«Τα Τσαλακωμένα» πρόκειται για την πρώτη συγκεντρωτική παρουσίαση των περισσότερων μελοποιημένων ποιημάτων του Γιάννη Θεοδωράκη σε ένα ενιαίο άλμπουμ — μια ιδιαίτερη δισκογραφική πρόταση με ξεχωριστή καλλιτεχνική σημασία. Η συλλογή περιλαμβάνει δέκα τραγούδια του Μίκη Θεοδωράκη σε ποίηση αποκλειστικά του αδελφού του, Γιάννη Θεοδωράκη, και αποτελεί την πέμπτη προσωπική δισκογραφική δουλειά της Ιωάννας Καλογεράκη.

Η βαθιά και εκφραστική μεσόφωνος φωνή της Ιωάννας Καλογεράκη αγκαλιάζει κάθε στίχο με ένταση και τρυφερότητα, αναδεικνύοντας τη δραματουργία και τη συναισθηματική πυκνότητα του έργου, ενώ το μπαντονεόν του Αργεντινού Roman Gomez προσθέτει διακριτικές γέφυρες μελαγχολίας και αργεντίνικης νοσταλγίας, εμπλουτίζοντας το ηχητικό τοπίο με αυθεντικότητα.

Η ιστορία πίσω από τα τραγούδια

«Ο Γιάννης έγραφε υπέροχους στίχους», σημειώνει ο Μίκης Θεοδωράκης. «Όμως εκείνη την εποχή, στην Κρήτη, δεν θεωρούνταν πολύ αντρίκιο να είναι κανείς ποιητής. Τα έγραφε κρυφά και τα τσαλακωμένα χαρτιά με τα ποιήματά του τα έβρισκα πεταγμένα εδώ κι εκεί».

Τα ποιήματα αυτά, γραμμένα από έναν δημιουργό που εντάσσει τον εαυτό του στη λεγόμενη «γενιά της ήττας», εκφράζουν την ανείπωτη ιστορία μιας γενιάς που μεγάλωσε μέσα σε προσωπικές και κοινωνικές διαψεύσεις. Τα «τσαλακωμένα» χαρτιά γίνονται μάρτυρες μιας εποχής και, μέσα από τη μουσική, μεταμορφώνονται σε ζωντανή τέχνη.

Η μελοποίηση των ποιημάτων πραγματοποιήθηκε κυρίως την περίοδο 1952–1954 σε Χανιά, Αθήνα και Παρίσι. Αρχικά, ο ίδιος ο Μίκης Θεοδωράκης πίστευε πως τα τραγούδια αυτά θα τα άκουγαν μόνο λίγοι φίλοι. Η ιστορία τον διέψευσε: η αλήθεια και η δύναμή τους τα οδήγησαν να γίνουν αναγνωρισμένα έργα της ελληνικής μουσικής κληρονομιάς.

 

Η νέα προσέγγιση

Στη νέα αυτή ηχογράφηση, το μπαντονεόν λειτουργεί ως δεύτερος ερμηνευτής. Με τρυφερότητα και δραματικότητα, σχολιάζει τις λέξεις, απαντά στη φωνή, ανασαίνει μαζί της. Κάθε άνοιγμα και κλείσιμό του μοιάζει με παλμό μνήμης — από τη νοσταλγία έως την εσωτερική έκρηξη. Η ερμηνεία της Ιωάννας Καλογεράκη αναδεικνύει τη λεπτή ισορροπία ανάμεσα στην προσωπική εξομολόγηση και τη συλλογική εμπειρία.

Η συλλογή δεν αποτελεί απλώς μια επανεκτέλεση γνωστών τραγουδιών. Είναι ένα ταξίδι μέσα σε μια γενιά, μια συνάντηση της προσωπικής μνήμης με την ιστορική και πολιτική εμπειρία, μέσα από τη δύναμη της μουσικής.

Κάθε στίχος είναι μια μικρή ήττα που αρνείται να σιωπήσει. Και η μουσική ξεδιπλώνει ξανά τα «τσαλακωμένα» ποιήματα, δίνοντάς τους νέα φωνή.

 

Ιωάννα Καλογεράκη – Βιογραφικά στοιχεία

Η Ιωάννα Καλογεράκη έχει σπουδάσει κλασικό τραγούδι και έχει εκδώσει τρία προσωπικά άλμπουμ:

τα Canciones Espa?olas Antiguas του F. G. Lorca, μια προσωπική επιλογή γαλλικών λυρικών τραγουδιών υπό τον τίτλο Nuits Embaum?es, καθώς και τη συλλογή Cinq M?lodies Populaires Grecques του M. Ravel, σε γαλλικούς και ελληνικούς στίχους.

Επιπλέον, έχει κυκλοφορήσει τη συλλογή Ακρόπρωρα, με τραγούδια του Γιάννη Καλομοίρη για πιάνο, φλάουτο και φωνή.

 

Συντελεστές:

Στίχοι: Γιάννης Θεοδωράκης

Μουσική: Μίκης Θεοδωράκης

Ερμηνεία: Ιωάννα Καλογεράκη

Bandoneon: Roman Gomez

Ηχογράφηση: Sierra Studios

Τεχνικός ήχου και εικόνας: Αλέξανδρος Χρυσίδης

Εξώφυλλο:

“Composition With Yellow Circle”

Καλλιτέχνης: Εύη Μιχελάκη

 

Κοινωνικά δίκτυα:

https://www.ioannakalogeraki.gr

 

Κυκλοφορεί ψηφιακά από την Protasis Music  σε όλες τις ψηφιακές πλατφόρμες:

Spotify: https://bit.ly/3ZGvpMc

iTunes/ Apple music: https://apple.co/4qF6Hqs

Deezer: https://bit.ly/3MO4NWL

YouTube album playlist: https://www.youtube.com/playlist?list=PLfZuyBymkXCHJPxpt49R60COgII5EDHqY

 

 

 

 

Η ''Φαίδρα'' των Μίκη Θεοδωράκη και Γιάννη Θεοδωράκη
από τους Βαγγέλη Μαχαίρα και Μπάμπη Βελισσάριο

 

 

 

Ο Βαγγέλης Μαχαίρας και ο  Μπάμπης Βελισσάριος παρουσιάζουν την «Φαίδρα», ένα κορυφαίο αριστούργημα σε μουσική του Μίκη Θεοδωράκη και στίχους του Γιάννη Θεοδωράκη ως έναν ακόμα προάγγελο ενός album, το οποίο αναμένεται να κυκλοφορήσει μέσα στους επόμενους μήνες.

 

Το 2025 συμπληρώνεται ένας αιώνας από τη γέννηση του παγκόσμιου συνθέτη Μίκη Θεοδωράκη. Ο Βαγγέλης Μαχαίρας ως παραγωγός και ενορχηστρωτής και ο Μπάμπης Βελισσάριος ως ερμηνευτής, επιλέγουν δέκα τραγούδια και ένα ορχηστρικό του μοναδικού συνθέτη με σκοπό να τιμήσουν την μνήμη του και με καθαρότητα στον ήχο, να μας ταξιδέψουν σε μία άλλη εποχή.

 

Η «Φαίδρα» είναι το τρίτο τραγούδι που παρουσιάζεται από το album, μετά τα τραγούδια «Παράπονο» και «Χάθηκα». Κυκλοφορούν ψηφιακά από την Fm Records.

 

Ακούστε το τραγούδι στο YouTube: ΕΔΩ

 

Στο τραγούδι «Φαίδρα» έπαιξαν οι μουσικοί:

Τάκης Βασιλείου: κρουστά

Γιάννης Πλαγιαννάκος: μπάσο

Νίκος Παπαναστασίου: ακορντεόν

Γιώργος Μάκρας: κλασική - ακουστική κιθάρα

Βαγγέλης Μαχαίρας: μπουζούκι, μαντολίνο και ακουστική κιθάρα

Ηχογραφήσεις - μίξη - mastering:  Βαγγέλης Μαχαίρας "Studio Room".

Γιάννης Θεοδωράκης
Λιποτάχτες

Αρχές της δεκαετίας του 1950, την εποχή που γράφονταν τα ποιήματα της συλλογής «Λιποτάχτες», ο Γιάννης Θεοδωράκης (1932 – 1996) ήταν τελειόφοιτος Γυμνασίου στον Γαλατά των Χανίων· εκεί, όπου ο αδελφός του, Μίκης, φτάνει στις 23 Αυγούστου του 1949 με το ατμόπλοιο «Ελένη», σοβαρά τραυματισμένος από τα βασανιστήρια της Μακρονήσου. Ο Εμφύλιος στην Κρήτη είχε λήξει ένα χρόνο νωρίτερα από τις τελευταίες μάχες στον Γράμμο και το Βίτσι, και η καταδίωξη των εναπομεινάντων Κρητικών ανταρτών συνεχιζόταν μέσα σε ένα καθεστώς φόβου και τρομοκρατίας του τοπικού πληθυσμού από την πλευρά των κυβερνητικών δυνάμεων, της Χωροφυλακής, της Εθνοφυλακής και των παρακρατικών συμμοριών.

Τέσσερα από αυτά τα ποιήματά του –με τίτλους: «Θα γίνεις δικιά μου» (στο «Όμορφη Πόλις»), «Δακρυσμένα μάτια», «Σκέπασε ατμός τον έρωτά μας» και «Χάθηκα»– μελοποιήθηκαν από τον Μίκη την περίοδο 1952-1954 και ηχογραφήθηκαν το 1960 στο παλιό στούντιο της «Columbia», με τον ίδιο τον Μίκη Θεοδωράκη στο τραγούδι, τον Μανώλη Χιώτη στο μπουζούκι, τον Δημήτρη Φάμπα στην κιθάρα και τον Σπύρο Λιβιεράτο «Καζάνα» στα κρουστά. Τίτλος του πρώτου ολοκληρωμένου κύκλου τραγουδιών: «Λιποτάκτες».

Έναν χρόνο πριν από τη δισκογράφησή του σε 45άρι, με πρωτοβουλία του Μίκη, κυκλοφόρησε από τις «Εκδόσεις Δίφρος» του Γιάννη Γουδέλη –με τον οποίο ο Μίκης συνυπηρέτησε για ένα διάστημα στο Κέντρο Διερχομένων, στην Αθήνα– η ομώνυμη ποιητική συλλογή του αδελφού του.
Εξήντα τέσσερα χρόνια μετά, οι «Λιποτάκτες» του Γιάννη Θεοδωράκη επανακυκλοφορούν από τις εκδόσεις Μετρονόμος. Το artwork του εξωφύλλου είναι του Πέτρου Παράσχη.

Από τον πρόλογο του Σπύρου Αραβανή στη νέα έκδοση

***

Α´

 

Αυγή αφράτη
τσεκουριά στην πλάτη
απ’ τις καμινάδες ξέφυγε η καπνιά
και κρεμάστηκε στα παράθυρά μας
σκέπασε ατμός τον έρωτά μας
τη νύχτα απόλυτη γαλήνη
στα κρεμαστάρια
σφαχτάρια
τα ρούχα μας.

Δ´

Δακρυσμένα μάτια
νυσταγμένοι κήποι
όνειρα κομμάτια
ας ήτανε να ζω
στους μεγάλους δρόμους
κάτω απ’ τις αφίσες
στα χιλιάδες χρώματα
ας ήταν να βρεθώ
να ’ταν η καρδιά μου
γελαστό αστέρι
να ’ταν η ματιά μου
δίκοπο μαχαίρι
αστραφτερό σπαθί
μες στο μεσημέρι.