τη σιγή.

Κάποια μωρά μοιάζουν να κλαίνε χωρίς δάκρυα. Κάποιες μητέρες τα αγκαλιάζουν· άλλες κάθονται απαθείς, σκελετωμένες και οι ίδιες, χωρίς δύναμη να αντιδράσουν. Έχουν περπατήσει μέρες χωρίς φαγητό με τα παιδιά τους, έχουν κρυφτεί σε χαμηλούς θάμνους, έχουν πιει λασπωμένο νερό που τώρα σκοτώνει τα μωρά τους. Έχουν επιβιώσει από σφαίρες και χτυπήματα με μανσέτες. Όσοι άντεξαν πέρασαν τα σύνορα και έφτασαν σε αυτή την ξεχασμένη πόλη στα ανατολικά του Τσαντ, λίγα μόλις χιλιόμετρα από το δυτικό Νταρφούρ.

Το Αντρέ δεν ήταν παρά μια νυσταγμένη πόλη της ερήμου με μόλις δώδεκα χιλιάδες ψυχές. Όμως ο πόλεμος στο γειτονικό Σουδάν έμελλε να τη μετατρέψει σε έναν τεράστιο προσφυγικό καταυλισμό. Μέσα σε λίγες εβδομάδες, τον Απρίλιο του 2023, ο πληθυσμός της εκτοξεύτηκε από 12 σε 250 χιλιάδες, με περίπου 1.000 πρόσφυγες να φτάνουν καθημερινά.

Πρόχειρο νοσοκομείο στην πόλη Αντρέ, μόλις 5 χλμ. από το Σουδάν. Το νοσοκομείο, τους πρώτους μήνες του πολέμου, δεχόταν καθημερινά πάνω από 800 πρόσφυγες την ημέρα, κυρίως γυναίκες και παιδιά Φραγκίσκα Μεγαλούδη

Πάνω από ένα εκατομμύριο άνθρωποι διέσχισαν τα σύνορα με το Τσαντ, κυνηγημένοι κυρίως από τις Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης – γνωστές ως Rapid Support Forces (RSF) – αλλά και από τον τακτικό στρατό του Σουδάν, τις Sudanese Armed Forces (SAF).

Η Ναφίσα έφτασε στον καταυλισμό της Τουμτουμά με τρία από τα πέντε παιδιά της. Οι δύο μεγαλύτεροι γιοι της και ο σύζυγός της σφαγιάστηκαν από τις δυνάμεις των RSF. Φραγκίσκα Μεγαλούδη

Τι συμβαίνει λοιπόν στο Σουδάν;

Πώς φτάσαμε στη μεγαλύτερη ανθρωπιστική κρίση στον κόσμο, με περισσότερους από 12 εκατομμύρια εκτοπισμένους και πρόσφυγες και με νεκρούς που πιθανόν φτάνουν τις 400 χιλιάδες, χωρίς κανείς να μπορεί να μετρήσει με ακρίβεια;

Για να το καταλάβουμε, πρέπει να γυρίσουμε πίσω στον Δεκέμβρη του 2018, στην πόλη Ατμπάρα, όταν μαθητές της τεχνικής σχολής οργάνωσαν πορεία διαμαρτυρίας για την αύξηση της τιμής του ta’amiya – της σουδανικής εκδοχής του φαλάφελ από ρεβίθια και κουκιά. Ήταν βασικό πρωινό για τους φτωχούς Σουδανούς και τους μαθητές, αλλά είχε γίνει απρόσιτο λόγω της αύξησης στην τιμή του ψωμιού. Οι εξαγριωμένοι μαθητές έκαψαν τα κεντρικά γραφεία του κυβερνώντος κόμματος, του Εθνικού Κόμματος Κογκρέσου (NCP), θέτοντας τις βάσεις της επανάστασης του σουδανικού λαού. Οι εικόνες του καμένου κτηρίου έκαναν χιλιάδες Σουδανούς σε όλη τη χώρα – με πρώτες τις γυναίκες – να βγουν στους δρόμους φωνάζοντας: “Κυβέρνηση της πείνας και της φτώχειας, φύγε!”.

Η Ντουριά διέφυγε τη νύχτα με το βρέφος της, αφού ο σύζυγός της σκοτώθηκε και οι κόρες της έπεσαν θύματα της επίθεσης των RSF. Φραγκίσκα Μεγαλούδη

Η αποικιακή δομή και η κληρονομιά της ανισότητας (1899–1956)

Καμία εξέγερση όμως δεν ξεκινά απλώς από ένα σάντουιτς· έχει ρίζες στις βαθιές οικονομικές και κοινωνικές ανισότητες και στη δομή της κοινωνίας που διαμορφώθηκε κατά τη βρετανική αποικιακή περίοδο, από το 1899 έως το 1956.

Όπως συνέβη σε πολλές αποικίες, οι Βρετανοί κυβέρνησαν μέσα από μια τοπική ελίτ – κυρίως αραβοσουδανικές ομάδες – οικοδομώντας ένα συγκεντρωτικό κράτος. Η εξουσία και οι υποδομές συγκεντρώθηκαν στο Χαρτούμ, αφήνοντας την περιφέρεια υποανάπτυκτη. Η ανισότητα αυτή δεν δημιούργησε μόνο βαθιές κοινωνικές αντιθέσεις, αλλά ενίσχυσε και τον διαχωρισμό ανάμεσα στους μαύρους πληθυσμούς του Νότου και τις αραβικές ελίτ του Βορρά.

Η ανεξαρτησία του 1956 και οι κυβερνήσεις που ακολούθησαν – άλλες με εκλογές και άλλες με πραξικόπημα – όχι μόνο δεν άλλαξαν την αποικιοκρατική δομή εξουσίας, αλλά την επέκτειναν, ενισχύοντας παράλληλα τη διαφθορά.

Ο Ahmed είναι Σουδανός πρόσφυγας στον καταυλισμό Κουφράμ, στο ανατολικό Τσαντ. Εκεί δημιούργησε μια μικρή επιχείρηση καθαρισμού ρούχων, η οποία του επιτρέπει να στηρίζει την οικογένειά του Φραγκίσκα Μεγαλούδη

Το καθεστώς Μπασίρ: λιτότητα, λεηλασία, καταστολή

Το πραξικόπημα του 1989 έφερε στην εξουσία τον περιβόητο Ομάρ αλ-Μπασίρ, που κυβέρνησε τη χώρα επί 30 χρόνια, γράφοντας μερικές από τις πιο ματωμένες σελίδες της σύγχρονης ιστορίας του Σουδάν. Το καθεστώς του Μπασίρ καταλήστευε τους φυσικούς πόρους και τα δημόσια έσοδα, φυλάκιζε και καταδίωκε κάθε αντιφρονούντα, καταστρέφοντας ό,τι είχε απομείνει από την οικονομία της χώρας.

Για να αντιμετωπίσει τα οικονομικά προβλήματα που το ίδιο το καθεστώς είχε προκαλέσει, ο Μπασίρ προχώρησε σε ένα πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων (δίνοντας βέβαια τη μερίδα του λέοντος σε στελέχη του κυβερνώντος κόμματος), επιβάλλοντας παράλληλα αυστηρή λιτότητα και διαλύοντας δημόσιες υπηρεσίες. Σχολεία και νοσοκομεία υπολειτουργούσαν, ενώ ακόμη και το ηλεκτρικό ρεύμα μέσα στο Χαρτούμ έγινε γρήγορα προνόμιο μόνο της ελίτ.

Με άλλα λόγια, ο Μπασίρ εφάρμοσε ένα πρόγραμμα παρόμοιο με εκείνο του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου – μόνο που τα κέρδη από τη λεηλασία κατέληγαν στο ίδιο το καθεστώς και όχι σε διεθνείς θεσμούς.

Ο Μουσταφά διέφυγε από τη γενοκτονία στο Νταρφούρ και έφτασε στον καταυλισμό Κουφράμ, φέρνοντας μαζί τη ραπτομηχανή του. Εκεί άνοιξε ένα μικρό εργαστήριο επιδιόρθωσης ρούχων Φραγκίσκα Μεγαλούδη

Νταρφούρ 2003: πόλεμος για γη, εκτοπισμοί και ο χρυσός

Όπως μπορεί να φανταστεί κανείς, όσο δύσκολη ήταν η ζωή στο Χαρτούμ – που αποτελούσε και το κέντρο της ανάπτυξης της χώρας — η ζωή στην υπόλοιπη περιφέρεια ήταν πολύ χειρότερη. Αυτές οι ανισότητες και οι διακρίσεις μεταξύ αραβοσουδανικών ομάδων και μαύρων σουδανικών κοινοτήτων οδήγησαν στη δημιουργία ανταρτικών ομάδων στο Νταρφούρ και στον πόλεμο του 2003, που στοίχισε τη ζωή σε πάνω από 300 χιλιάδες ανθρώπους.

Ένας πόλεμος που είχε δύο βασικούς άξονες: τον έλεγχο των τεράστιων εκτάσεων γης του Νταρφούρ, αλλά και τον εκτοπισμό ντόπιων πληθυσμών, όπως οι Μασαλίτ και οι Ζαγάουα, που ζούσαν εκεί επί αιώνες, ώστε αραβόφωνες ομάδες να ελέγχουν πλήρως τα ορυχεία χρυσού στο βόρειο Νταρφούρ και τις μεγάλες αγροτικές εκτάσεις.

Παιδιά από το Σουδάν στον προσφυγικό καταυλισμό Farchana, στο ανατολικό Τσαντ. Ο καταυλισμός βρίσκεται 60 χλμ. από τα σύνορα με το Δυτικό Νταρφούρ και στεγάζει 60.000 πρόσφυγες. Φραγκίσκα Μεγαλούδη

H θεσμοποίηση της βίας

Ο Μπασίρ – αντί να στείλει αποκλειστικά τον τακτικό στρατό – εκμεταλλεύτηκε τις χρόνιες φυλετικές εντάσεις και δημιούργησε αραβικές φυλετικές πολιτοφυλακές, γνωστές ως Janjaweed, ώστε να πολεμούν εκ μέρους του κράτους. Κρατήστε αυτό το όνομα, διότι λίγα χρόνια αργότερα οι σφαγείς των ντόπιων πληθυσμών θεσμοποιήθηκαν και εξελίχθηκαν σε αυτό που σήμερα γνωρίζουμε ως Rapid Support Forces (RSF).

Οι Janjaweed γνώριζαν την περιοχή και, καθώς δεν ανήκαν επίσημα στον τακτικό στρατό, μπορούσαν να λειτουργούν σε μια γκρίζα ζώνη ευθύνης, επιτρέποντας στο καθεστώς να αρνείται άμεση εμπλοκή σε επιθέσεις κατά αμάχων.

Παιδιά Μασαλίτ στο Αντρέ. Οι Μασαλίτ, μαζί με τους Ζαγάουα, είναι οι κοινότητες που υπέστησαν συστηματική γενοκτονία στο Νταρφούρ. Φραγκίσκα Μεγαλούδη

Νότιο Σουδάν: πόλεμος, σαρία και πετρέλαιο (1983–2011)

Δυστυχώς, ο κύκλος της βίας δεν τελείωσε με τη σφαγή του Νταρφούρ, αλλά εξελισσόταν παράλληλα με τον αιματηρό πόλεμο στο Νότιο Σουδάν, που ξεκίνησε το 1983, όταν η τότε κυβέρνηση επέβαλε τη σαρία σε όλη τη χώρα και παράλληλα αφαίρεσε την αυτονομία του Νότου.

