«Η έξοδος στις αγορές δεν σημαίνει το τέλος της εποπτείας, ούτε ισοδυναμεί με το τέλος της λιτότητας», αναφέρει το Γραφείο Προϋπολογισμού της Βουλής στην τριμηνιαία έκθεσή του για το διάστημα Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2017, που είναι η τελευταία υπό τον συντονισμό του Παναγιώτη Λιαργκόβα, η θητεία του οποίου έληξε τον Νοέμβριο και δεν θα ανανεωθεί, κατόπιν απόφασης της Επιτροπής Κανονισμού της Βουλής.

Μεταξύ άλλων, το Γραφείο Προϋπολογισμού τονίζει ότι «η Ελλάδα, ακόμα και αν όλα πάνε καλά, θα υπάγεται στους ισχύοντες για τα κράτη-μέλη περιορισμούς της δημοσιονομικής διακυβέρνησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) και ειδικά της Ευρωζώνης» και υπενθυμίζει ότι η εποπτεία για κράτη-μέλη που έχουν δανειστεί από τον ΕΜΣ προβλέπεται να είναι ενισχυμένη.


Εξάλλου, σημειώνει ότι τον ρόλο της «τρόικας» αναλαμβάνουν, με διαφορετική βέβαια μορφή, οι ίδιες οι αγορές. Στο σημείο αυτό το Γραφείο Προϋπολογισμού προειδοποιεί τα εξής: «Στον βαθμό που η οικονομική πολιτική χαρακτηρίζεται από συνέπεια αναφορικά με τους στόχους της (π.χ. δημοσιονομική σταθερότητα), οι αγορές θα ανταμείβουν τη χώρα με αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας και χαμηλότερα επιτόκια δανεισμού. Αν όμως οι αγορές διαπιστώσουν ότι οι κυβερνήσεις δεν χαρακτηρίζονται από συνέπεια στην άσκηση οικονομικής πολιτικής (π.χ. εφαρμόζουν πελατειακές πρακτικές για την εξασφάλιση πολιτικού οφέλους), θέτοντας σε κίνδυνο την δημοσιονομική σταθερότητα, οι αγορές θα είναι τιμωρητικές, ανεβάζοντας τα επιτόκια και δυσκολεύοντας ή/και ακυρώνοντας τυχόν πρόσβαση σε δανειακά κεφάλαια».

Στην έκθεση διευκρίνιζεται ότι η έξοδος στις αγορές δεν ισοδυναμεί με το τέλος της λιτότητας, καθώς η χώρα:  

α) Έχει δεσμευθεί θεσμοθετώντας μια σειρά συγκεκριμένων δημοσιονομικών στόχων για τα χρόνια μετά το 2018: πρωτογενή πλεονάσματα και μέτρα στο ασφαλιστικό σύστημα το 2019 και στη φορολογία το 2020, συνολικά της τάξης του 2% ΑΕΠ προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι πρωτογενών πλεονασμάτων 3,5% ΑΕΠ μέχρι το 2022. 

β) Θα πρέπει, στη συνέχεια, να διατηρήσει υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα της τάξης του 2% του ΑΕΠ μέχρι το 2060, τα οποία ενδέχεται να αποδειχθούν ανέφικτα αν η χώρα δεν ακολουθήσει τον δρόμο της διατηρήσιμης ανάπτυξης. 

Ακόμη, σημειώνεται ότι παρά τις συμβατικές δεσμεύσεις και το γεγονός ότι η κυβέρνηση εφαρμόζει εν πολλοίς το τρίτο πρόγραμμα, παραμένει αδιευκρίνιστο τι θα συμβεί μετά το τέλος του προγράμματος. Το Γραφείο Προϋπολογισμού υπενθυμίζει μάλιστα ότι ο αναπληρωτής υπουργός οικονομικών Γ. Χουλιαράκης είπε πρόσφατα ότι είναι υπαρκτό το ενδεχόμενο επανόδου στις παλιές κακές δημοσιονομικές συνήθειες και συνεπώς «δεν είναι μικρός ο κίνδυνος ενός δημοσιονομικού παραστρατήματος», καθώς το 2019 θα είναι εκλο γικό έτος.

Επίσης, υπογραμμίζεται ότι «δεν πρέπει να τρέφουμε αυταπάτες σχετικά με το μέγεθος και τη διάρκεια της κατανόησης των εταίρων για κάποιες αποκλίσεις από τους στόχους που έχουν τεθεί π.χ. στο ζήτημα των μη εξυπηρετούμενων δανείων ή για τις δυνατότητες της ΕΚΤ να διευκολύνει την έξοδο στις αγορές διατηρώντας το waiver ακόμα και αν οι ελληνικοί τίτλοι δεν αξιολογού- νται καταλλήλως από τις αγορές».

«Η απόδοση από το δεκαετές ομόλογο του ελληνικού δημοσίου κατά το τέταρτο τρίμηνο του 2017, βάσει στοιχείων της Τράπεζας της Ελλάδος, σημείωσε σημαντική υποχώρηση, καθώς από το 5,56% τον Σεπτέμβριο, διαμορφώθηκε στο 4,44% τον Δεκέμβριο, που αποτελεί το χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων ετών, λόγω και της εξαιρετικά ευνοϊκής ευρωπαϊκής και διεθνούς συγκυρίας. Να σημειωθεί ωστόσο, ότι όταν αρχίσει να ομαλοποιείται η νομισμα- τική πολιτική της ΕΚΤ (ολοκλήρωση των προγραμμάτων ποσοτικής χαλάρωσης), τα εξαιρετικά χαμηλά αυτά επιτόκια θα αυξηθούν, με άμεσο κόστος και για την Ελλάδα», προστίθεται.

Η οικονομία ανακάμπτει

Το Γραφείο Προϋπολογισμού διαπιστώνει «ότι το 2017 η οικονομία επί τέλους ανακάμπτει, μολονότι ο ρυθμός μεγέθυνσης είναι συγκριτικά μικρότερος σε σχέση με τον μέσο ρυθμό της Ευρωζώνης, αλλά και με τις προσδοκίες που είχαν δημιουργηθεί».

Πάντως, παρατηρεί ότι τα στοιχεία για το ΑΕΠ του εννεαμήνου Ιανουάριος - Σεπτέμβριος 2017 θέτουν εν αμφιβόλω την αισιόδοξη πρόβλεψη της ελληνικής κυβέρνησης και των θεσμών για ρυθμό μεγέθυνσης 1,6% το 2017. 

Ακόμη, εκτιμά ότι η ολοκλήρωση της τρίτης αξιολόγησης θα ενισχύσει ακόμη περισσότερο τις τάσεις ανάκαμψης, αλλά υπενθυμίζει ότι τα έγγραφα που κοινοποιήθηκαν στους υπουργούς και η απόφαση του Eurogroup της 22ας Ιανουαρίου 2018 υπογράμμισαν όχι μόνον όσα επιτεύχθηκαν μέχρι σήμερα, αλλά και ποιες εκκρεμότητες έμειναν. Υπενθύμισαν επίσης βασικά θεσμικά ελλείμματα της χώρας που θα πρέπει να εξαλειφθούν για να περάσει σε τροχιά διατηρήσιμης ανάπτυξης.

«Η πτώση του ποσοστού ανεργίας σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια οφείλεται και στη σημαντική εξάπλωση των ευέλικτων μορφών απασχόλησης, οι οποίες τον Νοέμβριο του 2017 ανήλθαν στο 58,04%», συμπληρώνει. 

Ζητούμενο η διατηρήσιμη ανάπτυξη

Σύμφωνα με την έκθεση, η Ελλάδα έχει βρεθεί σε μια «παγίδα λιτότητας», όπου οι συνεχείς αυξήσεις φορολογίας και μειώσεις δαπανών μειώνουν το ΑΕΠ, αυξάνουν το χρέος και φτωχοποιούν τον πληθυσμό.

Ακόμη, τονίζεται ότι όσο δεν ρυθμίζεται, το χρέος θα παραμένει ως «δαμόκλειος σπάθη» πάνω από την ελληνική οικονομία, θα επηρεάζει αρνητικά τις προσδοκίες των οικονομικών παραγόντων και θα εμποδίζει την ανάπτυξη.

Το ζητούμενο είναι η διατηρήσιμη ανάπτυξη, που μπορεί να επιτευχθεί μόνο αν:

• Συνεχιστούν οι μεταρρυθμίσεις: Αυτό που εξακολουθεί να χρειάζεται η χώρα είναι μια ριζική αλλαγή των συστημάτων κινήτρων και αντικινήτρων, των κανόνων του παιχνιδιού και των θεσμών που τους εφαρμόζουν. 
• Συνεχιστεί η δημοσιονομική σταθερότητα, αλλά με άλλο μίγμα, χωρίς υπερφορολόγηση, αφού «η εξάντληση της φοροδοτικής ικανότητας έχει οδηγήσει πολλά νοικοκυριά στα όρια της φτώχειας: Το κέντρο βάρους της δημοσιονομικής προσαρμογής θα πρέπει στο μέλλον να μετατεθεί περισσότερο στην περιστολή της κακοδιαχείρισης στο δημόσιο (όπου υπάρχουν ακόμα περιθώρια), στην καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και στη σταδιακή μείωση των φόρων. 
• Υπάρξει γενναία ρύθμιση του χρέους μακροπρόθεσμα με ταυτόχρονη συζήτηση για το απαιτούμενο ύψος των πρωτογενών πλεονασμάτων: Όσο δεν ρυθμίζεται, το χρέος θα παραμένει ως «δαμόκλειος σπάθη» πάνω από την ελληνική οικονομία, θα επηρεάζει αρνητικά τις προσδοκίες των οικονομικών παραγόντων και θα εμποδίζει την ανάπτυξη.   
• Χαρτογραφηθεί ένα εθνικό αναπτυξιακό σχέδιο.
• Υπάρξει συναίνεση και συνεννόηση:  Καμία χώρα που ήταν σε πρόγραμμα δεν κατάφερε να βγει από την κρίση, χωρίς να διαθέτει μια αποφασισμένη ηγεσία και ένα ελάχιστο πεδίο συναίνεσης, χωρίς δηλαδή να έχει αποκαταστήσει ένα πνεύμα εθνικής και κοινωνικής συνεννόησης για να πετύχει τους στόχους της.

