Στις απομονωμένες δασικές εκτάσεις των Ηνωμένων Πολιτειών, μακριά από τα βλέμματα των αρχών, εξελίσσεται μια ανησυχητική μορφή νεοναζιστικής ριζοσπαστικοποίησης που χρησιμοποιεί τον αθλητισμό ως προπέτασμα καπνού. Ομάδες ανδρών με καλυμμένα πρόσωπα συγκεντρώνονται για τις λεγόμενες «Μάχες του Δάσους», οι οποίες αποτελούν το θεμέλιο των Active Clubs. Αυτές οι «Ενεργές Λέσχες» αποτελούν το νέο πρόσωπο της «λευκής υπεροχής», στοχεύοντας στην προετοιμασία νέων λευκών ανδρών για έναν υποτιθέμενο φυλετικό πόλεμο. Το φαινόμενο, που ξεκίνησε το 2020, έχει εξαπλωθεί σε 27 χώρες, με τη δράση του να εκτείνεται από τη Φινλανδία μέχρι τη Χιλή και την Κολομβία, σημειώνοντας αύξηση 25% σε λιγότερο από δύο χρόνια.

Οι αρχιτέκτονες της μαχητικής ακροδεξιάς και ο Λευκός Εθνικισμός 3.0

Το κίνημα αποτελεί πνευματικό παιδί του Αμερικανού νεοναζί Ρόμπερτ Ρούντο, ο οποίος εισήγαγε τον όρο «Λευκός Εθνικισμός 3.0». Η στρατηγική αυτή βασίζεται στην πλήρη αποκέντρωση σε μικρές ομάδες και στη διείσδυση σε mainstream αθλητικές κοινότητες. Στόχος είναι η προσέλκυση νέων από τα τέλη της εφηβείας έως τα 23 τους χρόνια, χωρίς τη χρήση προφανών εξτρεμιστικών συμβόλων σε πρώτο στάδιο.

Η ρητορική τους, που διακινείται μέσω κρυπτογραφημένων εφαρμογών όπως το Telegram, το Wire και το Matrix, προωθεί την ιδέα ότι η άριστη φυσική κατάσταση αποτελεί πολιτικό καθήκον επιβίωσης. Όπως αποκαλύπτουν πρώην μέλη, η κατήχηση δεν ξεκινά με εντολές για βία, αλλά με την καλλιέργεια του φόβου ότι «πρέπει να μάθεις να πολεμάς γιατί στο μέλλον θα θέλουν να σε σκοτώσουν».

Η ελληνική περίπτωση: Χρυσή Αυγή, ProPatria και ΕΝΕΘ

Στην Ελλάδα, το φαινόμενο έχει πάρει συγκεκριμένες οργανωτικές μορφές, με το Active Club Hellas να εμφανίζεται ενεργό από τον Σεπτέμβριο του 2025. Η ομάδα αυτή διατηρεί οργανικούς δεσμούς με το Μέτωπο Νεολαίας της Χρυσής Αυγής, χρησιμοποιώντας τις λέσχες πάλης ως μαχητικό σκέλος για την προσέλκυση νέων μέσω της υπόσχεσης για πειθαρχία και ανδρική μαγκιά. Παράλληλα, η έρευνα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποκαλύπτει ένα δίκτυο προφίλ που συνδέεται με τους αυτοαποκαλούμενους «Αυτόνομους Εθνικιστές», οι οποίοι διατηρούν στενούς δεσμούς με την ακροδεξιά οργάνωση ProPatria.

Η δράση αυτών των ομάδων δεν περιορίζεται στα γυμναστήρια. Τον Μάιο του 2025, οι ελληνικές αρχές εξάρθρωσαν στη Θεσσαλονίκη την οργάνωση ΕΝΕΘ (Εθνικιστική Νεολαία Θεσσαλονίκης), γνωστή και ως «Defend Salonica». Μεταξύ των 29 συλληφθέντων υπήρχαν 13 ανήλικοι, γεγονός που επιβεβαιώνει τη στόχευση του κινήματος σε πολύ νεαρές ηλικίες. Τα μέλη της ΕΝΕΘ χρησιμοποιούσαν το Telegram για να οργανώνουν βίαιες επιθέσεις κατά πολιτικών αντιπάλων, ενώ ταυτόχρονα προωθούσαν τη δράση τους στον ψηφιακό κόσμο για τη στρατολόγηση νέων μελών.

Ψηφιακό rebranding και διεθνείς διασυνδέσεις

Οι ελληνικές ακροδεξιές ομάδες έχουν υιοθετήσει ένα πιο «φιλικό» και mainstream προφίλ στο TikTok και το Instagram, επιχειρώντας ένα rebranding της φασιστικής ιδεολογίας. Προβάλλουν μια αισθητική που βασίζεται στην αρρενωπότητα, την υγιεινή ζωή και τον «ακτιβισμό», όπως οι περιπολίες σε κεντρικούς δρόμους, προκειμένου να γίνουν ελκυστικοί στο ευρύ κοινό. Ωστόσο, πίσω από αυτή τη βιτρίνα κρύβεται η ρητορική μίσους και η διεθνής δικτύωση. Μέλη του Active Club Hellas έχουν συμμετάσχει σε κοινές προπονήσεις στη Λιθουανία με ομοϊδεάτες τους, ενώ ο ίδιος ο Ρόμπερτ Ρούντο φέρεται να επισκέφθηκε την Ελλάδα το 2020 και το 2022, ενισχύοντας τους δεσμούς του εγχώριου νεοφασισμού με το παγκόσμιο δίκτυο.