Βασικός άξονας και εδώ ήταν οι ανισότητες και η περιθωριοποίηση των μαύρων πληθυσμών, αλλά και ο έλεγχος των πετρελαίων του Νότιου Σουδάν. Αυτός ο πόλεμος μεταξύ Χαρτούμ και του SPLM/A (Sudan People’s Liberation Movement/Army) συνεχίστηκε μέχρι το 2005 και στοίχισε τη ζωή σε περίπου 2 εκατομμύρια ανθρώπους.

Ο κύκλος της βίας έκλεισε το 2011 με τη δημιουργία του ανεξάρτητου Νότιου Σουδάν (για να ακολουθήσει όμως ένας ακόμη αιματηρός εμφύλιος στη νεότερη χώρα του κόσμου). Εάν, λοιπόν, οι μαχητές των RSF εκπαιδεύτηκαν στη σφαγή στο Νταρφούρ, ο τακτικός στρατός SAF είχε ήδη κάνει τη “θητεία” του στον πόλεμο του Νότιου Σουδάν.

Παιδιά στον προσφυγικό καταυλισμό του Αρκουμ. Φραγκίσκα Μεγαλούδη

Οικονομική κατάρρευση: όταν η γη και το νερό γίνονται “λύση”

Η απώλεια των πλούσιων πετρελαϊκών κοιτασμάτων στο Νότο το 2011 στοίχισε στο Χαρτούμ το 75% των εσόδων του, οδηγώντας την οικονομία σε ολική κατάρρευση. Το ψωμί και τα καύσιμα ήταν πλέον απλησίαστα όχι μόνο για τους φτωχούς, αλλά και για όσους ανήκαν σε πιο εύρωστες οικονομικές ομάδες.

Οι αποφάσεις που πήρε το καθεστώς Μπασίρ τα επόμενα χρόνια για να βρει χρήματα συνέβαλαν σε μεγάλο βαθμό στον σημερινό πόλεμο: όταν δεν υπήρχε πλέον τίποτα άλλο να πουλήσει, το καθεστώς πούλησε – ή, για μεγαλύτερη ακρίβεια, νοίκιασε – τη γη και το νερό.

Η ενοικίαση εκτάσεων γης σε ξένους επενδυτές και κυβερνήσεις δεν ήταν κάτι καινούριο, και το καθεστώς Μπασίρ είχε ήδη ξεκινήσει να το εφαρμόζει από τις αρχές της δεκαετίας του 2000. Από το 2011 όμως και μετά – και κυρίως από το 2014 – οι ενοικιάσεις αυτές εκτοξεύθηκαν.

Συνολικά, το καθεστώς παραχώρησε, με συμβόλαια έως και 99 ετών, πάνω από 5 εκατομμύρια στρέμματα αγροτικής γης σε χώρες του Κόλπου, κυρίως στη Σαουδική Αραβία, στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, στο Κατάρ και στο Μπαχρέιν. Παράλληλα, εταιρείες από την Ιορδανία, την Αίγυπτο και την Τουρκία διεκδίκησαν και εξασφάλισαν συμφωνίες για εκατομμύρια εκτάρια γεωργικής γης.

Πάνω από 700.000 παιδιά υπολογίζεται ότι έχουν φτάσει στο Τσαντ, συχνά ασυνόδευτα ή μαζί με τις μητέρες τους, προσπαθώντας να ξεφύγουν από τις σφαγές στο Νταρφούρ. Φραγκίσκα Μεγαλούδη

Τι σημαίνει αυτό; Το κράτος έδινε εκτάσεις που άρπαζε από ντόπιους αγρότες και κτηνοτρόφους, ενώ παράλληλα παραχωρούσε το νερό του Νείλου δωρεάν, καταδικάζοντας τους κατοίκους σε πείνα και εξαθλίωση. Οι ξένες χώρες χρησιμοποίησαν τις εκτάσεις αυτές για να παράγουν σιτηρά και να βόσκουν τεράστια κοπάδια βοοειδών, τα οποία στη συνέχεια εξήγαν πίσω στις χώρες τους – και έτσι το Σουδάν μετατράπηκε σε σιτοβολώνα και πηγή κρέατος για τον Κόλπο, την ίδια στιγμή που οι ντόπιοι πέθαιναν από την πείνα.

Όταν ο λαός έβγαινε στους δρόμους να διαμαρτυρηθεί για την εξαθλίωση και τις αρπαγές της γης των φτωχών, η κυβέρνηση έστελνε τους Janjaweed, που μαζί με τον εθνικό τακτικό στρατό έπνιγαν στο αίμα τις εξεγέρσεις.

Πρόσφυγες κατασκευάζουν πρόχειρες σκηνές για να μείνουν. Το Τσαντ εχει δεχτεί πάνω απο ένα εκατομμύριο πρόσφυγες απο το Νταρφουρ, στην πλειοψηφία Μασαλιτ. Φραγκίσκα Μεγαλούδη

ΜΕΡΟΣ Β – “Η οικονομία του πολέμου και η σημερινή σύγκρουση”

Όταν λοιπόν, στις 19 Δεκεμβρίου του 2018, οι μαθητές της Ατμπάρα βγήκαν στους δρόμους για την τιμή του ψωμιού, το διακύβευμα ήταν πολύ μεγαλύτερο από το πόσο κόστιζε το αλεύρι.

Οι διαμαρτυρίες και οι πορείες οργανώθηκαν και συνεχίστηκαν για μήνες υπό το σχήμα της Σουδανικής Ένωσης Επαγγελματιών (Sudanese Professionals Association – SPA), που περιελάμβανε συνδικάτα, ενώ παράλληλα οργάνωνε επιτροπές αντίστασης στις γειτονιές. Γρήγορα όμως η SPA κομματικοποιείται και, όπως συμβαίνει πάντα με τα κινήματα που μετατρέπονται σε κόμμα, το παλιό σύστημα τα χρησιμοποιεί για να επιβιώσει.

Και έτσι, όταν τον Απρίλιο του 2019 ο λαός καταλαμβάνει το Αρχηγείο του Στρατού στο Χαρτούμ, ο στρατός συλλαμβάνει τον αλ-Μπασίρ στις 13 Απριλίου και το καθεστώς πέφτει. Στην ουσία όμως δεν πρόκειται για αλλαγή εξουσίας, αλλά για πραξικόπημα του στρατού στον ίδιο τον πραξικοπηματία, τον οποίο “θυσιάζει” για να επιβιώσει.

Πρόσφυγες στο ανατολικό Ουαντάι στο Τασντ. Η περιοχή αποτελεί ένα απο τα βασικά σημεία διέλευσης σουδανων προσφυγωνσ το Τσαντ Φραγκίσκα Μεγαλούδη

Το Στρατιωτικό Συμβούλιο και η σφαγή της 3ης Ιουνίου 2019

Ο στρατός λοιπόν – που σκότωνε μέχρι χθες τους διαδηλωτές – σχηματίζει τώρα κυβέρνηση και αναλαμβάνει την εξουσία στο όνομα του λαού, ως Στρατιωτικό Συμβούλιο. Και ενώ ο λαός ξαναβγαίνει στους δρόμους ζητώντας από τους στρατιωτικούς να παραδώσουν την εξουσία, ξεκινά ένας πυρετός διπλωματικών διαπραγματεύσεων με τις χώρες του Κόλπου, την ΕΕ και τις ΗΠΑ, αλλά και άλλες δυτικές χώρες θετικές στην προοπτική μιας νέας κυβέρνησης. Στην ουσία, μιλάμε για διαπραγματεύσεις με τα ίδια στελέχη του στρατού του αλ-Μπασίρ, που τον έχουν πλέον φυλακίσει στο Χαρτούμ.

Και η πιο σημαντική λεπτομέρεια είναι ποια ήταν η σύνθεση του Στρατιωτικού Συμβουλίου ; μα ποιοι άλλοι από τους πρώην Janjaweed, που τώρα επισήμως πλέον ονομάζονται RSF, και τον τακτικό στρατό του Σουδάν, τον SAF.

Ακολούθησαν απεργίες και διαμαρτυρίες που κατέληξαν σε σφαγές, με πιο γνωστή ίσως τη μεγάλη σφαγή στις 3 Ιουνίου του 2019, όταν εκατοντάδες άτομα σφαγιάστηκαν από τις RSF και τον τακτικό στρατό, ενώ δεκάδες γυναίκες βιάστηκαν μέσα στους δρόμους του Χαρτούμ και στις επαρχίες.

Προσωπικό ΜΚΟ δίνει τις πρώτες βοήθειες σε μια οικογένεια απο το Σουδαν στο πρόχειρο νοσοκομείο του Αντρέ Φραγκίσκα Μεγαλούδη

Η μεταβατική κυβέρνηση (2019) και το πραξικόπημα του 2021

Και από εδώ και πέρα η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο περίπλοκη. Το Στρατιωτικό Συμβούλιο – στην ουσία αποτελούμενο από στελέχη των RSF και του SAF – καταλήγει τελικά στη δημιουργία μιας μεταβατικής κυβέρνησης τον Αύγουστο του 2019, με πρωθυπουργό τον Abdalla Hamdok.

Όμως τη στρατιωτική και οικονομική εξουσία είχαν ο Abdel Fattah al-Burhan, που διοικούσε τον τακτικό στρατό (SAF), και ο Muhammad Hamdan Dagalo Musa, γνωστός ως Hemedti, που διοικούσε τις RSF. Κρατήστε αυτά τα ονόματα – διότι αυτοί είναι οι πρωταγωνιστές της σημερινής τραγωδίας.

Η μεταβατική κυβέρνηση στηρίζεται ηθικά και οικονομικά από τις ΗΠΑ, την ΕΕ, την Αίγυπτο, τη Σαουδική Αραβία και τις χώρες του Κόλπου, χωρίς να τους απασχολεί ιδιαίτερα το παρελθόν (και το παρόν) των στελεχών της.

Στα δύο χρόνια που παρέμεινε στην εξουσία, πρόλαβε να δώσει χάρη σε στελέχη της που είχαν κάνει σφαγές και βιασμούς διαδηλωτών, ενώ παράλληλα συνέχισε τις πολιτικές εξαθλίωσης του Μπασίρ, με τις ευλογίες της διεθνούς κοινότητας αυτή τη φορά.

Παρ’ όλα αυτά, η άτυπη αμνηστία που δόθηκε δεν αφορούσε όλους. Και έτσι ο al-Burhan και ο Hemedti, φοβούμενοι ότι κάποτε η εξουσία μπορεί να περνούσε σε πολιτικό σχήμα και να έχαναν την πρόσβαση στις εκτάσεις γης και στα ορυχεία χρυσού – αλλά και να καταδικαστούν για τις σφαγές που είχαν διαπράξει – οργανώνουν πραξικόπημα κατά της μεταβατικής εξουσίας και την καταλύουν στις 25 Οκτωβρίου 2021.