πηγή: // naftemporiki/

Η «πραγματική» ανεργία στη χώρα μας ανέρχεται στο 31,3% σύμφωνα με τη μέτρηση της ΕΚΤ, ενώ με τις μετρήσεις της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής η ανεργία στην Ελλάδα διαμορφώνεται στο 21,7% (Απρίλιος 2017).

Την ίδια στιγμή, η ανεργία στις χώρες της Ευρωζώνης από 9,5% που την υπολογίζει η Eurostat ανεβαίνει στο 18,5% από τον διαφορετικό τρόπο μέτρησης της ΕΚΤ.

Σε απάντηση που έδωσε ο πρόεδρος της ΕΚΤ, Μάριο Ντράγκι, στον ευρωβουλευτή Ν. Χουντή, η υποαξιοποίηση του εργατικού δυναμικού της χώρας μας έφθασε στο 31,3% στο δ΄ τρίμηνο του 2016, δηλαδή είναι κατά σχεδόν οκτώ μονάδες δυσμενέστερη σε σύγκριση με το επίσημο ποσοστό ανεργίας, το οποίο στο συγκεκριμένο διάστημα είχε αγγίξει το 23,4%.

Η ΕΚΤ συμπεριέλαβε στη μέτρηση όχι μόνο τους τυπικούς ανέργους αλλά και τρεις επιπλέον κατηγορίες: Οσους έχουν μερική απασχόληση αλλά θα ήθελαν να έχουν πλήρες ωράριο, όσους θέλουν να εργαστούν αλλά έχουν απογοητευθεί και δεν αναζητούν ενεργά εργασία και τους «σιωπηλούς» ανέργους που ψάχνουν μεν δουλειά αλλά δεν καταγράφονται διότι δεν είναι σε ετοιμότητα να αναλάβουν καθήκοντα εντός δύο εβδομάδων, όπως συνήθως απαιτείται στατιστικά.

Σύμφωνα με την ΕΚΤ, το πρόβλημα της υποαξιοποίησης εμφανίζεται σε ολόκληρη την Ευρωζώνη. Ενώ στα τέλη του περασμένου έτους η Eurostat υπολόγιζε την ανεργία κοντά στο 9,5%, τα στοιχεία της ΕΚΤ δείχνουν πως το πραγματικό ποσοστό είναι αισθητά υψηλότερο και φθάνει στο 18,5%.

ΕΛΣΤΑΤ

Πάντως, με τον «παραδοσιακό» τρόπο μέτρησης της ΕΛΣΤΑΤ, το ποσοστό ανεργίας διαμορφώθηκε τον Απρίλιο στο 21,7% έναντι 23,6% τον Απρίλιο του 2016 και 22% τον Μάρτιο του 2017.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, ο αριθμός των απασχολουμένων ανήλθε σε 3.749.975 άτομα, ενώ ο αριθμός των ανέργων διαμορφώθηκε σε 1.040.909 και του οικονομικά μη ενεργού πληθυσμού σε 3.228.062.

Η μικρή πτώση της ανεργίας οφείλεται κυρίως στην έναρξη της τουριστικής σεζόν που είχε ως αποτέλεσμα να απορροφηθούν άνεργοι στον τουριστικό κλάδο. Η τάση αυτή αναμένεται να συνεχιστεί, καθώς από τον Ιούνιο ξεκίνησε το μεγάλο τουριστικό κύμα στη χώρα.

Σε σχέση με τον Απρίλιο του 2016, οι απασχολούμενοι αυξήθηκαν κατά 79.833 άτομα (2,2%), οι άνεργοι μειώθηκαν κατά 92.657 άτομα (8,2%) και οι οικονομικά μη ενεργοί συρρικνώθηκαν κατά 22.850 άτομα.

Σε σχέση με τον Μάρτιο του 2017, οι απασχολούμενoι σημείωσαν αύξηση κατά 23.943 άτομα (0,6%), οι άνεργοι μειώθηκαν κατά 12.927 άτομα (1,2%) και οι οικονομικά μη ενεργοί περιορίστηκαν κατά 14.181 άτομα (0,4%).

Το ποσοστό ανεργίας μεταξύ των ανδρών διαμορφώθηκε στο 18,2% και των γυναικών στο 26,2%. Σε ηλικιακό επίπεδο, η υψηλότερη ανεργία παρατηρήθηκε στην ομάδα 15-24 ετών (45,5%) και στην ομάδα 25-34 ετών (27,6%).




ΠΗΓΗ kathimerini.gr

Ο Δημήτρης Στρατούλης κατά τη διάρκεια της συγκέντρωσης των εργαζομένων στην ειδική αγωγή:

Να υπάρξει άμεσα εξάμηνη παράταση και ουσιαστικός διάλογος ΕΟΠΥΥ και επαγγελματιών ειδικής αγωγής

Να μην μείνουν χωρίς θεραπείες ειδικής αγωγής τα ΑμεΑ

Να μην πεταχτούν στην ανεργία χιλιάδες νέοι επιστήμονες

Κλιμάκιο της Λαϊκής Ενότητας, με επικεφαλής τον Δημήτρη Στρατούλη μέλος της ΠΓ, παραβρέθηκε σήμερα στην συγκέντρωση που πραγματοποίησαν οι σύλλογοι φορέων και εργαζομένων ειδικής αγωγής μπροστά στο υπουργείο Υγείας.
Κατά την διάρκεια στης συγκέντρωσης ο Δημήτρης Στρατούλης έκανε στους παριστάμενους δημοσιογράφους την εξής δήλωση:

«Η προώθηση από την διοίκηση του ΕΟΠΥΥ της υπογραφής συμβάσεων με επαγγελματίες, που παρέχουν υπηρεσίες ειδικής αγωγής (εργοθεραπείες, λογοθεραπείες, ψυχοθεραπείες), ήταν εσπευσμένη, τελεσιγραφική και επικίνδυνη.

Η απαράδεκτη αυτή πρακτική της διοίκησης του ΕΟΠΥΥ δημιούργησε και δημιουργεί άμεσους κινδύνους πλήρους κατάρρευσης του θεραπευτικού έργου σε βάρος των ΑμεΑ και κυρίως των παιδιών ΑμεΑ, υποβάθμισης των παρεχόμενων υπηρεσιών ειδικής αγωγής, παύσης – παγώματος αυτών των υπηρεσιών λόγω μη ύπαρξης μεταβατικού σταδίου, καταστροφής και οικονομικής κατάρρευσης των έμπειρων επαγγελματιών και ώθησης των ασφαλισμένων σε κερδοσκοπικά συμφέροντα παροχής μη ποιοτικών υπηρεσιών. Κι όλα αυτά για ένα και μόνο λόγο, για να εφαρμοστεί ο μνημονιακός στόχος για μείωση των δημόσιων δαπανών για τις υπηρεσίες ειδικής αγωγής στα ΑμεΑ.

Η ΛΑΕ καλεί την διοίκηση του ΕΟΠΥΥ να σταματήσει τις αιφνιδιαστικές πρακτικές, να δώσει παράταση 6 μηνών για ουσιαστικό διάλογο με την ΕΣΑμεΑ, την ΠΟΣΓΚΑμεΑ και τους συλλόγους των Επαγγελματιών Ειδικής Αγωγής. Μέχρι τότε να εφαρμόζεται το ισχύων σύστημα κάλυψης, ώστε να μην μείνει κανένα ΑμεΑ χωρίς την αναγκαία γι αυτό ειδική αγωγή.»

του Χρήστου Κάτσικα

Ο «κόσμος» και ο… «αντίκοσμος»!

Η οικονομική κρίση που χτύπησε κάθετα και οριζόντια όλα τα λαϊκά στρώματα τροποποίησε αναμφίβολα όλες τις υφιστάμενες κοινωνικές σχέσεις.

Εμβόλισε ανεπανόρθωτα -προς το παρόν- εδραιωμένες πεποιθήσεις, συγγενικές σταθερές, παγιωμένες αξίες και τρόπους ζωής. Τίποτα δεν είναι όπως πριν και από αυτή την άποψη η κρίση δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ένα λογιστικό και αριθμητικό δεδομένο που αφορά μισθό, μεροκάματο, σύνταξη, επιδόματα, αλλά ως ένα πολυσύνθετο γεγονός με δεκάδες απολήξεις, άλλοτε εμφανέστατες, άλλοτε λιγότερο εμφανείς, που μετασχημάτισε όλον τον κοινωνικό ιστό.

Ακόμα και οι παραδοσιακές γιορτές που ένωναν τους λαϊκούς ανθρώπους και αποτελούσαν κοινωνική συγκολλητική ύλη μειώθηκαν σημαντικά. Και εδώ βλέπουμε ανάγλυφα και παραστατικά τις δύο «ψυχές» του κοινωνικού χώρου. Τον αριθμητή και τον παρονομαστή. Τους πάνω και τους κάτω.

Και να, μάθαμε ότι φέτος το ψηλότερο χριστουγεννιάτικο δέντρο στη χώρα (ύψους 24 μέτρων, με 80.000 λαμπάκια) άναψε για τις γιορτές στον Βόλο ο ποπ σταρ Σάκης Ρουβάς. Δίπλα του ο γνωστός ο έκπτωτος δήμαρχος Αχιλλέας Μπέος έριξε στην αρένα του ακριβοπληρωμένου θεάματος, μαζί με τη δανεική «χρυσόσκονη» από το αθηναϊκό star system, το «Χωριό του Αϊ-Βασίλη» που θα λειτουργήσει φέτος στην πόλη.

Είναι πιθανόν, μάθαμε, να το επισκεφθεί και η γνωστή ομάδα των ξένων διαπραγματευτών, οι εκπρόσωποι των θεσμών, που ξημεροβραδιάζονται για να βρουν τις «κατάλληλες λύσεις» για τη χώρα.

Εντάξει, θα πει κανείς ότι αμείβονται, σύμφωνα με τα στοιχεία που έδωσαν οι ίδιες οι τράπεζες στα ενημερωτικά τους δελτία, ο καθένας με 16.000-20.000 ευρώ τον μήνα, αλλά μήπως είναι εύκολο να υμνούν τη λιτότητα και να απαιτούν κι άλλη λιτότητα και να εξηγούν πόσο ωφέλιμη είναι η λιτότητα και να συντάσσουν κάθε λίγο και λιγάκι τον κατάλογο των εκτελέσεων μισθών και συντάξεων; Να μην είμαστε και αχάριστοι!

