Ερευνα για το ζήτημα της αστεγίας στην Αθήνα πραγματοποίησε ο Δήμος Αθηναίων, σε συνεργασία με το Τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής του Παντείου Πανεπιστημίου και τη συμμετοχή 150 εθελοντών του Συνδέσμου Κοινωνικών Λειτουργών Ελλάδος, Οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών και εθελοντών.

Η αστεγία παραμένει ένα σύνθετο κοινωνικό φαινόμενο, το οποίο σε μεγάλο βαθμό έχει καταστεί χρόνιο. Αυτό είναι ένα από τα βασικά συμπεράσματα της έρευνας, ενώ η καταγραφή των αστέγων που πραγματοποιήθηκε στον δήμο της Αθήνας τον περασμένο Οκτώβριο, είχε ως σκοπό να αναδείξει τα προβλήματα που πηγάζουν από την αστεγία και να οδηγήσει σε ουσιαστικά συμπεράσματα για τη διαμόρφωση πολιτικών και για την πολύπλευρη αντιμετώπιση του ζητήματος.

Το δείγμα ανήλθε σε 681 άτομα, εκ των οποίων τα 384 εντοπίστηκαν στον δρόμο και τα 297 μέσω φορέων. Στα παραπάνω στατιστικά στοιχεία δεν περιλαμβάνονται οι άνθρωποι που μένουν σταθερά σε διαμερίσματα και δομές υποστηριζόμενης διαβίωσης.

«Η αστεγία είναι ένα από τα πιο κρίσιμα ζητήματα της Αθήνας. Η καταγραφή που έχουμε στα χέρια μας, παρέχει σημαντικά δεδομένα για την κατάσταση που επικρατεί», λέει η αντιδήμαρχος Κοινωνικής Αλληλεγγύης Μίνα Φούντζουλα και προσθέτει: «Όταν ένας στους τρεις ανθρώπους παραμένει χωρίς στέγη για περισσότερα από πέντε χρόνια και επτά στους δέκα οδηγούνται σε αυτή την συνθήκη για οικονομικούς λόγους, είναι άμεσα αναγκαίο να διαμορφώσουμε πολιτικές, που απαντούν στις πραγματικές ανάγκες των πιο ευάλωτων συμπολιτών μας, ώστε κανείς να μην μένει αόρατος».

Από τη μεριά της, η αντιδήμαρχος Ισότητας, Δημοτικών Ιατρείων και Παιδικής Προστασίας Μαρία Στρατηγάκη, τονίζει: «Μία προσπάθεια που ξεκίνησε πολλούς μήνες πριν από την καταγραφή, έρχεται να φέρει στο φως σημαντικές πλευρές του ζητήματος της αστεγίας στην Αθήνα. Η συστηματική καταγραφή και η επιστημονική τεκμηρίωση του φαινομένου αποτελούν απαραίτητες προϋποθέσεις για τον σχεδιασμό αποτελεσματικών κοινωνικών πολιτικών. Τα στοιχεία μας δίνουν τα εργαλεία για να σχεδιάσουμε πιο στοχευμένες παρεμβάσεις κοινωνικής προστασίας και ένταξης».

Το έργο εντάσσεται σε ένα πανευρωπαϊκό σχέδιο καταμέτρησης και έρευνας των χαρακτηριστικών της αστεγίας, με συμμετοχή 35 πόλεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης με πληθυσμό άνω των 200.000 κατοίκων και συντονίζεται από το Πανεπιστήμιο του Λέβεν. Στην Ελλάδα, διενεργήθηκε κατά το διάστημα 20-27 Οκτωβρίου 2025.

Στόχος είναι η εφαρμογή μιας κοινής ευρωπαϊκής μεθοδολογίας καταγραφής των αστέγων, ώστε να δημιουργηθούν αξιόπιστοι μηχανισμοί παρακολούθησης των προβλημάτων της αστεγίας και να σχεδιάζονται στοχευμένες και αποτελεσματικές πολιτικές σε τοπικό επίπεδο.

Έλληνες άνδρες η μεγάλη πλειοψηφία των αστέγων

Σύμφωνα με την παρούσα απογραφή, τα 2/3 των αστέγων στον δήμο της Αθήνας είναι άνδρες (71%) και το 1/3 γυναίκες (29%). Οι περισσότεροι από αυτούς είναι Έλληνες (69,9%). Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η ηλικιακή σύνθεση του πληθυσμού που καταγράφηκε. Η αστεγία στην Αθήνα πλήττει κυρίως τις μεσαίες και μεγαλύτερες ηλικίες, καθώς το 62% είναι ηλικίας άνω των 50 ετών, ενώ οι νέοι κάτω των 30 ετών δεν ξεπερνούν το 8% του συνόλου. Παράλληλα, σχεδόν δύο στους τρεις (65,8%) ζουν μόνοι, χωρίς τη στήριξη συντρόφου ή οικογενειακού περιβάλλοντος.

Τα ευρήματα της έρευνας αναδεικνύουν ότι η αστεγία στην Αθήνα παραμένει ένα σύνθετο και σε μεγάλο βαθμό χρόνιο κοινωνικό φαινόμενο, καθώς περισσότεροι από τους μισούς καταγεγραμμένους ανθρώπους βρίσκονται χωρίς αυτόνομη στέγη για διάστημα μεγαλύτερο των 2 ετών. Πιο αναλυτικά, ένας στους τρεις ανθρώπους (31,6%) βρίσκεται χωρίς αυτόνομη στέγαση για περισσότερα από 5 χρόνια, ενώ το 24,9% παραμένει σε αυτή την κατάσταση από 2 έως 5 χρόνια.

Οι οικονομικοί λόγοι, βασικότερη αιτία απώλειας στέγης

Το 72,2% των συμμετεχόντων αναφέρει ότι οδηγήθηκε σε απώλεια στέγης εξαιτίας οικονομικών λόγων. Ακολουθούν ζητήματα υγείας και εξαρτήσεων (37,9%) και οικογενειακά προβλήματα (30,2%), γεγονός που καταδεικνύει ότι η αστεγία συνδέεται συχνά με πολλαπλές και αλληλένδετες κοινωνικές δυσκολίες.

Η διεξαγωγή της έρευνας έγινε από την ερευνητική ομάδα του Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής του Παντείου Πανεπιστημίου με επιστημονικά υπεύθυνο, τον καθηγητή Κώστα Δημουλά.

Τα αποτελέσματα θα παρουσιαστούν αναλυτικά σε εκδήλωση με τίτλο «Νέα δεδομένα για τους άστεγους στην Αθήνα» στο Πνευματικό Κέντρο του δήμου Αθηναίων (αμφιθέατρο «Αντώνης Τρίτσης»).

ΚΥΑΔΑ: 1.400 άτομα εξυπηρετούνται από την ομάδα «Street Work»

Η διεπιστημονική ομάδα του Street Work του ΚΥΑΔΑ παρέχει υπηρεσίες σε όσους και όσες διαβιούν στον δρόμο. Αυτή τη στιγμή εξυπηρετούνται περίπου 1.400 ενεργά άτομα. Λιγότερα από τα μισά ανήκουν στην ομάδα των λεγόμενων «rough sleepers», δηλαδή ατόμων που κοιμούνται στον δρόμο ή σε ακατάλληλα μέρη για διαβίωση. Οι υπόλοιποι μένουν σε σπίτια που δεν καλύπτουν τις βασικές ανάγκες, φιλοξενούνται από μέλη της οικογένειας ή φίλους κ.λπ.