Σουδανές γυναίκες περιμένουν έξω από την πρόχειρη κλινική στον καταυλισμό του Αντρέ, στο ανατολικό Τσαντ. Φραγκίσκα Μεγαλούδη

Και έτσι φτάνουμε στην πιο παράδοξη ίσως στρατιωτική κυβέρνηση, με έναν στρατηγό και έναν πρώην παραστρατιωτικό μισθοφόρο να μοιράζονται την εξουσία. Και όπως φαντάζεται κανείς, ήταν η απόλυτη συνταγή της καταστροφής.

Οι δύο πρώην σύμμαχοι σύντομα αρχίζουν να τσακώνονται για το πώς και ποιος θα κυβερνήσει. Ενώ το σχέδιο ήταν αρχικά οι RSF να ενσωματωθούν στον τακτικό στρατό, ο Hemedti συνειδητοποιεί ότι έτσι θα έχανε την πρόσβαση στην εξουσία. Έτσι αποχωρεί από το σχήμα και κινεί τον στρατό του στο Χαρτούμ.

Λίγο καιρό μετά, στις 15 Απριλίου του 2023, ξεσπά ένας από τους πιο αιματηρούς και κτηνώδεις πολέμους της σύγχρονης ιστορίας.

Πού βρισκόμαστε σήμερα;

Αυτή τη στιγμή που μιλάμε, το Σουδάν έχει στην ουσία χωριστεί στα δύο. Μετά την πτώση του Ελ Φάσερ, ύστερα από 18 μήνες πολιορκίας κατά τη διάρκεια της οποίας ο πληθυσμός αφέθηκε να πεθάνει από την πείνα, οι δυνάμεις του Hemedti (RSF) κατέλαβαν την πόλη στις 26 Οκτωβρίου 2025.

Ο τακτικός στρατός του al-Burhan (SAF), που την υπερασπιζόταν, έφυγε αφήνοντας στην τύχη τους τους χιλιάδες αμάχους. Το μέγεθος της σφαγής που ακολούθησε μάλλον δεν θα γίνει ποτέ γνωστό με ακρίβεια. Εάν όμως υπολογίσει κανείς ότι μόνο τις 3 με 4 πρώτες ώρες της πτώσης της πόλης μιλούσαμε ήδη για 3.000 νεκρούς, οποιαδήποτε εκτίμηση φαντάζει λίγη.

Σήμερα ο τακτικός στρατός ελέγχει το Βόρειο και Ανατολικό Σουδάν, μαζί με την πλειοψηφία του Χαρτούμ και το πολύ σημαντικό λιμάνι του Port Sudan, ενώ οι πρώην παραστρατιωτικοί ελέγχουν όλο το Νταρφούρ (στην ουσία το δυτικό Σουδάν), κάτι που τους δίνει πρόσβαση στα ορυχεία χρυσού και σε τεράστιες αγροτικές εκτάσεις.

Και εδώ ακριβώς βρίσκεται και η απάντηση γιατί αυτός ο πόλεμος θα αργήσει πάρα πολύ να τελειώσει.

Σουδανές μεταφέρουν νερό στον πρόχειρο καταυλισμό προσφύγων στην πόλη Αντρέ. Η πόλη φιλοξενεί πάνω απο 200 000 πρόσφυγες, κυρίως Μασαλιτ απο το δυτικό Νταρφουρ. Φραγκίσκα Μεγαλούδη

Η εξωτερική στήριξη και το “παζάρι” της γης

Υπάρχουν τεκμηριωμένα στοιχεία – αν και η κυβέρνηση της χώρας το αρνείται – ότι τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα χρηματοδοτούν ενεργά τις δυνάμεις του Hemedti, ενώ τους προμηθεύουν με όπλα μέσω των βάσεών τους στο Τσαντ. Η στρατιωτική κυβέρνηση του Τσαντ προσφέρει το έδαφός της ώστε να μεταφέρονται όπλα και εφόδια στους παραστρατιωτικούς.

Και εδώ βρίσκεται ίσως μία από τις μεγαλύτερες αντιφάσεις της διπλωματίας: το Τσαντ έχει δεχτεί εκατοντάδες χιλιάδες πρόσφυγες και είναι από τις πρώτες χώρες που πλήγησαν από τον πόλεμο στο Σουδάν. Ακόμα θυμάμαι τους πρώτους μήνες του πολέμου στο Τσαντ, όταν κάθε εισαγωγή καυσίμων από το Σουδάν σταμάτησε και το ήδη σπάνιο ηλεκτρικό ρεύμα έγινε πολυτέλεια για όλους. Οι τιμές των τροφίμων εκτοξεύθηκαν και οι ελλείψεις σε βασικά είδη φάνηκαν αμέσως. Το Τσαντ δεν συνήλθε ποτέ οικονομικά και κοινωνικά από τον πόλεμο του Σουδάν. Η εισροή πάνω από ένα εκατομμύριο προσφύγων είχε μεγάλες συνέπειες για τους ντόπιους πληθυσμούς που ήδη ζούσαν στην απόλυτη φτώχεια.

Οι κάτοικοι του ανατολικού Τσαντ είναι Μασαλίτ – οι φυλές εκείνες που βιάζει και σκοτώνει συστηματικά το RSF στο Νταρφούρ – ενώ ο ίδιος ο πρόεδρος του Τσαντ ανήκει στους Ζαγάουα, μια φυλή που επίσης υπέστη συστηματική γενοκτονία από τις δυνάμεις του Hemedti. Κι όμως, αυτές τις δυνάμεις στηρίζει το Τσαντ μέσω των ΗΑΕ, οι οποίοι, με τη σειρά τους, προσφέρουν άπλετο χρήμα και πολιτική στήριξη στο καθεστώς της Ντζαμένα.

Και τι κερδίζουν τα ΗΑΕ; Μα φυσικά το χρυσό του Νταρφούρ, αλλά και τη συνεχιζόμενη πρόσβαση στις τεράστιες γεωργικές εκτάσεις – εκείνες που τους είχε νοικιάσει ο Μπασίρ και που τώρα τους εγγυάται ο Hemedti.

Αντιθέτως, ο τακτικός στρατός έχει την υποστήριξη της Αιγύπτου και του Ιράν: οι μεν πρώτοι επειδή ο τακτικός στρατός αποτελεί εγγύηση για την Αίγυπτο και την ασφάλεια του Νείλου, το δε Ιράν για να έχει πρόσβαση στην Ερυθρά Θάλασσα μέσω του Port Sudan, που ακόμη ελέγχει ο τακτικός στρατός.

Και φυσικά, ας μην ξεχνάμε τον ρόλο των “διαμεσολαβητών”, όπως της Σαουδικής Αραβίας, του Κατάρ και του Μπαχρέιν, που μπορεί επίσημα να μην παίρνουν θέση, τείνουν όμως να στηρίζουν όποιον μπορεί να τους εγγυηθεί συνεχή και απρόσκοπτη πρόσβαση στις αγροτικές εκτάσεις και στα βοοειδή.

Στον καταυλισμό Farchana, κάθε μέρα Σουδανοί πρόσφυγες περιμένουν ώρες για ένα δοχείο νερό. Το πόσιμο νερό στην περιοχή είναι περιορισμένο, γεγονός που δημιουργεί εντάσεις με την ντόπια κοινότητα Φραγκίσκα Μεγαλούδη

Η οικονομία του πολέμου: κοπάδια, “φόροι” και αραβικό κόμμι

Στην ουσία, οι αρπαγές γης που ξεκίνησαν επί καθεστώτος Μπασίρ και οι εξαγωγές κτηνοτροφικών προϊόντων και τροφίμων συντηρούν σε μεγάλο βαθμό τον πόλεμο. Τα πολυπληθή κοπάδια του Σουδάν τροφοδοτούν τις αγορές του Κόλπου, ιδιαίτερα τη Σαουδική Αραβία, της οποίας η εγχώρια παραγωγή δεν μπορεί να καλύψει τη ζήτηση κατά τη διάρκεια θρησκευτικών περιόδων όπως το Χατζ.

Ένοπλοι στρατιωτικοί και παραστρατιωτικοί ελέγχουν τις διαδρομές μεταφοράς των ζώων και επιβάλλουν άτυπους «φόρους», κατάσχουν ζώα και μετατρέπουν το εμπόριο σε χρηματοδότηση του πολέμου.

Και δεν είναι μόνο τα βοοειδή, αλλά και άλλα προϊόντα, όπως το αραβικό κόμμι: μια φυσική ρητίνη που συλλέγεται από δέντρα ακακίας και χρησιμοποιείται σε αναψυκτικά, ζαχαρώδη, φαρμακευτικά προϊόντα και καλλυντικά. Περίπου το 80% της παγκόσμιας παραγωγής προέρχεται από το Σουδάν. Και τόσο ο τακτικός στρατός όσο και οι παραστρατιωτικοί μάχονται για τον έλεγχο των περιοχών συγκομιδής – αλλά και των άτυπων διαδρομών του προϊόντος μέσω Τσαντ, Κεντροαφρικανικής Δημοκρατίας και Νότιου Σουδάν, από όπου φεύγει για να φτάσει στα σούπερ μάρκετ μας. Περίπου το μισό αγοράζεται από ευρωπαϊκές εταιρείες – έτσι το κέρδος κυκλοφορεί διεθνώς, ενώ η βία παραμένει τοπική.

Και φυσικά, ας μην ξεχνάμε ότι η ΕΕ το 2016 – 2017 πλήρωσε στο καθεστώς του αλ-Μπασίρ 160 εκατομμύρια ευρώ για να πάρει μέτρα ελέγχου της μετανάστευσης. Η συνεργασία με το Σουδάν διατηρήθηκε μέχρι το 2019 και μπορεί πολύ εύκολα να καταλάβει κανείς ότι τα χρήματα αυτά έπαιξαν μεγάλο ρόλο στην ενδυνάμωση των παραστρατιωτικών των RSF, αλλά και του τακτικού στρατού.

Χρυσός, πετρέλαιο, μοσχαρίσιο κρέας, αγροτικά και φαρμακευτικά προϊόντα και άνθρωποι: όλα μαζί χρηματοδοτούν και συντηρούν έναν πόλεμο που θα καταγραφεί στην ιστορία ως μια από τις πιο σκοτεινές σελίδες της εποχής μας.

Το αίμα των Σουδανών ταΐζει τις χώρες του Κόλπου, φτάνει στα σούπερ μάρκετ μας, μπαίνει στα σπίτια μας, γίνεται κόσμημα και καλλυντικό.

Και εγώ θα θυμάμαι πάντα τις κραυγές των κομματιασμένων από τις σφαίρες και τις μανσέτες παιδιών και τη σιωπή των ετοιμοθάνατων νηπίων.

Τις ίδιες φωνές που φτάνουν από το Σουδάν μέχρι τη Γάζα.

* Η Φραγκίσκα Μεγαλούδη είναι συγγραφέας και ειδικός στην επικοινωνία, έχοντας περάσει μεγάλο μέρος των τελευταίων είκοσι ετών ζώντας και εργαζόμενη σε διάφορα μέρη του κόσμου, από το Σαχέλ μέχρι τη Νοτιοανατολική Ασία.

Πηγή: news247.gr

ΔΗΜΗΤΡΑ ΜΑΡΓΑΡΙΤΗ

«Δεν είµαστε ασφαλείς. Είναι σαν φυλακή».