Εντελώς τυχαία, στο ίδιο μέρος όπου ο Ρουβάς άναψε το ψηλότερο χριστουγεννιάτικο δέντρο στη χώρα, λίγες μέρες πριν, σαρανταεπτάχρονος άστεγος έσπασε το τζάμι αυτοκινήτου με κατσαβίδι.

Δεν τον είδε κανείς και γι’ αυτό παρουσιάζεται μόνος του στο αστυνομικό τμήμα. Εξηγεί πως το ’κανε για να φυλακιστεί και να εξασφαλίσει ένα πιάτο φαΐ κι ένα κρεβάτι. Ηταν όμως άτυχος καθώς ο ιδιοκτήτης του Ι.Χ. δεν υπέβαλε μήνυση κι έτσι ο δυστυχής αφέθηκε ελεύθερος να λιμοκτονεί στην παγωνιά.

«Γεννιούνται οι άνθρωποι, δεν γίνονται», θα απαντήσουν οι μόνιμοι προσηλυτιστές της κοινής γνώμης, γιατί είναι εύκολη απάντηση να ρίχνεις τον ψόγο στον θεό, στο σύμπαν, στο DNA, στους προγόνους και στη μεταφυσική.

Οι ίδιοι, ακόμα και όταν τα βήματα που ακούγονται δεν έχουν παρά μόνο το ουρλιαχτό των ανθρώπων που συντρίβονται, θα πουν, ε, ατύχημα είναι, αυτά συμβαίνουν. Να όπως εκεί, στο υπόγειο του ταχυ-σφαγείου, 3ης Σεπτεμβρίου και θανάτου γωνία, στην πλατεία Βικτωρίας, εκεί όπου η ζωή «καταναλώνεται» με την ίδια ταχύτητα με την οποία καταναλώνονται τα προϊόντα της αλυσίδας.

Και ο θάνατος, φυσικός, οικονομικός, πολιτιστικός, με τη μορφή της ανεργίας, της φτώχειας, του αποκλεισμού, γυρίζει πια πάνω από τα κεφάλια όλων και περισσότερων.

Να, όπως και στην περίπτωση του Μιχάλη Π. από τη Θεσσαλονίκη, που εδώ και κάμποσους μήνες αισθάνεται ότι βρίσκεται στα σύνορα του εξαποδώ. Ανεργος, με βιβλιάριο απορίας του δήμου, πατέρας 4 παιδιών, προσπαθεί να σώσει το σπίτι του από την τράπεζα που θέλει να του το πάρει.

Πρόκειται, πιθανόν, για μια σειρά «επεισοδίων», που συνθέτουν όμως κατά κάποιον τρόπο το παζλ της εποχής της χολέρας. Aκριβώς σαν μυθιστόρημα μιας άλλης εποχής, παιδιά άγουρα, από αυτά της διπλανής πόρτας που τα σκληραίνουν καθημερινά η ορφάνια και η εγκατάλειψη, τα βυζαίνουν η βία και η κοινωνική αδικία και τα μεγαλώνει… ποιος αλήθεια;

Και μαζί, χέρι χέρι, «νεοάστεγοι», αυτοκτονίες, φτώχεια, κουτσούρεμα και των ελάχιστων συντάξεων, πλειστηριασμοί, σπίτια που τυλίγονται στις φλόγες και όποιος αντέξει το σωτήριον νέον έτος 2017.


πηγή efsyn.gr

Σοκαριστικά είναι τα νέα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ και του ΙΝΕ-ΓΣΕΕ για την ανεργία στη χώρα:

Οι μακροχρόνια άνεργοι, δηλαδή όσοι αναζητούν από 12 μήνες και άνω εργασία, αποτελούν το 73,8% των ανέργων. Μόνο το 10% των ανέργων λαμβάνει επίδομα ανεργίας από τον ΟΑΕΔ, ενώ το πρόσθετο επίδομα των 200 ευρώ τον μήνα το λαμβάνει μόλις το 1,5% του συνόλου των εγγεγραμμένων μακροχρόνια ανέργων.

Όπως αναφέρουν τα «Νέα», που παρουσιάζουν τα συγκλονιστικά στοιχεία, εννέα στους δέκα άνεργους βρίσκονται κυριολεκτικά στο περιθώριο και δεν λαμβάνουν καμία απολύτως στήριξη από τον ΟΑΕΔ, ούτε επίδομα ανεργίας, ούτε επιδότηση απασχόλησης.

Μόνο το 10% των άνεργων λαμβάνει επίδομα ανεργίας από τον ΟΑΕΔ ενώ το πρόσθετο επίδομα των 700 ευρώ το μήνα το λαμβάνει μόλις το 1,5% του συνόλου των εγγεγραμμένων μακροχρόνια άνεργων.

Αναλυτικά:

1. Την τελευταία εξαετία η ανεργία έχει οδηγήσει στο εξωτερικό περίπου 300.000 νέους υψηλής εξειδίκευσης.
   
   
2. Κάθε άνεργος είναι άνεργος περισσότερο από δυόμισι χρόνια.
   
   
3. Σε 350.000 οικογένειες δεν υπάρχει εργαζόμενο μέλος.
   
   
4. Το ποσοστό ανεργίας των γυναικών (27,2%) είναι σημαντικά υψηλότερο από των αντρών.
   
   
5. Το υψηλότερο ποσοστό ανεργίας παρατηρείται στους νέους ηλικίας 15-24 ετών (46,9%).
   
   
6. Την 4ετία των δύο Μνημονίων (2010-2014) καταγράφηκε αύξηση κατά 45% στον αριθμό των εγγεγραμμένων άνεργων και μείωση κατά 47% στον αριθμό των δικαιούχων του επιδόματος ανεργίας.
   
   
7. Η πραγματική ανεργία στερεί από το ασφαλιστικό σύστημα πάνω από 7 δισ. ευρώ.
   
   

Το 61,6% των προσλήψεων που έγιναν κατά τη διάρκεια του πρώτου δεκάμηνου (Ιανουάριος- Οκτώβριος 2016) αφορούσαν σε θέσεις μερικής απασχόλησης, ή εκ περιτροπής εργασίας. Τα στοιχεία προέρχονται από το σύστημα ΕΡΓΑΝΗ του υπουργείου Εργασίας και αποτυπώνουν ένα μέρος μόνον, της εργασιακής ζούγκλας που δημιουργούν οι μνημονιακές πολιτικές. Η πλήρης εικόνα είναι ακόμα χειρότερη αν λάβει κανείς υπόψη το καθεστώς της απόλυτης ασυδοσίας των εργοδοτών στις προσλήψεις και τις απολύσεις, που τροφοδοτείται και ενισχύεται από την επίσημη κρατική πολιτική της «απελευθέρωσης» της αγοράς εργασίας.

Για μια πληρέστερη εικόνα της πραγματικότητας, παραθέτουμε το συμπέρασμα του Ινστιτούτου Εργασίας της ΓΣΕΕ, από την πρόσφατη έκθεση του για την απασχόληση:

«Αναλύοντας τα ποιοτικά χαρακτηριστικά της αγοράς εργασίας παρατηρούμε ότι το υψηλότερο ποσοστό ανεργίας κατά ηλικιακή κατηγορία εμφανίζεται στους νέους 15-24 ετών (49,1%), ενώ οι γυναίκες εμφανίζουν ποσοστό ανεργίας σημαντικά υψηλότερο έναντι των ανδρών (27,6% έναντι 19,4%). Η μακροχρόνια ανεργία ανέρχεται σε 72,2% του συνόλου των ανέργων. Η απορρύθμιση των εργασιακών σχέσεων έχει προκαλέσει τη σταθερή άνοδο της μερικής απασχόλησης, τη χειροτέρευση βασικών δεικτών προστασίας της απασχόλησης και τη δραματική αύξηση των επιχειρησιακών συλλογικών συμβάσεων εργασίας (ΣΣΕ). Ο δε νομοθετημένος κατώτατος μισθός ο οποίος είναι χαμηλότερος του 60% της διαμέσου των μισθών ουσιαστικά θεσμοθετεί έναν «μισθό φτώχειας» σύμφωνα με τον δείκτη Kaitz».

Παρακάτω, ο πίνακας του συστήματος ΕΡΓΑΝΗ, όπου καταγράφονται τα στοιχεία για τις προσλήψεις στο δεκάμηνο Ιανουαρίου- Οκτωβρίου 2016







πηγή imerodromos

Δημήτρης Κατσορίδας*

Στο παρόν άρθρο θα επιχειρήσουμε να δούμε πώς η μείωση της μισθωτής εργασίας και η διόγκωση της ανεργίας επέδρασαν στην εξέλιξη των απεργιακών αγώνων.

1. Οι­κο­νο­μι­κός κύ­κλος και απερ­γί­ες

Στο παρόν άρθρο θα επι­χει­ρή­σου­με να δούμε πώς η μεί­ω­ση της μι­σθω­τής ερ­γα­σί­ας και η διό­γκω­ση της ανερ­γί­ας επέ­δρα­σαν στην εξέ­λι­ξη των απερ­για­κών αγώ­νων.

Από διά­φο­ρες με­λέ­τες έχει υπο­στη­ρι­χτεί ότι η απερ­για­κή δράση μειώ­νε­ται σε πε­ριό­δους αυ­ξη­μέ­νης ανερ­γί­ας εξαι­τί­ας της απρο­θυ­μί­ας των ερ­γα­ζο­μέ­νων να ορ­γα­νω­θούν στα συν­δι­κά­τα, κυ­ρί­ως λόγω του φόβου της από­λυ­σης, ενώ αντί­θε­τα η απερ­για­κή δρα­στη­ριό­τη­τα εντεί­νε­ται σε πε­ριό­δους αύ­ξη­σης της απα­σχό­λη­σης, διότι τότε τα συν­δι­κά­τα διεκ­δι­κούν μι­σθο­λο­γι­κές αυ­ξή­σεις από θέση ισχύ­ος. Επί­σης, έχει υπο­στη­ρι­χθεί ότι ισχυ­ρο­ποιού­νται τα συν­δι­κά­τα κατά τη φάση ανά­πτυ­ξης του οι­κο­νο­μι­κού κύ­κλου, ενώ αντί­θε­τα υπάρ­χει διαρ­ροή μελών, με απο­τέ­λε­σμα την πτώση της συν­δι­κα­λι­στι­κής πυ­κνό­τη­τας κατά τη διάρ­κεια κα­θό­δου της οι­κο­νο­μι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας, εξαι­τί­αςαφε­νόςτης αδυ­να­μί­ας του συ­στή­μα­τος, λόγω της οι­κο­νο­μι­κής κρί­σης, να δε­χτεί τα αι­τή­μα­τα των ερ­γα­ζο­μέ­νων καιαφε­τέ­ρουτης πα­ρου­σί­ας με­γά­λου αριθ­μού ανέρ­γων δια­τε­θει­μέ­νων να χρη­σι­μεύ­σουν ως εφε­δρι­κός στρα­τός ερ­γα­σί­ας, ασκώ­ντας ου­σια­στι­κά πίεση σε όσους έχουν απα­σχό­λη­ση.

