Η βρετανική κυβέρνηση σχεδιάζει να τριπλασιάσει τη δυναμικότητα των data centers έως το 2030, επιχειρώντας να καλύψει την εκρηκτική ζήτηση που δημιουργεί η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης.

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, στην Βρετανία αυτή την στιγμή λειτουργούν 568 data centers πρός όφελος της τεχνητής νοημοσύνης.

Ωστόσο, την ώρα που μεγάλα τμήματα της χώρας δοκιμάζονται από πρωτοφανή ζέστη και παρατεταμένη ξηρασία, στο προσκήνιο έρχεται μια κρίσιμη παράμετρος αυτής της τεχνολογικής επέκτασης – οι τεράστιες ανάγκες των κέντρων δεδομένων σε νερό και ηλεκτρική ενέργεια.

Οι χιλιάδες διακομιστές που λειτουργούν αδιάκοπα στο εσωτερικό αυτών των εγκαταστάσεων παράγουν μεγάλες ποσότητες θερμότητας και απαιτούν συνεχή ψύξη.

Ορισμένα data centers καταναλώνουν σημαντικές ποσότητες νερού, αν και στην Αγγλία το αυστηρότερο ρυθμιστικό πλαίσιο έχει οδηγήσει πολλές εγκαταστάσεις στην υιοθέτηση συστημάτων κλειστού κυκλώματος, τα οποία περιορίζουν την άμεση κατανάλωση νερού. Οι ενεργειακές τους απαιτήσεις, ωστόσο, παραμένουν εξαιρετικά υψηλές.

Καθώς η τεχνητή νοημοσύνη επιταχύνει με πρωτοφανείς ρυθμούς την κατασκευή νέων υποδομών, ο κλάδος αναζητεί πλέον πιο βιώσιμες μεθόδους λειτουργίας.

Στα Docklands του Λονδίνου, για παράδειγμα, η Digital Realty χρησιμοποιεί νερό από τον ποταμό για την ψύξη των εγκαταστάσεών της και στη συνέχεια το επιστρέφει, σε μια προσπάθεια περιορισμού του περιβαλλοντικού αποτυπώματος.

Το πρόβλημα, όμως, είναι ευρύτερο, διότι τα data centers πολλαπλασιάζονται ταχύτερα από τον ρυθμό με τον οποίο μπορούν να αναπτυχθούν οι απαραίτητοι ανανεώσιμοι ενεργειακοί και υδάτινοι πόροι.

Και όσο οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν και τα επεισόδια ξηρασίας γίνονται εντονότερα, η εξίσωση γίνεται ολοένα δυσκολότερη.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η βρετανική βιομηχανία ύδρευσης προειδοποιεί πλέον ευθέως ότι η χώρα ενδέχεται να μην έχει αρκετό νερό για να υποστηρίξει τα κυβερνητικά σχέδια επέκτασης των data centers.

Water UK: Οι κυβερνητικές προβλέψεις δεν υπολογίζουν καν τα data centers

Η Water UK, η εμπορική ένωση που εκπροσωπεί τις εταιρείες ύδρευσης στη Βρετανία και τη Βόρεια Ιρλανδία, ασκεί ιδιαίτερα έντονη κριτική στον κυβερνητικό σχεδιασμό. Σε δημόσια διαθέσιμη γραπτή ενημέρωση προς Βρετανούς βουλευτές χαρακτηρίζει τις προβλέψεις για τους υδάτινους πόρους «θεμελιωδώς προβληματικές», επισημαίνοντας ότι εξαιρούν ρητά τις μελλοντικές ανάγκες των κέντρων δεδομένων.

Όπως υπογραμμίζει, η κυβέρνηση δεν κάνει «ούτε μία αναφορά στο νερό» στην πολιτική της για τις ζώνες ανάπτυξης τεχνητής νοημοσύνης, στη στρατηγική «AI for Science» ή στο σχέδιο δράσης για τις ευκαιρίες που δημιουργεί η AI.

Ακόμη και το πιο πρόσφατο εθνικό πλαίσιο της Environment Agency για τους υδάτινους πόρους, το οποίο δημοσιεύθηκε τον Ιούνιο του 2025, δεν περιλαμβάνει εκτίμηση για τη ζήτηση νερού από τα data centers.

«Φαίνεται να υπάρχει η παραδοχή ότι η χώρα θα διαθέτει πάντοτε αρκετό νερό για να καλύπτει τις οικονομικές της ανάγκες», αναφέρει η Water UK όμως «τίποτα δεν θα μπορούσε να απέχει περισσότερο από την πραγματικότητα».

Έλλειμμα 5 δισ. λίτρων την ημέρα έως το 2055

Η προειδοποίηση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα εάν συνδυαστεί με τις προβλέψεις για τη μελλοντική υδροδότηση της Αγγλίας.

Έκθεση της Βουλής των Λόρδων τον περασμένο Μάιο προειδοποίησε ότι έως το 2055 η χώρα ενδέχεται να βρίσκεται αντιμέτωπη με ημερήσιο έλλειμμα 5 δισεκατομμυρίων λίτρων νερού για τη δημόσια υδροδότηση.

Την ίδια στιγμή, πολλά από τα data centers κατασκευάζονται ακριβώς στις περιοχές όπου οι υδάτινοι πόροι βρίσκονται ήδη υπό τη μεγαλύτερη πίεση.

Περισσότερα από τα τρία τέταρτα των σχετικών εγκαταστάσεων βρίσκονται στη νότια και ανατολική Αγγλία, όπου εκατομμύρια άνθρωποι έχουν βρεθεί αντιμέτωποι με απαγορεύσεις χρήσης λάστιχου εξαιτίας της παρατεταμένης ακραίας ζέστης και της έλλειψης βροχοπτώσεων.

Η Water UK προειδοποιεί ότι χωρίς αλλαγή πολιτικής η περαιτέρω ανάπτυξη data centers σε αυτές τις περιοχές «ενδέχεται να είναι αδύνατη».

«Καθώς οι στόχοι για τη μείωση των διαρροών και της ζήτησης είναι ήδη εξαιρετικά φιλόδοξοι, η μόνη λύση για την εξασφάλιση νέας προσφοράς είναι είτε να αυξηθεί η ποσότητα νερού που αντλείται από το περιβάλλον – κάτι που μπορεί να είναι επιβλαβές – είτε να δημιουργηθούν νέες πηγές υδροδότησης, ενώ για τον σχεδιασμό και την κατασκευή μεγάλων ταμιευτήρων μπορεί να απαιτηθούν 15 χρόνια», αναφέρει ο φορέας.

Και προσθέτει: «Οι εταιρείες ύδρευσης έχουν μειώσει τις διαρροές κατά περίπου 40% από την ιδιωτικοποίηση και σχεδιάζουν να τις περιορίσουν κατά επιπλέον 17% έως το 2030».

Από την άλλη πλευρά, η Greenpeace υποστήριξε την περασμένη εβδομάδα ότι οι εταιρείες ύδρευσης εξακολουθούν να χάνουν εξαιτίας διαρροών πενταπλάσια ποσότητα νερού από εκείνη που θα εξοικονομούνταν ακόμη και με την επιβολή απαγόρευσης χρήσης λάστιχου σε εθνικό επίπεδο.

