ΜΑΡΙΑ ΛΙΛΙΟΠΟΥΛΟΥ

Ανοιχτό παραμένει, τρία και πλέον χρόνια μετά την τραγωδία των Τεμπών, το κρίσιμο ζήτημα της πυραντοχής των καθισμάτων και συνολικά της πυρασφάλειας των επιβατικών συρμών.

Η Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων (ΡΑΣ), η οποία πριν λίγες ημέρες επέβαλε πρόστιμα - χάδι συνολικού ύψους 120.000 ευρώ στην Hellenic Train, τα οποία βασίζονταν όμως σε ένα σκεπτικό - καταπέλτη, κρατά ανοιχτή την υπόθεση ύστερα από το αίτημα των οικογενειών των θυμάτων για έκτακτα μέτρα.

Παρόλο που ακόμα δεν έχει δοθεί ξεκάθαρη απάντηση για το εάν το τροχαίο υλικό που εξακολουθεί να μεταφέρει καθημερινά πλήθος επιβατών πληροί τις απαιτήσεις ασφαλείας σε περίπτωση πυρκαγιάς, προχωρά σε νέα διαδικασία ακρόασης της Hellenic Train και των δέκα συγγενών θυμάτων της τραγωδίας των Τεμπών, τα οποία με επικεφαλής τον δικηγόρο και πατέρα της Μάρθης, Αντώνη Ψαρόπουλο είχαν ζητήσει από τον περασμένο Μάιο τη λήψη έκτακτων μέτρων.

Η εξέλιξη έρχεται αφού η ίδια η ΡΑΣ έχει ήδη καταγράψει σοβαρές ελλείψεις στην τεκμηρίωση των εργασιών συντήρησης, στην πιστοποίηση και ιχνηλασιμότητα των υλικών, αλλά και στην τήρηση των απαιτήσεων που αφορούν τα καθίσματα και την πυροπροστασία με τη νέα ακρόαση να έχει οριστεί για την Τεταρτη 2 Σεπτεμβρίου.

 

Τι είχε ήδη διαπιστώσει η ΡΑΣ

Υπενθυμίζεται ότι η Ολομέλεια της ΡΑΣ, με την απόφαση 65/2026 της 10ης Αυγούστου, είχε ήδη ανοίξει έναν ιδιαίτερα βαρύ φάκελο για τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιούνται και κυρίως τεκμηριώνονται οι εργασίες συντήρησης στο επιβατικό τροχαίο υλικό, ενώ επέβαλε στη Hellenic Train:

• πρόστιμο 100.000 ευρώ, για παραβάσεις που συνδέονται με τη συντήρηση των οχημάτων και τις απαιτήσεις του Εκτελεστικού Κανονισμού (ΕΕ) 2019/779,
• και επιπλέον πρόστιμο 20.000 ευρώ, για παραβάσεις σε τέσσερις διαδικασίες του Συστήματος Συντήρησης Τροχαίου Υλικού.

Η Αρχή διαπίστωσε προβλήματα που αφορούν μεταξύ άλλων τις διαδικασίες που εφαρμόζονται, την αξιολόγηση προμηθευτών, την τήρηση των τεχνικών φακέλων, τους κανόνες ασφαλείας και την ανάθεση εργασιών σε εξωτερικούς συνεργάτες δίνοντας ιδιαίτερο βάρος στο ζήτημα της ιχνηλασιμότητας, δηλαδή, της δυνατότητας να αποδεικνύεται με τρόπο σαφή και ελέγξιμο ποιο υλικό χρησιμοποιήθηκε, σε ποιο όχημα, για ποια εργασία συντήρησης και με ποια τεχνική προδιαγραφή.

Σύμφωνα με όσα καταγράφει η απόφαση, η τεκμηρίωση που προσκομίστηκε δεν αρκεί για να διασφαλίσει αυτή την αλυσίδα πληροφορίας με τη ΡΑΣ να διαπιστώνει τρία ουσιώδη προβλήματα και συγκεκριμένα:

- Δεν αποδεικνύεται επαρκώς η δυνατότητα παρακολούθησης των ίδιων των δραστηριοτήτων συντήρησης.

- Δεν προκύπτει ένα οργανωμένο σύστημα που να επιτρέπει την πλήρη παρακολούθηση των πληροφοριών που σχετίζονται με τη συντήρηση.

- Δεν τεκμηριώνεται επαρκώς ότι τα ανταλλακτικά και τα υλικά χρησιμοποιούνται ακριβώς όπως προβλέπουν οι εντολές συντήρησης, οι προδιαγραφές των κατασκευαστών και η ισχύουσα ελληνική και ευρωπαϊκή νομοθεσία.