2. Η απερ­για­κή δρα­στη­ριό­τη­τα της πε­ριό­δου 2010-2015

Με βάση την προ­α­να­φερ­θεί­σα προ­σέγ­γι­ση μπο­ρού­με να δούμε την απερ­για­κή εξέ­λι­ξη, στην Ελ­λά­δα, κατά την πε­ντα­ε­τία 2010-2015. Συ­γκε­κρι­μέ­να, από τις 5 Μάη 2010, που άρ­χι­σαν να εφαρ­μό­ζο­νται τα Μνη­μό­νια, μέχρι τα τέλη του 2015 έγι­ναν από τη ΓΣΕΕ 20 ει­κο­σι­τε­τρά­ω­ρες και 4 σα­ρα­ντα­ο­κτά­ω­ρες απερ­γί­ες.Συ­νο­λι­κά28 ει­κο­σι­τε­τρά­ω­ρες πα­νελ­λα­δι­κές απερ­γί­ες. Αν σ’ αυτές συ­νυ­πο­λο­γί­σου­με μία ει­κο­σι­τε­τρά­ω­ρη απερ­γία και άλλη μία σα­ρα­ντα­ο­κτά­ω­ρη, που έγι­ναν μέχρι τώρα μέσα στο 2016, τότε οι απερ­γί­ες ανέρ­χο­νται σε 31 ει­κο­σι­τε­τρά­ω­ρες.

Εδώ να διευ­κρι­νί­σου­με ότι στις απερ­γί­ες τις ΓΣΕΕ δεν έχου­με υπο­λο­γί­σει τις πρω­το­μα­γιά­τι­κες απερ­γί­ες, οι οποί­ες είναι θε­σμο­θε­τη­μέ­νες έτσι και αλ­λιώς, καθώς επί­σης τις στά­σεις ερ­γα­σί­ας και τα συλ­λα­λη­τή­ρια δια­μαρ­τυ­ρί­ας. Βέ­βαια, αυτές οι  μορ­φές κι­νη­το­ποι­ή­σε­ων έχουν λη­φθεί υπόψη στις εμπει­ρι­κές έρευ­νες του Ιν­στι­τού­του Ερ­γα­σί­ας της ΓΣΕΕ (ΙΝΕ-ΓΣΕΕ).

Συ­γκε­κρι­μέ­να, όπως φαί­νε­ται από τον πί­να­κα και το διά­γραμ­μα, όταν μι­λά­με για«Σύ­νο­λο Συμ­βά­ντων»εν­νο­ού­με τις απερ­γί­ες, τις στά­σεις ερ­γα­σί­ας, τις κα­τα­λή­ψεις χώρων ερ­γα­σί­ας, τα συλ­λα­λη­τή­ρια κλπ. Όμως, και εδώ έχουν γίνει οι απα­ραί­τη­τοι δια­χω­ρι­σμοί, ώστε να δούμε όσο κα­λύ­τε­ρα γί­νε­ται την εξέ­λι­ξη των απερ­γιών. Έτσι, από το«Σύ­νο­λο των Συμ­βά­ντων»ξε­χω­ρί­ζου­με την εξέ­λι­ξη των απερ­για­κών κι­νη­το­ποι­ή­σε­ων με βάση τα εμπει­ρι­κά στοι­χεία του ΙΝΕ, ενώ επί­σης έχου­με λάβει υπόψη και τις 24ω­ρες απερ­γί­ες που έχει προ­κη­ρύ­ξει η ΓΣΕΕ.

Σύμ­φω­να, λοι­πόν,  με τα στοι­χεία φαί­νε­ται ότι ενώ μέχρι το 2012 εί­χα­με ένα με­γά­λο απερ­για­κό κύμα σχε­δόν σε όλους τους το­μείς (ιδιω­τι­κός το­μέ­ας, Κοινή Ωφέ­λεια, δη­μό­σιος το­μέ­ας), εντού­τοις από εκεί και μετά πα­ρα­τη­ρού­με μια συ­νε­χή κάμψη των απερ­για­κών αγώ­νων. Επί­σης, φαί­νε­ται ότι η απερ­για­κή δράση μειώ­νε­ται την ίδια στιγ­μή που αυ­ξά­νε­ται η ανερ­γία και μειώ­νε­ται η απα­σχό­λη­ση των μι­σθω­τών. Και εδώ κομ­βι­κό ση­μείο είναι πάλι το έτος 2012, στο οποίο τέ­μνο­νται όλες οι με­τα­βλη­τές, ενώ από εκεί και μετά υπάρ­χουν με­γά­λες απο­κλί­σεις (βλ. πί­να­κα και διά­γραμ­μα).

3. Αι­τί­ες της κάμ­ψης των απερ­για­κών αγώ­νων

Η απο­κλι­μά­κω­ση των απερ­για­κών αγώ­νων, ως ένα βαθμό, οφεί­λε­ται στις προσ­δο­κί­ες που δη­μιούρ­γη­σε ο ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ, αρχής γε­νο­μέ­νης από τις βου­λευ­τι­κές εκλο­γές του 2012, όταν ανα­δεί­χτη­κε σε αξιω­μα­τι­κή αντι­πο­λί­τευ­ση, μέχρι τις εκλο­γές του Ια­νουα­ρί­ου 2015, στις οποί­ες ανέ­λα­βε τη δια­κυ­βέρ­νη­ση της χώρας, καθώς επί­σης στην «στρα­τη­γι­κή της ανά­θε­σης» που καλ­λιέρ­γη­σε για αντι­στρο­φή της οι­κο­νο­μι­κής ύφε­σης μέσω της κα­τάρ­γη­σης των μνη­μο­νί­ων (Δ. Πα­πα­νι­κο­λό­που­λος, 2016). Ξέ­χω­ρα, όμως, από αυτά, εξα­κο­λου­θούν να υπάρ­χουν όλοι οι βα­σι­κοί πα­ρά­γο­ντες της μη κι­νη­το­ποί­η­σης. Σε γε­νι­κές γραμ­μές αυτοί είναι οι εξής: οι τα­κτι­κές ήττες που έχει υπο­στεί η ερ­γα­τι­κή τάξη από την εφαρ­μο­γή των μνη­μο­νί­ων, η διό­γκω­ση της ανερ­γί­ας, η ερ­γα­σια­κή επι­σφά­λεια-ανα­σφά­λεια, συ­νε­πι­κου­ρού­με­να όλα αυτά και από τις πα­θο­γέ­νειες του συν­δι­κα­λι­στι­κού κι­νή­μα­τος.

Επι­πρό­σθε­τοι πα­ρά­γο­ντες είναι η κό­πω­ση (φυ­σι­κή και οι­κο­νο­μι­κή) των κι­νη­το­ποιού­με­νων από το γε­γο­νός ότι δεν υπάρ­χουν απτά απο­τε­λέ­σμα­τα από τις συλ­λο­γι­κές δρά­σεις, η απο­γο­ή­τευ­ση και η από­συρ­ση, το χα­μη­λό επί­πε­δο συ­νεί­δη­σης, η έλ­λει­ψη στό­χων και ηγε­σί­ας στο συν­δι­κα­λι­στι­κό επί­πε­δο, οι αντα­γω­νι­σμοί, καθώς επί­σης η εξα­νέ­μι­ση των προσ­δο­κιών και η γε­νι­κευ­μέ­νη απο­γο­ή­τευ­ση που προ­κά­λε­σε η μνη­μο­νια­κή με­τα­στρο­φή της κυ­βέρ­νη­σης των ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ-ΑΝΕΛ.

Εδώ, βέ­βαια, είναι ανα­γκαίο να επι­ση­μά­νου­με πως, ενώ οι απερ­γί­ες συ­νι­στούν ένα βα­σι­κό στοι­χείο της τα­ξι­κής πάλης, εντού­τοις όλοι οι τα­ξι­κοί αγώ­νες δεν ση­μαί­νουν, κατ’ ανά­γκη, και απερ­γί­ες. Εν­διά­με­σα μπο­ρεί να υπάρ­ξει ανα­μο­νή, συ­ζη­τή­σεις (με όλα τα δια­θέ­σι­μα μέσα), δια­πραγ­μα­τεύ­σεις, προ­ώ­θη­ση αι­τη­μά­των με κάθε τρόπο, εξά­σκη­ση πιέ­σε­ων μέσω της νο­μο­θε­τι­κής οδού, επε­ξερ­γα­σία θέ­σε­ων, ανά­πτυ­ξη νέων συμ­μα­χιών, ανα­σύ­ντα­ξη των δυ­νά­με­ων κλπ.