Περίπου 200 άτομα φιλοξενούνται στο Πολυδύναμο Κέντρο Αστέγων

Σε σύμπλεγμα τριών πολυκατοικιών στην πλατεία Βάθη λειτουργεί ένα Ανοικτό Κέντρο Ημέρας, ένα Υπνωτήριο και δύο Ξενώνες. Το Ανοικτό Κέντρο Ημέρας εξυπηρετεί καθημερινά περισσότερα από 150 άτομα, τα οποία δεν είναι ενταγμένα σε κάποια στεγαστική δομή και μέσω του ΑΚΗΑ έχουν πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες (μπάνιο, γεύμα) και σε ψυχοκοινωνική υποστήριξη.

Στις στεγαστικές δομές του Πολυδύναμου φιλοξενούνται κάθε ημέρα 200 άτομα για μια μεταβατική περίοδο 6+6 μηνών, κατά τη διάρκεια της οποίας ακολουθούν ατομικό σχέδιο δράσης προκειμένου να μπορέσουν να αποχωρήσουν από το Πολυδύναμο και να ζήσουν αυτόνομα.

Χρηματοδότηση 46 νοικοκυριών με το Πρόγραμμα «Στέγαση και Εργασία για Αστέγους»

Ο Δήμος Αθηναίων συμμετέχει στην υλοποίηση του προγράμματος που χρηματοδοτεί το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Στον νέο κύκλο, έχει εγκριθεί χρηματοδότηση για 46 νοικοκυριά στον δήμο Αθηναίων. Συνολικά 58 άτομα (46 ενήλικες και 12 ανήλικα) ωφελούνται από το πρόγραμμα, οι περισσότεροι εκ των οποίων έχουν νοικιάσει ήδη σπίτια και βρίσκονται σε διαδικασία εύρεσης εργασίας.

Σε μία χυδαία δήλωση, που μόνο μισάνθρωπη θα μπορούσε να χαρακτηριστεί, προχώρησε ένας δημοσιογράφος του Fox News στις ΗΠΑ, μιλώντας για τους άστεγους.

Ειδικότερα, ο Μπράιαντ Κίλμιντ, στη διάρκεια της εκπομπής «Fox and Friends», όταν ο συνομιλητής του άρχισε να επιχειρηματολογεί υπέρ του περιορισμού των κοινωνικών επιδομάτων των αστέγων με την αιτιολογία ότι «στοιχίζουν δισεκατομμύρια δολάρια» παρενέβη και είπε «Involuntary lethal injection, or something. Just kill them», δηλαδή «Θανατηφόρα ένεση χωρίς τη θέλησή τους, ή κάτι τέτοιο. Πάντως, σκοτώστε τους».

Σημειώνεται ότι, ο Κίλμιντ έχει εκφράσει ουκ ολίγες φορές τις απόψεις του υπέρ της οπλοκατοχής.

Αδιανόητες θα φάνταζαν μέχρι πρότινος οι σκηνές που εκτυλίσσονται στην Ουάσιγκτον, καθώς η πόλη βρίσκεται υπό έντονη στρατιωτική παρουσία μετά την απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να κηρύξει την πόλη σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης.

Η Εθνοφρουρά έχει αναπτυχθεί στους δρόμους και η τοπική αστυνομία τίθεται πλέον υπό ομοσπονδιακή εποπτεία, προκαλώντας εντύπωση και ανησυχία στους κατοίκους, που παρακολουθούν μουδιασμένοι τις εξελίξεις.

Η εικόνα της πρωτεύουσας θυμίζει κινηματογραφικό σκηνικό, καθώς στρατιωτικά οχήματα και ομοσπονδιακές δυνάμεις έχουν κατακλύσει την πόλη, έπειτα από σχετική εντολή του Αμερικανού προέδρου.

Η απόφαση του Τραμπ να στείλει 800 μέλη της Εθνοφρουράς και να ενισχύσει την παρουσία ομοσπονδιακών υπηρεσιών, τη στιγμή που τα ποσοστά εγκληματικότητας στην Ουάσιγκτον έχουν καταγράψει πτώση τα τελευταία χρόνια, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις και διαδηλώσεις.

 

 

Η Ουάσιγκτον βρίσκεται πλέον αντιμέτωπη με μια πρωτόγνωρη κατάσταση: την άμεση επέμβαση του ομοσπονδιακού κράτους στα τοπικά σώματα ασφαλείας και τη στρατιωτικοποίηση του δημόσιου χώρου.

«Θα σας βάλουμε στη φυλακή, όπου ανήκετε»

«Οι άστεγοι πρέπει να φύγουν, ΑΜΕΣΩΣ», έγραψε ο Τραμπ στην πλατφόρμα Truth Social. «Θα σας δώσουμε μέρη για να μείνετε, αλλά ΜΑΚΡΙΑ από την πρωτεύουσα. Οι εγκληματίες, δε χρειάζεται να φύγετε. Θα σας βάλουμε στη φυλακή, όπου ανήκετε». Σύμφωνα με την Community Partnership, μια οργάνωση που δραστηριοποιείται για τη μείωση της αστεγίας στην Ουάσιγκτον, στην πόλη των περίπου 700.000 κατοίκων, υπάρχουν 3.782 άστεγοι. Οι περισσότεροι από αυτούς ζουν σε καταφύγια έκτακτης ανάγκης ή σε προσωρινά καταλύματα, και όχι στους δρόμους, σύμφωνα με την οργάνωση.

 

• ΧΡΗΣΤΟΣ ΔΕΜΕΤΗΣ

Σοβαρά προβλήματα εντοπίζονται στο Πολυδύναμο Κέντρο Αστέγων του Δήμου Αθηναίων όπου φιλοξενούνται 209 άστεγοι συμπολίτες μας. 

Αυτή τη στιγμή διαπιστώνεται παρουσία τρωκτικών και κοριών, με την αντιπολίτευση του Δήμου να αναφέρει πως το εν λόγω Κέντρο “καταρρέει”. Παράλληλα, ο Συνήγορος του Πολίτη προτείνει σφράγιση της δομής “με σκοπό την οριστική απεντόμωση, την εκτεταμένη συντήρηση και απολύμανση του κτιρίου, επιδιόρθωση των υποδομών του καθώς και στη λήψη μέτρων για τη μη επανάληψη των φαινομένων στο μέλλον”. Κάτι τέτοιο όμως θα ήταν παραπάνω από επικίνδυνο για τους ευάλωτους ανθρώπους που φιλοξενούνται εκεί.

Από πλευράς Δήμου Αθηναίων υπάρχει η παραδοχή πως το κτίριο είναι παλαιό και η επιλογή του για στέγαση αστέγων ανθρώπων σε αυτό δεν είναι “η ορθότερη”. Ακόμη, γίνεται γνωστό πως απεντομώσεις γίνονται ανά δέκα – δεκαπέντε ημέρες και πως οι εν λόγω δράσεις “επαρκούν για την οριστική εξάλειψη των κοριών”. “Το πρόβλημα όμως μπορεί να εμφανιστεί εκ νέου από τους ίδιους τους ενοίκους της δομής”, σημειώνεται.

Ωστόσο αναφέρεται πως “έχει δρομολογηθεί διαγωνιστική διαδικασία για σύμβαση με εξειδικευμένο συνεργείο καθαρισμού, που θα βελτιώσει την κατάσταση”, κάτι που βέβαια δεν έχει γίνει ως τώρα.

Επίσης, τονίζεται ότι “υπάρχει υπέρ-επάρκεια νοσηλευτικού και βοηθητικού προσωπικού για την καθημερινή φροντίδα ακόμη και πολύ ευάλωτων ωφελούμενων”, αλλά σημειώνεται πως “σύμφωνα με την ισχύουσα ΚΥΑ, απαιτείται ένας/μία (1) ψυχολόγος ανά 90 άτομα που διαμένουν στο Υπνωτήριο” (με ειδικούς να αναφέρουν πως η εν συνόλω υποστήριξη δεν είναι αρκετή).