Η Αρχή σημειώνει ότι δεν τεκμηριώθηκε επαρκώς η απαιτούμενη ιχνηλασιμότητα των εγγράφων ασφαλείας για το σύνολο των υλικών που χρησιμοποιήθηκαν στη συντήρηση των μισθωμένων επιβαταμαξών. Παράλληλα, εντοπίζονται ζητήματα συμμόρφωσης με τις προβλέψεις που αφορούν καθίσματα και πυροπροστασία στο πλαίσιο των Προγραμματικών Συμβάσεων 41α και 41β.

Αν και το σκεπτικό και αυτής της απόφασης είναι κόλαφος, δεν απαντά το κρίσιμο ερώτημα εάν είναι τα τρένα που κυκλοφορούν σήμερα επαρκώς προστατευμένα σε περίπτωση πυρκαγιάς.

Τι μέτρα ζήτησε από την εταιρεία

Αντ’ αυτού ζητά από την εταιρεία λειτουργίας του επιβατικού σιδηροδρόμου τη λήψη συγκεκριμένων βραχυπρόθεσμων και μεσοπρόθεσμων μέτρων βάζοντας στο κάδρο και τους... επιβάτες, οι οποίοι καλούνται να αναπτύξουν κουλτούρα ασφαλείας.

Η Αρχή καλεί την εταιρεία να διαθέσει βελτιωμένη διαδικασία που θα επιτρέπει την παρακολούθηση των πληροφοριών σχετικά με τη συντήρηση των καθισμάτων και των υλικών που χρησιμοποιούνται, ενώ ζητά την εφαρμογή άμεσων μέτρων ενίσχυσης της πυρασφάλειας και την καλλιέργεια κουλτούρας ασφαλείας τόσο στο προσωπικό όσο και στους επιβάτες. Η Hellenic Train καλείται επίσης να υποβάλει, μέσα σε έναν μήνα από την κοινοποίηση της απόφασης, σχέδιο δράσης για την υλοποίηση των βραχυπρόθεσμων και μεσοπρόθεσμων παρεμβάσεων.

 

Σε δεύτερο επίπεδο, η ΡΑΣ ζητά πλήρη εφαρμογή των προβλέψεων για τη διαχείριση έκτακτων καταστάσεων, με ειδική αναφορά στο σενάριο «Πυρκαγιά σε Αμαξοστοιχία».

Τα υφιστάμενα Σχέδια Έκτακτης Ανάγκης πρέπει να επανεξεταστούν και, όπου χρειάζεται, να τροποποιηθούν λαμβάνοντας υπόψη τα διδάγματα από την τραγωδία των Τεμπών, όπως αναφέρεται. Επιπλέον, το συγκεκριμένο σχέδιο πρέπει να δοκιμάζεται σε ετήσια βάση, με διαφορετικά σενάρια και σε συνεργασία με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς.

Ο κατάλογος της ΡΑΣ χωρίζει τις παρεμβάσεις σε βραχυπρόθεσμες και μεσοπρόθεσμες. Στα άμεσα μέτρα περιλαμβάνονται η απομάκρυνση μη αναγκαίων εύφλεκτων υλικών, η προσθήκη επιπλέον πυροσβεστήρων, η έκτακτη συντήρηση των μέσων ασφαλείας, η θέσπιση προτύπων εκπαίδευσης του προσωπικού και η πιθανή μείωση των χρονικών διαστημάτων μεταξύ επιθεωρήσεων και εργασιών συντήρησης.

Στην κατηγορία των υλικών που θα μπορούσαν να απομακρυνθούν περιλαμβάνονται ενδεικτικά κουρτινάκια, ελαφρά διαχωριστικά, αφαιρούμενα μαξιλάρια, κουβέρτες, πλαστικοί κάδοι και άλλα κινητά στοιχεία που μπορούν να λειτουργήσουν ως καύσιμη ύλη.

Στα μεσοπρόθεσμα μέτρα η ΡΑΣ εισηγείται αντικατάσταση των καθισμάτων και του λοιπού εξοπλισμού με νέο, ο οποίος θα ικανοποιεί τις απαιτήσεις του προτύπου EN 45545 χωρίς ωστόσο να θέτει ένα χρονοδιάγραμμα συμμόρφωσης, καθώς αναφέρει πως οι αλλαγές αυτές «απαιτούν σημαντική επένδυση». Η εν λόγω παρέμβαση συνδέεται, πάντως, και με τη σύσταση ασφαλείας του ΕΟΔΑΣΑΑΜ που εκδόθηκε μετά τη διερεύνηση του δυστυχήματος των Τεμπών.

Τα νέα καθίσματα, σύμφωνα με τις τεχνικές κατευθύνσεις, θα πρέπει να περιορίζουν τις εσοχές και τα σημεία όπου μπορεί να συγκεντρώνονται εύφλεκτα σκουπίδια, ιδιαίτερα κάτω από το κάθισμα, και να επιτρέπουν τον εύκολο καθαρισμό τους.

Εισηγείται ακόμη αλλαγές στα ράφια αποσκευών, ώστε να υπάρχει καλύτερη ορατότητα από κάτω και να μπορεί να εντοπιστεί γρηγορότερα ένα περιστατικό, όπως για παράδειγμα υπερθέρμανση μιας μπαταρίας ή ενός powerbank. Προτείνεται επίσης η εγκατάσταση μεταλλικών κάδων απορριμμάτων με καπάκι ή άλλων κατάλληλων πυράντοχων κατασκευών.

Στον ευρύτερο σχεδιασμό περιλαμβάνονται ακόμη ο εκσυγχρονισμός των συστημάτων ανακοινώσεων, του κλιματισμού και εξαερισμού και των συστημάτων αναγγελίας κινδύνου.

Πηγή: ethnos.gr

ΜΑΡΙΑ ΛΙΛΙΟΠΟΥΛΟΥ

Στη Βουλή έφτασε το ζήτημα της πυραντοχής των καθισμάτων των επιβατικών αμαξοστοιχιών που διατρέχουν το ελληνικό σιδηροδρομικό δίκτυο στον απόηχο της έκδοσης του συμπληρωματικού πορίσματος του ανεξάρτητου φορέα διερεύνησης ΕΟΔΑΣΑΑΜ, ο οποίος εντόπισε σημαντικές αποκλίσεις και απουσία δύσφλευκτου υλικού στα ανακαινισμένα καθίσματα της μοιραίας αμαξοστοιχίας που ενεπλάκη στην τραγωδία των Τεμπών με τα 57 θύματα.

Με αφορμή τις κρίσιμες επισημάνσεις για ελλείψεις στην παθητική πυρασφάλεια επιβατικών βαγονιών, ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ, Αλέξανδρος Μεϊκόπουλος υπέβαλε ερώτηση στον αναπληρωτή υπουργό Μεταφορών, Κωνσταντίνο Κυρανάκη ζητώντας ενημέρωση ως προς το κατά πόσο το τροχαίο υλικό που κυκλοφορεί σήμερα πληροί έστω τις ελάχιστες απαιτήσεις ασφαλείας. Από την πλευρά του ο κ. Κυρανάκης ανέφερε πως έχει ήδη ξεκινήσει η εφαρμογή της σύστασης του ΕΟΔΑΣΑΑΜ που όριζε τη διενέργεια πλήρους καταγραφής, αλλά με παράλληλη λειτουργία του σιδηροδρόμου.

Υποστηρίζοντας την ερώτηση ο κ. Μεϊκόπουλος έκανε λόγο για σοβαρά προβλήματα παθητικής πυρασφάλειας, επισημαίνοντας πως στην τραγωδία των Τεμπών η εξάπλωση της φωτιάς ενισχύθηκε από υλικά που χρησιμοποιούνται στο εσωτερικό των βαγονιών. Όπως ανέφερε, δείγματα που εξετάστηκαν δεν κατάφεραν να καλύψουν ούτε βασικές προδιαγραφές πυραντοχής, λαμβάνοντας χαμηλότερη κατάταξη από τα προβλεπόμενα όρια.

 

Σύμφωνα με τον ίδιο, η αδυναμία εντοπισμού πλήρους τεχνικής τεκμηρίωσης δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα, ενώ κατηγόρησε τους αρμόδιους φορείς ότι η αξιολόγηση πραγματοποιήθηκε με τα σημερινά πρότυπα και όχι αυτά που θα έπρεπε να πληρούνται βάσει του έτους κατασκευής τους, αφήνοντας κρίσιμα κενά ως προς το εάν τα καθίσματα συμμορφώνονται ακόμα και με εκείνες τις απαιτήσεις πυρασφάλειας.

«Κανείς δεν μπορεί σήμερα να απαντήσει με βεβαιότητα αν τα επιβατικά βαγόνια πληρούν ακόμη και το ελάχιστο επίπεδο πυροπροστασίας», σημείωσε, τονίζοντας ότι η Πολιτεία δεν μπορεί να επικαλείται άγνοια σε ζητήματα που αφορούν την ασφάλεια επιβατών.

Ο ίδιος υπενθύμισε ότι τόσο οι τεχνικές προδιαγραφές διαλειτουργικότητας όσο και οι συστάσεις του ΕΟΔΑΣΑΑΜ προβλέπουν σαφώς την υποχρέωση ελέγχου πυρασφάλειας των βαγονιών σε κυκλοφορία, τα οποία, όπως ανέφερε, οφείλουν να επιτυγχάνουν κάποιες μίνιμουμ προδιαγραφές πυραντοχής.

Από την πλευρά του, ο κ. Κυρανάκης απέρριψε τις γενικευμένες αιτιάσεις, τονίζοντας ότι τα συμπεράσματα που παρουσιάζονται βασίζονται σε περιορισμένη δειγματοληψία και όχι στο σύνολο των συρμών. Όπως εξήγησε, εξετάστηκαν δείγματα από δύο συγκεκριμένα βαγόνια, διαφορετικής κατάστασης μεταξύ τους: ένα επισκευασμένο και δύο παλαιότερα που δεν είχαν υποστεί ανακαίνιση ή αντικατάσταση εξοπλισμού.

Προσέθεσε ότι τα αποτελέσματα δεν καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι όλα τα καθίσματα είναι ακατάλληλα, αλλά αφορούν αποκλειστικά τρία δείγματα που εξετάστηκαν. «Είναι αυθαίρετο άλμα να λέτε ότι όλα είναι ακατάλληλα», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Παράλληλα, σημείωσε ότι κατά την ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν είχαν παραδοθεί πλήρη πιστοποιητικά πυρασφάλειας για το τροχαίο υλικό, γεγονός που - όπως είπε - υποχρεώνει σήμερα τις αρμόδιες υπηρεσίες να ξεκινήσουν ουσιαστικά από μηδενική βάση τον έλεγχο και την τεχνική τεκμηρίωση.

Ο κ. Κυρανάκης υπογράμμισε ότι από τον Οκτώβριο έχει εκδοθεί απόφαση που υποχρεώνει τον ΟΣΕ και τη Hellenic Train να πραγματοποιήσουν εκτεταμένους ελέγχους, οι οποίοι βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη χωρίς να διακόπτεται η κυκλοφορία των τρένων. Πρόσθεσε επίσης ότι τα νέα τρένα που έχουν παραγγελθεί θα πληρούν τις αυστηρότερες σύγχρονες προδιαγραφές ασφάλειας.

Αιχμή της αντιπαράθεσης αποτέλεσε το ζήτημα των τεχνικών προτύπων, με τον κ. Κυρανάκη να υποστηρίζει ότι οι μετρήσεις έγιναν με το αυστηρότερο σύγχρονο πρότυπο, το οποίο θέτει υψηλότερες απαιτήσεις από τα παλαιότερα και τον κ. Μεϊκόπουλο να επιμένει ότι με αυτή τη μέθοδο δεν δόθηκε σαφής απόδειξη συμμόρφωσης με αποτέλεσμα να μην τεκμηριώνεται εάν τα βαγόνια που κυκλοφορούν σήμερα πληρούν έστω τις ελάχιστες απαιτήσεις πυραντίστασης που ίσχυαν κατά την παραλαβή τους.

Εξώδικο της ΠΟΣ στη Hellenic Train

Την ίδια ώρα κόντρα έχει ξεσπάσει μεταξύ των σιδηροδρομικών και της εταιρεία λειτουργίας του επιβατικού σιδηροδρόμου Hellenic Train. Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Σιδηροδρομικών και Μέσων Σταθερής Τροχιάς (ΠΟΣ) απέστειλε εξώδικη δήλωση προς την ιταλική εταιρεία, την οποία κοινοποίησε και στο υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών.

Η Ομοσπονδία καταγγέλλει ότι, παρά τα επανειλημμένα αιτήματα, δεν έχει οριστεί θεσμική συνάντηση με τη διοίκηση της εταιρείας για κρίσιμα ζητήματα που αφορούν:

• την ασφάλεια της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας,

• την ασφαλή μεταφορά των επιβατών,

• την επάρκεια στελέχωσης σε κρίσιμες ειδικότητες,

• την τήρηση των διαδικασιών και πρωτοκόλλων ασφαλείας,

• τις συνθήκες εργασίας σε θέσεις που συνδέονται άμεσα με την επιχειρησιακή ασφάλεια.

Οι εργαζόμενοι επικαλούνται την εθνική και ευρωπαϊκή νομοθεσία που επιβάλλει ενημέρωση και διαβούλευση με τις συνδικαλιστικές οργανώσεις, υποστηρίζοντας ότι η άρνηση διαλόγου παραβιάζει θεμελιώδεις υποχρεώσεις του εργοδότη.

Με το εξώδικο δίνουν προθεσμία 5 ημερών στην ΗΤ προκειμένου να ορίσει συνάντηση προειδοποιώντας ότι σε διαφορετική περίπτωση θα ενημερωθεί η Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων (ΡΑΣ), θα ζητηθεί κυβερνητική παρέμβαση και θα εξεταστεί η προκήρυξη απεργιακών κινητοποιήσεων.

Να σημειωθεί ότι εξώδικο προς την ΗΤ για σειρά εργασιακών θεμάτων ετοιμάζει και η Πανελλήνια Ένωση Προσωπικού Έλξης (ΠΕΠΕ), η οποία εκπροσωπεί τους μηχανοδηγούς.

Πηγή: ethnos.gr