Ένα data center μπορεί να ζητά 3 εκατ. λίτρα την ημέρα

Ιδιαίτερα χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Σλάου, όπου βρίσκεται η μεγαλύτερη συγκέντρωση κέντρων δεδομένων στη Βρετανία.

Η περιοχή εξυπηρετείται από την Affinity Water και περίπου 125 νέα data centers είτε έχουν προταθεί είτε βρίσκονται ήδη υπό κατασκευή στην περιοχή ευθύνης της εταιρείας, μεγάλο τμήμα της οποίας βρίσκεται υπό περιορισμούς στη χρήση νερού.

Τον Μάιο, η Affinity ενημέρωσε το βρετανικό Κοινοβούλιο ότι ορισμένες από αυτές τις εγκαταστάσεις ζητούν έως και 3 εκατομμύρια λίτρα νερού την ημέρα – ποσότητα αντίστοιχη με τη μέγιστη ζήτηση περίπου 3.500 κατοικιών.

«Το πλαίσιο σχεδιασμού έχει διαμορφωθεί γύρω από την αύξηση των νοικοκυριών και την κατά κεφαλήν κατανάλωση και δεν έχει προσαρμοστεί σε εμπορικούς χρήστες των οποίων οι ανάγκες σε νερό μπορούν να είναι αντίστοιχες με εκείνες μιας μικρής πόλης», ανέφερε η εταιρεία σε γραπτή κατάθεσή της προς την κοινοβουλευτική επιτροπή περιβαλλοντικού ελέγχου.

Από 6,6 εκατ. σε σχεδόν 20 εκατ. λίτρα πόσιμου νερού ημερησίως

Λόγω του σημερινού καθεστώτος αδειοδότησης της Environment Agency, τα κέντρα δεδομένων είναι υποχρεωμένα να χρησιμοποιούν πόσιμο νερό.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Water UK, τα data centers στην Αγγλία καταναλώνουν σήμερα περίπου 6,6 εκατομμύρια λίτρα πόσιμου νερού κάθε ημέρα.

Εάν πραγματοποιηθεί ο κυβερνητικός στόχος για τριπλασιασμό της δυναμικότητάς τους έως το 2030, η ποσότητα αυτή θα μπορούσε να αυξηθεί στα 19,8 εκατομμύρια λίτρα ημερησίως.

Ο αναπληρωτής διευθυντής της Water UK, Τζον Τσάπελ, χαρακτήρισε την παράλειψη αυτή «ασυγχώρητη» και έκανε λόγο για «πραγματική αποτυχία της κυβέρνησης».

Ήδη μεγαλύτερο το έλλειμμα από αυτό που είχε προβλεφθεί

Οι πιέσεις, πάντως, δεν αφορούν μόνο το μέλλον. Η σημερινή έλλειψη νερού στην Αγγλία είναι ήδη κατά 220 εκατομμύρια λίτρα ημερησίως μεγαλύτερη από εκείνη που είχε υπολογιστεί στις επίσημες προβλέψεις.

Η Water UK υποστηρίζει ότι το πρόσθετο αυτό έλλειμμα αντιμετωπίζεται σήμερα με την «αποδοχή μεγαλύτερου κινδύνου περιβαλλοντικής ζημιάς και περιορισμών στη χρήση νερού σε περίπτωση ξηρασίας».

Ο Άντι Μπέρναμ αναλαμβάνει και επίσημα την ηγεσία των Εργατικών, παίρνοντας ταυτόχρονα και τα ηνία της πρωθυπουργίας.

Τα πρώτα λόγια του ήταν τα εξής: «Είμαι έτοιμος να ηγηθώ και να χτίσω πάνω στα θεμέλια που έθεσε ο Κιρ Στάρμερ».

Σύμφωνα με το Sky News, η Σαμπάνα Μαχμούντ, πρόεδρος της Εθνικής Εκτελεστικής Επιτροπής των Εργατικών, ανακοίνωσε την εκλογή του Μπέρναμ ως νέου ηγέτη.

«Υπό την ηγεσία του Κιρ Στάρμερ, περάσαμε από τη χειρότερη ήττα μας σε μια από τις καλύτερες νίκες στην ιστορία μας» είπε ο Μπέρναμ, προσθέτοντας: «Ο Κιρ έφερε ξανά τους Εργατικούς σε θέση να αλλάξουν τις ζωές των ανθρώπων και αυτό κάνουμε τα τελευταία δύο χρόνια».

Συνέχισε λέγοντας: «Σήμερα ευχαριστούμε τον Κιρ για την προσφορά του στο κόμμα μας και στη χώρα μας».

«Η αλλαγή ξεκινά με την ειλικρίνεια» είπε, προσθέτοντας πως «πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι αυτή η γενιά πολιτικών, συμπεριλαμβανομένου εμού, δεν έχει καταφέρει να αμφισβητήσει μια πολιτική κουλτούρα και ένα οικονομικό μοντέλο που απλά δεν λειτουργεί αρκετά καλά για τους απλούς ανθρώπους».

«Τέσσερις δεκαετίες νεοφιλελευθερισμού που ξεκίνησαν τη δεκαετία του 1980 δεν ήταν ευεργετικές για τους τόπους που έχτισαν το κόμμα μας, ούτε για τις κοινότητες σε αγροτικές και παράκτιες περιοχές. Γι’ αυτό και δεσμευόμαστε σήμερα απέναντί ​​τους να γίνουμε καλύτεροι», δήλωσε.

Απαντώντας στην κριτική που δέχεται, πως δίνει υπερβολική έμφαση στο Μάντσεστερ και τη βόρεια Αγγλία, ο Άντι Μπέρναμ τόνισε πως σκοπεύει να εκπροσωπήσει ολόκληρο το Ηνωμένο Βασίλειο, δηλώνοντας χαρακτηριστικά: «Θα είμαι ηγέτης για τον Βορρά, τον Νότο, την Ανατολή και τη Δύση, για τη Σκωτία, την Ουαλία και τη Βόρεια Ιρλανδία».

«Ναι, η Βόρεια Αγγλία μου έχει δώσει πολλά, τα πάντα. Και, σε αντάλλαγμα, προσπάθησα να της δώσω την πιο δυνατή φωνή που μπορούσα. Αυτή ήταν η δουλειά μου. Αλλά τώρα θα κάνω το ίδιο παντού, επειδή βλέπω τις ίδιες προκλήσεις όπου κι αν κοιτάξω» είπε.

Ο Μπέρναμ, κατέληξε ως εξής: «Αυτή είναι η στιγμή να μιλήσουμε για όλες τις μεριές της χώρας και να ενώσουμε τους ανθρώπους σε έναν κοινό σκοπό».

Το Ηνωμένο Βασίλειο εθνικοποίησε τη χαλυβουργία British Steel σε μια προσπάθεια να προστατεύσει το μέλλον της παραγωγής χάλυβα στη χώρα, ανακοίνωσε σήμερα η κυβέρνηση, ολοκληρώνοντας την εξαγορά της εταιρείας που τελούσε υπό κινεζική ιδιοκτησία.

Η κυβέρνηση δήλωσε ότι η εθνικοποίηση της εταιρείας ήταν απαραίτητη για να προστατευθεί το εθνικό συμφέρον του Ηνωμένου Βασιλείου.

«Η British Steel είναι μέρος του ιστού του έθνους μας και ακρογωνιαίος λίθος της βιομηχανικής ισχύος της Βρετανίας. Η σημερινή απόφαση εξασφαλίζει το μέλλον της χαλυβουργίας στο Ηνωμένο Βασίλειο, προστατεύει εξειδικευμένες θέσεις εργασίας και διασφαλίζει μια ζωτικής σημασίας εθνική ικανότητα», δήλωσε ο απερχόμενος πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ.

Τον Απρίλιο 2025 η κυβέρνηση ανέλαβε τον επιχειρησιακό έλεγχο της British Steel από τους κινέζους ιδιοκτήτες της, τον όμιλο Jingye, για να μην κλείσουν οι υψικάμινοι στη βόρεια Αγγλία και να προστατευθούν 2.700 θέσεις εργασίας στο εργοστάσιο και χιλιάδες σχετικές θέσεις εργασίας στην αλυσίδα εφοδιασμού.

Το εργοστάσιο, η τελευταία εγκατάσταση πρωτογενούς παραγωγής χάλυβα στη χώρα, εφοδιάζει τις βιομηχανίες του σιδηροδρόμου, των κατασκευών και του αυτοκινήτου, όμως τα τελευταία χρόνια πασχίζει για να αντιμετωπίσει τα υψηλά κόστη της ενέργειας και την υπεραφθονία χάλυβα στην παγκόσμια αγορά.

Φέτος το Μάιο, αφού το κράτος απέτυχε να βρει έναν αγοραστή για την εταιρεία που είχε ιδιωτικοποιηθεί το 1988 επί κυβερνήσεως Μάργκαρετ Θάτσερ, ο Στάρμερ δήλωσε ότι η κυβέρνησή του θα καταθέσει νομοθεσία για να της επιτραπεί να αναλάβει την ιδιοκτησία της χαλυβουργίας.

Η κυβέρνηση ανακοίνωσε πως διόρισε μια νέα ηγετική ομάδα, η οποία θα επικεντρώσει στη σταθεροποίηση των επιχειρήσεων, τη διαχείριση της υγείας και της ασφάλειας, τη συνέχιση της παραγωγής και τη συνεργασία με τη διοίκηση, τα εργατικά συνδικάτα και το προσωπικό ώστε να κάνει την British Steel μια εμπορικά βιώσιμη επιχείρηση με χαμηλές εκπομπές άνθρακα.

«Η British Steel ανήκει τώρα στον βρετανικό λαό και επικεντρωνόμαστε στο μέλλον», δήλωσε ο υπουργός Επιχειρήσεων και Εμπορίου Πίτερ Κάιλ.

Σφοδρές αντιδράσεις προκαλεί η στάση της βρετανικής αστυνομίας μετά τον θάνατο 18χρόνου, τον οποίο αντιμετώπισε ως ύποπτος αντί για θύμα της θανατηφόρας επίθεσης που δέχθηκε.

Ο φοιτητής Χένρι Νόβακ επαναλάμβανε στους αστυνομικούς «δεν μπορώ να αναπνεύσω» ενώ κειτόταν ετοιμοθάνατος με χειροπέδες, όπως προκύπτει από πλάνα που κατέγραψαν οι κάμερες που έφεραν οι αστυνομικοί πάνω τους (bodycams).

Ο 18χρονος φοιτητής από το Σαουθάμπτον συνελήφθη αφότου ο δράστης της δολοφονίας του, ο 23χρονος Βίκρουμ Ντίγκουα, είπε ψευδώς στους αστυνομικούς που έφτασαν στο σημείο της επίθεσης με μαχαίρι το 2025 ότι ο ίδιος ήταν θύμα ρατσιστικής επίθεσης.

Στο βίντεο που έδωσε στη δημοσιότητα η αστυνομία, με την άδεια της οικογένειας του Νόβακ, ακούγεται ο νεαρός να εκλιπαρεί λέγοντας «με έχουν μαχαιρώσει», με έναν αστυνομικό να του απαντά: «Δεν νομίζω ότι σε έχουν μαχαιρώσει, φίλε».

 

 

Ο Νόβακ έφερε τραύματα από μαχαίρι στα πόδια και ένα θανατηφόρο τραύμα στην καρδιά, που προκλήθηκε από λεπίδα μήκους 21 εκατοστών, όπως σημειώνει το BBC. Ο Ντίγκουα υποστήριξε ότι έφερε το μαχαίρι ως μέρος της σιχικής θρησκευτικής του πίστης. Καταδικάστηκε σε ισόβια κάθειρξη, με ελάχιστο χρόνο παραμονής στη φυλακή τα 21 έτη.

Η Ανεξάρτητη Υπηρεσία Εποπτείας της Αστυνομίας (Independent Office for Police Conduct – IOPC) ανακοίνωσε ότι η έρευνα για τις ενέργειες της αστυνομίας βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη.

Μιλώντας νωρίτερα στη Βουλή των Κοινοτήτων, η υπουργός Εσωτερικών Σαμπάνα Μαχμούντ αποκάλυψε ότι ένας αστυνομικός, ο οποίος δεν είχε καμία σχέση με την υπόθεση, ταυτοποιήθηκε λανθασμένα ως εμπλεκόμενος και αναγκάστηκε να μετακομίσει προκειμένου να προστατευθούν ο ίδιος και η οικογένειά του.

Παράλληλα, η Γενική Εισαγγελία εξετάζει και την ποινή που επιβλήθηκε στον Ντίγκουα, αφού έλαβε «πολλαπλά αιτήματα» για την επανεξέτασή της στο πλαίσιο της διαδικασίας ελέγχου υπερβολικά επιεικών ποινών (Unduly Lenient Sentence – ULS).

Η οικογένεια του Νόβακ χαρακτήρισε τη μεταχείρισή του από την αστυνομία «απάνθρωπη και εξευτελιστική», ενώ η αστυνομική δύναμη έχει ήδη ζητήσει συγγνώμη.

Ο πατέρας του, Μαρκ Νόβακ, δήλωσε: «Ο Χένρι είπε στους αστυνομικούς εννέα φορές ότι δεν μπορούσε να αναπνεύσει. Τους είπε τέσσερις φορές ότι τον είχαν μαχαιρώσει. Τον έσυραν πάνω στο χαλίκι, του πέρασαν τα χέρια πίσω από την πλάτη και του φόρεσαν χειροπέδες».

Πρόσθεσε ότι η αντίθεση ανάμεσα στον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίστηκαν ο γιος του και ο Ντίγκουα ήταν «αβάσταχτη».

«Ο Χένρι δεν θα έπρεπε να πεθάνει στους δρόμους του Σαουθάμπτον, ενώ βρισκόταν υπό αστυνομική κράτηση», συμπλήρωσε.

Οι σοκαριστικές σκηνές που κατέγραψε η κάμερα

Στο βίντεο, ένας αστυνομικός που φτάνει στο σημείο ακούγεται να ρωτά: «Πώς σε λένε, φίλε;», με τον Νόβακ, ο οποίος είναι ξαπλωμένος ανάσκελα στο έδαφος, να απαντά αδύναμα: «Χένρι».

Καθώς το βίντεο συνεχίζεται, ο Ντίγκουα μπαίνει στο πλάνο και ισχυρίζεται ότι ο Νόβακ του είχε αφαιρέσει το τουρμπάνι και τον είχε αρπάξει από τα μαλλιά.

Ο αστυνομικός τον ρωτά: «Έχεις τραυματιστεί;», με τον Ντίγκουα να απαντά: «Ναι, ναι, έχω ένα πρησμένο μάτι εδώ, ένα μικρό μώλωπα εδώ».

Στη συνέχεια οι αστυνομικοί στρέφονται προς τον Νόβακ, ο οποίος ακούγεται να επαναλαμβάνει «με έχουν μαχαιρώσει» και έπειτα «δεν μπορώ να αναπνεύσω», την ώρα που τον ανασηκώνουν για να του περάσουν χειροπέδες.

Στη συνέχεια του βίντεο, ακούγεται ο αστυνομικός να ρωτά: «Σε έχουν μαχαιρώσει; Πού ακριβώς;», πριν προσθέσει: «Δεν νομίζω ότι σε έχουν μαχαιρώσει, φίλε».

Την ώρα που του περνούν χειροπέδες, ο Νόβακ λέει άλλες τρεις φορές: «Δεν μπορώ να αναπνεύσω».

Στη συνέχεια ακούγεται ο αστυνομικός να λέει: «Λέει ότι τον έχουν μαχαιρώσει, οπότε ας τον ελέγξουμε», ενώ φαίνεται να σηκώνει για λίγο τη μπλούζα του στην περιοχή της μέσης, προτού ο Νόβακ αφεθεί να ξαπλώσει στο πλάι.

Έπειτα, μια γυναίκα αστυνομικός ακούγεται να ρωτά: «Πού πιστεύετε ότι έχει μαχαιρωθεί; Στο πρόσωπο;», με μια ανδρική φωνή να απαντά: «Δεν έχει μαχαιρωθεί».

Στη συνέχεια, ο Νόβακ, ο οποίος φαίνεται να μην ανταποκρίνεται πλέον, ενημερώνεται ότι συλλαμβάνεται για επίθεση.

Ο υπαρχηγός της Αστυνομίας του Χάμσαϊρ, Ρόμπερτ Φρανς, δήλωσε ότι μέσα σε τρία λεπτά από την πρώτη επαφή των αστυνομικών με τον Νόβακ ξεκίνησαν προσπάθειες καρδιοπνευμονικής αναζωογόνησης (ΚΑΡΠΑ).

«Πρόκειται για μια απόλυτη τραγωδία και λυπάμαι που δεν κατάφεραν να σώσουν τον Χένρι εκείνο το βράδυ. Λυπάμαι επίσης που ο Χένρι οδηγήθηκε με χειροπέδες και συνελήφθη τη στιγμή που έχανε τις αισθήσεις του», πρόσθεσε.

«Ο ιατροδικαστής που κατέθεσε στο δικαστήριο ήταν σαφής: δεν υπήρχε τίποτα που θα μπορούσαν να είχαν κάνει οι αστυνομικοί εκείνη την ημέρα για να σώσουν τον Χένρι. Το τραύμα του ήταν βαθύ και εσωτερικό, ενώ η αιμορραγία ήταν εκτεταμένη, αλλά επίσης εσωτερική».

 

 

Κύμα αντιδράσεων στη Βρετανία για τον τραγικό θάνατο του 18χρονου

Απευθυνόμενη στη Βουλή των Κοινοτήτων, η Μαχμούντ χαρακτήρισε τη δολοφονική επίθεση «μια αποτρόπαιη πράξη» και δήλωσε ότι θέλει «να αποτίσει φόρο τιμής στα συγκλονιστικά λόγια της οικογένειας Νόβακ».

Όπως είπε, το υλικό από τις κάμερες που έφεραν οι αστυνομικοί πάνω τους (bodycams) είναι «σκληρό και τραγικό να το παρακολουθεί κανείς».

«Η IOPC θα έχει όλα τα μέσα και την απαραίτητη ενθάρρυνση για να αναζητήσει την αλήθεια και να διασφαλίσει ότι, εφόσον χρειαστεί, θα υπάρξουν συνέπειες», δήλωσε.

Ωστόσο, τόνισε ότι υπάρχει «ένα επικίνδυνο υπόγειο ρεύμα» στον τρόπο με τον οποίο ορισμένοι αντέδρασαν σε «αυτό το φρικτό έγκλημα».

Ο πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ σχολίασε την υπόθεση με ανάρτησή του στο Χ, όπου έγραψε: «Πρόκειται για μια φρικτή και σοκαριστική υπόθεση. Πρέπει να σπάσουμε αυτόν τον κύκλο τραγωδιών αντιμετωπίζοντας τη φρίκη της εγκληματικότητας με μαχαίρια».

Ο ακροδεξιός ηγέτης του Reform UK, Νάιτζελ Φάρατζ, ανέφερε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι η μεταχείριση του Νόβακ θα έπρεπε να προκαλεί «καθαρή, ψυχρή οργή».

Σε ανακοίνωσή του υποστήριξε ότι «η οικογένεια του Χένρι αντέδρασε με έναν πραγματικά αξιοθαύμαστο και αξιοπρεπή τρόπο» και ισχυρίστηκε ότι στη Βρετανία επικρατεί «μια κουλτούρα δύο ταχυτήτων, όπου τα δικαιώματα και τα προνόμια των λευκών έχουν μικρότερη αξία από εκείνα των εθνοτικών μειονοτήτων».

Η επικεφαλής των Συντηρητικών, Κέμι Μπέινοκ, κατηγόρησε τον Φάρατζ ότι εντείνει τις διαιρέσεις στην κοινωνία, υποστηρίζοντας ότι η αστυνομία οφείλει να αντιμετωπίζει όλους τους πολίτες ισότιμα, ανεξαρτήτως φυλής.

Ο ηγέτης των Φιλελεύθερων Δημοκρατών, Εντ Ντέιβι, δήλωσε ότι πρόκειται για «μια αποτρόπαιη δολοφονία που έγινε ακόμη χειρότερη εξαιτίας της αντίδρασης της αστυνομίας».

Η επίτροπος Αστυνομίας και Εγκληματικότητας του Χάμσαϊρ και της Νήσου Ουάιτ, Ντόνα Τζόουνς, χαρακτήρισε τον θάνατο του Νόβακ «εθνική τραγωδία».

Η Συντηρητική πολιτικός δήλωσε ότι πρόκειται να συναντηθεί με την οικογένειά του, ενώ έχει αποστείλει επιστολή προς τον πρωθυπουργό ζητώντας «επείγουσα επανεξέταση του καθεστώτος μεταφοράς αιχμηρών αντικειμένων για θρησκευτικούς και τελετουργικούς σκοπούς».

Εκπρόσωπος της Γενικής Εισαγγελίας δήλωσε: «Έχουμε λάβει πολλαπλά αιτήματα ώστε η ποινή που επιβλήθηκε στον Βίκρουμ Ντίγκουα να εξεταστεί στο πλαίσιο της διαδικασίας ελέγχου υπερβολικά επιεικών ποινών.

Οι νομικοί λειτουργοί του Στέμματος έχουν στη διάθεσή τους 28 ημέρες από την ημερομηνία της καταδίκης για να εξετάσουν προσεκτικά την υπόθεση και να λάβουν σχετική απόφαση».

Συγνώμη από την οικογένεια του δράστη και την κοινότητα των Σιχ

Σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, οι ασκούντες τη σιχική θρησκεία διαθέτουν νομική εξαίρεση που τους επιτρέπει να φέρουν πάνω τους, για θρησκευτικούς λόγους, ένα μικρό κυρτό μαχαίρι γνωστό ως κίρπαν (kirpan).

Αν και ο Ντίγκουα φορούσε πράγματι ένα παραδοσιακό κίρπαν κάτω από τα ρούχα του, το όπλο που χρησιμοποίησε εναντίον του Νόβακ ήταν πολύ μεγαλύτερο και το έφερε μέσα σε θήκη πάνω από τα ρούχα του.

Όταν ζήτησε από τη μητέρα του, Κίραν Κάουρ, να απομακρύνει το όπλο από τον τόπο του εγκλήματος, το περιέγραψε ως «shastar», την παντζαμπική λέξη για το «όπλο».

Η Κάουρ αναμένεται να καταδικαστεί αργότερα μέσα στον μήνα για το αδίκημα της παροχής βοήθειας σε δράστη εγκλήματος.

Η σιχική κοινότητα καταδίκασε απερίφραστα τη δολοφονία και ανέφερε στο BBC ότι ανησυχίες για τη συμπεριφορά του Ντίγκουα στο παρελθόν είχαν οδηγήσει στον αποκλεισμό του από έναν από τους χώρους λατρείας της κοινότητας στο Σαουθάμπτον. Όπως επισημάνθηκε, αυτό είχε συμβεί πολύ πριν από τη δολοφονία του Νόβακ.

Η Sikh Federation δήλωσε ότι η λεπίδα που χρησιμοποίησε ο Ντίγκουα δεν ήταν κίρπαν, ενώ η Sikh Press Association ανέφερε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη πρωτοβουλίες ώστε να υπάρξει άμεση ενημέρωση όλων των μυημένων Σιχ στο Ηνωμένο Βασίλειο σχετικά με τους κανόνες που διέπουν το κίρπαν και τις ευθύνες που απορρέουν από τη χρήση του.

Σε ανακοίνωσή της, η οικογένεια του Ντίγκουα δήλωσε ότι είναι «βαθιά λυπημένη για τον πόνο και την οδύνη που αναγκάστηκε να υποστεί η οικογένεια Νόβακ».

Η ανακοίνωση συνεχίζει: «Θα δίναμε τα πάντα για να γυρίσουμε τον χρόνο πίσω, ώστε οι δρόμοι του Χένρι και του Βίκρουμ να μην είχαν διασταυρωθεί ποτέ εκείνο το βράδυ. Δεν μπορούμε να αλλάξουμε ό,τι συνέβη· απλώς ελπίζουμε ότι δεν θα προκληθεί άλλος πόνος στο όνομά του».

Η οικογένεια προσθέτει ότι «ζητά συγγνώμη από τη σιχική κοινότητα για τις πράξεις του γιου μας, οι οποίες αδίκως έπληξαν τη φήμη της κοινότητας», ενώ απηύθυνε έκκληση η «τραγωδία αυτή να μην χρησιμοποιηθεί για την υποκίνηση διχασμού ή εχθρότητας».

Οι αστυνομικοί που κλήθηκαν στο σημείο της δολοφονίας εξακολουθούν να αντιμετωπίζονται ως μάρτυρες από την ανεξάρτητη εποπτική αρχή IOPC.

Ο διευθυντής της IOPC, Ντέρικ Κάμπελ, δήλωσε: «Αναγνωρίζουμε ότι η υπόθεση αυτή έχει εγείρει ερωτήματα σχετικά με τις ενέργειες των αστυνομικών που έσπευσαν στο σημείο και γνωρίζουμε ότι η αστυνομία έδωσε στη δημοσιότητα λίγα λεπτά από το υλικό των καμερών που έφεραν οι αστυνομικοί πάνω τους, μετά την ολοκλήρωση της ποινικής διαδικασίας.

«Στο πλαίσιο της συνεχιζόμενης έρευνάς μας εξετάζουμε μεγάλο όγκο υλικού από τις κάμερες των αστυνομικών, το οποίο πρέπει να αξιολογηθεί σε συνδυασμό με τα υπόλοιπα αποδεικτικά στοιχεία που έχουμε συγκεντρώσει, συμπεριλαμβανομένου του υλικού που παρουσιάστηκε κατά τη δίκη για τη δολοφονία, προκειμένου να διαμορφώσουμε πλήρη εικόνα των συνθηκών της υπόθεσης» πρόσθεσε.

Έλληνας υπήκοος κατηγορείται για κατασκοπεία στη Βρετανία, καθώς φέρεται να παρείχε βοήθεια σε ξένη υπηρεσία πληροφοριών, η οποία εκτιμάται ότι συνδέεται με το Ιράν, με στόχο δημοσιογράφο του τηλεοπτικού δικτύου Iran International που εδρεύει στο Λονδίνο.

Η υπόθεση έγινε γνωστή μετά από ανακοίνωση της βρετανικής αστυνομίας, ενώ σύμφωνα με το Reutersπρόκειται για τον 46χρονο Ιωάννη Αϊδινίδη, κάτοικο Μονάχου, ο οποίος συνελήφθη στις 16 Μαΐου.

Σε βάρος του απαγγέλθηκαν κατηγορίες βάσει του βρετανικού Νόμου περί Εθνικής Ασφάλειας και αναμένεται να παρουσιαστεί ενώπιον του Ειρηνοδικείου του Γουέστμινστερ αργότερα μέσα στην ημέρα.

Οι βρετανικές αρχές ανέφεραν ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις για ευρύτερη απειλή προς το κοινό, επισημαίνοντας πως στόχος της φερόμενης επιχείρησης ήταν συγκεκριμένος δημοσιογράφος του περσόφωνου τηλεοπτικού σταθμού.

Η επικεφαλής της αντιτρομοκρατικής αστυνόμευσης του Λονδίνου, Έλεν Φλάναγκαν, δήλωσε ότι οι αρχές κατανοούν την ανησυχία που προκαλεί η υπόθεση, ιδιαίτερα στους εργαζόμενους στα περσικά μέσα ενημέρωσης στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Όπως σημείωσε, οι υπηρεσίες ασφαλείας συνεχίζουν να συνεργάζονται στενά με οργανισμούς και άτομα που ενδέχεται να επηρεάζονται, παρέχοντας οδηγίες και υποστήριξη για την προστασία και την ασφάλειά τους, συμπεριλαμβανομένου του δημοσιογράφου και του οργανισμού που συνδέεται με την έρευνα.

Η βρετανική κυβέρνηση δήλωσε σήμερα Σάββατο (11/04) ότι αναστέλλει το σχέδιο παραχώρησης της κυριαρχίας των Νήσων Τσάγκος στον Μαυρίκιο – όπου βρίσκεται η αμερικανο-βρετανική αεροπορική βάση Ντιέγκο Γκαρσία – καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ απέσυρε την υποστήριξή του στη συμφωνία.

Η εφημερίδα Times αναφέρει ότι το σχετικό νομοσχέδιο για τη συμφωνία παραχώρησης των νησιών στον Μαυρίκιο δεν θα συμπεριληφθεί στην επικείμενη κοινοβουλευτική ατζέντα της κυβέρνησης.

Η εξέλιξη αυτή αποτελεί ένδειξη της επιδείνωσης των σχέσεων ΗΠΑ – Ηνωμένου Βασιλείου μετά την έντονη κριτική του Τραμπ στον Βρετανό πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ για τους χειρισμούς του στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, ενώ παράλληλα ο Αμερικανός πρόεδρος είχε χαρακτηρίσει τη συμφωνία ως «μεγάλο λάθος» τον Φεβρουάριο, πριν την έναρξη των επιδρομών στο Ιράν.

Σύμφωνα με τη συμφωνία, το Ηνωμένο Βασίλειο θα διατηρούσε τον έλεγχο της στρατηγικά σημαντικής στρατιωτικής βάσης στο Ντιέγκο Γκαρσία με 99ετή μίσθωση, διατηρώντας τις κοινές αμερικανοβρετανικές δραστηριότητες εκεί.

Ένας εκπρόσωπος της βρετανικής κυβέρνησης δήλωσε ότι η διασφάλιση της μακροπρόθεσμης επιχειρησιακής ασφάλειας του Ντιέγκο Γκαρσία θα παραμείνει προτεραιότητα.

«Εξακολουθούμε να πιστεύουμε ότι η συμφωνία είναι ο καλύτερος τρόπος για να προστατεύσουμε το μακροπρόθεσμο μέλλον της βάσης, αλλά πάντα λέγαμε ότι θα προχωρήσουμε με τη συμφωνία μόνο εάν έχει την υποστήριξη των ΗΠΑ. Συνεχίζουμε να συνεργαζόμαστε με τις ΗΠΑ και τον Μαυρίκιο», δήλωσε ο εκπρόσωπος.

Η συμμαχία μεταξύ Ουάσινγκτον και Λονδίνου έχει δεχθεί πιέσεις τις τελευταίες εβδομάδες λόγω της απροθυμίας του Στάρμερ να εμπλακεί στον πόλεμο ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν και της άρνησής του στην αρχή της σύγκρουσης να επιτρέψει σε αμερικανικές δυνάμεις να χρησιμοποιήσουν βρετανικές αεροπορικές βάσεις για να εξαπολύσουν επιθέσεις.

Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα επικρίνει τον Βρετανό ηγέτη, λέγοντας ότι «δεν είναι ο Τσώρτσιλ» και ότι έχει καταστρέψει αυτό που συχνά αποκαλείται «ειδική σχέση» μεταξύ Βρετανίας και ΗΠΑ.

Πηγές: Reuters, The Times

Νέους κανόνες επιβάλλει στη δόμηση κατοικιών η Βρετανία καθώς η κυβέρνηση παρουσίασε την Τρίτη μέτρα που θα υποχρεώνουν τους κατασκευαστές να εγκαθιστούν αντλίες θερμότητας και ηλιακούς συλλέκτες σε όλες τις νέες κατοικίες σε ολόκληρη την Αγγλία, στο πλαίσιο της τελευταίας αντίδρασης των υπευθύνων χάραξης πολιτικής στις οικονομικές επιπτώσεις της σύγκρουσης με το Ιράν.

Οι υπουργοί της Βρετανίας αναφέρουν ότι ο πόλεμος με το Ιράν και η μεγαλύτερη διακοπή εφοδιασμού στην ιστορία της αγοράς πετρελαίου ενισχύουν την ανάγκη αξιοποίησης της καθαρής ενέργειας ως μέσου ενεργειακής ασφάλειας.

Κτίρια με παραγωγή πράσινης ενέργειας στη Βρετανία

Το Future Homes Standard — ένα σύνολο κανονισμών για τις νέες κατασκευές στην Αγγλία από το 2028 — θα θεσπίσει απαιτήσεις για να διασφαλιστεί ότι οι κατοικίες θα κατασκευάζονται με επιτόπια παραγωγή ανανεώσιμης ηλεκτρικής ενέργειας, η πλειοψηφία της οποίας αναμένεται να παρέχεται από ηλιακή ενέργεια.

«Κάθε ηλιακός συλλέκτης, αντλία θερμότητας και μπαταρία μειώνει τους λογαριασμούς και ενισχύει την ενεργειακή ανεξαρτησία της Βρετανίας»

Οι κανόνες θα προβλέπουν επίσης την κατασκευή κατοικιών με συστήματα θέρμανσης χαμηλών εκπομπών άνθρακα, όπως αντλίες θερμότητας και δίκτυα θέρμανσης.

Η κυβέρνηση πρόσθεσε ότι τα ηλιακά πάνελ που συνδέονται με την πρίζα, τα οποία οι ιδιοκτήτες σπιτιών μπορούν να εγκαταστήσουν στα μπαλκόνια τους, θα είναι διαθέσιμα στα καταστήματα τους επόμενους μήνες.

«Ο πόλεμος στο Ιράν έδειξε για άλλη μια φορά ότι η προσπάθειά μας για καθαρή ενέργεια είναι απαραίτητη για την ενεργειακή μας ασφάλεια, ώστε να μπορέσουμε να ξεφύγουμε από την κυριαρχία των αγορών ορυκτών καυσίμων που δεν ελέγχουμε», δήλωσε ο Βρετανός υπουργός Ενέργειας Εντ Μίλιμπαντ.

«Είτε μέσω ηλιακών πάνελ που θα τοποθετούνται ως στάνταρ εξοπλισμός στις νέες κατοικίες είτε δίνοντας τη δυνατότητα στους πολίτες να αγοράζουν ηλιακά πάνελ που συνδέονται στο ρεύμα από τα καταστήματα, είμαστε αποφασισμένοι να προωθήσουμε την καθαρή ενέργεια, ώστε να εξασφαλίσουμε την ενεργειακή κυριαρχία της χώρας μας», πρόσθεσε.

Οι κατευθυντήριες γραμμές έτυχαν ευρείας αποδοχής από τους φορείς του ενεργειακού κλάδου, ενώ ορισμένοι ακτιβιστές κάλεσαν την κυβέρνηση της χώρας να προχωρήσει περαιτέρω στη μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα.

«Ο κόσμος θέλει να απαλλαγεί από αυτές τις κρίσεις που προκαλούν τα ορυκτά καύσιμα — από την έναρξη της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, το ενδιαφέρον για την ηλιακή ενέργεια έχει εκτοξευθεί κατά 50%, ενώ παρατηρείται επίσης ραγδαία αύξηση στη ζήτηση για αντλίες θερμότητας και ηλεκτρικά αυτοκίνητα», δήλωσε σε ανακοίνωσή του ο Γκρεγκ Τζάκσον, ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Octopus Energy.

«Κάθε ηλιακός συλλέκτης, αντλία θερμότητας και μπαταρία μειώνει τους λογαριασμούς και ενισχύει την ενεργειακή ανεξαρτησία της Βρετανίας. Και τα τελευταία μέτρα της κυβέρνησης μπορούν να συμβάλουν στη μείωση του κόστους της ηλεκτροδότησης», πρόσθεσε ο Τζάκσον.

Οι κλιματολόγοι έχουν επανειλημμένα προειδοποιήσει ότι θα χρειαστεί σημαντική μείωση της χρήσης ορυκτών καυσίμων για να περιοριστεί η υπερθέρμανση του πλανήτη, καθώς η καύση άνθρακα, πετρελαίου και φυσικού αερίου έχει αναγνωριστεί ως ο κύριος παράγοντας της κλιματικής κρίσης.

Ενεργειακή ασφάλεια

Ο πόλεμος κατά του Ιράν υπό την ηγεσία των ΗΠΑ και του Ισραήλ, ο οποίος ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου, συνεχίζει να διαταράσσει την παραγωγή και τη μεταφορά πετρελαίου στην περιοχή, με τη ναυτιλιακή κίνηση μέσω των στρατηγικής σημασίας Στενών του Ορμούζ να έχει ουσιαστικά σταματήσει τις τελευταίες εβδομάδες.

Τα Στενά του Ορμούζ είναι ένας κρίσιμος στενός θαλάσσιος διάδρομος που συνδέει τον Περσικό Κόλπο με τον Κόλπο του Ομάν. Συνήθως, περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου διέρχεται από αυτό.

Εν τω μεταξύ, βουλευτές της αντιπολίτευσης προέτρεψαν το κυβερνών κεντροαριστερό Εργατικό Κόμμα να επικεντρωθεί στην εξασφάλιση της εγχώριας ενεργειακής τροφοδοσίας, προκειμένου να μειωθούν οι λογαριασμοί των καταναλωτών εν μέσω της ενεργειακής κρίσης που προκάλεσε ο πόλεμος με το Ιράν.

Σε ανάρτησή της στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, η αναπληρώτρια υπουργός Ενέργειας της κεντροδεξιάς Συντηρητικής Κόμματος, Κλερ Κουτίνιο, κάλεσε την κυβέρνηση να εκδώσει άδειες για νέα κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου στη Βόρεια Θάλασσα.

Πηγή: OT.gr

Τρεις γυναίκες ανακρίθηκαν στο πλαίσιο της έρευνας για τον πρώην ιδιοκτήτη του πολυκαταστήματος Harrods Μοχάμεντ Αλ Φαγέντ, ως ύποπτες κυρίως για συνέργεια σε βιασμό και εμπορία ανθρώπων με σκοπό τη σεξουαλική εκμετάλλευσή τους, ανακοίνωσε η βρετανική αστυνομία.

Οι γυναίκες αυτές έδωσαν κατάθεση από τις 25 Φεβρουαρίου μέχρι τις 5 Μαρτίου. Δεν έχουν συλληφθεί και η έρευνα συνεχίζεται, διευκρίνισε η αστυνομία στην ανακοίνωσή της.

Είναι η πρώτη φορά που η αστυνομία του Λονδίνου ανακρίνει υπόπτους στο πλαίσιο αυτής της έρευνας, μιας από «τις μεγαλύτερες και πολυπλοκότερες» που έχει αναλάβει ποτέ.

Συνολικά, 154 θύματα έχουν καταθέσει στις αρχές και κατηγορούν τον Αιγύπτιο Μοχάμεντ Αλ Φαγέντ για σεξουαλική επίθεση, βιασμό, σεξουαλική εκμετάλλευση και εμπορία ανθρώπων. Ο Αλ Φαγέντ, που εκτός από το Harrods ήταν ιδιοκτήτης και του πολυτελούς ξενοδοχείου Ritz στο Παρίσι, πέθανε το 2023, σε ηλικία 96 ετών, χωρίς να ερωτηθεί ποτέ από την αστυνομία, παρά τις πολλές καταγγελίες σε βάρος του. Τα περισσότερα θύματα ήταν νεαρές πωλήτριες ή βοηθοί στο Harrods.

Η υπόθεση άνοιξε και πάλι μετά τη μετάδοση μιας έρευνας του BBC, τον Σεπτέμβριο του 2024.

Οι καταγγελίες αφορούν συμβάντα από το 1977 μέχρι το 2014.

Οι τρεις γυναίκες που κατέθεσαν είναι ηλικίας 40-60 ετών, ανέφερε η αστυνομία, χωρίς άλλες διευκρινίσεις.

«Μολονότι ο Αλ Φαγέντ δεν είναι πια στη ζωή για να αντιμετωπίσει τη δικαιοσύνη, είμαστε αποφασισμένοι να οδηγήσουμε στη δικαιοσύνη κάθε πρόσωπο που πιστεύεται ότι έπαιξε κάποιον ρόλο στα αδικήματά του», είπε η Άντζελα Κραγκς, η επικεφαλής της Μητροπολιτικής Αστυνομίας.

Η γαλλική δικαιοσύνη ερευνά επίσης από το περασμένο καλοκαίρι ένα μεγάλο δίκτυο εμπορίας γυναικών που φέρεται να είχε συγκροτήσει ο Μοχάμεντ Αλ Φαγέντ. Πολλές γυναίκες έχουν δώσει καταθέσεις στο Παρίσι και μία από αυτές, η Κριστίνα Σβένσον, εργαζόμενη ως βοηθός του Αλ Φαγέντ στο Ritz, είπε στο Γαλλικό Πρακτορείο ότι ο ιδιοκτήτης του ξενοδοχείου «την κακοποιούσε κάθε φορά που την έβλεπε».

Η ιστορία των 60 νησίδων που απαρτίζουν το αρχιπέλαγος Τσάγκος αποτελεί μια κλασική περίπτωση ημιτελούς αποαποικιοποίησης, όπου η αυτοδιάθεση ενός λαού θυσιάστηκε στον βωμό της στρατηγικής ισχύος. Από το 1814, όταν η περιοχή πέρασε από τη γαλλική στη βρετανική κυριαρχία, μέχρι τη διοικητική της υπαγωγή στον Μαυρίκιο το 1903, η πορεία φαινόταν ομαλή. Ωστόσο, το 1965, ενόψει της επικείμενης ανεξαρτησίας του Μαυρικίου, το Λονδίνο προχώρησε σε μια αυθαίρετη κίνηση αποσπώντας το αρχιπέλαγος και δημιουργώντας τη Βρετανική Επικράτεια Ινδικού Ωκεανού. Η υπόσχεση για μελλοντική επιστροφή των νησιών στον Μαυρίκιο συνοδεύτηκε από έναν όρο-παγίδα –η απόδοση θα γινόταν μόνο όταν τα νησιά θα έπαυαν να εξυπηρετούν τις αμυντικές ανάγκες της Βρετανίας.

Ο βίαιος ξεριζωμός και η μετατροπή σε ορμητήριο

Η μοίρα των Τσάγκος σφραγίστηκε οριστικά το 1971, μέσα από μια συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Μεγάλης Βρετανίας για την ίδρυση της στρατιωτικής βάσης στο Ντιέγκο Γκαρσία. Το τίμημα αυτής της συμμαχίας ήταν μια επιχείρηση που πολλοί χαρακτηρίζουν ως εθνοκάθαρση. Μεταξύ 1967 και 1973, περίπου χίλιοι αυτόχθονες κάτοικοι εκδιώχθηκαν βίαια προς τον Μαυρίκιο, ενώ τους απαγορεύθηκε ρητά κάθε δικαίωμα επιστροφής. Η βάση εξελίχθηκε σε νευραλγικό κόμβο παγκόσμιας εμβέλειας, διαδραματίζοντας κρίσιμο ρόλο στις εισβολές στο Αφγανιστάν και το Ιράκ, ενώ χρησιμοποιήθηκε από τη CIA για τις σκοτεινές αεροπορικές μεταγωγές κρατουμένων.

Η δικαστική δικαίωση και η διπλωματική άρνηση

Για δεκαετίες, οι εκτοπισμένοι «ιθαγενείς» και η κυβέρνηση του Μαυρικίου διεξάγουν έναν εξαντλητικό νομικό αγώνα. Το 2015, το Διεθνές Διαιτητικό Δικαστήριο της Χάγης δικαίωσε τον Μαυρίκιο, κρίνοντας παράνομη τη βρετανική ανακήρυξη μιας τεράστιας «προστατευόμενης θαλάσσιας περιοχής» που στόχευε στον αποκλεισμό των κατοίκων. Η πίεση κορυφώθηκε το 2019, όταν το Διεθνές Δικαστήριο γνωμοδότησε ότι η αποκοπή των Τσάγκος ήταν παράνομη και ότι η διαδικασία αποαποικιοποίησης του Μαυρικίου δεν ολοκληρώθηκε ποτέ νόμιμα. Παρά τα ψηφίσματα της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ και τις διαταγές του Διεθνούς Δικαστηρίου για το Δίκαιο της Θάλασσας το 2021, το Λονδίνο επέμενε για χρόνια στην άρνηση συμμόρφωσης, επικαλούμενο μελέτες σκοπιμότητας που απέρριπταν τον επαναπατρισμό.

Συμφωνίες υπό το καθεστώς «μίσθωσης»

Η στρατηγική του Λονδίνου άλλαξε το 2022, οδηγώντας σε μια συμφωνία τον Οκτώβριο του 2024, η οποία ωστόσο επικρίθηκε σφοδρά καθώς δεν συμπεριέλαβε τους ίδιους τους Τσαγκόσιους στις διαβουλεύσεις. Σύμφωνα με τους όρους που επικυρώθηκαν και από τον Ντόναλντ Τραμπ τον Απρίλιο του 2025, η κυριαρχία μεταβιβάζεται στον Μαυρίκιο, αλλά η βάση στο Ντιέγκο Γκαρσία μισθώνεται στη Βρετανία για τα επόμενα 99 χρόνια, με δυνατότητα επέκτασης για άλλα 40. Η οικονομική αποζημίωση προς τον Μαυρίκιο ήταν γενναία, όμως οι πολιτικές αναταράξεις συνεχίζονται. Τον Ιανουάριο του 2026, ο Τραμπ ανασκεύασε, θεωρώντας ότι η συμφωνία θέτει σε κίνδυνο την ασφάλεια των ΗΠΑ έναντι της Κίνας, συνδέοντας προκλητικά το θέμα με τις δικές του βλέψεις για τη Γροιλανδία.

Ο παραλληλισμός με τις βρετανικές βάσεις στην Κύπρο

Η περίπτωση των Τσάγκος δεν είναι μοναδική, καθώς παρουσιάζει δομικές ομοιότητες με το καθεστώς των βάσεων στο Ακρωτήρι και τη Δεκέλεια. Όπως και στην Κύπρο, οι «κυρίαρχες» βρετανικές βάσεις αποτελούν κατάλοιπα της αποικιοκρατίας που παραμένουν εκτός της δικαιοδοσίας του κυπριακού κράτους και της Ε.Ε., παρά τις δηλώσεις του αναπληρωτή κυβερνητικού εκπρόσωπου της Κύπρου, Γιάννη Αντωνίου, ότι «οι βάσεις είναι έδαφος της Κυπριακής επικράτειας, θέλουμε να τις προστατεύσουμε». Η πρόσφατη γεωπολιτική συγκυρία στην Εγγύς Ανατολή ανέδειξε ξανά τη σημασία τους –πέραν του γεγονότος ότι, σύμφωνα με τον δημοσιογράφο Ανδρέα Παράσχο, φιλοξενούν 56 πυρηνικές κεφαλές. Ενώ το Ντιέγκο Γκαρσία παραμένει σχετικά «ασφαλές» λόγω μεγαλύτερης απόστασης από το Ιράν, οι βάσεις της Κύπρου είναι στο επίκεντρο της έντασης, με την αποστολή drones από τον Λίβανο και το Ιράν κατά του Ακρωτηρίου να αποτελεί μια σαφή προειδοποίηση για τη χρήση τους στις αμερικανο-ισραηλινές επιχειρήσεις.

 

Η Βρετανία θα αναπτύξει εντός του έτους αεροπλανοφόρο και τη συνοδευτική του δύναμη στον Βόρειο Ατλαντικό, ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός της χώρας Κιρ Στάρμερ μιλώντας στη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου.

Το βρετανικό αεροπλανοφόρο θα επιχειρεί μαζί με τις ΗΠΑ, τον Καναδά και άλλους συμμάχους του ΝΑΤΟ, «σε μια ισχυρή επίδειξη της δέσμευσής μας για την ευρωατλαντική ασφάλεια».

Ο Στάρμερ υποστήριξε το νέο αφήγημα των ΗΠΑ και τόνισε ότι η Ουάσιγκτον παραμένει αναντικατάστατος σύμμαχος της Ευρώπης που θα πρέπει η ίδια να αναλάβει την πρωταρχική ευθύνη για την άμυνά της. «Αυτή είναι η νέα κανονικότητα», είπε.

Ο Κιρ Στάρμερ σημείωσε ότι η Ευρώπη πρέπει να επενδύσει στην ασφάλειά της και να διαφοροποιηθεί χωρίς να επιδιώκει να αντικαταστήσει πλήρως την Ουάσιγκτον

Ο ίδιος ανέφερε ότι η Ευρώπη πρέπει να είναι έτοιμη να δημιουργήσει μια «σκληρή δύναμη» και να είναι έτοιμη να πολεμήσει, εάν χρειαστεί. «Πρέπει να μπορούμε να αποτρέψουμε την επιθετικότητα και ναι, αν χρειαστεί, πρέπει να είμαστε έτοιμοι να πολεμήσουμε, να κάνουμε ό,τι είναι απαραίτητο για να προστατεύσουμε τον λαό μας, τις αξίες μας και τον τρόπο ζωής μας», δήλωσε ο Στάρμερ.

Ο Κιρ Στάρμερ σημείωσε επίσης ότι η Ευρώπη πρέπει να επενδύσει στην ασφάλειά της και να διαφοροποιηθεί χωρίς να επιδιώκει να αντικαταστήσει πλήρως την Ουάσιγκτον, η οποία παραμένει ένας ζωτικός αμυντικός εταίρος.

Για τη Γροιλανδία

«Μιλάω για μια οπτική ασφάλειας της Ευρώπης και μεγαλύτερης ευρωπαϊκής αυτονομίας που δεν προοιωνίζεται την αποχώρηση των ΗΠΑ», ανέφερε ο Βρετανός πρωθυπουργός.

Αναφορικά με τη Γροιλανδία δήλωσε ότι είναι ικανοποιημένος που βλέπει ότι το ζήτημα έχει τεθεί σε διαδικασία διαλόγου και ότι η ασφάλεια στην Αρκτική είναι «πραγματικά σημαντική για όλους μας» ενώ πρόσθεσε ότι «αυτές οι εβδομάδες έντονης διπλωματίας ήταν επίσης αρκετά διδακτικές».

Το Ηνωμένο Βασίλειο, είπε, αντιμετώπισε αυτή την πρόκληση με τον συνηθισμένο βρετανικό συνδυασμό κοινής λογικής, πραγματισμού και «προσήλωσης στις αρχές της κυριαρχίας μας».