Αυτή η έκκληση ακούγεται τις τελευταίες ηµέρες από την Ελεγχόµενη Δοµή Προσωρινής Φιλοξενίας Αιτούντων Ασύλου Οινοφύτων στη Βοιωτία. Σχεδόν καθηµερινά, δώδεκα οικογένειες πραγµατοποιούν ειρηνικές διαµαρτυρίες, ακόµη και υπό βροχή και σε χαµηλές θερµοκρασίες, συνοδευόµενες από τα παιδιά τους.

Την ίδια στιγµή, τρεις Κούρδοι διαµένοντες βρίσκονται σε απεργία πείνας από την Τρίτη 17 Φεβρουαρίου. Όπως καταγγέλλουν οι οικογένειες, η κινητοποίηση αποτελεί έσχατο µέσο διεκδίκησης των αιτηµάτων τους, τα οποία αφορούν τόσο τις συνθήκες διαβίωσης στη δοµή όσο και τις «παγωµένες» διαδικασίες των αιτήσεων ασύλου τους. Για δύο ηµέρες, µάλιστα, απείχαν από νερό και φαγητό.

 

Δήμητρα Μαργαρίτη

 

ΕΙΚΟΝΕΣ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗ ΔΟΜΗ

Η δοµή στεγάζεται σε έναν χώρο πρώην εργοστασίου, σε αποµονωµένη βιοµηχανική περιοχή δίπλα στον αυτοκινητόδροµο. Η λειτουργία της ξεκίνησε το 2016, έκλεισε για λίγους µήνες τον Νοέµβριο του 2017 και επαναλειτούργησε τον Μάρτιο του 2018. Έκτοτε, όπως καταγράφεται συστηµατικά σε ετήσιες εκθέσεις µέχρι και το 2025 —µεταξύ αυτών του Refugee Support Aegean (RSA) και του Voices from the Camps— υπολειτουργεί, και οι βασικές υπηρεσίες προς τους διαµένοντες είναι ελάχιστες. Σήµερα, οι συνθήκες διαβίωσης περιγράφονται ως τραγικές και ακατάλληλες για ανθρώπινη διαβίωση.

Βίντεο που διαθέτει το NEWS 24/7 από το εσωτερικό της δοµής αποτυπώνουν την κατάσταση: οι οικογένειες µοιράζονται ελάχιστα πλυντήρια και εστίες µαγειρέµατος. Πολλοί ξυπνούν από τις 3 τα ξηµερώµατα για να προλάβουν τη σειρά τους για το πλύσιµο των ρούχων.

Η σίτιση χαρακτηρίζεται ανεπαρκής και σε αρκετές περιπτώσεις τα γεύµατα περιγράφονται ως χαµηλής ποιότητας και µη βρώσιµα.

Πολλοί καταγγέλουν ότι βασίζονται στην αλληλεγγύη άλλων αιτούντων για να εξασφαλίσουν ένα αξιοπρεπές γεύµα.

 

ΣΚΟΥΠΙΔΙΑ ΚΑΙ ΚΑΤΣΑΡΙΔΕΣ

Σύμφωνα με τις καταγγελίες, οι συνθήκες υγιεινής χαρακτηρίζονται ανύπαρκτες, γεγονός που θέτει σε σοβαρό κίνδυνο παιδιά, βρέφη και άτοµα µε σοβαρά προβλήµατα υγείας.

Στα βίντεο καταγράφονται σωροί σκουπιδιών σε κοινόχρηστους χώρους, ενώ οι τουαλέτες είναι χαλασµένες, βρώµικες και γεµάτες κατσαρίδες. Σύµφωνα µε µαρτυρίες, η κατάσταση είναι τόσο αφόρητη, ώστε ορισµένοι διαµένοντες αποφεύγουν εντελώς τη χρήση τους. Τα µπάνια βρίσκονται σε προχωρηµένη κατάσταση φθοράς, µε σπασµένους τοίχους και εµφανή εγκατάλειψη, ενώ το ζεστό νερό δεν είναι σταθερά διαθέσιµο και µπορεί να απουσιάζει για ηµέρες.

Μία από τις γυναίκες που συµµετέχουν στη διαµαρτυρία µας έδειξε σηµάδια από τσιµπήµατα εντόµων στο πρόσωπό της, αποδίδοντάς τα άµεσα στις συνθήκες διαβίωσης εντός της δοµής.

Οι γονείς προειδοποιούν ότι η έλλειψη στοιχειωδών συνθηκών υγιεινής συνιστά σοβαρό και άµεσο κίνδυνο για την υγεία των παιδιών τους.

 

ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΗΣ ΔΟΜΗΣ

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η περίπτωση µιας οικογένειας, το παιδί της οποίας έχει υποβληθεί σε δύο καρδιοχειρουργικές επεµβάσεις. Σύµφωνα µε ιατρική σύσταση, η δοµή δεν αποτελεί κατάλληλο περιβάλλον για το παιδί τους, ωστόσο δεν έχει ληφθεί καµία ουσιαστική µέριµνα.

Παράλληλα, µια νέα µητέρα από το Σουδάν, περιγράφει µια κατάσταση πλήρους αδιαφορίας: ο σύζυγός της βρίσκεται στη φυλακή και δεν διαθέτει εισόδηµα ή εργασία. Όπως αναφέρει ζήτησε βοήθεια για µεταφορά στο νοσοκοµείο µε το παιδί της, καθώς δεν διαθέτει την οικονοµική δυνατότητα κάλυψης των εξόδων.

«Μου είπαν ότι δεν τους νοιάζει», λέει χαρακτηριστικά.

Αντώνης Ζουριδάκης

ΓΙΑΤΡΟΙ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΑ

Σύµφωνα µε την ίδια, «δεν υπάρχει επαρκής ιατρική φροντίδα, η σίτιση είναι ανεπαρκής και δεν παρέχεται καµία δυνατότητα εργασίας ή οικονοµικής στήριξης. Τα παιδιά και τα βρέφη αναγκάζονται και αυτά να χρησιµοποιούν τις βρώµικες κοινόχρηστες τουαλέτες.

«Δεν είµαστε ασφαλείς. Είναι σαν φυλακή».

Την ήδη επιβαρυµένη καθηµερινότητα, καταγγέλουν ότι επιδεινώνει η εξαιρετικά περιορισµένη πρόσβαση στην υγειονοµική περίθαλψη. Τη δοµή επισκέπτεται µόλις ένας γιατρός για λίγες ώρες την ηµέρα, ενώ καταγγέλλεται ότι ακόµη και όταν υπάρχουν διαθέσιµα φάρµακα, συχνά αυτά δεν χορηγούνται, µε αποτέλεσµα οι διαµένοντες να αναγκάζονται να τα προµηθεύονται από φαρµακεία εκτός καταυλισµού, κάτι που για πολλούς είναι οικονοµικά δυσβάσταχτο.

 

 

 

Κάτω από αυτές τις συνθήκες, έχουν κατατεθεί επανειληµµένα αιτήµατα για βοήθεια και ουσιαστικό διάλογο προς τη διεύθυνση της δοµής, η οποία βρίσκεται στο χώρο για περίπου µία ώρα ηµερησίως, σύµφωνα µε τους αιτούντες. Η συµπεριφορά της περιγράφεται ως προκλητική και, από αρκετούς, ακόµη και ως ρατσιστική. Αντί να ανταποκριθεί στις καταγγελίες, φέρεται να απαντά καλώντας την αστυνοµία, ενώ πολλοί Κούρδοι αιτούντες άσυλο καταγγέλλουν ότι έχουν δεχθεί απειλές απέλασης στην Τουρκία, ιδιαίτερα όταν προσπάθησαν να καταγράψουν και να επικοινωνήσουν τις συνθήκες διαβίωσης.

«Δεν γνωρίζουµε ποια είναι η νοµική βάση γι’ αυτό. Χρησιµοποιείται όµως για να µας φιµώσει. Εµείς όµως δεν αντέχουµε άλλο», αναφέρουν.

ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ

Ύμφωνα με καταγγελίες, κατά τη διάρκεια επίσηµων ή δηµοσιογραφικών επισκέψεων, οι επισκέπτες οδηγούνται µόνο σε επιλεγµένα σηµεία της δοµής, ενώ βασικοί κοινόχρηστοι χώροι παραµένουν συστηµατικά εκτός πρόσβασης.

Οι καταγγελίες για εκφοβισµό δεν περιορίζονται µόνο σε λεκτικές απειλές. Σύμφωνα με ισχυρισμούς, μία οικογένεια πιέστηκε επανειληµµένα να αλλάξει δωµάτιο ενώ η µητέρα ήταν έγκυος. Όταν ο πατέρας εξήγησε ότι η µετακίνηση θα ήταν εξαιρετικά δύσκολη, η υπεύθυνη της δοµής φέρεται να διέκοψε την ηλεκτροδότηση στο δωµάτιό τους για τρεις ηµέρες, εν µέσω ψυχρών καιρικών συνθηκών, αφήνοντάς τους χωρίς θέρµανση. Το παιδί της οικογένειας αρρώστησε, ενώ τελικά κλήθηκε ασθενοφόρο για τη µεταφορά της µητέρας σε κρίση πανικού και του παιδιού στο νοσοκοµείο.

 

 

00:00

01:46

Παράλληλα, οι απειλές στρέφονται και σε περιπτώσεις αλληλεγγύης µεταξύ των προσφύγων.

Μία κουρδική οικογένεια, παρότι της έχει χορηγηθεί άσυλο, δεν κατάφερε να εξασφαλίσει άµεσα στέγη λόγω οικονοµικής αδυναµίας και αναγκάστηκε να στήσει σκηνή σε κοντινή περιοχή έξω από τη δοµή. Μέλη της κουρδικής κοινότητας προσπαθούν να τη στηρίξουν, µεταφέροντας τρόφιµα και νερό και βοηθώντας στη φόρτιση κινητών τηλεφώνων. Οι πρόσφυγες καταγγέλουν ότι κάθε φορά που η διοίκηση αντιλαµβάνεται τέτοιες προσπάθειες, ακολουθούν απειλές και πιέσεις.

Μία γυναίκα που κατευθυνόταν προς την οικογένεια των Κούρδων για να προσφέρει βοήθεια, παρασύρθηκε από διερχόµενο αυτοκίνητο, υπέστη σοβαρούς τραυµατισµούς και νοσηλεύτηκε για περίπου έναν µήνα σε νοσοκοµείο. Παρά τις προσπάθειες να κατατεθεί µήνυση κατά του οδηγού, η υπόθεση δεν προχώρησε, καθώς η ίδια διέθετε µόνο έγγραφα αιτήµατος ασύλου.

Το περιστατικό αναδεικνύει την επικίνδυνη αποµόνωση της δοµής. Τα κοντινότερα καταστήµατα βρίσκονται σε απόσταση περίπου πέντε χιλιοµέτρων, κατά µήκος κεντρικού δρόµου χωρίς πεζοδρόµιο, και γονείς µε µικρά παιδιά αναγκάζονται να τα συνοδεύουν.

 

Ο ΑΓΩΝΑΣ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΩΝ

Συνολικά, οι αιτούντες περιγράφουν τα παραπάνω περιστατικά ως µέρος ενός ευρύτερου κλίµατος εκφοβισµού. Πολλοί έχουν ελάχιστη ή ανύπαρκτη επαφή µε τη διοίκηση και δεν γνωρίζουν το όνοµα της υπεύθυνης. Οι ίδιοι λένε πως όταν ξεκίνησαν οι διαµαρτυρίες, η διεύθυνση εµφανίστηκε, χωρίς να προχωρήσει σε διάλογο και κάλεσε την αστυνοµία.