Ο Δήμος τονίζει πως γίνεται προσπάθεια για να βρεθούν νέοι χώροι στέγασης. Σε επικοινωνία του NEWS 24/7 με τη δημοτική αρχή έγινε γνωστό πως δεν διακυβεύεται το να μείνουν εκτός δομής οι άστεγοι συμπολίτες μας κατά τις διαδικασίες απεντόμωσης και συντήρησης.

Σε κάθε περίπτωση, πέραν της πολιτικής κόντρας, το βασικό είναι να γίνουν άμεσα οι απαραίτητες ενέργειες σε όλα τα επίπεδα για να μη μείνουν οι επωφελούμενοι στον δρόμο. Για τη σημασία του εν λόγω χώρου, είχαν τοποθετηθεί και οι άνθρωποι της Σχεδίας μιλώντας πρόσφατα στο NEWS 24/7.

Η ανακοίνωση της παράταξης Μπακογιάννη:

«Το Κέντρο Υποδοχής και Αλληλεγγύης του Δήμου Αθηναίων καταρρέει», αναφέρει σε ανακοίνωσή της η δημοτική παράταξη «Αθήνα Ψηλά» και παράλληλα τονίζει:

Με έντονη ανησυχία παρακολουθούμε τη συνεχιζόμενη διάλυση του Κέντρου Υποδοχής και Αλληλεγγύης Δήμου Αθηναίων (ΚΥΑΔΑ), ενός Ιδρύματος που μέχρι πρόσφατα αποτελούσε βασικό πυλώνα στήριξης για τους πιο ευάλωτους πολίτες της Αθήνας.

Η κατάσταση έχει φτάσει σε τέτοιο σημείο που ο Συνήγορος του Πολίτη πρότεινε τη συνολική σφράγιση του Πολυδύναμου Κέντρου Αστέγων, προειδοποιώντας για την αδυναμία της Δημοτικής Αρχής να εγγυηθεί την αξιοπρεπή διαβίωση, την υποστήριξη και την επανένταξη των φιλοξενούμενων.

Σε επιστολή του προς τον Δήμο, το ειδικό κλιμάκιο επιστημόνων που πραγματοποίησε αυτοψία στο κτίριο της οδού Λιοσίων, χαρακτηριστικά αναφέρει:

«Παρακαλούμε να μας ενημερώσετε για τις απόψεις και τις ενέργειές σας για την αντιμετώπιση των ιδιαίτερα δυσμενών συνθηκών διαβίωσης των άστεγων συμπολιτών μας στις δομές του Δήμου, συμπεριλαμβανομένης της αναζήτησης εναλλακτικών τρόπων προσωρινής στέγασης και παροχής υπηρεσιών. Σας προτείνουμε σε συνεργασία με το επιστημονικό προσωπικό του Πολυδύναμου Κέντρου Αστέγων να εξετάσετε το ενδεχόμενο ΣΥΝΟΛΙΚΗΣ ΣΦΡΑΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΔΟΜΗΣ με σκοπό την οριστική απεντόμωση, την εκτεταμένη συντήρηση και απολύμανση του κτιρίου, επιδιόρθωση των υποδομών του καθώς και στη λήψη μέτρων για τη μη επανάληψη των φαινομένων στο μέλλον».

Από την αυτοψία προέκυψαν ευρήματα που χρήζουν άμεσης και οριστικής αντιμετώπισης από τον Δήμο. Μεταξύ άλλων, διαπιστώθηκαν: «σοβαρό πρόβλημα ύπαρξης κοριών και τρωκτικών, ελλιπής καθαριότητα, πρόβλημα προσβασιμότητας από άτομα με κινητικές δυσκολίες και σημαντικές ελλείψεις σε προσωπικό φύλαξης, νοσηλευτικής και ψυχολογικής υποστήριξης των φιλοξενούμενων, καθαρισμού και συντήρησης του κτιρίου».

Αυτές οι συνθήκες αποτελούν το αποκορύφωμα της αδιαφορίας και ανεπάρκειας που επιδεικνύει η Δημοτική Αρχή εδώ και 1,5 χρόνο.

Μάλιστα, αντί να αναλάβει τις ευθύνες της, προχωρά ακόμη και σε επικίνδυνες και αδιαφανείς ενέργειες. Για πρώτη φορά στην ιστορία του Δήμου, η διοίκηση του ΚΥΑΔΑ ανατίθεται σε αντιδήμαρχο, ακυρώνοντας την ανεξαρτησία και τη λειτουργική αυτονομία του Ιδρύματος, ενώ και οι επιστημονικά υπεύθυνοι που μέχρι πρότινος συντόνιζαν το έργο, έχουν απομακρυνθεί και άτομα χωρίς συμβάσεις εργασίας έχουν αναλάβει τη διαχείριση αυτής της κρίσιμης υπηρεσίας. Με ποια κριτήρια και ποιες διαδικασίες επιλέχθηκαν; Είναι αποδεκτό να μην εργάζονται νόμιμα και να έχουν πρόσβαση στα ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα υπαλλήλων και ωφελούμενων;

Την ίδια ώρα το street work παραπαίει. Ποιες είναι οι ενέργειες για την ενίσχυση της ομάδας, που είναι ζωτικής σημασίας για τους άστεγους και τους ανθρώπους που ζουν στους δρόμους;

Το Πολυδύναμο Κέντρο Αστέγων, το ιδρύσαμε το 2020 ανακουφίζοντας σημαντικά το πρόβλημα αστεγίας στην πόλη και το παραδώσαμε σε άριστη κατάσταση. Παραδώσαμε επίσης έναν ΚΥΑΔΑ λειτουργικό και αποδοτικό για τις κοινωνικές ανάγκες των δημοτών της Αθήνας. Η σημερινή διοίκηση οφείλει να δώσει εξηγήσεις για το χάος και τις αυθαιρεσίες που οδηγούν σε απόλυτη υποβάθμιση των κοινωνικών υπηρεσιών του Δήμου.

Οι ευάλωτοι συμπολίτες μας αξίζουν σεβασμό και αξιοπρέπεια και όχι ποντίκια και κοριούς.

Η Αθήνα δεν αξίζει αυτό το πισωγύρισμα.

 

 

 

 

 

Η απάντηση του Δήμου Αθηναίων

Μετά τη δημοσιοποίηση της επιστολής του Συνηγόρου του Πολίτη που ζητά τη σφράγιση της δομής, ο Δήμος Αθηναίων δημοσιοποίησε το σχετικό απαντητικό έγγραφο της αρμόδιας Αντιδημάρχου Κοινωνικής Αλληλεγγύης & Ισότητας του Δήμου Αθηναίων κ. Μ. Στρατηγάκη προς τη Διεύθυνση Εσωτερικού Ελέγχου, στο οποίο αναφέρονται τα ακόλουθα:

Σε απάντηση του με Αριθμ. Πρωτ.: 360505/8203/2025 εγγράφου σας (σχ. α), για τις συνθήκες δαιβίωσης στο Πολυδύναμο Κέντρο Αστέγων, σας διαβιβάζουμε το ως άνω (β) σχετικό απαντητικό έγγραφο της αρμόδιας Αντιδημάρχου Κοινωνικής Αλληλεγγύης & Ισότητας του Δήμου Αθηναίων κ. Μ. Στρατηγάκη προς τη Διεύθυνση Εσωτερικού Ελέγχου, στο οποίο αναφέρονται τα ακόλουθα:

Σε συνέχεια της επιτόπιας επίσκεψης επιστημόνων του Κύκλου Ποιότητας Ζωής του Συνηγόρου του Πολίτη, στο Πολυδύναμο Κέντρο Αστέγων στις 11-11-2024 (αρ. πρωτ. 360505/57402/2024 παραγγελία αυτοψίας του Συνηγόρου του Πολίτη), και της από 10-02-2025 επιστολής σας με θέμα “Συνθήκες διαβίωσης στο Πολυδύναμο Κέντρο Αστέγων”, στα ζητήματα που θίγονται σε αυτή απαντούμε ως εξής.