Πυρήνες ριζοσπαστικοποίησης και η απειλή του 2026

Πηγές επισημαίνουν ότι η μετακίνηση αυτών των ομάδων στον ψηφιακό κόσμο συνοδεύεται από μια προσπάθεια να παρακάμψουν τις έρευνες των αρχών, αποφεύγοντας τις μαζικές συγκεντρώσεις και τα ψηφιακά ίχνη. Οι αναλυτές ορίζουν τα Active Clubs ως «θερμοκοιτίδες βίας» που προετοιμάζουν το έδαφος για μια «πολιτιστική επανάσταση». Ο Ρούντο έχει περιγράψει το 2026 ως τη χρονιά-ορόσημο για την εδραίωση μιας παράλληλης υποδομής από γυμναστήρια και επιχειρήσεις. Η μετάβαση από τις «μάχες του δάσους» και τις προπονήσεις στα πάρκα στην οργανωμένη πολιτική βία αποτελεί μια διαρκή απειλή, καθώς μια νέα γενιά εξτρεμιστών εκπαιδεύεται να θεωρεί τη φασιστική βία ως νόμιμο μέσο έκφρασης.

Απορρίφθηκε η έφεση του φασίστα Μάριου Παπαδιονυσίου της Propatria, με αποτέλεσμα να τελεσιδικήσει η υπόθεση της συμμετοχής του στην επίθεση της 3/10/21 σε βάρος της ΚΕΕΡΦΑ στο Ν. Ηράκλειο, όπως αναφέρει η Κίνηση Ενωμένοι Ενάντια στο Ρατσισμό και τη Φασιστική Απειλή (ΚΕΕΡΦΑ).

«Ο Μ. Παπαδιονυσίου είχε καταδικαστεί πρωτόδικα με τη διαδικασία του αυτόφωρου σε 36 μήνες φυλάκιση με αναστολή για επικίνδυνες σωματικές βλάβες, παράνομη οπλοκατοχή και διατάραξη κοινής ειρήνης. Η ποινή του επιβεβαιώθηκε σήμερα, 9/11/23, καθώς ο κατηγορούμενος δεν εμφανίστηκε στο δικαστήριο να υποστηρίξει την έφεσή του» αναφέρει η ΚΕΕΡΦΑ και συνεχίζει:

«Πρόκειται για μια νίκη του αντιφασιστικού κινήματος, που με την άμεση κινητοποίησή του στις 4/10/21 έδειξε ότι στο Ν. Ηράκλειο δεν χωράνε οι φασίστες. Η κινητοποίηση έφερε δημοσιότητα στην επίθεση με αποτέλεσμα να συλληφθεί ο επικεφαλής της επίθεσης. Στη δίκη αναδείχθηκε ο χρυσαυγίτικος τρόπος δράσης, όπως είναι γνωστός από τη δίκη της ΧΑ: οργανωμένη επίθεση πολλών ατόμων, με σχέδιο και ρόλους, με σκοπό να προκαλέσουν ζημιά στα θύματα, χτυπώντας στο κεφάλι.

Αναδείχθηκε από τις καταθέσεις ότι ο πρώην χρυσαυγίτης Παπαδιονυσίου ήταν επικεφαλής του τάγματος που έστειλε 4 άτομα στο νοσοκομείο, καθώς πρωταγωνίστησε στον ξυλοδαρμό και τις καταστροφές, ενώ ήταν αυτός που έδωσε το παράγγελμα λήξης και χαιρέτισε ναζιστικά.

Τις ίδιες μέρες, μετά από καταγγελία των δικηγόρων Κ. Παπαδάκη και Θ. Καμπαγιάννη, είχε γίνει παραγγελία από τον εισαγγελέα εφετών Β. Πλιώτα να διερευνηθεί η ύπαρξη εγκληματικής οργάνωσης.

Αργότερα συνελήφθη και δεύτερος δράστης της επίθεσης, επίσης πρώην μέλος της ΧΑ, ο οποίος έχει αναγνωριστεί από τα θύματα.

Η Propatria είναι η οργάνωση που την 1/11/23 επιτέθηκε, ξανά δολοφονικά, σε αντιφασίστες στο Μοναστηράκι με σκοπό να τους κάψει. Το αντιφασιστικό κίνημα είχε μόλις αποτρέψει την προσπάθεια των φασιστών για διεθνή φασιστοσύναξη στο Νέο Ηράκλειο, παρά τις πλάτες που τους έκανε η αστυνομία. Ωστόσο η επίθεση στο Μοναστηράκι δείχνει ότι η φασιστική απειλή είναι υπαρκτή.

Συνεχίζουμε τη μάχη να τσακιστούν τα τάγματα εφόδου στο Νέο Ηράκλειο και σε κάθε γειτονιά. Διεκδικούμε να προχωρήσουν οι έρευνες για την ύπαρξη εγκληματικής οργάνωσης.

Συνεχίζουμε την αντιφασιστική δράση!

Επόμενος σταθμός η αντιφασιστική συγκέντρωση την Κυριακή 12/11 στις 4μμ στη Πλατεία Αγίου Παντελεήμονα ενάντια στις επιθέσεις φασιστών σε μαγαζιά μεταναστών στην Οδό Αχαρνών».