Αρχικά υποστήριζε ότι µόνο το αρµόδιο υπουργείο έχει τη δυνατότητα να προχωρήσει σε αλλαγές. Σε απάντηση, οι διαµένοντες προχώρησαν σε απεργία πείνας και κατέθεσαν επίσηµες καταγγελίες στην αστυνοµία. Μετά την παρέµβαση της αστυνοµίας, ακολούθησε συνάντηση µε τη διοίκηση, η οποία διαβεβαίωσε ότι τα αιτήµατα θα διαβιβαστούν στο αρµόδιο υπουργείο.

 

Αντώνης Ζουριδάκης

 

Μετά την τελευταία κατάθεση καταγγελιών, µέρος των προσφύγων αποφάσισε να αναστείλει προσωρινά τις κινητοποιήσεις και την απεργία πείνας, θέλοντας να δώσει χρόνο για να διαπιστωθεί αν θα υπάρξει ουσιαστική αλλαγή. Ωστόσο, ξεκαθαρίζουν ότι παραµένουν αποφασισµένοι να συνεχίσουν τον αγώνα τους, υπογραµµίζοντας ότι η σιωπή και η αναµονή δεν αποτελούν πλέον επιλογή. Τα βίντεο και οι µαρτυρίες που έχουν καταγραφεί αποτυπώνουν το εύρος των συνθηκών στις οποίες αναγκάζονται να ζουν πρόσφυγες και µετανάστες σε δοµές φιλοξενίας, σε µια περίοδο όπου η πρόσβαση σε αυτές είναι πλέον αυστηρά περιορισµένη. Οι ίδιοι στο τέλος αναφέρουν:

«Δεν θέλουµε να προκαλέσουµε προβλήµατα. Θέλουµε απλώς να φανεί αυτό που συµβαίνει εδώ».

Πηγή: news247.gr

Στις πρώτες τέσσερις εκταφές θυμάτων της σιδηροδρομικής τραγωδίας στα Τέμπη προχώρησαν οι αρχές, ενώ οι συγγενείς καταγγέλλουν «εμπαιγμό».

Οι πρώτες δύο εκταφές είναι προγραμματισμένο να γίνουν το Σάββατο 21 Φεβρουαρίου, η τρίτη στις 25 Φεβρουαρίου και η τέταρτη στις 3 Μαρτίου, την ώρα που αναμένεται να οριστεί τις επόμενες ημέρες και η πέμπτη.

Υπενθυμίζεται πως οικογένειες θυμάτων είχαν αιτηθεί εννέα εκταφές, με την Εισαγγελέα Πρωτοδικών Λάρισας να δίνει εντολή για την εκταφή τους ως το τέλος της βδομάδας, παρά το γεγονός ότι δεν έχουν οριστεί τα εργαστήρια που θα αναλάβουν τις εξετάσεις, ενώ είχε δώσει προθεσμία 24 ωρών για τον εντοπισμό και την επίσημη γνωστοποίηση αυτών των εργαστηρίων.

Ταυτόχρονα, η Εισαγγελέας είχε δώσει διορία δύο ημερών για τον διορισμό χημικών πραγματογνωμόνων που θα συνδράμουν το έργο των ιατροδικαστών. Είχε τονίσει μάλιστα ότι οι εξετάσεις που πρέπει να πραγματοποιηθούν είναι ίδιες με εκείνες που έγιναν στους δύο μηχανοδηγούς των εμπλεκόμενων αμαξοστοιχιών και περιλαμβάνουν τοξικολογικούς, ιστολογικούς και γενετικούς (DNA) ελέγχους.

Αξίζει να σημειωθεί πως έχουν περάσει πάνω από τέσσερις μήνες από τότε που η Εισαγγελία είχε κάνει δεκτά τα αιτήματα για τις εκταφές, ενώ τέσσερα πανεπιστημιακά ιδρύματα έχουν ενημερώσει ότι λόγω ελλιπούς εξοπλισμού δεν είναι δυνατή η πλήρης διενέργεια όλων των απαιτούμενων εξετάσεων.

Τα εν λόγω ιδρύματα έχουν προτείνει τη μεταφορά των σορών σε εξειδικευμένα εργαστήρια του εξωτερικού, πρόταση που απορρίφθηκε από την Εισαγγελία. Πάντως, οι συγγενείς των θυμάτων προβαίνουν σε νομικές ενέργειες προκειμένου να προσβάλουν τη συγκεκριμένη εισαγγελική παραγγελία, αφού καταγγέλλουν «εμπαιγμό και πρόκληση», διότι οι εργαστηριακές εξετάσεις που ζητούνται δεν είναι δυνατόν να πραγματοποιηθούν στην Ελλάδα, όπως προαναφέρθηκε.

Η πρώτη προσφυγή κατατέθηκε από τον Χρήστο Τηλκερίδη, ενώ ακολούθησε η προσφυγή του κ. Παύλου Ασλανίδη μέσω του δικηγόρου του, Γιάννη Μαντζουράνη, ενώ με ανάρτησή του στο facebook και ο Πάνος Ρούτσι διαμηνύει πως «δεν θα επιτρέψουμε να γίνει καμία εκταφή».

Οι συγγενείς τονίζουν ότι οι έλεγχοι που τελικά θα πραγματοποιηθούν μετά από τις εκταφές θα περιοριστούν σε εξετάσεις DNA για την ταυτοποίηση των σορών και δεν θα περιλαμβάνουν τις απαιτούμενες εξειδικευμένες βιοχημικές και χημικές εξετάσεις.

ΜΑΝΟΣ ΦΡΑΓΚΙΟΥΔΑΚΗΣ

Το NEWS 24/7 φέρνει στο φως της δημοσιότητας τις καταθέσεις των επιζώντων αλλά και του κυβερνήτη του σκάφους του Λιμενικού από το ναυάγιο της Χίου, που στοίχισε τη ζωή σε 15 ανθρώπους.

Μια εκ διαμέτρου αντίθετη περιγραφή από αυτή που δίνει το Λιμενικό Σώμα δίνουν στις καταθέσεις τους ενώπιον της Ανακρίτριας όσοι επέζησαν του ναυαγίου της Χίου την περασμένη Τρίτη, 3 Φεβρουαρίου.

Υπενθυμίζεται πως στην επίσημη ανακοίνωσή του, το Λιμενικό Σώμα περιέγραψε το περιστατικό ως εξής: «Ένα περιπολικό σκάφος το οποίο εκτελούσε προγραμματισμένη περιπολία, εντόπισε ένα φουσκωτό ταχύπλοο (Τ/Χ) σκάφος με αλλοδαπούς επιβαίνοντες να κινείται χωρίς φώτα ναυσιπλοΐας προς τις ανατολικές ακτές της Χίου, στη θαλάσσια περιοχή Μυρσινιδίου. Ο χειριστής του Τ/Χ δεν συμμορφώθηκε στα φωτεινά και ηχητικά σήματα του ΠΛΣ, αντιθέτως ανέστρεψε πορεία και ακολούθησε πρόσκρουση του Τ/Χ στην πλάγια δεξιά πλευρά του ΠΛΣ. Από την σφοδρότητα της πρόσκρουσης, το Τ/Χ ανετράπη και βυθίστηκε, με αποτέλεσμα την πτώση όλων των επιβαινόντων του στη θάλασσα».

Πέντε ημέρες αργότερα, το NEWS 24/7 αποκαλύπτει όσα έχουν ξεκινήσει να περιγράφουν οι επιζώντες του ναυαγίου στις καταθέσεις τους κατά τη διάρκεια της ανάκρισης, η οποία έχει ξεκινήσει από το βράδυ της Παρασκευής ήδη μέσα στο νοσοκομείο καθώς οι περισσότεροι νοσηλεύονται ακόμη αλλά και στο Κέντρο Υποδοχής και Ταυτοποίησης της ΒΙΑΛ όπου έχουν μεταφερθεί όσοι πήραν εξιτήριο.

«Είδα ένα δυνατό φως να πέφτει στο σκάφος μας και μετά έγινε το χτύπημα. Δεν θυμάμαι τίποτα άλλο. Το φως ήρθε από τα αριστερά. Ήμασταν κοντά, θέλαμε 3-4 λεπτά να φτάσουμε», περιγράφει ένας από τους επιζώντες που έχουν καταθέσει.

Στην ερώτηση από ποια πλευρά ένιωσε το χτύπημα απαντά: «Από τα αριστερά μας» ενώ ερωτώμενος αν αντιλήφθηκε να στρίβει το φουσκωτό στο οποίο επέβαινε, λέει: «Όχι, πηγαίναμε μόνο ευθεία».

Ακόμη, καταθέτει πως δεν άκουσε καμία σειρήνα ή κάποιον να φωνάζει να σταματήσουν και αν είδαν κάποιο μπλε φως, απάντησε: «Όχι. Αν είχα ακούσει κάποιον να μου λέει ότι είδε κάτι πριν τη σύγκρουση θα το έλεγα».

Διαμαρτυρία στο λιμάνι της Χίου για την πολύνεκρη τραγωδία INTIME NEWS

«Ένα δευτερόλεπτο μετά το φως συγκρουστήκαμε»

Άλλος επιζών στην κατάθεσή του περιγράφει και εκείνος πως καθόταν στη δεξιά πλευρά του φουσκωτού και ενώ έβλεπε ότι πλησίαζαν στη Χίο, είδε ένα άσπρο δυνατό φως: «Αυτό το φως άναψε και έσβησε μια φορά σαν να ήθελε να φοβηθούμε. Όταν είδαμε το φως αγχωθήκαμε γιατί νομίζαμε ότι θα επιστρέψουμε πίσω. Μετά από ένα δευτερόλεπτο αφότου έκλεισε το φως μας χτύπησαν πολύ γρήγορα και πολύ δυνατά. Μετά από αυτό το τρακάρισμα, πώς ζούμε σήμερα, ο Θεός ξέρει».

Ο επιζώντας ρωτήθηκε επίσης αν άκουσε κάποια σειρήνα ή κάποιον να τους προειδοποιεί να σταματήσουν πριν το χτύπημα: «Όχι δεν άκουσα τίποτα. Είδα το φως και μετά από ένα δευτερόλεπτο ένιωσα το χτύπημα. Είχε ησυχία, μετά είδαμε το φως και μετά έγινε το χτύπημα».

Στην ερώτηση αν αντιλήφθηκε το φουσκωτό στο οποίο επέβαινε να στρίβει, απαντάει επίσης αρνητικά: «Όχι δεν κατάλαβα να στρίβει ούτε δεξιά ούτε αριστερά, πήγαινε ευθεία και μας χτύπησαν από την αριστερή πλευρά».

Σε μια τρίτη κατάθεση, μιας γυναίκας που επέβαινε στο φουσκωτό με τον σύζυγο της και τα παιδιά της που βρίσκονται ανάμεσα στους νεκρούς, εκείνη περιγράφει: «Ο καπετάνιος πήγαινε καλά, ήσυχα και όταν είχαμε λίγο ακόμα να φτάσουμε στην Ελλάδα είδαμε ένα φως από τα αριστερά και έγινε το τρακάρισμα. Με το που είδα το φως αμέσως έγινε το τρακάρισμα, όταν συνήλθα είδα πολλά αίματα και το νερό είχε φτάσει μέχρι κάτω από το στήθος μου. Δεν ήταν τρακάρισμα, ήταν επίτηδες. Πηγαίναμε ευθεία και μας χτύπησε πολύ δυνατά».