Α. Σχετικά με τη διαπίστωση ύπαρξης κοριών σε διαμερίσματα των χώρων διανυκτέρευσης, του Ξενώνα και του Υπνωτηρίου σας γνωρίζουμε ότι:

• Τα μέτρα που λαμβάνονται – απεντομώσεις στοχευόμενες στα διαμερίσματα όπου εμφανίζεται το πρόβλημα, οι οποίες συνοδεύονται από αλλαγές στρωμάτων, αλλαγές ξύλινων επίπλων όπου αυτό κρίνεται αναγκαίο και κατόπιν ενδελεχή καθαρισμό επιφανειών, ντουλαπιών, ψυγείων κ.λπ., διαδικασία η οποία επαναλαμβάνεται δύο φορές σε διαστήματα δέκα έως δεκαπέντε ημερών σύμφωνα με το πρωτόκολλο που ακολουθείται γενικώς αλλά και ειδικώς από την εταιρεία απεντόμωσης – επαρκούν για την οριστική εξάλειψη των κοριών.

• Το πρόβλημα όμως μπορεί να εμφανιστεί εκ νέου από τους ίδιους τους ενοίκους της δομής.

Έχοντας διαπιστώσει τις αιτίες επαναμόλυνσης των χώρων από έντομα, π.χ. λόγω νέων αφίξεων, έχουν δρομολογηθεί νέα πρωτόκολλα που στοχεύουν στην ολοκληρωτική εξάλειψη των εντόμων από τους χώρους διανυκτέρευσης των ωφελούμενων της δομής.

Β. Σχετικά με τη διαπίστωση ύπαρξης τρωκτικών στους ακάλυπτους χώρους των κτηρίων σας γνωρίζουμε ότι:

Για την αντιμετώπιση του προβλήματος πραγματοποιούνται τακτικές μυοκτονίες. Αλλά δεδομένης της τοποθεσίας του κτηρίου και της ύπαρξης τρωκτικών στην γύρω περιοχή, η πλήρης εξάλειψη τους είναι πρακτικά αδύνατη.

Γ. Σχετικά με διαπίστωση ελλιπούς καθαρισμού των κτιρίων σας γνωρίζουμε ότι:

Η καθαριότητα των κτηρίων είναι επαρκής, παρόλο που θα μπορούσε να είναι καλύτερη.

Για τον λόγο αυτόν, άλλωστε, έχει δρομολογηθεί διαγωνιστική διαδικασία για σύμβαση με εξειδικευμένο συνεργείο καθαρισμού, που θα βελτιώσει την κατάσταση. Η διαδικασία βρίσκεται σε εξέλιξη και αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός των επόμενων μηνών.

Στο μεταξύ, η καθαριότητα πραγματοποιείται από:

• Καθαριστές και καθαρίστριες που έχουν προσληφθεί από το ΚΥΑΔΑ για τον σκοπό αυτόν — τρία (3) άτομα.

• Προσωπικό γενικών καθηκόντων, στις αρμοδιότητες του οποίου περιλαμβάνεται και η καθαριότητα των χώρων της δομής — τρία (3) άτομα.

• Προσωπικό από τη Διεύθυνση Καθαριότητας του Δήμου που παραχωρείται στη δομή μέχρι να ολοκληρωθεί η διαγωνιστική διαδικασία — τρία (3) με τέσσερα (4) άτομα επί τέσσερις ώρες το πρωί, και δύο (2) άτομα επί δύο ώρες το απόγευμα.

Όσον αφορά στην παρουσία υγρασίας εντός του κτηρίου, αυτή είναι περιστασιακή, περιορίζεται σε συγκεκριμένους χώρους και οφείλεται σε συνήθεις βλάβες των σωληνώσεων αποχέτευσης και ύδρευσης, οι οποίες όμως επιδιορθώνονται το συντομότερο δυνατόν.

Δ. Αναφορικά με την προσβασιμότητα, επισημαίνεται ότι κάποιοι από τους χώρους του Πολυδύναμου Κέντρου Αστέγων (Κέντρο Ημέρας) είναι ήδη προσβάσιμοι σε άτομα με αναπηρία, συμπεριλαμβανομένων ατόμων με κινητικές δυσκολίες, σύμφωνα με το άρθρο 26 του Ν. 4067/2012 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει (άρθρο 210 του Ν. 4782/2021). Δεδομένης της παλαιότητας του κτηρίου που στεγάζει τις δομές, υπάρχει περιθώριο βελτίωσης, και βελτιώσεις έχουν δρομολογηθεί.

Ε. Σχετικά με τις διαπιστώσεις περί «σημαντικών ελλείψεων σε προσωπικό γενικών και ειδικών καθηκόντων» σας γνωρίζουμε ότι η λειτουργία του Πολυδύναμου Κέντρου Αστέγων του Δήμου Αθηναίων ακολουθεί την ισχύουσα νομοθεσία, συγκεκριμένα την ΚΥΑ καθορισμού πλαισίου ελάχιστων προδιαγραφών για Δομές Παροχής Υπηρεσιών σε Αστέγους (Αριθμ. Δ23/οικ.19061−1457/12-05-2016) και ότι η φιλοξενία εντός της δομής έχει χαρακτήρα προσωρινό.

Πιο συγκεκριμένα , επισημαίνονται τα εξής:

• Αναφορικά με τη διαπίστωση για έλλειψη σε προσωπικό για τη φροντίδα “πιο ευάλωτων φιλοξενούμενων”, πρέπει να τονιστεί πως σύμφωνα με την ισχύουσα ΚΥΑ, οι δομές διανυκτέρευσης προορίζονται για άτομα που είναι αυτοεξυπηρετούμενα. Και παρόλο που στην ΚΥΑ υπάρχει ειδική μνεία για ασθενείς που μόλις εξήλθαν του νοσοκομείου, δηλώνεται ρητά πως πρόκειται για άτομα που “δεν χρήζουν ειδικής ή αυξημένης νοσηλευτικής περίθαλψης και δεν διατρέχουν οι ίδιοι, ούτε θέτουν τους λοιπούς φιλοξενούμενους σε κίνδυνο.”

Επομένως, το Πολυδύναμο Κέντρο Αστέγων ούτε υποχρεούται, ούτε δύναται να παρέχει αυξημένη φροντίδα τύπου νοσοκομείου ή άλλου ιδρύματος που φιλοξενεί μη αυτοεξυπηρετούμενα άτομα.

Παρόλα αυτά, στο προσωπικό του Πολυδύναμου Κέντρου Αστέγων περιλαμβάνονται ένας (1) Ψυχίατρος, δύο (2) Νοσηλεύτριες, δύο (2) Βοηθοί Νοσηλεύτριες και δύο (2) Προσωπικές Φροντίστριες.

Σημειώνουμε ότι σύμφωνα με την ισχύουσα ΚΥΑ, το νοσηλευτικό προσωπικό είναι αναγκαίο μόνο για το Κέντρο Ημέρας και μάλιστα σε αναλογία ενός (1) ανά εκατό (100) ωφελούμενα άτομα.

Δεδομένου ότι ωφελούμενα άτομα που εξυπηρετεί επί του παρόντος το Κέντρο Ημέρας είναι περί τα ενενήντα (90), συνάγεται πως στη δομή, συνολικά, υπάρχει υπέρ-επάρκεια νοσηλευτικού και βοηθητικού προσωπικού για την καθημερινή φροντίδα ακόμη και πολύ ευάλωτων ωφελούμενων.

• Αναφορικά με τη διαπίστωση για ελλείψεις στη φύλαξη, σας γνωρίζουμε ότι η φύλαξη γίνεται κανονικά, με προσωπικό από εταιρεία φύλαξης (τρεις (3) βάρδιες ανά 24ωρο σε κάθε μία από τις τρεις εισόδους του κτηρίου) και επιπρόσθετο προσωπικό με ειδικότητα φύλακες/θυρωροί (συμβασιούχοι του ΚΥΑΔΑ, συνολικά οκτώ (8) άτομα).

• Αναφορικά με τη διαπίστωση για ελλείψεις προσωπικού στα πλυντήρια σας γνωρίζουμε ότι τα πλυντήρια λειτουργούν κανονικά, σε δύο διαφορετικούς χώρους πλυντηρίων (έναν για τον Ξενώνα και έναν για το Υπνωτήριο και το Κέντρο Ημέρας) με δύο βάρδιες πλύσεων ανά ημέρα, πέντε ημέρες την εβδομάδα.

• Αναφορικά με τη διαπίστωση για έλλειψη ψυχολογικής στήριξης σας γνωρίζουμε ότι στην ομάδα ψυχοκοινωνικής στήριξης του Πολυδύναμου Κέντρου Αστέγων απασχολούνται συνολικά πέντε (5) ψυχολόγοι, αριθμός που υπέρ-επαρκεί για την κάλυψη των αναγκών των ωφελούμενων.

Σημειώνουμε ότι σύμφωνα με την ισχύουσα ΚΥΑ, απαιτείται ένας/μία (1) ψυχολόγος ανά 90 άτομα που διαμένουν στο Υπνωτήριο. Η υπέρ-επάρκεια, επομένως, διασφαλίζεται δεδομένης της παρουσίας πέντε (5) ψυχολόγων με μέγιστο συνολικό αριθμό ωφελούμενων ατόμων σε Υπνωτήριο και Ξενώνα τους 205.

Ζ. Σχετικά με τη διαπίστωση πως υπάρχει “έλλειψη ειδών πρώτης ανάγκης και υποδομής (όπως σεντόνια, καρέκλες και τραπέζια στον προαύλιο χώρο, καναπέδες/έπιπλα σε κοινόχρηστους εσωτερικούς χώρους)” σας γνωρίζουμε ότι:

• Πλέον των σεντονιών, πετσετών και κουβερτών που χρησιμοποιούνται από τα ωφελούμενα άτομα της δομής, στις αποθήκες του Πολυδύναμου Κέντρου Αστέγων υπάρχουν συνολικά εκατοντάδες έτοιμα προς χρήση σεντόνια, πετσέτες και κουβέρτες (από δωρεές).

• Στον προαύλιο χώρο υπάρχουν τραπέζια βιδωμένα, ενώ καθημερινά βγαίνουν το πρωί και αποθηκεύονται το βράδυ καθίσματα.

• Οι κοινόχρηστοι χώροι στον πρώτο όροφο του Υπνωτηρίου είναι πλήρως εξοπλισμένοι και χρησιμοποιούνται ως χώροι ομάδων, δραστηριοτήτων, δράσεων και συναντήσεων.

Να σημειώσουμε τέλος ότι σήμερα στο Πολυδύναμο Κέντρο φιλοξενούνται 209 άστεγοι συμπολίτες μας οι οποίοι, στην περίπτωση σφράγισης της δομής, θα έμεναν κυριολεκτικά στο δρόμο.

Προφανώς η επιλογή παλαιών κτηρίων για να στεγάσουν τέτοιου τύπου δομές δεν είναι η ορθότερη.

Παρόλα αυτά είναι μια πραγματικότητα και μέχρι να βρεθούν νέοι χώροι το προσωπικό του ΚΥΑΔΑ και του Δήμου Αθηναίων δίνει μια καθημερινή μάχη για να επιλύει τα προβλήματα που παρουσιάζονται, όπως αναλύσαμε στα προηγούμενα σημεία.

Θα θέλαμε με αυτή την ευκαιρία να σας διαβεβαιώσουμε ότι η προτεραιότητά μας είναι οι συμπολίτες μας που φιλοξενούνται στο Πολυδύναμο να διαβιούν με αξιοπρέπεια, να καλύπτουν τις βασικές ανάγκες τους και παράλληλα να υποστηρίζονται από τους επαγγελματίες ώστε σταδιακά να αποκτούν την αυτονομία τους και να προετοιμάζονται για την έξοδό τους από τη δομή και την επανένταξή τους στην κοινωνία.

Παραμένουμε στη διάθεσή σας για κάθε περαιτέρω πληροφορία ή διευκρίνιση.

Συν.: Το σχετικό (β).

 

 

 

 

 

* Ο Συνήγορος του Πολίτη είναι ανεξάρτητη διοικητική αρχή του ελληνικού κράτους που έχει ως δηλωμένο σκοπό τη διαμεσολάβηση μεταξύ των πολιτών και της Διοίκησης, δηλαδή των δημοσίων υπηρεσιών, των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ), των Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου (ΝΠΔΔ) και ορισμένων επιχειρήσεων κοινής ωφέλειας. Η διαμεσολάβηση αποσκοπεί στην προστασία των δικαιωμάτων των πολιτών, την υπεράσπιση του πολίτη έναντι διακρίσεων εις βάρος του, την καταπολέμηση της κακοδιοίκησης και την τήρηση της νομιμότητας. Η διερεύνηση ξεκινάει κατόπιν έγκαιρης αναφοράς του πολίτη, αφού πρώτα έχει γίνει προσπάθεια να επιλυθεί το ζήτημα με τον ίδιο τον φορέα και εφόσον η προσπάθεια απέβη άκαρπη ή προβληματική.

Η αύξηση της έλλειψης στέγης ανήλθε σε ποσοστό ρεκόρ 18% το 2024 στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, καθώς η στέγαση παραμένει οικονομικά απρόσιτη για πολλούς ανθρώπους.

Σύμφωνα με το ABCnews, στις Ηνωμένες Πολιτείες σημειώθηκε μια δραματική αύξηση που οφείλεται κυρίως στην έλλειψη οικονομικά προσιτής στέγασης, αλλά και στις καταστροφικές φυσικές καταστροφές.

Όπως ανακοίνωσε την Παρασκευή 27 Δεκέμβρη το αμερικανικό υπουργείο Στεγαστικής και Αστικής Ανάπτυξης (HUD – Department of Housing and Urban Development), πάνω από 770.000 άνθρωποι απογράφτηκαν ως άστεγοι στις αρχές του έτους. Ο αριθμός αυτός είναι αυξημένος κατά 18% σε σύγκριση με το 2023.  Ο αριθμός, μάλιστα, δεν περιλαμβάνει όσους/ες μένουν με φίλους ή συγγενείς και δεν έχουν δικό τους σπίτι.

Η αύξηση αυτή έρχεται να προστεθεί σε μια προηγούμενη αύξηση 12% το 2023, την οποία η HUD απέδωσε στην εκτίναξη των ενοικίων και στο τέλος της πανδημικής βοήθειας. Οι αριθμοί συνολικά αντιπροσωπεύουν 23 ανά 10.000 άτομα στις ΗΠΑ, με τους μαύρους να αποτελούν τον συντριπτικά μεγαλύτερο αριθμό στον πληθυσμό των αστέγων.

