ΝΟΡΑ ΡΑΛΛΗ

Ας πούμε πως είσαι στη δουλειά σου – όχι, θα το πω σωστότερα: ας πούμε ότι έχεις δουλειά και πως μια μέρα που είσαι εκεί κάτι συμβαίνει και δημιουργείται πρόβλημα. Και κάποιος πετάγεται και λέει: «Φταίνε οι από πάνω. Πάντα αυτοί τα κάνουν σκατά. Αν ήμασταν εμείς στη διοίκηση, όλα θα δούλευαν ρολόι». Γιατί αυτή η στάση είναι προβληματική ώς βαθιά λαϊκιστική; Πρώτον: χωρίζει τον κόσμο σε «καλούς από κάτω» και «κακούς από πάνω». Δεύτερον: δεν εξηγεί πώς λύνεται το πρόβλημα. Τρίτον: κολακεύει τον ακροατή («εμείς είμαστε οι σωστοί») για να τον κερδίσει. Τέταρτον: ενέχει μηδενική ευθύνη, όσο και μηδενική πρόταση. Τι κάνει δηλαδή αυτός που λέει όσα λέει, όπως τα λέει; Σου δίνει έναν λόγο για να ξεσπάσεις, όχι για να καταλάβεις και ενδεχομένως να διεκδικήσεις αφού έχεις καταλάβει πρώτα. Κοινώς, λαϊκίζει και μάλιστα επικίνδυνα.

Το παραπάνω είναι ένα παράδειγμα κακώς εννοούμενου λαϊκισμού. Αντίστοιχα θα δούμε ένα κακώς εννοούμενου λαϊκού. Κάποιος κοροϊδεύει ένα άτομο που μιλάει με επιχείρημα και γνώσεις λέγοντας: «Ελα μωρέ τώρα με τις λέξεις σου. Εδώ είμαστε απλοί άνθρωποι, όχι καθηγητάδες». Αρα: υποτιμά τη γνώση για να μη νιώσει μειονεκτικά. Εξισώνει την άγνοια με την αυθεντικότητα και χρησιμοποιεί το «είμαι λαϊκός» ως άλλοθι για να μη σκεφτεί. Η παραπάνω στάση δεν φανερώνει απλότητα – είναι άμυνα απέναντι στη σκέψη. Ενα τσιγάρο δρόμος για να γίνει επίθεση στη σκέψη, τη γνώση και την ορθή χρήση αυτών. Κατά συνέπεια ο επικίνδυνος λαϊκισμός μπορεί να συμπυκνωθεί στη φράση «Μη σκέφτεσαι, αγανάκτησε μαζί μου» και ο επικίνδυνα λαϊκός στο «Μη σκέφτεσαι, είναι ντροπή. Δεν είσαι αυθεντικός».

Το να γίνεις από λαϊκός λαϊκιστής ή το να χρησιμοποιήσεις τον κακώς εννοούμενο λαϊκισμό για να φανείς λαϊκός είναι τόσο εύκολο. Οσο αποδεικνύεται από τα παραπάνω πάναπλα παραδείγματα. Και λέμε συνεχώς το «κακώς εννοούμενος» και για τις δύο έννοιες, καθώς λαϊκιστής ήταν και ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ και λαϊκός ήταν και ο Ομηρος – οπότε υπάρχει και καλή χροιά σε αυτές τις έννοιες.