Ισχυρίζεται και εκείνη πως ο οδηγός δεν έστριψε καθόλου και δεν κατευθύνθηκε εκείνος προς το σκάφος του λιμενικού. «Δεν ακούσαμε κάποια σειρήνα ή στοπ. Εάν είχαμε ακούσει στοπ θα είχαμε σταματήσει και δεν θα είχαν πεθάνει τα παιδιά μας. Δεν είδαμε κανέναν, κανένας δεν μας κυνήγησε. Όταν είδα το φως είδα ότι ερχόταν κάτι καταπάνω μας και μας χτύπησαν».

Ίδια είναι και η περιγραφή ενός ακόμη επιβάτη του φουσκωτού: «Δεν κατάλαβα τίποτα, συνήλθα όταν είδα τους λιμενικούς. Έτρεχε το σκάφος, είδα κάτι άσπρα φώτα, πολύ δυνατά γύρω μου ήταν άσπρη η θάλασσα από το φως και μετά έγινε το τρακάρισμα. Το φως ερχόταν από τα αριστερά μας. Δεν άκουσα σειρήνα, μόνο τη μηχανή του σκάφους μας άκουγα. Δεν μπορώ να καταλάβω αν άκουσα κάτι ή όχι».

Στην ερώτηση αν είδε κάποιο μπλε φως ή άκουσε κάποιον να ζητάει να σταματήσουν απαντάει: «Όχι δεν είδα κάποιο μπλε φως, ούτε στοπ άκουσα. Μετά το τρακάρισμα άκουσα κόσμο να ζητάει βοήθεια».

Σύγκρουση περιπολικού σκάφους του Λιμενικού Σώματος με λέμβο που μετέφερε πρόσφυγες και μετανάστες EUROKINISSI

Ο οδηγός και οι ερωτήσεις για αναγνώριση

Από τους επιζώντες που ρωτήθηκαν κατά τη διάρκεια της ανάκρισης, οι περισσότεροι περιγράφουν πως δεν έχουν δει ποιος ήταν ο οδηγός. Κάποιοι καταθέτουν πως δεν μπορούν να το αναγνωρίσουν καθώς «έτσι κι αλλιώς φορούσε μάσκα σε όλο του το πρόσωπο». Άλλοι λένε πως «όταν επιβιβαστήκαμε στα παράλια της Τουρκίας, ένας Τούρκος μας είπε να κοιτάμε κάτω και επειδή φοβηθήκαμε εμείς κοιτάζαμε κάτω. Αυτός ο Τούρκος έφυγε μόλις επιβιβαστήκαμε στο σκάφος».

Μόνο ένα άτομο από τους επιβάτες που έχουν καταθέσει είπε πως μπορεί να τον αναγνωρίσει αν τον δει. Αρχικά είπε: «Μπορώ να τον αναγνωρίσω παρ’ ότι φορούσε μαύρη μάσκα σε όλο το πρόσωπο. Μόνο τα μάτια του δεν καλύπτονταν και μόνο αυτά είδα». Στη διάρκεια της προανάκρισης σε μια φωτογραφία που είδε τον αναγνώρισε.

Ωστόσο, όταν στη διάρκεια της ανάκρισης της έδειξαν ξανά φωτογραφία, είπε ανασκευάζοντας: «Δεν είδα τα μαλλιά του και το υπόλοιπο πρόσωπό του, όμως έτσι όπως τον βλέπω τώρα, νομίζω δεν είναι αυτός. Δεν είμαι σίγουρη. Μοιάζει με τον οδηγό». Όταν ρωτήθηκε γιατί τον αναγνώρισε στην προανάκριση μιλώντας στους λιμενικούς, είπε: «Τότε δεν ήμουν πολύ καλά, ήμουν ταραγμένη από το περιστατικό, έκλαιγα και δεν ήμουν σε κατάσταση να θυμάμαι καλά».

Η κατάθεση του κυβερνήτη και γιατί δεν έγραψε τίποτα στο ημερολόγιο πλοίου

Στην δική του κατάθεση, ο κυβερνήτης του σκάφους του Λιμενικού λέει πως δεν του έχει ξανασυμβεί τέτοιο περιστατικό. Ισχυρίζεται, όπως από την αρχή λέει το Λιμενικό, ότι «είχαμε ενεργοποιήσει τα ηχητικά σήματα για να δηλώσουμε την ιδιότητά μας. Τους φωνάζαμε ΣΤΟΠ».

Για το πώς έγινε η σύγκρουση, ο κυβερνήτης του σκάφους του Λιμενικού καταθέτει: «Πλησιάσαμε και σε δευτερόλεπτα διαπίστωσα ότι ο οδηγός του σκάφους έστριψε προς τα επάνω μας αριστερά, δηλαδή σε νότια πορεία. Έστριψε απότομα, έκανε ελιγμό, προφανώς έχασε τον έλεγχο απ’ ό,τι καταλαβαίνω με βάση την εμπειρία μου». Συνεχίζοντας λέει: «Όταν ένιωσα το κτύπημα έστριψα αριστερά το τιμόνι μου και έπειτα είδα τη βάρκα με σκασμένα μπαλόνια να αρχίζει να βυθίζεται».

Ερωτώμενος αν υπάρχει ημερολόγιο πλοίου στο σκάφος και τι κατέγραψε ο ίδιος σε αυτό, απάντησε: «Ναι υπάρχει. Τηρείται χειρόγραφα από εμένα ως κυβερνήτη. Δεν έχω καταγράψει κάτι ακόμη γιατί είμαι τραυματισμένος στο αριστερό μου χέρι, όπως προανέφερα και μου είναι δύσκολο να γράψω παρότι είμαι δεξιόχειρας».

Αναφορικά με το θέμα των καμερών, η ανακρίτρια ρώτησε τον κυβερνήτη αν υπήρχε στο σκάφος οποιουδήποτε είδους κάμερα: «Υπήρχε θερμική κάμερα στο πάνω πίσω μέρος του κουβουκλίου» απάντησε ο κυβερνήτης. «Το χειρίζεται με χειριστήριο ο συγκυβερνήτης. Εντοπίζει βραδυνές ώρες το θερμικό φορτίο. Υπάρχει και η επιλογή να ενεργοποιηθεί την ημέρα που δείχνει εικόνα. Όμως το βράδυ δείχνει κάτι σαν χιόνια κι όταν εντοπίσει κάτι γίνεται αντίθεση χρωμάτων. Επιλογή καταγραφής υπάρχει, αλλά δεν έχω χρεωθεί κάρτα καταγραφής για το σκάφος αυτό από την υπηρεσία μου, ούτε το έχω ζητήσει».

Η ανακρίτρια στη συνέχεια ρώτησε αν στο περιστατικό λειτουργούσε η κάμερα: «Όχι δεν την είχαμε ενεργοποιήσει διότι οι καιρικές συνθήκες ήταν καλές με φεγγάρι και ορατότητα και δεν το κρίναμε απαραίτητο δεδομένου ότι θα αλλοίωναν την εικόνα της κάμερας. Είναι βοηθητικό μέσο και χρησιμοποιείται σε μερικές περιπτώσεις για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας. Διευκρινίζω δεν είναι κάμερα καταγραφής, σαν του κινητού. Θα μπορούσε να είναι αν μου είχε χορηγηθεί κάρτα καταγραφής», κατέθεσε ο κυβερνήτης του Λιμενικού.

Πηγή: news247.gr

 

Tο ήδη νοσηρό ηλικιακό «ρεκόρ» καταστολής «κατάφερε» να σπάσει η κυβέρνηση Τραμπ, καθώς, μετά τη σύλληψη ενός 5χρονου αγοριού τον περασμένο μήνα, στο πλαίσιο των αντιμεταναστευτικών επιχειρήσεων – «σκούπα» της φονικής Υπηρεσίας Μετανάστευσης και Τελωνειακής Επιβολής των ΗΠΑ (ICE), την Κυριακή έγινε γνωστό, ότι επί εβδομάδες είχε τεθεί υπό κράτηση και ένα 18μηνο κορίτσι, μαζί με τους γονείς της.

Και όλα δείχνουν, ότι αυτές οι δύο περιπτώσεις είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου.

Μάλιστα, όπως μεταδίδει το Reuters, κατά τη διάρκεια της κράτησης, το παιδί κινδύνευσε να πεθάνει, αφού, όπως καταγγέλλεται, οι αρχές του αρνήθηκαν τη χορήγηση φαρμακευτικής αγωγής, όταν νοσηλεύτηκε με απειλητική για τη ζωή αναπνευστική νόσο, σύμφωνα με αγωγή που κατατέθηκε σε ομοσπονδιακό δικαστήριο του Τέξας.

Οι αρχές μετανάστευσης αναγκάστηκαν τελικά να απελευθερώσουν την οικογένεια μετά από μήνυση που άσκησε η τελευταία.

Το παιδί, που στην αγωγή αναφέρεται ως «Αμαλία», αφέθηκε ελεύθερο, μαζί με τους γονείς του, την Παρασκευή, όπως άλλωστε αιτούνταν στην αγωγή.

Το δημοσίευμα σημειώνει, επικαλούμενο την αγωγή, ότι η οικογένεια συνελήφθη κατά τη διάρκεια ελέγχου στις 11 Δεκεμβρίου και κρατήθηκε σε κέντρο στο Ντίλι του Τέξας. Η Αμαλία νοσηλεύτηκε από τις 18 έως τις 28 Ιανουαρίου και επέστρεψε στο κέντρο του Ντίλι εν μέσω επιδημίας ιλαράς, ανέφερε η αγωγή.

«Η μικρή Αμαλία δεν έπρεπε ποτέ να είχε συλληφθεί. Παραλίγο να πεθάνει στο Ντίλι», δήλωσε η Ελόρα Μούκερτζι, δικηγόρος της οικογένειας.

Δολοφονικές πρακτικές

Οι γονείς της Αμαλίας, με καταγωγή από τη Βενεζουέλα, ζουν στις Ηνωμένες Πολιτείες από το 2024 με την κόρη τους, η οποία είναι Μεξικανή πολίτης, σύμφωνα με την αγωγή.

Η αγωγή αναφέρει ότι και οι τρεις σκοπεύουν να υποβάλουν αιτήσεις ασύλου στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η Αμαλία εμφάνισε πυρετό την 1η Ιανουαρίου που έφτασε τους 40 βαθμούς Κελσίου, άρχισε να κάνει συχνά εμετούς και δυσκολευόταν να αναπνεύσει, σύμφωνα με την αγωγή.

Μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο στις 18 Ιανουαρίου με εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα κορεσμού οξυγόνου και διαγνώστηκε με COVID-19, αναπνευστικό συγκυτιακό ιό, ιογενή βρογχίτιδα και πνευμονία, σύμφωνα με την αγωγή.

Στην Αμαλία χορηγήθηκε ένας νεφελοποιητής και ένα αναπνευστικό φάρμακο κατά την έξοδό της από το νοσοκομείο, αλλά αυτά αφαιρέθηκαν από το προσωπικό του κέντρου κράτησης κατά την επιστροφή της, σύμφωνα με την αγωγή.