«Η αύξηση της έλλειψης στέγης είναι η τραγική, αλλά προβλέψιμη, συνέπεια της υποεπένδυσης στους πόρους και τις προστασίες που βοηθούν τους ανθρώπους να βρουν και να διατηρήσουν ασφαλή και οικονομικά προσιτή στέγαση», δήλωσε η Renee Willis, προσωρινή διευθύνουσα σύμβουλος του Εθνικού Συνασπισμού Στέγασης Χαμηλού Εισοδήματος.

«Όπως έχουν προειδοποιήσει συνήγοροι, ερευνητές και άνθρωποι με ζωντανή εμπειρία, ο αριθμός των ανθρώπων που βιώνουν την έλλειψη στέγης συνεχίζει να αυξάνεται, καθώς όλο και περισσότεροι άνθρωποι αγωνίζονται να αντέξουν οικονομικά το ιλιγγιώδες κόστος στέγασης».

 

«Δεν μπορούμε να αποδεχθούμε ότι μια κοινωνία συμπεριφέρεται με αυτόν τον τρόπο στα παιδιά της...»

Μια «απαράδεκτη» κατάσταση: περισσότερα από 2.000 παιδιά είναι αναγκασμένα να κοιμούνται στον δρόμο, σύμφωνα με την Unicef France, η οποία προειδοποίησε σήμερα για τις «καταστροφικές» συνέπειες μιας «άστεγης» παιδικής ηλικίας.

«Είναι απαράδεκτο, δεν μπορούμε να αποδεχθούμε ότι μια κοινωνία συμπεριφέρεται με αυτόν τον τρόπο στα παιδιά της», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο η εκπρόσωπος της υπηρεσίας του ΟΗΕ στην ηπειρωτική Γαλλία, Αντελίν Χαζάν, καταγγέλλοντας την «κατάφωρη παραβίαση των αρχών της Διεθνούς Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού», την οποία έχει επικυρώσει η Γαλλία.

«Ανησυχούμε πολύ βλέποντας ότι, αντί να βελτιώνεται, η κατάσταση να επιδεινώνεται χρόνο με τον χρόνο, είναι μια τραγωδία όταν γνωρίζουμε τις καταστροφικές συνέπειες τόσο στην ψυχική υγεία όσο και στην εκπαίδευση», υπογράμμισε.

Σύμφωνα με τα δεδομένα του βαρόμετρου, τουλάχιστον 2.043 παιδιά –εκ των οποίων 467 ηλικίας κάτω των 3 ετών–, παρέμειναν τη νύχτα της 19ης προς 20ής Αυγούστου χωρίς λύση στέγασης έπειτα από αίτημα της οικογένειάς τους στο 115, τον αριθμό έκτακτης ανάγκης για τους άστεγους ανθρώπους.

Είναι λιγότερα από τα 3.000 παιδιά που είχαν καταγραφεί τον Οκτώβριο του 2023, όμως πρόκειται για έναν πρωτόγνωρο αριθμό για αυτήν την περίοδο, που καταγράφει αύξηση 3% σε σύγκριση με τον Αύγουστο του 2023, αύξηση 27% σε σύγκριση με το 2022 και 120% σε σύγκριση με το 2020.

«Τρομακτικός», ο αριθμός των 2.000 είναι σε μεγάλο βαθμό υποτιμημένος, υπογραμμίζει η Unicef France και η οργάνωση Fédération des acteurs de la solidarité, καθώς το βαρόμετρο δεν λαμβάνει υπόψη του εκείνους που δεν τηλεφωνούν στον αριθμό έκτακτης ανάγκης για τη στέγαση 115, τα παιδιά που ζουν στις παραγκουπόλεις ή σε καταλήψεις ή ακόμα και τους ασυνόδευτους ανήλικους.

Η κατάσταση των παιδιών του δρόμου στη Γαλλία ξεπέρασε ένα νέο όριο αυτό το καλοκαίρι στη Λιόν, την τρίτη μεγαλύτερη πόλη της Γαλλίας, όπου πολλές γυναίκες είναι άστεγες έχοντας μαζί τους τα νεογέννητά τους.

Νέα διακοπή του προγράμματος HELIOS, του μοναδικού προγράμματος για την ένταξη των προσφύγων που υλοποιεί το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου καταγγέλλει με εκτενή ανακοίνωσή της η οργάνωση Υποστήριξη Προσφύγων στο Αιγαίο, καθώς το υπουργείο διακόπτει τη χρηματοδότηση. 

«Σύμφωνα με ανακοίνωση του Διεθνούς Οργανισμού Μετανάστευσης που υλοποιεί το πρόγραμμα, από 1η Ιανουαρίου 2024, το πρόγραμμα έχει διακοπεί εκ νέου, λόγω έλλειψης χρηματοδότησης. Έτσι, οι αναγνωρισμένοι πρόσφυγες και προσφύγισσες στερούνται την ελάχιστη υποστήριξη που τους παρέχει το πρόγραμμα και βρίσκονται σε άμεσο κίνδυνο αστεγίας.

Το πρόγραμμα «Hellenic Integration Support for Beneficiaries of International Protection» (HELIOS) χρηματοδοτείται από την 1η Ιανουαρίου 2022 από το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου, «μέσω διαδοχικών παρατάσεων» της χρηματοδότησης, και υλοποιείται από τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης (ΔΟΜ) σε συνεργασία με μη κυβερνητικές οργανώσεις. Το πρόγραμμα εφαρμόζεται από την 1η Ιουλίου 2019 και αποτελεί το μοναδικό επίσημο εν λειτουργία ενταξιακό πρόγραμμα στην Ελλάδα (στο οποίο πολλοί αναγνωρισμένοι πρόσφυγες και προσφύγισσες δεν έχουν πρόσβαση καθώς δεν καλύπτουν τις προϋποθέσεις).

Το HELIOS παρέχει υπηρεσίες σε πρόσφυγες για μέγιστο διάστημα δώδεκα μηνών από την αναγνώρισή τους. Περιλαμβάνει την υποστήριξη της στέγασης αναγνωρισμένων προσφύγων με τη χορήγηση επιδοτήσεων σε όσους/ες έχουν εξασφαλίσει στέγη, την παροχή μαθημάτων ελληνικής γλώσσας και άλλων μαθημάτων ένταξης, καθώς και εργασιακή υποστήριξη για την ένταξη στην αγορά εργασίας.

Τους τελευταίους μήνες υπάρχουν σοβαρά και διαρκή προβλήματα στην υλοποίησή του, καθώς και σποραδικές διακοπές στη λειτουργία του προγράμματος, λόγω αλλεπάλληλων διακοπών χρηματοδότησης από την πλευρά του Υπουργείου.

Συγκεκριμένα, το πρόγραμμα πάγωσε αιφνιδιαστικά από την 1η Οκτωβρίου του 2023, επαναλειτούργησε για λίγο, και διεκόπη ξανά τον Νοέμβριο, με αποτέλεσμα να μη γίνονται δεκτές νέες εγγραφές αναγνωρισμένων προσφύγων. Σε απάντηση του αιτήματός μας για την εγγραφή του Μοχαράμ* και των δύο παιδιών του, προσφύγων από το Αφγανιστάν που διαμένουν στη Δομή Φιλοξενίας Κορίνθου, οι υπηρεσίες του HELIOS ανέφεραν στις 2 Νοεμβρίου ότι «από 1 Νοεμβρίου έως 30 Νοεμβρίου 2023 δεν γίνονται δεκτές νέες εγγραφές στο πρόγραμμα HELIOS και νέες υποβολές συμβάσεων μίσθωσης μέχρι νεωτέρας. Το πρόγραμμα θα παρέχει επιδοτήσεις ενοικίου μόνο στα νοικοκυριά που ήδη επωφελούνται από αυτά, ενώ όλες οι άλλες υπηρεσίες (μαθήματα ένταξης, συνεδρίες εποπτείας ένταξης, συνεδρίες εργασιακής συμβουλευτικής, εργαστήρια στέγασης) διεκόπησαν από την 1η Νοεμβρίου 2023.» Παρόμοια απάντηση λάβαμε στις 27 Νοεμβρίου σε αντίστοιχο αίτημα της Φαέζα*, του Αχμάντ* και των τεσσάρων παιδιών τους, προσφύγων από το Αφγανιστάν που διαμένουν στη Δομή Ριτσώνας.

Στις αρχές Δεκεμβρίου ανακοινώθηκε η ανανέωση της χρηματοδότησης του προγράμματος μέχρι 31 Δεκεμβρίου 2023. Ωστόσο, καθ’ όλο το διάστημα του μήνα Δεκεμβρίου, το πρόγραμμα υλοποιήθηκε χωρίς να επιτραπούν καθόλου νέες εγγραφές ωφελουμένων και χωρίς επιδοτήσεις ενοικίου. Σύμφωνα με διευκρίνιση που λάβαμε από τον ΔΟΜ στις 8 Δεκεμβρίου για την υπόθεση του Μοχαράμ*: «Μέχρι να επιβεβαιωθεί η συνέχιση του προγράμματος από την 1η Ιανουαρίου 2024 και μετά, η παροχή ορισμένων από τις υπηρεσίες του προγράμματος, όπως μαθήματα ένταξης και αποδοχή νέων συμβάσεων μίσθωσης, θα παραμείνει ανενεργή.»

Από 1η Ιανουαρίου 2024, το πρόγραμμα έχει διακοπεί εκ νέου, λόγω έλλειψης χρηματοδότησης. Σύμφωνα με την ανακοίνωση του ΔΟΜ που υλοποιεί το πρόγραμμα: «Λόγω διακοπής της χρηματοδότησης του έργου, η παροχή όλων των υπηρεσιών HELIOS θα ανασταλεί από την 1η Ιανουαρίου 2024 μέχρι νεωτέρας.»

Τον Νοέμβριο του 2023, το γραφείο της Υφυπουργού Μετανάστευσης Σοφίας Βούλτεψη δεσμευόταν ότι το HELIOS θα συνέχιζε να λειτουργεί με χρηματοδότηση του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, δηλώνοντας ότι «Υπήρξαν καθυστερήσεις, αλλά όχι πρόβλημα με την ίδια τη λειτουργία του προγράμματος. Δεν έχει συζητηθεί ποτέ το κλείσιμο του HELIOS»

Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία του προγράμματος, από το 2019 μέχρι 30 Νοεμβρίου 2023 έχουν ωφεληθεί 45.221 πρόσφυγες. Από αυτούς, έχουν εξασφαλίσει στέγη 23.377 πρόσφυγες σε 7.496 διαμερίσματα. 11.556 πρόσφυγες έχουν δεχτεί εργασιακή συμβουλευτική, ενώ μαθήματα ελληνικών έχουν παρακολουθήσει 10.081 πρόσφυγες, που έχουν δυνατότητα συμμετοχής στις εξετάσεις πιστοποίησης ελληνομάθειας.

Από τη διακοπή του προγράμματος, σύμφωνα με δημοσιεύματα, περί τους 4.000 ωφελούμενους/ες κινδυνεύουν να μείνουν στον δρόμο, σε συνθήκες αστεγίας, ενώ περίπου 500 εργαζόμενοι/ες στο πρόγραμμα κινδυνεύουν να χάσουν τη δουλειά τους.

Είναι αναγκαία και επιτακτική η άμεση επαναλειτουργία του προγράμματος, η εξασφάλιση συνεχούς και απρόσκοπτης χρηματοδότησής του, καθώς και η διεύρυνση των κριτηρίων του και των παρεχόμενων υπηρεσιών, με στόχο την σφαιρική και αποτελεσματική αντιμετώπιση των συστημικών ελλείψεων στην πρόσβαση των προσφύγων σε έγγραφα και σε κοινωνικά δικαιώματα στη χώρα.

* Τα ονόματα των προσώπων που αναφέρονται σε αυτό το κείμενο έχουν αλλάξει για λόγους προστασίας της ασφάλειας και της ιδιωτικής ζωής».

Χιλιάδες βιβλία κλάπηκαν από το βιβλιοπωλείο των αστέγων στην οδό Πειραιώς στο κέντρο της Αθήνας.

Όπως αναφέρει η ΕΡΤ, την κλοπή διαπίστωσε το πρωί της Παρασκευής (12/1) ένας από τους τρεις ιδρυτές του όταν έφτασε στο βιβλιοπωλείο. Υπολογίζεται ότι οι άγνωστοι έκλεψαν περίπου 8.000 βιβλία τα περισσότερα από τα οποία είναι δωρεές ιδιωτών και εκδοτικών οίκων, κυρίως τις γιορτές, προκειμένου να συντηρηθούν άστεγοι.

«Τα πήραν – ας με ρωτούσανε ειλικρινά σας το λέω θα τους τα έδινα με όλη μου την καρδιά, αλλά μπαίνουν και τα παίρνουν. Εμείς δεν έχουμε χρήματα ούτε τίποτα, ζούμε 4 άνθρωποι με μεγάλη δυσκολία (…) Δεν στεναχωριέμαι που πήραν τα βιβλία γιατί θα μας ξαναέρθουν βιβλία – ο κόσμος μας αγαπάει, μας έχει αγκαλιάσει…» τόνισε ο Ιδρυτής του βιβλιοπωλείου των αστέγων, Λεωνίδας Κουρσούμης.

Όπως λέει ο ίδιος εδώ και 5 χρόνια γίνονται προσπάθειες μετεγκατάστασης σε άλλο μόνιμο χώρο στου Γκύζη, ώστε να μπορέσουν να ανοίξουν όλα αυτά τα βιβλία και να είναι προσβάσιμα στο κοινό. Ωστόσο λόγω κυρίως οικονομικών δυσκολιών το εγχείρημα δεν έχει επιτευχθεί.

Επιμέλεια Αλεξάνδρα Τάνκα

Εθνική τραγωδία σημειώθηκε στο Γιοχάνεσμπουργκ πριν από λίγες μέρες, όταν πυρκαγιά ξέσπασε σε πενταώροφο κτίριο με αποτέλεσμα να οδηγήσει σε θάνατο πάνω από 70 ανθρώπους, ανάμεσά τους παιδιά και ένα βρέφος.

Όλοι γνώριζαν τι συνέβαινε στο κτίριο αυτό, η κατάσταση του οποίου προμήνυε μια τραγωδία.

Περίπου 200 άτομα εκτιμάται ότι ζούσαν στο κτίριο, το οποίο ήταν ένας «άτυπος οικισμός» που στέγαζε άστεγους.

Τον Ιανουάριο του 2019, μια αξιωματούχος της πόλης του Γιοχάνεσμπουργκ σοκαρίστηκε τόσο πολύ με αυτό που είδε κατά τη διάρκεια μιας επίσκεψης – διαρροή λυμάτων, ξαφνική εισροή καταληψιών και παιδιών με βρώμικα ρούχα που τριγυρνούσαν μόνα τους στους διαδρόμους – που ζήτησε να κλείσει αμέσως το ιατρείο του κτιρίου. 

Οι γείτονες διαμαρτύρονταν συνεχώς για την έξαρση βίας. Ήταν ένα κτίριο ιδιοκτησίας της πόλης που ουσιαστικά είχε εγκαταλειφθεί. Οι κάτοικοι παρακαλούσαν αστυνομικούς και πυροσβέστες για βοήθεια. Μια έκθεση του 2019 από επιθεωρητές της πόλης έδειξε καμένες πρίζες και λιωμένα καλώδια στα δωμάτια του κτιρίου, σαφείς κίνδυνοι πυρκαγιάς, σύμφωνα με τους New York Times.