4. Η ήττα έρ­χε­ται από παλιά

Η ερ­γα­τι­κή αδρα­νο­ποί­η­ση δεν ήταν μόνο απο­τέ­λε­σμα των μνη­μο­νια­κών πο­λι­τι­κών, αλλά και της πο­λύ­χρο­νης πο­λι­τι­κής πρα­κτι­κής των κρα­τού­ντων πριν από τα Μνη­μό­νια, μέσω της επι­κρά­τη­σης του νε­ο­φι­λε­λευ­θε­ρι­σμού, οι οποί­οι καλ­λιερ­γού­σαν συ­στη­μα­τι­κά την ιδε­ο­λο­γία της «κοι­νω­νι­κής συ­ναί­νε­σης», της «ερ­γα­σια­κής ει­ρή­νης», του «ήπιου μο­νε­τα­ρι­σμού», της «εθνι­κής» ανα­γκαιό­τη­τας, της «κοι­νω­νι­κής ανό­δου» κλπ., ενι­σχύ­ο­ντας ου­σια­στι­κά την ερ­γο­δο­τι­κή εξου­σία σε βάρος της ερ­γα­σί­ας. Το απο­τέ­λε­σμα ήταν να απο­δυ­να­μω­θούν οι συλ­λο­γι­κές αξίες της αλ­λη­λεγ­γύ­ης και της αγω­νι­στι­κής διεκ­δί­κη­σης για κα­λυ­τέ­ρευ­ση των συν­θη­κών ερ­γα­σί­ας και δια­βί­ω­σης και έτσι να εμπε­δω­θεί στη συ­νεί­δη­ση της ερ­γα­τι­κής τάξης μια ατο­μο­κε­ντρι­κή αντί­λη­ψη και ερ­μη­νεία της κοι­νω­νι­κής πραγ­μα­τι­κό­τη­τας αντί των συλ­λο­γι­κών αξιών. Όλα αυτά οδή­γη­σαν στην ερ­γα­τι­κή αδρα­νο­ποί­η­ση, στην κοι­νω­νι­κή κα­θή­λω­ση και σε μια συ­μπε­ρι­φο­ρά ερ­γα­ζό­με­νου-ικέ­τη της κρα­τι­κής και ερ­γο­δο­τι­κής εξου­σί­ας.

Κατά συ­νέ­πεια, και με δε­δο­μέ­νο τον ση­με­ρι­νό αρ­νη­τι­κό συ­σχε­τι­σμό για τις δυ­νά­μεις της ερ­γα­σί­ας, λόγω της αυ­ξη­μέ­νης ανερ­γί­ας και της επι­σφα­λούς απα­σχό­λη­σης, ήταν επό­με­νο να απο­διαρ­θρω­θούν τα σω­μα­τεία, να δια­λυ­θούν πολ­λές συν­δι­κα­λι­στι­κές ορ­γα­νώ­σεις και να επέλ­θει η «πα­θη­τι­κο­ποί­η­ση».

Όμως, η πλειο­νό­τη­τα του κό­σμου της ερ­γα­σί­ας δεν θα συμ­φω­νή­σει «να βάλει κι άλλη πλάτη» για τη γε­νι­κή πρό­ο­δο της χώρας, όσο και αν η κυ­βέρ­νη­ση εγκα­λεί τους ερ­γα­ζό­με­νους να δεί­ξουν και άλλη ανοχή, εφό­σον αυτοί δεν βλέ­πουν μια άμεση και γρή­γο­ρη βελ­τί­ω­ση της θέσης τους. Ταυ­τό­χρο­να, οι ερ­γα­ζό­με­νοι θα αρ­χί­σουν να συμ­με­τέ­χουν ενερ­γά στα συν­δι­κά­τα όχι μόνο στην πε­ρί­πτω­ση που βελ­τιώ­νε­ται η οι­κο­νο­μι­κή τους κα­τά­στα­ση, αλλά και επει­δή βλέ­πουν ότι αυτά κρα­τούν μια πιο αξιό­πι­στη και αγω­νι­στι­κή στάση. Και δεν μπο­ρεί να γίνει δια­φο­ρε­τι­κά, διότι οι συν­θή­κες ζωής των μι­σθω­τών είναι αφά­ντα­στα βα­ριές.

Πί­να­κας: Απερ­για­κοί αγώ­νες, απα­σχό­λη­ση και ανερ­γία 



Επε­ξερ­γα­σία στοι­χεί­ων: ΙΝΕ-ΓΣΕΕ

Διά­γραμ­μα: Απερ­για­κοί αγώ­νες, απα­σχό­λη­ση και ανερ­γία 



"Ερ­γα­τι­κή Αρι­στε­ρά", 26-10-2016, φύλλο 370





πηγή dea

Συνολικά 21.400 άτομα στην Ελλάδα με master και υψηλή εξειδίκευση είναι άνεργα

Η κατάσταση που βιώνουν στα χρόνια της κρίσης οι άνεργοι ή οι υποαπασχολούμενοι εργαζόμενοι που είναι κάτοχοι μεταπτυχιακού τίτλου ή διδακτορικού, αποτελεί αναμφίβολα μία από τις πιο χαρακτηριστικές εκδοχές των επιπτώσεων της οικονομικής κρίσης, αλλά και μία από τις πιο οδυνηρές συνέπειες των αδιεξόδων που η ίδια η κρίση δημιούργησε για χιλιάδες άνεργους ή εργαζόμενους με υψηλό επίπεδο εκπαίδευσης και εξειδίκευσης.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της στατιστικής υπηρεσίας, σήμερα στη χώρα μας υπάρχουν 21.400 άτομα που αν και έχουν μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών εξακολουθούν να είναι άνεργοι (ΕΛΣΤΑΤ 2ο τρίμηνο 2016) και ταυτόχρονα υπάρχουν άλλοι 7.500 εργαζόμενοι οι οποίοι αν και είναι κάτοχοι μεταπτυχιακού τίτλου εργάζονται με καθεστώς μερικής απασχόλησης.

Σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία από το σύνολο του οικονομικά ενεργού πληθυσμού, ο αριθμός των απασχολουμένων που έχουν υψηλή εξειδίκευση ανέρχεται σε 160.000 άτομα.

Οι μικρές προοπτικές εξέλιξης και ανάπτυξης των εργαζομένων με εξαιρετικά υψηλή εξειδίκευση, οι καθηλωμένοι μισθοί και η γενικότερη κατάσταση της χώρας έχουν οδηγήσει τα τελευταία χρόνια σε παροξυσμό το φαινόμενο του brain drain.

Όμως, εξίσου εντυπωσιακό είναι ότι εκτός από τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης, πολλές επιχειρήσεις στη χώρα μας δεν έχουν ενσωματώσει στη λειτουργία τους την αξιοποίηση των ταλαντούχων εργαζομένων.

Είναι χαρακτηριστικό ότι σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα που πραγματοποίησε το τμήμα Εφαρμοσμένης Έρευνας και Καινοτομίας του ALBA Graduate Business School at The American College of Greece, μόνο μία στις δύο εταιρείες έχει ξεκάθαρο ορισμό του τι σημαίνει ταλέντο, ενώ το ένα τρίτο των εταιρειών δεν έχει ακόμη συστηματική και ξεκάθαρη προσέγγιση στη διοίκηση ταλέντου.

Συνεπώς, εκτός από τις επιπτώσεις της κρίσης και την καθήλωση των μισθών, προκύπτει ως συμπέρασμα της έρευνας πως στη φυγή των ταλέντων συμβάλλει και ο τρόπος που αντιμετωπίζονται από ορισμένες επιχειρήσεις οι εργαζόμενοι με υψηλή εξειδίκευση.



«Ευελιξία»

Κατά την τελευταία πενταετία, εξαιτίας των επιπτώσεων της κρίσης και των μνημονιακών νόμων, οι αλλαγές στην αγορά εργασίας ήταν καταιγιστικές. Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του ΙΚΑ, ο μέσος μικτός μισθός για μερική απασχόληση παραμένει καθηλωμένος στα 403 ευρώ, δηλαδή περίπου 338,52 ευρώ καθαρά (ΙΚΑ Φεβρουάριος 2016).

Οι μεταρρυθμίσεις που συντελούνται μετά το 2010 στον χώρο των εργασιακών σχέσεων εκδηλώνονται σε τέσσερις βασικούς άξονες του περιεχομένου της μισθωτής εργασίας:

α) στην υποβάθμιση του ρόλου της πλήρους και σταθερής απασχόλησης υπέρ των ευέλικτων μορφών εργασίας, κάτι που συνεπάγεται μειωμένες αμοιβές και δικαιώματα,

β) στην αλλαγή του τρόπου που διαμορφώνονται οι συλλογικές συμβάσεις και οι αποδοχές,

γ) στην ελαστικοποίηση του χρόνου εργασίας προσαρμοσμένου με τις ανάγκες της επιχείρησης και

δ) στον περιορισμό των όρων της προστασίας από τις απολύσεις.

Αυτό το πλαίσιο της αγοράς εργασίας μαζί με την εξαιρετικά περιορισμένη ζήτηση για προσωπικό με υψηλή εξειδίκευση διαμόρφωσε τις συνθήκες της φυγής των «καλύτερων μυαλών» της χώρας στο εξωτερικό.

Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά στοιχεία της έρευνας της αγοράς εργασίας είναι ότι στην ηλικιακή κατηγορία 30-44 ετών, δηλαδή σε μία από τις πιο παραγωγικές ηλικιακές κατηγορίες, υπάρχουν σήμερα 10.400 άνεργα άτομα που είναι κάτοχοι μεταπτυχιακού τίτλου.

Έτσι, εκτός από το φαινόμενο της μετανάστευσης των «καλύτερων μυαλών» στο εξωτερικό, χιλιάδες άτομα με υψηλή εξειδίκευση και επίπεδο μόρφωσης αναγκάζονται να απασχολούνται για έναν μισθό που κυμαίνεται γύρω στα 400 ευρώ μικτά, ενώ τα «καθαρά» είναι λιγότερα από το επίδομα ανεργίας των 360 ευρώ.

Στρέφονται στο εξωτερικό

Δεν είναι τυχαίο, ότι οι επιστήμονες και τα στελέχη υψηλής εξειδίκευσης αναζητούν ευκαιρίες καριέρας στο εξωτερικό. Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη της Endeavor Greece, περισσότερα από 50 δισ. ευρώ ΑΕΠ έχουν παράξει από την αρχή της κρίσης αυτοί οι Έλληνες στις νέες «πατρίδες» τους.

Επί της ουσίας, η χώρα χάνει δυναμικό, το οποίο μπορεί να δώσει προστιθέμενη αξία στην εγχώρια αγορά και ταυτόχρονα χάνει φορολογικές και άλλες εισφορές που πιστώνονται στα έσοδα των χωρών υποδοχής του κύματος brain drain. Σύμφωνα με στοιχεία της Endeavor, οι Έλληνες που έφυγαν για το εξωτερικό από τον Ιανουάριο του 2008 μέχρι τον Ιούνιο του 2016 εκτιμώνται σε περίπου 350.000, ενώ εκτίμηση της ΤτΕ ανεβάζει τον αριθμό σε 427.000. Υπολογίζεται ότι οι άνθρωποι αυτοί, κυρίως ανώτερης και ανώτατης εκπαίδευσης, συνεισφέρουν ετησίως 12,9 δισ. ευρώ στο ΑΕΠ των χωρών υποδοχής, που είναι κυρίως η Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο.

Επιπλέον συνεισφέρουν 9,1 δισ. ευρώ σε φορολογικά έσοδα, εκ των οποίων 7,9 δισ. ευρώ σε φόρους εισοδήματος και εισφορές και 1,2 δισ. ευρώ σε ΦΠΑ – αθροιστικά από το 2008.

Είναι ενδιαφέρον στοιχείο ότι το ποσό που έχει δαπανήσει το ελληνικό κράτος για την εκπαίδευση των ανθρώπων αυτών υπολογίζεται στα 8 δισ. ευρώ, ενώ μεταξύ των εξαγόμενων «προϊόντων» της χώρας, το ανθρώπινο δυναμικό κατέχει την πρώτη θέση σε αξία, ήτοι 12,9 δισ. ευρώ. Ακολουθούν τα προϊόντα πετρελαίου με 7,2 δισ. ευρώ, τα προϊόντα αλουμινίου με 1,3 δισ. ευρώ, τα φάρμακα με 0,7 δισ. ευρώ, το ελαιόλαδο με 0,5 δισ. ευρώ, τα ψάρια με 0,4 δισ. ευρώ, όπως και οι ελιές, τα προϊόντα καπνού, τα πληροφοριακά συστήματα και τα τυροκομικά προϊόντα, το βαμβάκι με 0,3 δισ. ευρώ όπως και τα ροδάκινα.

Εν κατακλείδι, προφανώς, ενώ στις εξαγωγές προϊόντων το παραγόμενο εισόδημα συγκεντρώνεται στην Ελλάδα, η δραστηριότητα των Ελλήνων του εξωτερικού ωφελεί κατά κύριο λόγο τόσο σε βραχυπρόθεσμο όσο και σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα τις χώρες υποδοχής τους.

Πηγή: naftemporiki.gr

ΘΑΝΑΣΗΣ ΗΛΙΟΔΡΟΜΙΤΗΣ
αναδημοσίευση imerodromos

Πριν κάμποσα χρόνια έτυχε η γυναίκα μου να συμπεριληφθεί στο δείγμα της ΕΛΣΤΑΤ για την Έρευνα Εργατικού Δυναμικού.
Άνεργη τότε η γυναίκα μου (και σήμερα το ίδιο), εγώ παράλληλα με το μεροκάματο είχα και ‘’μπλοκάκι’’ για καμιά συνεργασία με περιοδικά, άρα λογιζόμουν και ολίγον… επιχειρηματίας.

Στην ερώτηση του ερευνητή για την εργασιακή της κατάσταση, απάντησε ότι είναι άνεργη.
Όμως, με ιδιαίτερη επιμονή, μόλις αντελήφθη ότι έχει σύζυγο.. επιχειρηματία, άρχισε να τη ρωτά μήπως την τελευταία εβδομάδα έτυχε να ασχοληθεί με την ‘’οικογενειακή επιχείρηση’’, δηλαδή αν έχει πάει στην τράπεζα να εξαργυρώσει καμιά δική μου επιταγή, αν πήρε καμιά συνέντευξη εξ ονόματός μου, αν πληκτρολόγησε κανένα ρεπορτάζ δικό μου και άλλα τέτοια!

Τα επανειλημμένα ΟΧΙ της συζύγου μου, τον ανάγκασαν τελικά να την εγγράψει στη στήλη των ανέργων. Γιατί όλα αυτά; Η εξήγηση δεν είναι δύσκολη. Στις επεξηγηματικές σημειώσεις που επισυνάπτονται στην Έρευνα Εργατικού Δυναμικού, τονίζονται τα εξής:

Απασχολούμενοι είναι ‘’τα άτομα ηλικίας 15 ετών και άνω, τα οποία την εβδομάδα αναφοράς είτε εργάστηκαν έστω και μια ώρα με σκοπό την αμοιβή ή το κέρδος, είτε εργάστηκαν στην οικογενειακή επιχείρηση, είτε δεν εργάστηκαν αλλά είχαν μια εργασία ή επιχείρηση από την οποία απουσίαζαν προσωρινά’’.

Σαφές, σαφέστατο! Αν η γυναίκα μου δήλωνε ότι κάτι έκανε για την… οικογενειακή επιχείρηση, αυτομάτως θα έπαυε να είναι άνεργη και θα ‘’βοηθούσε’’ την ΕΛΣΤΑΤ να… τσακίσει το τέρας της ανεργίας! Στα χαρτιά, βεβαίως…

Για την ιστορία μονάχα να αναφέρουμε ότι το δεύτερο τρίμηνο του 2016 καταμετρήθηκαν στη χώρα μας 1.112.100 άνεργοι και 272.700 υποαπασχολούμενοι, δηλαδή άτομα που δούλεψαν τόσο λίγο ώστε να ομοιάζουν περισσότερο με τους ανέργους, σύμφωνα με τον ορισμό της ΕΛΣΤΑΤ και της Eurostat. Κι όμως, αυτοί που ‘’ομοιάζουν περισσότερο με τους ανέργους’’, στις στατιστικές της ΕΛΣΤΑΤ και της Eurostat εμφανίζονται ως απασχολούμενοι!…

Ξεκαθαρίσαμε, λοιπόν, τι σημαίνει για τις επίσημες στατιστικές ‘’άνεργος’’ και τι ‘’απασχολούμενος’’. Όμως, με αφορμή ένα δημοσίευμα, πριν περίπου τρεις εβδομάδες, της γερμανικής εταιρείας Allianz, που διαπίστωνε ότι ‘’μόνο το 20% των Ελλήνων ανήκουν πλέον στη μεσαία τάξη, ενώ όταν καθιερώθηκε το ευρώ ανήκε σε αυτή σχεδόν ο μισός πληθυσμός’’, θα επιχειρήσω σήμερα να ‘’ξεσκαλίσω’’ λίγο περισσότερα τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για την ανεργία, για να αποδείξω ότι τα ‘’λουκέτα’’ των επιχειρήσεων είναι μία εκ των κυριότερων αιτιών του.. ταξικού υποβιβασμού πολλών χιλιάδων Ελλήνων, επιχειρηματιών ως χθες, χρεοκοπημένων οικονομικά ανθρώπων σήμερα, που όχι μόνο έχασαν επιχειρήσεις και εισοδήματα αλλά ακόμη και κάθε περιουσιακό στοιχείο.

Η φτωχοποίηση της μεσαίας τάξης οφείλεται, βεβαίως, στην απαξίωση των περιουσιακών στοιχείων, στο ‘’ροκάνισμα’’ των καταθέσεων για αποπληρωμή φόρων, δανείων και κάθε είδους τελών, εισφορών αλληλεγγύης κλπ. Τα στοιχεία της Έρευνας Εργατικού Δυναμικού της ΕΛΣΤΑΤ, απλώς δείχνουν το ρόλο των ‘’λουκέτων’’ στον μαζικό υποβιβασμό των Ελλήνων από τη μεσαία τάξη στην τάξη των νεοπτώχων, όχι μόνο των μισθωτών αλλά και των επιχειρηματιών.

Με βάση τα πιο πρόσφατα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το β’ τρίμηνο του 2016 είχαν χαθεί 934.700 θέσεις απασχόλησης σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2008. Η μείωση αυτή αντιστοιχεί στο 20,2% του συνόλου των θέσεων απασχόλησης του 2008. Από αυτές:

• 588.400 είναι οι χαμένες θέσεις μισθωτής απασχόλησης. Αντιστοιχούν στο 63% του συνόλου των χαμένων θέσεων απασχόλησης και στο 19,4% των θέσεων μισθωτής απασχόλησης.
  
  
• 109.700 είναι οι χαμένες θέσεις των μικρών εργοδοτών, δηλαδή των αυτοαπασχολούμενων επιχειρηματιών με μισθωτούς στην επιχείρησή τους. Αντιστοιχούν στο 28,9% των θέσεων απασχόλησης της κατηγορίας.
  
  
• 110.100 είναι οι χαμένες θέσεις των αυτοαπασχολούμενων χωρίς προσωπικό στην επιχείρηση. Αντιστοιχούν στο 11,5% των θέσεων απασχόλησης της κατηγορίας.
  
  
• 126.400 είναι οι χαμένες θέσεις βοηθών σε οικογενειακή επιχείρηση. Αποτελούν το 46,6% των θέσεων απασχόλησης της κατηγορίας.
  
  

Από τα παραπάνω προκύπτει ότι το 2016 σε σύγκριση με το 2008 οι θέσεις μη μισθωτής απασχόλησης, δηλαδή οι αυτοαπασχολούμενοι και τα εργαζόμενα στην επιχείρησή τους μέλη των οικογενειών τους μειώθηκαν κατά 342.200 άτομα. Ο αριθμός αυτός αντιστοιχεί στο 37% του συνόλου των χαμένων θέσεων απασχόλησης.

Η εικόνα που παρουσιάζουν οι κυριότεροι κλάδοι της οικονομίας, μετά από 8 χρόνια ύφεσης, είναι η εξής:

Μεταποίηση. Οι θέσεις απασχόλησης από 542.200 το β’ τρίμηνο του 2008, μειώθηκαν σε 350.100 το αντίστοιχο τρίμηνο του 2016. 195.100 θέσεις ή το 35,8% του συνόλου. Οι αυτοαπασχολούμενοι με προσωπικό μειώθηκαν κατά 51,5%, οι σκέτοι αυτοαπασχολούμενοι κατά 30,4%, οι μισθωτοί κατά 33,5% και οι βοηθοί κατά 52,5%.

Κατασκευές. Ο κλάδος κυριολεκτικά αποδεκατίστηκε. Οι θέσεις απασχόλησης μειώθηκαν από 402.100 σε 154.700. Χάθηκαν 247.400 θέσεις, το 61,5% του συνόλου. Οι αυτοαπασχολούμενοι με προσωπικό μειώθηκαν κατά 77,4%, οι σκέτοι αυτοαπασχολούμενοι κατά 18,5%, οι μισθωτοί κατά 67,5% και οι βοηθοί κατά 80,3%.

Χονδρικό και λιανικό εμπόριο. Οι θέσεις απασχόλησης μειώθηκαν από 845.100 σε 650.300. Χάθηκαν 194.800 θέσεις, το 23,1% του συνόλου. Οι αυτοαπασχολούμενοι με προσωπικό μειώθηκαν κατά 30,9%, οι σκέτοι αυτοαπασχολούμενοι κατά 27%, οι μισθωτοί κατά 14,3% και οι βοηθοί κατά 56,1%.

Δημόσια διοίκηση και άμυνα-υποχρεωτική κοινωνική ασφάλεια. Οι θέσεις απασχόλησης μειώθηκαν από 384.100 σε 332.600. Χάθηκαν 51.500 θέσεις απασχόλησης, το 13,4% του συνόλου, όλες θέσεις μισθωτής εργασίας.

Δραστηριότητες ανθρώπινης υγείας και κοινωνικής μέριμνας. Οι θέσεις απασχόλησης μειώθηκαν από 234.600 σε 218.400. Χάθηκαν 16.200 θέσεις, το 6,9% του συνόλου.

Εκπαίδευση. Οι θέσεις απασχόλησης μειώθηκαν από 326.600 σε 302.400. Χάθηκαν 25.200 θέσεις, το 7,7% του συνόλου.

Αξίζει να σημειώσουμε ότι η ανεργία είχε φτάσει στο υψηλότερο επίπεδο το 2013. Έκτοτε, η αύξηση της μερικής απασχόλησης, τα επιδοτούμενα προγράμματα απασχόλησης, τα πεντάμηνα ή οκτάμηνα ‘’κοινωνικής απασχόλησης’’, μείωσαν τεχνητά την ανεργία, χωρίς ουσιαστικά να προσθέσουν νέες θέσεις απασχόλησης.

Ενδεικτικά να αναφέρουμε ότι το 2008 είχαν καταγραφεί 95.200 υποαπασχολούμενοι, ο αριθμός τους αυξήθηκε σε 210.600 το 2013 και 272.700 το 2016.

Το 2013, λοιπόν, οι χαμένες θέσεις απασχόλησης σε σχέση με το 2008 είχαν ξεπεράσει τις 1.100.000. Αυτές κατανέμονται ως εξής: 145.500 αυτοαπασχολούμενοι με προσωπικό, 62.200 σκέτοι αυτοαπασχολούμενοι, 797.400 μισθωτοί, 97.200 βοηθοί σε οικογενειακές επιχειρήσεις.

του Γιώργου Λεχουρίτη, Ψυχολόγου - Συστημικού θεραπευτή*

ENAΣ ΣΤΟΥΣ ΤΡΕΙΣ ΕΛΛΗΝΕΣ ΣΤΟ ΟΡΙΟ ΤΗΣ ΦΤΩΧΕΙΑΣ

Αύξηση θνησιμότητας, καρδιακές παθήσεις, αλκοολισμός, ναρκωτικά, εγκλήματα και αυτοκτονίες είναι τα «δώρα» της πολύχρονης οικονομικής κρίσης που μαστίζει την Ελλάδα

Η κρίση στην Ελλάδα, ως απόρροια των μνημονιακών πολιτικών (παλιών και νέων) συνεχίζει να επιδεινώνεται ποσοτικά και ποιοτικά.

Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ (2013) ένας στους τρεις Έλληνες δοκιμάζεται στο όριο της φτώχειας, με δεδομένο ότι στερείται 4 από τα 9 βασικά καταναλωτικά αγαθά στα οποία περιλαμβάνονται:

1. Πληρωμή παγίων όπως δόση δανείου, λογαριασμοί ΔΕΗ, φυσικό αέριο,
   δόσεις καρτών ή δόσεις αγοράς κύριας κατοικίας κ.λπ.
2. Διατροφή που περιλαμβάνει κάθε δεύ- τερη ημέρα κοτόπουλο, κρέας ή λαχανικά ίσης θρεπτικής αξίας.
3. Εκτακτες αλλά απαραίτητες ανάγκες αξίας περίπου 540€.
4. Τηλέφωνο (περιλαμβάνεται και το κινητό).
5. Έγχρωμη τηλεόραση.
6. Πλυντήριο ρούχων.
7. Ικανοποιητική θέρμανση.
8. Διακοπές για μία εβδομάδα.
9. ΙΧ αυτοκίνητο.

Οι συνέπειες στον άνθρωπο:

• Απορύθμιση και αποσυντονισμός προσωπικής, οικογενειακής, κοινωνικής ζωής του άνεργου προσώπου.
• Ουσιαστική μείωση της αυτοεκτίμησης του.
• Αύξηση συναισθημάτων ενοχής, ταπείνωσης και μειονεξίας.
• Δημιουργία άγχους, η ένταση του οποίου αυξάνεται όσο πιο παρατεταμένη είναι η ανεργία.
• Μείωση κοινωνικής αναγνώρισης του άνεργου προσώπου.
• Μείωση της οικογενειακής του αναγνώρισης.
• Πρόκληση ανίας και απάθειας λόγω της απραγίας.
• Αδυναμία ικανοποίησης βασικών αναγκών, ακόμη και των στοιχειωδέστερων…
• Δημιουργία εντάσεων και συγκρούσεων στις στενότερες αλλά και ευρύτερες οικογενειακές σχέσεις.
• Πρόκληση μοιρολατρίας και απαισιοδοξίας.
• Ανάδυση συναισθημάτων ανασφάλειας, ευαλωτότητας, φόβου και θλίψης, ως φυσική συνέπεια των παραπάνω.
• Εμφάνιση διαταραχών στην ψυχική και τη σωματική υγεία του προσώπου.

Οι οικογένειες και τα άτομα που βρίσκονται σε χαμηλές κοινωνικοοικονομικές θέσεις διατρέχουν δύο φορές περισσότερο τον κίνδυνο αυξανόμενης νοσηρότητας και πρόωρης θνησιμότητας εξαιτίας των προβλημάτων στο εισόδημα, την εκπαίδευση, τη στέγαση, την ιατρική περίθαλψη και τη διατροφή, τα οποία δρουν αθροιστικά.

Στις ψυχοκοινωνικές συνέπειες της κρίσης πρέπει να λάβουμε υπόψη το φαύλο κύκλο που δημιουργείται μεταξύ ψυχικών διαταραχών και φτώχειας, ύφεσης και ανεργίας.

Η μελέτη του Χάρβεϊ Μπρένερ

Μια παλαιότερη έρευνα του Αμερικανού καθηγητή στο Πανεπιστήμιο του North Texas Health Science Center, στο τμήμα κοινωνικής ιατρικής, στατιστικολόγου Χ. Μπρένερ, σε θέματα υγείας υποστήριζε ότι υπάρχει άμεση συσχέτιση μεταξύ οικονομικής άνθησης ή οικονομικής κρίσης και στέρησης με τις μειώσεις-αυξήσεις στο επίπεδο της γενικής θνησιμότητας του πληθυσμού σε περιπτώσεις καρδιακών παθήσεων, αλκοολισμού, ναρκωτικών, εγκλημάτων, αυτοκτονιών, καθώς και εισόδου σε ψυχιατρικά ιδρύματα.

Η έρευνα του Χάρβεϊ Μπρένερ δείχνει τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης μέσω της ανεργίας στην ψυχική υγεία του ανθρώπου και της οικογένειάς του.

Η ανεργία, λοιπόν, σχετίζεται με την ψυχική και κοινωνική δυσλειτουργικότητα και είναι γνωστή η στατιστική φόρμουλα του συγγραφέα ότι η αύξηση της ανεργίας κατά μία ποσοστιαία μονάδα δημιουργεί κατάσταση έντασης, επιθετικότητας ή ματαίωσης και ασθενειών που επηρεάζουν την κοινωνία για πολλά χρόνια.

Ο Χάρβεϊ Μπρένερ είχε υπολογίσει, τότε, ότι η αύξηση της ανεργίας κατά 1% θα έδινε τα επόμενα πέντε χρόνια τα εξής αποτελέσματα:

Αυτοκτονίες:  +4,1%
Επισκέψεις σε ψυχιατρικές κλινικές:  +3,3%
Βίαιες ενέργειες (δολοφονίες, εγκλήματα κ.λπ.):  +4%
Θνητότητα από αλκοόλ:  +1,9%
Γενικός δείκτης θνητότητας:  +1,9%
Καταθλιπτικές καταστάσεις:  +67%
Αλκοολισμός:  +47%

Εξαιρετικό ενδιαφέρον παρουσιάζει μία νεότερη  έρευνα  του  Χάρβεϊ  Μπρένερ,  ο οποίος συγκέντρωσε και μελέτησε πολλά από τα σχετικά στατιστικά, για διάστημα 40 ετών, με βάση τη Μεγάλη Βρετανία, και κατέληξε σε συγκλονιστικά αποτελέσματα.

Σύμφωνα, λοιπόν, με τη μελέτη του Μπρένερ (στα τέλη της δεκαετίας του 1970), κάθε αύξηση κατά 10% του αριθμού των ανέργων (δηλαδή περίπου 900.000 επιπλέον άνεργοι) οδηγεί στον συνολικό πληθυσμό, σε:

Ποσοστιαία αύξηση                                   Επιπλέον αριθμός

• 1,2% ολική θνησιμότητα                              24.000 θάνατοι
• 1,7% καρδιαγγειακά συμβάματα                   17.000 θάνατοι
• 1,3% κιρρωτικοί ασθενείς                                  400 θάνατοι
• 1,7% απόπειρες αυτοκτονίας                             200 θάνατοι
• 4,2% νοσηλευόμενοι σε ψυχιατρική κλινική      6.000 ασθενείς
• 4% συλλήψεις                                           400.000 συλληφθέντες

Επίσης γνωρίζουμε ότι σε περίπτωση που ο δείκτης της ανεργίας αυξάνεται πλέον του 3% για μεγάλη περίοδο η επίπτωση στη θνησιμότητα από αυτοκτονίες ανέρχεται στο 4-4,5%. Επίσης παρατηρείται υψηλή θνησιμότητα από κατάχρηση οινοπνεύματος.

Πρόσφατη έρευνα (Στάκλερ και συνεργάτες 2009) σε 26 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης έδειξε ότι η αύξηση της ανεργίας κατά 1% συνδέεται με παράλληλη αύξηση των αυτοκτονιών κατά 0,79%.

ΣΕ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ Ε.Ε.

Πιο δύσκολη η αντιμετώπιση της ανεργίας παρά του χρέους και του ελλείμματος

«Τα δεδομένα αυτά προσδιορίζουν την ανεργία ως το σοβαρότερο πρόβλημα της ελληνικής αλλά και της ευρωπαϊκής οικονομίας, ακόμα περισσότερο από τα αντίστοιχα του δημοσίου χρέους και ελλείμματος. Γιατί για την οικονομική πολιτική είναι ευκολότερο να περιορίσει το έλλειμμα και το χρέος από ό,τι να μειώσει την ανεργία δημιουργώντας νέες θέσεις εργασίας. Και γίνεται ακόμη σοβαρότερο το πρόβλημα της ανεργίας αφού οι ασκούμενες οικονομικές πολιτικές δεν έχουν στο επίκεντρό τους, αν όχι την καταπολέμησή της, ούτε καν την ανάσχεση της εκρηκτικής της εξέλιξης».
(ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ, ΙΝΕ τεύχος 201, «Η ανεργία στην Ευρώπη», Σ. Ρομπόλης).

Οι απόψεις διάσημων ψυχολόγων και ψυχιάτρων

Τα τελευταία 20 χρόνια σε όλες τις σχετικές μελέτες φαίνεται ότι η ανεργία, η επισφάλεια/ανασφάλεια στην εργασία και η απώλεια εισοδήματος για διαβίωση έχουν σημαντική επίδραση στην υγεία.

Αιτιολογικές ερμηνείες αυτού του φαινομένου αποτελούν η φτώχεια, το στρες, οι επιβλαβείς για την υγείασυμπεριφορές όπως η κατάχρηση αλκοόλ, καπνίσματος και ναρκωτικών αλλά και οι ειδικές συνθήκες εργασίας (μη ικανοποιητική εργασία, υποβαθμισμένη θέση).

Διάσημοι ψυχίατροι και ψυχολόγοι, όπως οι Σίγκμουντ Φρόιντ, Ερικ Έρικσον και Βίκτορ Φρανκλ έχουν εκφράσει την άποψή τους, είτε στο πλαίσιο μιας απόπειρας επεξήγησης των παρατηρηθέντων φαινομένων, είτε αφού μελέτησαν σχετικές περιπτώσεις.

Αρνητικά συναισθήματα

Σύμφωνα με τα λεγόμενα του διάσημου ψυχαναλυτή Σίγκμουντ Φρόιντ, «όταν δεν είμαστε υποχρεωμένοι να σηκωθούμε το πρωί και να εστιάσουμε στην εργασία μας, κινδυνεύουμε να κυριευτούμε από αρνητικά συναισθήματα. Για παράδειγμα, μια πληγωμένη, άνεργη έφηβη έχει χρόνο να σκεφτεί διεξοδικά τα προβλήματά της, ενώ η κοπέλα που εργάζεται, π.χ. στο ταχυδρομείο θα πρέπει να είναι συγκεντρωμένη στην εργασία της».

Το γενικότερο μοτίβο του Φρόιντ για την ψυχική υγεία του σύγχρονου ανθρώπου βασίζεται σε δύο δυναμικά στοιχεία: στην Αγάπη και στην Εργασία.

Ο νεοψυχαναλυτής Ερικ Έρικσον, στη διάσημη θεωρία του για τα στάδια της κοινωνικής ανάπτυξης του ανθρώπου, διαπιστώνει ότι η υγιής μετάβαση από την εφηβεία στην ενηλικίωση περιλαμβάνει την απόκτηση μίας επιθυμητής εργασιακής ταυτότητας. Επομένως, η ανεργία αναμένεται να ελαττώσει την αίσθηση προσωπικής αξίας του προσώπου.

O Β. Φράνκλ, προσεγγίζει την ανεργία, μέσα από ένα υπαρξιακό πλαίσιο αναφοράς, ως χάσιμο του εαυτού η ως το θάνατο της προσωπικής ταυτότητας του ανθρώπου, της οικονομικής ασφάλειας, του ανήκειν η της προσωπικής κατανόησης του πώς ο κόσμος λειτουργεί.

Ο Β. Φράνκλ έγραφε ότι «ο αγώνας για ανεύρεση νοήματος στην προσωπική ζωή είναι η πρωτογενής δύναμη υποκίνησης στον άνθρωπο».

Οι συστημικοί, υπαρξιακοί ψυχολόγοι επιμένουν ότι το πιο ουσιαστικό σύμπτωμα της απώλειας εργασίας δεν είναι τόσο η έλλειψη χρημάτων όσο η απώλεια της προσωπικής ταυτότητας, της αυτοεκτίμησης και του αυτοσεβασμού. Η απώλεια της εργασίας βιώνεται ως η πλήρης απανθρωποποίηση των ανέργων.

Η Καναδέζικη Ένωση Ψυχικής Υγείας, στον δικό της διαδικτυακό τόπο, αναφέρει χαρακτηριστικά σε άρθρο της για την αντιμετώπιση της ανεργίας τα εξής: «Όταν χάσεις την εργασία σου δεν χάνεις μόνο τη συχνή πηγή εσόδων σου, αλλά επίσης και τις προσωπικές σου επαφές και σχέσεις στην εργασία, τις καθημερινές σου δομές χρόνου και ρουτίνας, καθώς και μια σημαντική αίσθηση σκοπού-του-εαυτού.

Συνεπώς η ανεργία αποτελεί ένα σοκ προς ολόκληρο το σύστημα-του-εαυτού σου [δηλ. η ταυτότητά σου, το ποιος είσαι, πού πάς και γιατί (σημείωση δική μου Γ.Λ.)]. Μπορείς να βιώσεις κάποια από τα ίδια συναισθήματα, πόνο, οδύνες και άγχη που βιώνει κάποιος που έχει σοβαρά πληγωθεί ή κάποιος που έχει περάσει από ένα διαζύγιο ή περνά μια φάση μελαγχολίας και θλίψης για την απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου. Μπορείς να περάσεις από αυτά τα στάδια της θλίψης».

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ

1 Μία εναλλακτική πρόταση εξόδου από τα αδιέξοδα του κυρίαρχου μετανεωτερικού υποδείγματος, πιστεύουμε ότι αποτελεί η ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΙΚΗ προσέγγιση που βασίζεται στην ΟΝΤΟΛΟΓΙΑ του προσώπου και των σχέσεών του, στο ΟΡΑΜΑ των εργαζόμενων πολιτών και την ενδυνάμωση της ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ. Το νέο αυτό υπόδειγμα στηρίζεται επίσης και σε ένα συνθετικό, διεπιστημονικό & ενοποιητικό μοντέλο για τον Άνθρωπο και τις Ομάδες του και αποτελεί το ουσιαστικότερο και αποτελεσματικότερο εργαλείο για την ΠΡΟΛΗΨΗ & ΠΡΟΑΓΩΓΗ του ΝΟΗΜΑΤΟΣ ΖΩΗΣ.

2 Η χρόνια διαρθρωτική ανεργία αποτελεί ενδημικό φαινόμενο του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής. Η κατάσταση στην οποία έχουν περιέλθει οι δυνάμεις της εργασίας, σε παγκόσμιο επίπεδο, καθιστά την ανεργία ακόμη πιο επώδυνη για την εργατική τάξη. Μιαν εργατική τάξη κατακερματισμένη, ιδιωτεύουσα και μονίμως μετεκπαιδευόμενων, επανακαταρτιζόμενων και διαθέσιμων μισθωτών και ανέργων προς κάθε χρήση του κεφαλαίου. Η ύπαρξη μιας ευρείας ζώνης φτωχών,απασχολήσιμων και ανέργων επιτείνει τον κατακερματισμό και λειτουργεί ως ρυθμιστικός μοχλός «απορύθμισης» και «ευελιξίας» των όρων της εκμετάλλευσης εκ μέρους των κρατούντων. Μια από τις λύσεις είναι η δημιουργία Δικτύου ή κινήματος κατά της ανεργίας και της επισφαλούς απασχόλησης, όπου οι εργαζόμενοι και οι άνεργοι δεν θα αισθάνονται μόνοι τους, αλλά θα έχουν την αίσθηση της συλλογικότητας και της ένταξης σε μία κοινωνική ομάδα, μέσω της οποία θα διεκδικήσουν την επίλυση των προβλημάτων τους.

3 Τέλος, άλλη πρόταση προς υλοποίηση θα μπορούσε να είναι η δημιουργία, έστω και σε πιλοτική βάση, στο πλαίσιο του συνδικαλιστικού εργατικού κινήματος, Συμβουλευτικών Κοινωνικών Κέντρων Υποστήριξης των Εργαζομένων, των Ανέργων, των Νέων και των Μεταναστών με στόχο την αποθυματοποίησή τους, επειδή πολλές φορές εξαιτίας των καθημερινών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οδηγούνται στην περιθωριοποίηση και στον κοινωνικό αποκλεισμό.

Κλείνοντας το άρθρο αυτό και εστιάζοντας την προσοχή μας στην πρόληψη χρειάζεται να δράσουμε συντονισμένα και με αλληλεγγύη για την προαγωγή της ποιότητας της ζωής των εργαζόμενων πολιτών, την πρόληψη της ψυχοκοινωνικής δυσλειτουργικότητας και την ανάδυση πυρήνων και δικτύων επικοινωνίας, συνεργασίας και προοπτικής.

*αναδημοσίευση από exodospress.gr

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
– Γ. Α. Βασιλείου (1987): Ο Άνθρωπος ως Σύστημα. Μια παρουσίαση για τον παιδοψυχίατρο. Αθήνα, Καστανιώτης.
– Γ. Λεχουρίτης, Δ. Κατσορίδας (2010): Οι Κοινωνικές και Ψυχολογικές Επιπτώσεις της Ανεργίας. Εισήγηση στην ημερίδα του περιοδικού «Εγκέφαλος», 14/05/2010.
– Παπαδοπούλου Δ. (επ. & εισαγωγή) (2001). Κοινωνικός Αποκλεισμός. Για τους ανθρώπους που παραμερίζουμε. Αθήνα, Αρμός.
– Πουρκός Μ. (1997): Ο ρόλος του πλαισίου στην ανθρώπινη επικοινωνία την εκπαίδευση και την Κοινωνικο-Ηθική Μάθηση. Αθήνα, Gutemberg.