Το κορίτσι έχει χάσει το 10% του σωματικού της βάρους και της δόθηκαν θρεπτικά ροφήματα για να το βοηθήσουν να το ανακτήσει, αλλά και αυτά κατασχέθηκαν από τις αρχές, σύμφωνα με την αγωγή.

Εκατοντάδες παιδιά στα κελιά

Η δικηγόρος της οικογένειας είπε επίσης, ότι εκατοντάδες παιδιά και οικογένειες που κρατούνται στο Ντίλι δεν έχουν επαρκές πόσιμο νερό, υγιεινή τροφή, φυσικά δεν πάνε σχολείο, ούτε υπάρχει εκπαιδευτικό πρόγραμμα για εκείνα σε συνθήες κράτησης ή κατάλληλη ιατρική περίθαλψη και θα πρέπει να αφεθούν ελεύθερα.

Το Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας δεν απάντησε σε δημοσιογραφικό αίτημα για σχολιασμό.

Η κυβέρνηση Τραμπ έχει κατηγορηθεί για βαριές και απάνθρωπες τακτικές, καθώς και για παραβίαση δικαστικών αποφάσεων κατά την εφαρμογή του προγράμματος μαζικών απελάσεων.

Ένας ομοσπονδιακός δικαστής στο Μίσιγκαν κατέκρινε την κυβέρνηση σε μια απόφαση της 31ης Ιανουαρίου που διέταζε την απελευθέρωση ενός 5χρονου αγοριού – η φωτογραφία του οποίου να φοράει ένα μπλε καπέλο λαγουδάκι έξω από το σπίτι του, ενώ ομοσπονδιακοί πράκτορες στέκονταν κοντά, έγινε viral – που συνελήφθη από πράκτορες μετανάστευσης στη Μινεσότα.

Η κυβέρνηση επιδιώκει τώρα να απελάσει το αγόρι.

Τον γύρο των διεθνών ΜΜΕ κάνει η είδηση με τους 15 νεκρούς πρόσφυγες και μετανάστες στη Χίο. Το Reuters, το AFP, το BBC, η Le Monde, ο Guardian μεταδίδουν την είδηση ενώ δεν λείπουν οι αναφορές στη σκλήρυνση της μεταναστευτικής πολιτικής της Ελλάδας και της Ευρώπης και στο ναυάγιο της Πύλου.

To Reuters αφού αναφέρει όσα λένε οι ελληνικές αρχές για το περιστατικό, επισημαίνει ότι δεν έχουν γίνει ακόμα γνωστές οι εθνικότητες των προσφύγων και των μεταναστών ενώ κάνει λόγο για τη σκλήρυνση της μεταναστευτικής πολιτικής της χώρας.

«Τα τελευταία χρόνια, οι αφίξεις έχουν μειωθεί και η Ελλάδα έχει σκληρύνει τη στάση της απέναντι στους μετανάστες. Από το 2019, η κεντροδεξιά κυβέρνηση έχει ενισχύσει τους συνοριακούς ελέγχους με φράχτες και θαλάσσιες περιπολίες.

Η Ελλάδα βρίσκεται αντιμέτωπη με έρευνες για τον τρόπο που αντιμετωπίζει τους μετανάστες και τους πρόσφυγες που πλησιάζουν δια θαλάσσης, συμπεριλαμβανομένου του ναυαγίου το 2023 στο οποίο εκατοντάδες μετανάστες έχασαν τη ζωή τους (σ.σ. Πύλος) μετά από αυτό που μάρτυρες είπαν ότι ήταν η προσπάθεια της ακτοφυλακής να ρυμουλκήσει την τράτα τους.

Η υπηρεσία συνόρων της ΕΕ δήλωσε πέρυσι ότι εξετάζει 12 υποθέσεις πιθανών παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων από την Ελλάδα, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων ισχυρισμών ότι μετανάστες που ζητούσαν άσυλο επαναπροωθήθηκαν από τα ελληνικά σύνορα.

Η Ελλάδα αρνείται ότι παραβιάζει τα ανθρώπινα δικαιώματα ή ότι επαναπροωθεί βίαια τους αιτούντες άσυλο από τις ακτές της».

«Τα θανατηφόρα ατυχήματα είναι συχνό φαινόμενο», λέει το AFP ενώ σε άλλο σημείο προσθέτει:

«Η Ελλάδα, μαζί με αρκετές άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, έχει αυστηροποιήσει τους κανονισμούς της για τη μετανάστευση. Τον Δεκέμβριο, η Ευρωπαϊκή Ένωση αναθεώρησε το μεταναστευτικό της σύστημα, συμπεριλαμβανομένης της απλοποίησης των απελάσεων και της αύξησης των κρατήσεων».

«Υπάρχει εδώ και καιρό μια έντονη συζήτηση μεταξύ των μελών της ΕΕ σχετικά με τη μετανάστευση. Από την αύξηση των προσφύγων και  μεταναστών στην Ευρώπη πριν από μια δεκαετία, η δημόσια συζήτηση για το θέμα έχει μετατοπιστεί και τα ακροδεξιά κόμματα έχουν αποκτήσει πολιτική δύναμη. Οι πολιτικές της ΕΕ για τη μετανάστευση έχουν σκληρύνει και ο αριθμός των αιτούντων άσυλο έχει μειωθεί από τα επίπεδα ρεκόρ».

Η Le Monde κάνει αναφορά σε πρόσφατα περιστατικά. «Από τις αρχές Δεκεμβρίου 2025, 17 άτομα είχαν βρεθεί νεκρά μετά την ανατροπή του σκάφους τους στα ανοικτά των ακτών της Κρήτης (νότια Ελλάδα) και 15 άλλα αγνοούνταν. Μόνο δύο άτομα επέζησαν.

Το Γραφείο της Ύπατης Αρμοστείας των Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες (UNHCR), μιας υπηρεσίας των Ηνωμένων Εθνών, είχε καταγράψει τον Νοέμβριο συνολικά περισσότερους από 1.700 ανθρώπους που είχαν πεθάνει ή αγνοούνταν το 2025 σε μεταναστευτικές διαδρομές στη Μεσόγειο και στα ανοικτά των ακτών της Δυτικής Αφρικής στον Ατλαντικό».

Είδηση σε άλλα διεθνή ΜΜΕ

ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ

Πολλοί συνέδεαν τη Σουηδία με πετυχημένα μοντέλα διακυβέρνησης, διαχείρισης πολιτικών και οικονομικών ζητημάτων. Ο τρόπος όμως που διαχειρίστηκε αυτή η χώρα-υπόδειγμα την προσφυγική κρίση του 2015, καταδεικνύει πόσο επιζήμιο είναι να αναθέτεις στον ιδιωτικό τομέα δημόσιες πολιτικές.

Εκμεταλλευόμενος την προσφυγική κρίση του 2015, ο πρώην σοσιαλιστής βουλευτής του σουηδικού κοινοβουλίου, Jan Emanuel, έγινε ο ακριβότερος εργολάβος προσφύγων στη Σουηδία, χρεώνοντας το κράτος 10.000 ευρώ τον μήνα ανά παιδί: 2.100 ευρώ για την οικογένεια στην οποία φιλοξενούνταν το παιδί.

Την αποκάλυψη κάνει η Σουηδή δημοσιογράφος Κάισα Έκις Έκμαν περιγράφοντας  στο Euobserver πώς η πατρίδα της παραδόθηκε σε εταιρείες που ξεφύτρωσαν, προκειμένου να περιθάλψουν με το αζημίωτο τους κατατρεγμένους πρόσφυγες.

Συνολικά, 278 νέες εταιρείες που ειδικεύονταν στη φροντίδα ασυνόδευτων ανηλίκων ιδρύθηκαν μόνο το φθινόπωρο του 2015. Περίπου το 14% έχουν καταδικασμένους εγκληματίες στα διοικητικά τους συμβούλια, ενώ ορισμένες έχουν δεσμούς με το οργανωμένο έγκλημα. «Έγινε Άγρια Δύση», δήλωσε η ακτιβίστρια για τους πρόσφυγες Sanna Vestin στο EUobserver.

Η περίπτωση του Emanuel

Ήδη από τη δεκαετία του 2000 η Σουηδία είχε αναθέσει το μεγαλύτερο μέρος του τομέα πρόνοιας σε ιδιωτικές εταιρείες, αλλά όπως σημειώνει η Έκμαν, η περίπτωση του Emanuel -ενός τηλεοπτικού αστέρα «ριάλιτι»- καταδεικνύει μια ακόμη βαθύτερη στροφή προς την εμπορευματοποίηση των δημόσιων υπηρεσιών.

«Ένα πρώην αγαπημένο πρόσωπο της προοδευτικής αριστεράς στη Σουηδία μετέτρεψε την προσφυγική κρίση του 2015 σε μια εξαιρετικά κερδοφόρα επιχείρηση, αποκαλύπτοντας μια προσέγγιση τύπου «Άγριας Δύσης» στη στέγαση ανθρώπων που είχαν διαφύγει από πολέμους και διώξεις» αναφέρει

 

Υπενθυμίζεται ότι ενώ η Γερμανία είχε δεχθεί τον μεγαλύτερο αριθμό προσφύγων στην Ευρώπη το 2015, η Σουηδία δέχθηκε τους περισσότερους κατά κεφαλήν.  Ο συνολικός αριθμός των προσφύγων που έφτασαν στη Σουηδία το 2015 ήταν 162.877, εκ των οποίων οι 70.000 ήταν ανήλικοι. Οι μισοί από αυτούς τους ανηλίκους ήρθαν ασυνόδευτοι.

Τον Νοέμβριο του 2015, η σουηδική κυβέρνηση πρόσθεσε περίπου 1,2 δισ. ευρώ για τη διαχείριση της προσφυγικής κρίσης, ενώ η ΕΕ συνέβαλε με 100 εκατ. ευρώ. Ωστόσο, όπως εξηγεί η Έκμαν, επειδή δεν υπήρχε καμία διαδικασία διαγωνισμού για τις εταιρείες που θα αναλάμβαναν τους πρόσφυγες. Απλώς δεν υπήρχε χρόνος.

Το νέο χρυσωρυχείο

Η πρώτη επιχείρηση του Emanuel ήταν τα λεγόμενα HVB-homes: δομές φροντίδας για άστεγους και φυγάδες ανήλικους.

Η παιδική και νεανική φροντίδα είναι ο τομέας της πρόνοιας όπου η ιδιωτικοποίηση έχει διεισδύσει περισσότερο, λέει η δημοσιογράφος, με το 90% των HVB-homes να λειτουργεί από ιδιωτικούς εργολάβους.

 

Οι δομές του σύντομα επικρίθηκαν για υποστελέχωση. Μία από αυτές υποσχόταν 24ωρη παρουσία προσωπικού, αλλά στην πραγματικότητα ήταν ο ίδιος ο Jan Emanuel, που περνούσε πού και πού, σύμφωνα με την Έκμαν.

Ως βουλευτής, είχε αποκτήσει πολύτιμες διασυνδέσεις καθώς όπως σημειώνει η Σουηδή δημοσιογράφος, ο κύκλος γύρω από τον πρώην σοσιαλδημοκράτη πρωθυπουργό Göran Persson, έσφυζε από άνδρες που ήθελαν να βγάλουν γρήγορα χρήματα.