Λίγο μετά τη 1 τα ξημερώματα της Πέμπτης, μια δροσερή χειμωνιάτικη νύχτα στο κέντρο αυτού που είναι ίσως το μεγαλύτερο και σημαντικότερο εμπορικό κέντρο της υποσαχάριας Αφρικής, ξέσπασε φωτιά στην οδό Albert 80. Πέρασε γρήγορα μέσα από τους διαδρόμους και ανέβηκε τις βρώμικες σκάλες, λόγω των εξαιρετικά εύφλεκτων αυτοσχέδιων φραγμάτων από ύφασμα και χαρτόνι που χώριζαν τα αμέτρητα δωμάτια. Καθώς οι φλόγες εξαπλώθηκαν, δεκάδες άνθρωποι, μεταξύ των οποίων παιδιά, βρέθηκαν παγιδευμένοι πίσω από σωρούς σκουπιδιών και κλειδωμένες πόρτες.

76 νεκροί

Τουλάχιστον 76 έχασαν τη ζωή τους. Τις επόμενες ημέρες έγινε ξεκάθαρο ότι οι αξιωματούχοι του Γιοχάνεσμπουργκ γνώριζαν καλά ότι οι περίπου 600 κάτοικοι του κτιρίου βρίσκονταν σε κίνδυνο, αλλά δεν έκαναν αρκετά για αυτό.

Είναι δύσκολο να βρεις ένα πιο εύστοχο σύμβολο του ανησυχητικού παρελθόντος και του προβληματικού παρόντος της Νότιας Αφρικής από το 80 Albert Street, ένα πενταόροφο κτίριο από κόκκινο τούβλο που περιέχει τόσα πολλά από όσα συνέβησαν σε αυτή τη χώρα πριν από το τέλος του απαρτχάιντ και μετά.

Ολοκληρώθηκε το 1954 έχοντας μια μπρουταλιστική δομή, μια δήλωση δύναμης και ανωτερότητας που εκφράζει ακριβώς αυτό για το οποίο χρησιμοποιήθηκε: το επίφοβο Pass Office (σ.σ. το γραφείο για την έκδοση διαβατηρίων).

Κατά τη διάρκεια του απαρτχάιντ, οι μαύροι έπρεπε να παραταχθούν στο Pass Office και να περάσουν μέσα από έναν λαβύρινθο συγκαταβατικών και απειλητικών υπαλλήλων για να πάρουν ένα πάσο για να ταξιδέψουν στις «λευκές» περιοχές όπου υπήρχαν οι δουλειές. Ο Mtutuzeli Matshoba, ένας Νοτιοαφρικανός συγγραφέας, έγραψε μια τρομακτική σύντομη ιστορία γι’ αυτό, τελειώνοντας με το πώς έπρεπε να γδυθεί για έναν λευκό αξιωματικό για να πάρει το πάσο του. 

Μετά το απαρτχάιντ, το κτίριο άκμασε για λίγο ως καταφύγιο γυναικών και τα άρθρα της εποχής εκφράζουν μια αισιοδοξία, ότι οι φτωχοί άνθρωποι εκμεταλλεύονται στο έπακρο τις συνθήκες τους καθώς μια από τις μεγαλύτερες πόλεις της Αφρικής καταρρέει γύρω τους.

Μνημείο εξαθλίωσης

Μέχρι και την προηγούμενη βδομάδα όμως, η οδός Albert 80 ήταν ένα μνημείο εξαθλίωσης, χωρίς θέρμανση, εκτός από και λίγο ρεύμα ή τρεχούμενο νερό, με σκουπίδια να φράξουν τα παράθυρα και παράγκες να στριμώχνουν την αυλή, όπου μετανάστες από τη νότια Αφρική και φτωχοί Νοτιοαφρικανοί πλήρωναν μερικά δολάρια την εβδομάδα να ζουν κάτω από τη σκιά των παράνομων τρώγληδων καθώς χτένιζαν το Γιοχάνεσμπουργκ για δουλειές.

Δεν ήταν απλώς η αποτυχία της επιβολής του νόμου να απομακρύνει τους ανθρώπους που είχαν καταλάβει το κτίριο.

Ήταν όλα αυτά και πολλά άλλα: μια στεγαστική κρίση, μεταναστευτικά πρότυπα, οικονομική παρακμή της Νότιας Αφρικής και μια πολιτική εξέλιξη στην οποία το κυβερνών κόμμα, το Αφρικανικό Εθνικό Κογκρέσο, χάνει σταθερά τη λάμψη του.

Οι αρχές της πόλης χαρακτηρίζουν αυτό που συνέβη τραγικό αλλά, ταυτόχρονα, αναπόφευκτο.

Η μοίρα του κτιρίου είναι ένας καθρέφτης του περιβάλλοντός του. Μετά τη μετάβαση στην κυριαρχία της πλειοψηφίας το 1994, οι πόλεις της Νότιας Αφρικής γνώρισαν τεράστια φυγή κεφαλαίων. Μερικοί από αυτούς ήταν λευκοί άνθρωποι που φοβούνταν τα χειρότερα και έφευγαν για τα προάστια. Όποια και αν ήταν η αιτία, η κεντρική επιχειρηματική περιοχή του Γιοχάνεσμπουργκ μετατράπηκε σιγά-σιγά σε μια δυστοπία από ψηλά έρημα κτίρια και επικίνδυνους δρόμους.

Πηγή: in.gr

Ως και 30 οικογένειες αστέγων που φιλοξενούνται σε ξενοδοχείο στο βόρειο Λονδίνο αναμένεται να μετακινηθούν με την έναρξη των συναυλών της Μπιγιονσέ στο τέλος του μήνα, καθώς το τοπικό συμβούλιο απέτυχε να ανανεώσει τη συμφωνία με το κατάλυμα.

Οι οικογένεις αυτές θα χρειαστεί να μετακινηθούν σε προσωρινή δομή, καθώς το ξενοδοχείο έχει κλείσει τα δωμάτια για τις συναυλίες της διεθνούς σταρ στην αγγλική πρωτεύουσα, από τις 29 Μαΐου ως τις 4 Ιουνίου.

Περίπου 100 δωμάτια, τα 2/3 από το σύνολο όσων έχει το κατάλυμα, εξυπηρετούσαν τις ανάγκες των αστέγων. Σε ορισμένες περιπτώσεις μένουν ακόμα και 4-5 άτομα στον ίδιο χώρο.

Λόγω του αυξημένου ενδιαφέροντος για καταλύματα εν αναμονή της περιοδείας της τραγουδίστριας, το τοπικό δημοτικό συμβούλιο δεν κατάφερε να ανανεώσει τη συμφωνία για τα δωμάτια 30 οικογενειών.

Το ξενοδοχείο δίνει το δικαίωμα για κρατήσεις έως και 28 ημερών και αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που καταγράφεται ανάλογη αδυναμία εξυπηρέτησης των αναγκών αστέγων.

Σύμφωνα με μαρτυρία μητέρας δύο παιδιών στον Guardian, προ ημερών είχε μείνει εκτός δωματίου λόγω ανάλογου προβλήματος. «Πάσχω από άγχος και έπαθα κρίση πανικού» επεσήμανε.

Μία άλλη οικογένεια αναγκάστηκε να φύγει, χωρίς να έχει πουθενά να πάει. Μητέρα, παράλληλα, έμεινε 12 ώρες έξω από το ξενοδοχείο, μαζί με τα τρία παιδιά της και τα υπάρχοντά τους, πριν τη στείλουν σε άλλο ξενοδοχείο.