Ολα τα παραπάνω (σ.σ. τα κακώς εννοούμενα λαϊκιστικά και λαϊκά) χρησιμοποιήθηκαν από παπάδες στον Μεσαίωνα, βασιλείς στην Αναγέννηση, τσαρλατάνους της πολιτικής τα επόμενα χρόνια που αναδείχτηκαν σε ηγέτες του φασισμού, του ναζισμού και του σύγχρονου άκρατου νεοφιλελευθερισμού. Ολα τα παραπάνω σήμερα συναθροίζονται στο σύνθημα MAGA – Make America Great Again, που δυστυχώς έχει ξεπεράσει τα όρια των ΗΠΑ καθώς δεν πρόκειται απλώς για ένα προεκλογικό σύνθημα. Ενέχει μια ξεκάθαρη ιδεολογία (παρόμοια σε μεγαλύτερο βαθμό απ’ ό,τι νομίζουμε ή θα θέλαμε να ισχύει με το «θέλω να είμαστε όλοι καλά» που είπε πρόσφατα η πολιτευόμενη πλέον Μαρία Καρυστιανού) και τη μετατρέπει σε μορφή κραυγής. Είναι μια πολιτική στάση που ξεκινά από ένα αίσθημα απώλειας και καταλήγει σε ένα επικίνδυνο σχέδιο αναδιάταξης της δημοκρατίας. Φοράει κόκκινο καπέλο ή μαύρα ρούχα, μιλάει απλά, υπόσχεται πολλά και εξηγεί τα πάντα (τα πάντα όμως) με έναν ένοχο: τους «άλλους» ή «εκείνους που δεν». Τι «δεν» μπορεί να το εξηγήσει («δεν αρκούν», «δεν δρουν θεσμικά», «δεν μας κάνουν καλό», «δεν είναι καλοί... χριστιανοί/λευκοί/πατριώτες» κ.λπ). Αυτό που δεν μπορεί να πει είναι η πραγματική λύση. Και δεν μπορεί να το πει, γιατί αυτή η λύση δεν ξεχωρίζει - ενώνει. Οχι ως πλήθος, ούτε ως μονάδες. Ως δικαίωμα, ως κοινά δικαιώματα που ανήκουν σε όλους.

Επιστρέφοντας στο MAGA των ΗΠΑ, λέει κάτι που ακούγεται αθώο: «Να ξανακάνουμε την Αμερική σπουδαία». Το πρόβλημα είναι το ξανά. Πότε ακριβώς ήταν αυτή η σπουδαία Αμερική; Για ποιους; Για τους μαύρους πριν από τα πολιτικά δικαιώματα; Για τις γυναίκες πριν αποκτήσουν λόγο και δικαίωμα πάνω στο σώμα τους; Για τους μετανάστες όταν ήταν φτηνό εργατικό δυναμικό χωρίς φωνή; Το MAGA δεν απαντά. Θολώνει το παρελθόν σκόπιμα γιατί ο μύθος είναι πιο χρήσιμος από την Ιστορία. Στην καρδιά του MAGA υπάρχει μια απλή -και γι’ αυτό αποτελεσματική- αφήγηση: κάποιοι σου έκλεψαν τη ζωή που δικαιούσαι. Δεν φταις εσύ. Δεν φταίει η οικονομία, οι ανισότητες, οι πολυεθνικές, το χρηματοπιστωτικό σύστημα. Φταίνε οι μετανάστες, οι ελίτ, οι «woke», οι δημοσιογράφοι, οι πανεπιστημιακοί, οι γυναίκες που «μιλάνε πολύ», οι μειονότητες που «ζητάνε προνόμια». Είναι μια πολιτική ψυχολογίας, όχι προγράμματος. Δεν προσφέρει λύσεις· προσφέρει στόχους για εκτόνωση.

Οι αναλογίες με τα της Ελλάδας μπορεί να μην είναι τόσο ξεκάθαρες με την πρώτη ματιά. Αλλά αν κάποιος διαβάσει αυτό το κείμενο (ή κάποια άλλα, πιθανώς καλύτερα, που έχουν γραφτεί για το ζήτημα) και μετά ακούσει έναν λόγο του Κυριάκου Μητσοτάκη ή δηλώσεις της Ζωής Κωνσταντοπούλου ή του Κυριάκου Βελόπουλου ή της νεόκοπης wannabe (όσο τίποτα όμως!) πολιτικού Μαρίας Καρυστιανού, τότε είμαι σίγουρη πως θα βρει πολλές. Ισως περισσότερες απ’ όσες μπορεί ν’ αντέξει. Το ερώτημα ωστόσο είναι άλλο: Μήπως τελικά μέσω αυτών των αναλογιών αντέχει;

Αν η απάντηση είναι ναι... τότε δεν υπάρχει σωσμός. Κανένας όμως.

Πηγή: ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ

Το ABC «έκοψε» επ' αόριστον την εκπομπή «Jimmy Kimmel Live», έπειτα από σχόλια του παρουσιαστή Τζίμι Κίμελ, ότι το ακροδεξιό ρεύμα MAGA, που υποστηρίζει τον Ντόναλντ Τραμπ, προσπαθεί να κερδίσει πολιτικά από τη δολοφονία του Τσάρλι Κερκ.

«Η συμμορία MAGA, προσπαθεί απεγνωσμένα να χαρακτηρίσει αυτό το παιδί που δολοφόνησε τον Τσάρλι Κερκ, ως ο,τιδήποτε άλλο, εκτός από δικό τους. Και κάνει ό,τι μπορεί για να κερδίσει πολιτικά οφέλη από αυτό. Κι ανάμεσα στη στοχοποίηση, υπήρχε και θλίψη. Δεν θρηνεί έτσι ένας ενήλικος για τη δολοφονία κάποιου τον οποίο αποκαλεί φίλο του. Έτσι θρηνεί ένα τετράχρονο παιδί για ένα χρυσόψαρο» είπε συγκεκριμένα ο Κίμελ, αναφερόμενος στις αντιδράσεις του Ντόναλντ Τραμπ και των υποστηρικτών του.

Το ABC που ανήκει στην Walt Disney δήλωσε την Τετάρτη ότι αποσύρει την εκπομπή «Jimmy Kimmel Live» από τον αέρα, αφού ο πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Επιτροπής Επικοινωνιών και υποστηρικτής του Τραμπ, Μπρένταν Καρ, απείλησε να «λάβει μέτρα» κατά της Disney και του ABC.Ο Καρ, σε μια συνέντευξη με τον συντηρητικό podcaster Μπένι Τζόνσον, δήλωσε: «Μπορούμε να το κάνουμε αυτό με τον εύκολο ή με τον δύσκολο τρόπο». Στη συνέχεια, προσέθεσε «είναι σημαντικό για τους ραδιοτηλεοπτικούς φορείς να αντιταχθούν στα προγράμματα της Disney που, κατά την κρίση τους, δεν ανταποκρίνονται στις αξίες της κοινότητας».

Υποκύπτοντας στις πιέσεις, το ABC δήλωσε ότι θα διακοπεί επ’ αόριστον, αφού ο πάροχος δικτύου Nexstar δήλωσε ότι θα σταματήσει να μεταδίδει το πρόγραμμα. «Τα σχόλια του κ. Κίμελ για τον θάνατο του Κερκ είναι προσβλητικά και αναίσθητα, σε μια στιγμή κρίσιμη για τον εθνικό μας πολιτικό διάλογο, και δεν πιστεύουμε ότι αντικατοπτρίζουν το εύρος των απόψεων, των θέσεων ή των αξιών, των τοπικών κοινωνιών στις οποίες βρισκόμαστε» ανέφερε ο Άντριου Έιλφορντ, πρόεδρος του τμήματος μετάδοσης της Nexstar. «Η συνέχιση της μετάδοσης της εκπομπής του κ. Kimmel στις κοινότητες που υπηρετούμε δεν είναι προς το δημόσιο συμφέρον αυτή τη στιγμή, και πήραμε τη δύσκολη απόφαση να την αναστείλουμε ώστε να επικρατήσει νηφαλιότητα και να επανέλθουμε σε έναν ευσεβή, εποικοδομητικό διάλογο», συμπλήρωσε.

Ο Ντόναλντ Τραμπ , ο οποίος έχει επανειλημμένα πιέσει τους ραδιοτηλεοπτικούς φορείς να λογοκρίνουν το περιεχόμενό τους, πανηγύρισε για τη λογοκρισία ​​του Κίμελ με μια ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. «Η εκπομπή του Τζίμι Κίμελ που αμφισβητήθηκε από τους τηλεθεατές ΑΚΥΡΩΝΕΤΑΙ. Συγχαρητήρια στο ABC που επιτέλους βρήκε το θάρρος να κάνει αυτό που έπρεπε να γίνει», είπε ο συγκεκριμένα. Στη συνέχεια, στοχοποίησε δύο άλλους παρουσιαστές βραδινών εκπομπών, τον Τζίμι Φάλον και τον Σεθ Μέγιερς, τους οποίους περιέγραψε ως «δύο εντελώς χαμένους, στα Fake News του NBC. Η τηλεθέαση τους είναι επίσης απαίσια».

Την ίδια στιγμή, η αποβολή του Τζίμι Κίμελ έχει γίνει δεκτή με αγανάκτηση από ομάδες για την ελευθερία του λόγου και πολιτικά πρόσωπα, που κάνουν λόγο για προσπάθεια της κυβέρνησης Τραμπ να λογοκρίνει όσους διαφωνούν μαζί της.

Ο κυβερνήτης της Καλιφόρνια Γκάβιν Νιούσομ μίλησε για «συντονισμένη» και «επικίνδυνη» προσπάθεια. Συνέχισε λέγοντας ότι το Ρεπουμπλικανικό κόμμα «δεν πιστεύει στην ελευθερία του λόγου. Σε λογοκρίνουν σε πραγματικό χρόνο». Ο ηγέτης των Δημοκρατικών στη Γερουσία, Τσακ Σούμερ, δήλωσε ότι «όλοι σε όλο το πολιτικό φάσμα θα πρέπει να μιλήσουν για να σταματήσουν αυτό που συμβαίνει στον Τζίμι Κίμελ». Ο συνάδελφός του, Κρις Μέρφι, δήλωσε ότι πιθανότατα πρόκειται για την έναρξη μιας εκστρατείας για «να χρησιμοποιηθεί η δολοφονία του Τσάρλι Κερκ ως πρόσχημα για να χρησιμοποιηθεί η εξουσία του Λευκού Οίκου για να εξαλειφθούν οι επικριτές του Τραμπ και οι πολιτικοί του αντίπαλοι». Η Δημοκρατική πολιτικός Ρο Κανά δήλωσε ότι «αυτή είναι ίσως η πρώτη κυβέρνηση που καθιστά την κωμωδία παράνομη».

Η Αμερικανική Ομοσπονδία Μουσικών ανακοίνωσε ότι «η Ομοσπονδιακή Επιτροπή Επικοινωνιών του Τραμπ εντόπισε σχόλια που δεν της άρεσαν και απείλησε το ABC με ακραία αντίποινα. Πρόκειται για κρατική λογοκρισία», ενώ πλήθος ηθοποιών και πολιτικών σχολιαστών καταδίκασαν τη λογοκρισία.

Μετά τη δολοφονία του Τσάρλι Κερκ, ο Τραμπ έχει κατηγορήσει την αριστερά, προτού γίνουν γνωστά τα κίνητρα του δράστη. Μάλιστα, το υπουργείο Δικαιοσύνης «εξαφάνισε» από τον ιστότοπό του έγγραφο που υπογράμμιζε ότι «εξτρεμιστές της Ακρας Δεξιάς έχουν διαπράξει πολύ περισσότερες δολοφονίες με ιδεολογικά κίνητρα απ’ ό,τι εξτρεμιστές της Ακρας Αριστεράς και ισλαμιστές εξτρεμιστές», από το 1990 ως σήμερα, όπως διαπίστωσε το Γαλλικό Πρακτορείο (AFP) την Τρίτη. Το έγγραφο, που συντάχθηκε από το National Institute of Justice, τμήμα του υπουργείου, έρχεται σε αντίθεση με τις δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ και της κυβέρνησής του μετά τη δολοφονία του Τσάρλι Κερκ πριν από μια εβδομάδα, σύμφωνα με τις οποίες η «ακραία αριστερά» τροφοδοτεί την πολιτική βία στη χώρα.

Υπενθυμίζεται πως ο Ντόναλντ Τραμπ κατέθεσε επίσης αγωγή για συκοφαντική δυσφήμιση κατά της New York Times, ζητώντας αποζημίωση 15 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Την ενέργεια ανακοίνωσε ο ίδιος μέσω του Truth Social, κατηγορώντας την εφημερίδα ότι «εδώ και δεκαετίες διαδίδει ψέματα» για τον ίδιο, την οικογένειά του και το κίνημα MAGA. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ υποστηρίζει πως οι NYT έχουν μετατραπεί στη «φωνή του ριζοσπαστικού αριστερού Δημοκρατικού Κόμματος» και καταγγέλλει την ανοιχτή στήριξή τους στην Καμάλα Χάρις ενόψει των εκλογών του 2024. «Αυτό σταματά, ΤΩΡΑ!», τόνισε, αναφέροντας ότι η αγωγή κατατίθεται στη Φλόριντα.