Ένας από αυτούς ήταν ο Per Nuder, συχνά αποκαλούμενος «ο πιο ακριβοπληρωμένος λομπίστας της Σουηδίας», ο οποίος βοήθησε τον Jan Emanuel να πουλήσει την εταιρεία HVB για 2,2 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων τα 1,2 εκατ. κατέληξαν στον ίδιο τον Nuder.

Η εταιρεία εξελίχθηκε στη συνέχεια στη δεύτερη πιο κερδοφόρα εταιρεία φροντίδας στη Σουηδία.

Η κοινοβουλευτική θητεία του Jan Emanuel ήταν γεμάτη σκάνδαλα. Αποκαλύφθηκε ότι προσπαθούσε να νοικιάσει τα εξοχικά του σε εξωφρενικές τιμές, την ώρα που το κόμμα του έκανε εκστρατεία κατά της αισχροκέρδειας στα ενοίκια. Λίγο αργότερα αποχώρησε από το σουηδικό κοινοβούλιο.

Η προσφυγική κρίση αποτέλεσε έτσι μια εξαιρετικά προσοδοφόρα ευκαιρία.

Πλέον οι πρόσφυγες δεν φέρνουν λεφτά

Μέχρι το φθινόπωρο του 2015 είχε γίνει ο ακριβότερος εργολάβος προσφύγων στη χώρα. Τα κέρδη της εταιρείας του εκτινάχθηκαν κατά 9.465% μέσα σε εκείνο το έτος.

Στη δομή του έξω από την Ουψάλα, όπου φιλοξενούνταν ασυνόδευτοι ανήλικοι πρόσφυγες, τα εγκλήματα φέρονται να ήταν καθημερινά. Σύντομα το κτίριο κάηκε και ένας 16χρονος αιτών άσυλο συνελήφθη.

Το 2021, η Επιθεώρηση Υγείας και Κοινωνικής Φροντίδας έκρινε ότι η κατάσταση είχε ξεπεράσει κάθε όριο και απαγόρευσε στον όμιλό του Hoppetgruppen να δραστηριοποιείται με ανήλικους πρόσφυγες.

Έκτοτε, ο Jan Emanuel εκστρατεύει υπέρ της ιδιωτικοποίησης των φυλακών, ελπίζοντας να είναι από τους πρώτους που θα μπουν σε αυτή την αγορά.

«Καθώς η προσφορά προσφύγων μειώνεται, μειώνεται και ο ενθουσιασμός του γι’ αυτούς, και ο ίδιος στρέφεται προς το δεξιό λαϊκιστικό ρεύμα. Συχνός καλεσμένος σε podcast, δηλώνει ότι υπάρχουν πάρα πολλοί μετανάστες και ότι αν δεν μπορούν να προσαρμοστούν, πρέπει να φύγουν».

Πηγή: in.gr

Οργή προκαλεί βίντεο που έφερε στο φως η ΜΚΟ Aegean Boat Report, καταγράφοντας ένα σκάφος του Λιμενικού, να πέφτει ορμητικά πάνω σε βάρκα γεμάτη πρόσφυγες.

Συγκεκριμένα, στο βίντεο φαίνεται ξεκάθαρα πώς η ελληνική Ακτοφυλακή θέτει σε κίνδυνο τη ζωή ευάλωτων ανθρώπων που αναζητούν προστασία στην Ευρώπη.

Αρχικά, οι πρόσφυγες φωνάζουν στο σκάφος του λιμενικού «Βοήθεια, παρακαλώ». Ωστόσο, λίγα δευτερόλεπτα αργότερα, το σκάφος πέφτει δύο φορές απανωτά με ορμή πάνω στη βάρκα, με τους πρόσφυγες να ουρλιάζουν τρομοκρατημένοι για τη ζωή τους.

Στη συντριπτική πλειονότητα των τραγωδιών με θύματα πρόσφυγες, έχουν τεθεί σοβαρά ερωτήματα σχετικά με την εμπλοκή των ελληνικών αρχών – ερωτήματα που δεν έχουν ποτέ διερευνηθεί κατάλληλα, όπως σημειώνει η ΜΚΟ σε σχετική ανάρτηση.

«Επικίδυνες επιχειρήσεις απώθησης προσφύγων»

Οι μονάδες της Ελληνικής Ακτοφυλακής καταβάλλουν συνεχώς μεγάλες προσπάθειες για να εμποδίσουν τα σκάφη γεμάτα με άνδρες, γυναίκες και παιδιά από το να φτάσουν στα ελληνικά νησιά. Αυτές οι επιχειρήσεις απώθησης είναι εκ φύσεως επικίνδυνες και πραγματοποιούνται κατόπιν άμεσων πολιτικών εντολών της ελληνικής κυβέρνησης. Χιλιάδες περιπτώσεις απώθησης έχουν καταγραφεί κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου.

«Χιλιάδες άνθρωποι έχουν πνιγεί. Ωστόσο, σχεδόν κανένας από αυτούς τους θανάτους δεν έχει διερευνηθεί διεξοδικά και ανεξάρτητα. Αντίθετα, θάβονται σιωπηλά στη γραφειοκρατία, παραμένουν σκόπιμα αναπάντητα και ουσιαστικά διαγράφονται από τα δημόσια αρχεία.Αυτή τη φορά, κάποιος κατάφερε να καταγράψει τμήματα της επιχείρησης σε βίντεο. Συνήθως, αυτές οι καταχρήσεις γίνονται υπό το κάλυμμα της νύχτας – χωρίς μάρτυρες, χωρίς καταγραφές, χωρίς αποδείξεις. Σαν να μην συνέβησαν ποτέ. Όμως συμβαίνουν. Κάθε μέρα», τονίζει η ΜΚΟ στην ανάρτηση.

Ολόκληρη η ανάρτηση της ΜΚΟ

ΝΙΚΟΣ ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΣ

Ποινή φυλάκισης τριών ετών και χρηματικό πρόστιμο 450 ευρώ επιβλήθηκε στον καθένα από τους 30 μετανάστες που κατηγορήθηκαν ότι συμμετείχαν στην εξέγερση της προηγούμενης Τετάρτης στην κλειστή Δομή του Δήμου Σιντικής Σερρών. Σε αυτόν που κατηγορήθηκε ότι χτύπησε τον αστυνομικό επιβλήθηκε επιπλέον ποινή φυλάκισης επτά μηνών.

Η απόφαση του Αυτοφώρου Μονομελους Πλημμελειοδικείου αποφασίστηκε να μην έχει  ανασταλτικό χαρακτήρα κι έτσι όλοι πήραν το δρόμο για να εκτίσουν τις ποινές τους σε σωφρονιστικά καταστήματα ανά τη χώρα, ενώ παραμένουν κρατούμενοι προς το παρόν στο Μεταγωγών. Πρόκειται για 29 Αιγύπτιους κι έναν από το Μπαγκλαντές, που απολογούμενοι  αρνήθηκαν τις κατηγορίες ισχυριζόμενοι ότι κατά την διάρκεια των επεισοδίων βρίσκονταν στα δωμάτια τους.

Στις καταθέσεις τους οι αστυνομικοί που είχαν υπηρεσία στη Δομή  μίλησαν για μια πολύ δύσκολη κατάσταση που έπρεπε να διαχειριστούν αφού όπως είπαν οι μετανάστες πέταξαν προς το μέρος τους πάρα πολλές πέτρες, ενώ κινήθηκαν απειλητικά προς αυτούς.

Μάλιστα, όπως κατέθεσαν από τις πέτρες έσπασε η ασπίδα ενός συναδέλφου τους ενώ κάποιοι προσπάθησαν να αποδράσουν παραβιάζοντας τα  συρματοπλέγματα.
Κατα τις μαρτυριες των αστυνομικών, η εξέγερση ξεκίνησε όταν αντιπροσωπεία των μεταναστών ζήτησε να μιλήσει μαζί τους και στη συνάντηση που ακολούθησε διαμαρτυρήθηκαν γιατί άλλοι μετανάστες που ήρθαν μετά από αυτούς στην Ελλάδα κυκλοφορούν ελεύθεροι ενώ οι ίδιοι ζουν κρατούμενοι και δεν μπορούν να βγουν από τη δομή.

Για την ταυτοποίηση των εμπλεκομένων οι αστυνομικοί ανέφεραν ότι έγινε με τη χρήση καμερών που υπάρχουν στη δομή αλλά και πολλά βίντεο που ανέβασαν οι μετανάστες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Κάποιοι από τους μετανάστες στις απολογίες τους μίλησαν για δύσκολες συνθήκες διαμονής στη δομή ενώ δύο από αυτούς είπαν ότι αγαπάνε και σέβονται την Ελλάδα.
Ο συνήγορος δύο εκ των κατηγορουμένων μίλησε για πολύ άσχημες συνθήκες κράτησης στη συγκεκριμένη δομή και για τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν για να κάνουν αίτηση ασύλου.

Κατά τη διάρκεια και πριν την έναρξη της δίκης δύο μετανάστες λιποθύμησαν, μεταφέρθηκαν με ασθενοφόρο του ΕΚΑΒ στο Νοσοκομείο αλλά αργότερα επέστρεψαν και απολογήθηκαν.

Πηγή: efsyn.gr

Εκατοντάδες άνθρωποι αγνοούνται, κυρίως εθνικότητας Ροχίνγκια μετά το προσφυγικό ναυάγιο σκάφους κοντά στα σύνορα Ταϊλάνδης – Μαλαισίας, ενώ υπάρχουν 10 επιζώντες και έχει ανασυρθεί ένα πτώμα, σύμφωνα με τις μαλαισιανές αρχές.

‘Οπως μεταδίδει το Reuters, το σκάφος είχε αναχωρήσει από το Buthidaung της Μιανμάρ με περίπου 300 ανθρώπους.

Μεταξύ των επιζώντων που εντοπίστηκαν στα ανοιχτά του Λανγκάουι ήταν τρεις άνδρες από τη Μιανμάρ, δύο άνδρες Ροχίνγκια και ένας άνδρας από το Μπαγκλαντές, ενώ το πτώμα ήταν μιας γυναίκας Ροχίνγκια, σύμφωνα με τα κρατικά μέσα ενημέρωσης, τα οποία επικαλούνται τον αρχηγό της αστυνομίας του Κεντάχ.

Μέλη της μειονότητας των Ροχίνγκια, που είναι κυρίως μουσουλμάνοι, φεύγουν περιοδικά από τη Μιανμάρ, όπου η πλειοψηφία του πληθυσμού είναι βουδιστές και όπου θεωρούνται «ξένοι εισβολείς» από τη Νότια Ασία, στους οποίους αρνούνται ιθαγένεια και έρχονται αντιμέτωποι με κακομεταχείριση.

Οι πρόσφυγες που κατευθύνονταν προς τη Μαλαισία επιβιβάστηκαν αρχικά σε ένα μεγάλο σκάφος, αλλά καθώς πλησίαζαν τα σύνορα, τους δόθηκε εντολή να μεταφερθούν σε τρία μικρότερα σκάφη, το καθένα με περίπου 100 άτομα, για να αποφύγουν τον εντοπισμό από τις αρχές.

Η κατάσταση των άλλων δύο σκαφών δεν ήταν γνωστή και συνεχίζονταν οι επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης.