Με τα «κοράκια» απέναντι στους δανειολήπτες σταθερά η κυβέρνηση, η οποία κατά την προσφιλή τακτική της κατέθεσε λίγο πριν τα μεσάνυχτα τροπολογία, που αυτή τη φορά φαίνεται πως καταργεί ουσιαστικά τις ελάχιστες βελτιώσεις, που εγκρίθηκε μόλις πριν δύο εβδομάδες ενσωματώνοντας στην ελληνική νομοθεσία -όπως υποχρεούνταν εξαντλώντας όμως κάθε χρονικό περιθώριο- την ευρωπαϊκή οδηγία 2021/2167 για την ενημέρωση των οφειλετών.

Το επίμαχο άρθρο 4 βρίσκεται ανάμεσα σε διάφορα άλλα για τη ΛΑΡΚΟ, την ΕΑΒ, το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, για ενίσχυση του τουρισμού στη Ρόδο και τον ΦΠΑ στα μη αλκοολούχα ποτά στην τροπολογία, η οποία κατατέθηκε στο πολυνομοσχέδιο-σκούπα του υπουργείου Οικονομικών «Οργανωτικές και διαδικαστικές διατάξεις για την ανάπτυξη, παρεμβάσεις για την ενίσχυση της δίκαιης αναπτυξιακής μετάβασης και άλλες επείγουσες διατάξεις», το οποίο πέρασε μόνο με τις ψήφους της Νέας Δημοκρατίας.

Πλέον όλα τα δάνεια που έχουν τιτλοποιηθεί μέχρι το τέλος του έτους δεν θα υπάγονται στην κοινοτική οδηγία και άρα δεν θα χρειάζεται ούτε καν να ενημερώνονται οι οφειλέτες. Ειδικότερα, ο πρόσφατος νόμος για τους servicers, 5072/2023 (άρθρο 41) καταργούσε διατάξεις του νόμου 4354/2015 περί εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων από δάνεια και πιστώσεις και εταιρειών απόκτησης απαιτήσεων από Δάνεια και πιστώσεις.

Ωστόσο, στην τροπολογία προστέθηκε το εξής: «Κατ' εξαίρεση οι πράξεις πώλησης και μεταβίβασης απαιτήσεων, καθώς και οι συμβάσεις διαχείρισης αυτών, οι λαμβάνουν χώρα μέχρι 30ή Δεκεμβρίου 2023, εξακολουθούν να διέπονται από ν. 4354/2015. ‘Οπου άρθρο 3Α του ν. 4354/2015 γίνεται αναφορά άλλες διατάξεις του ν. 4354/2015, νοείται και ως παραπομπή στις αντίστοιχες διατάξεις του Μέρους Β του παρόντος. Η παρ. 5 του άρθρου 3Α του ν. 4354/2015 εφαρμόζεται αναλόγως και για καταχώριση συμβάσεων διαχείρισης του άρθρου 14 του παρόντος».

Επίσης, προβλέπεται ότι «η περ. ε) παρ. 5 του άρθρου 3 του ν. 5072/2023 (Α’ 198) τροποποιείται, να εξαιρεθούν από εφαρμογή του Μέρους Β’ οι συμβάσεις διαχείρισης πιστώσεων που μεταβιβάζονται πριν 30ή Δεκεμβρίου 2023, και περ. ε) διαμορψώνεται ως εξής: "ε) μεταβίβαση απαιτήσεων από συμβάσεις πιστώσεων, που μεταβιβάζονται πριν από 30ή Δεκεμβρίου 2023, καθώς και στις συμβάσεις διαχείρισης αυτών¨"».

Το ζήτημα έθιξαν από το βήμα της Βουλής ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ, Νίκος Παππάς, και ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ, Μιχάλης Κατρίνης. Ο πρώτος έκανε λόγο για ανοσιούργημα, που ακυρώνει στην κυριολεξία όποιο υπόλειμμα λογικής και προστασίας και νοιαξίματος του νομοθέτη για τους δανειολήπτες. Ο δεύτερος κατήγγειλε πως κανένας δεν τολμά να σταθεί απέναντι στα κόμματα και να πει ότι «ναι εμείς υποστηρίζουμε».

Από την πλευρά του ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών, Νίκος Παπαθανάσης, ισχυρίστηκε πως πρόκειται μόνο για «τακτοποίηση νομικής φύσης ως προς το χρονικό διάστημα μεταξύ 5 και 31 Δεκεμβρίου».

Σημαντικές αλλαγές για πάνω από 2 εκατ. δανειολήπτες με μη εξυπηρετούμενα (“κόκκινα”) δάνεια, φέρνουν οι προβλέψεις του νομοσχεδίου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για τα Δάνεια που υπερψηφίστηκε χθες στη Βουλή. Πρόκειται για τις προβλέψεις οι οποίες αυστηροποιούν το πλαίσιο λειτουργίας για τους servicers και τις βελτιώσεις στον εξωδικαστικό μηχανισμό μέσω των οποίων τα «κουρέματα» στις ρυθμίσεις μη εξυπηρετούμενων δανείων μπορούν να αυξηθούν έως και κατά 28%.

Όσον αφορά στις υποχρεώσεις των servicers και στα νέα δικαιώματα των δανειοληπτών, το νομοσχέδιο υποχρεώνει τους πρώτους να παρέχουν, μέσω ειδικής ψηφιακής πλατφόρμας, προσωποποιημένη και αναλυτική ενημέρωση προς τους οφειλέτες, για το ύψος της οφειλής, το ιστορικό των πληρωμών, τις δόσεις, το επιτόκιο της ρύθμισης κ.λπ.

Ο οφειλέτης θα μπορεί να βλέπει όλα τα στοιχεία εισερχόμενος με χρήση του κωδικού του σε ειδική εφαρμογή στις ιστοσελίδες των servicers, όπως κάνει σήμερα στο web banking της τράπεζάς του. Μέχρι να λειτουργήσει το νέο σύστημα προσωποποιημένης πληροφόρησης, το αργότερο έως τις 31 Μαρτίου 2024, οι servicers υποχρεούνται να παρέχουν εγγράφως τις πληροφορίες αυτές (ύψος οφειλής, δόσεις, επιτόκιο κλπ.) σε κάθε δανειολήπτη μετά από αίτησή του σε προθεσμία 30 ημερών.

Επιπλέον σύμφωνα με τις προβλέψεις της σχετικής Κοινοτικής Οδηγίας 2021/2167 εισάγονται πέντε νέες υποχρεώσεις ως προς την ενημέρωση, εξυπηρέτηση και τον σεβασμό των δικαιωμάτων των καταναλωτών:

• Η προστασία των προσωπικών στοιχείων και της ιδιωτικής ζωής των δανειοληπτών.

• Η απαγόρευση παρενόχλησης, καταναγκασμού ή αθέμιτης επιρροής κατά την επικοινωνία του servicer με τον πολίτη.

• Η έγγραφη γνωστοποίηση στον δανειολήπτη σε γλώσσα σαφή και κατανοητή, του υπολοίπου της οφειλής μετά από οποιαδήποτε μεταβίβαση πίστωσης.

• Η καθιέρωση διαφανών, άμεσων και δωρεάν διαδικασιών για τη διαχείριση των καταγγελιών των δανειοληπτών.

• Σύνδεση με τις προβλέψεις του Κώδικα Δεοντολογίας της ΤτΕ και σεβασμό των δικαιωμάτων των δανειοληπτών.

Εάν οι servicers δεν τηρούν τα ανωτέρω, απειλούνται με ποινές που περιλαμβάνουν πρόστιμα έως 500.000 ευρώ, υποχρέωση διόρθωσης της παράβασης και φθάνουν μέχρι και σε ανάκληση της άδειας λειτουργίας τους.

Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει επίσης ρυθμίσεις με τις οποίες διευρύνεται η προστασία για τους πραγματικά ευάλωτους δανειολήπτες και παράλληλα βελτιώνεται η λειτουργία του Εξωδικαστικού Μηχανισμού για όλους όσοι προσφεύγουν σε αυτόν. Ειδικότερα:

Η πρόταση αναδιάρθρωσης του χρέους των ευάλωτων οφειλετών (για τους οποίους έχει εκδοθεί η σχετική βεβαίωση ευάλωτου) γίνεται υποχρεωτικά αποδεκτή από τις Τράπεζες, τους servicers και το Δημόσιο. Από εδώ και στο εξής δεν θα μπορεί να απορρίπτει ένας υπάλληλος των τραπεζών ή των servicers τις προτάσεις του εξωδικαστικού, αλλά τόσο οι τράπεζες όσο και οι servicers θα πρέπει να προσφεύγουν δικαστικά (αναλαμβάνοντας και το κόστος της διαδικασίας) για να αμφισβητήσουν την πρόταση ρύθμισης, εάν διαθέτουν στοιχεία που αποδεικνύουν ότι ο ευάλωτος δεν είναι πραγματικά ευάλωτος. Φυσικά ο δανειολήπτης διατηρεί το δικαίωμα να απορρίψει την πρόταση. Σημειώνεται ότι το 50 % των προτάσεων ρύθμισης χρεών ευάλωτων οφειλετών απορρίπτονται από τους servicers. Με το νέο καθεστώς οι πραγματικά ευάλωτοι οφειλέτες θα μπορέσουν να ρυθμίσουν τα χρέη τους.

Με Υπουργικές Αποφάσεις που θα ακολουθήσουν άμεσα θα θεσπιστούν δύο ακόμη προβλέψεις για καλύτερες ρυθμίσεις στον εξωδικαστικό μηχανισμό. Αφενός βελτιώσεις στον μαθηματικό τύπο – αλγόριθμο για δάνεια με εμπράγματη εξασφάλιση προκειμένου να αυξηθεί το «κούρεμα» της οφειλής για όλους τους δανειολήπτες και όχι μόνο τους ευάλωτους. Με τη νέα ρύθμιση το «κούρεμα» για τα δάνεια που καλύπτονται με εμπράγματη ασφάλεια θα αυξηθεί έως και κατά 28 %, σε σχέση με το ισχύον καθεστώς.

Αφετέρου, θα οριστεί σε 3% σταθερό για 3 έτη το επιτόκιο για όλες τις ρυθμίσεις. Σήμερα το επιτόκιο για τα χρέη προς τράπεζες και servicers είναι euribor συν 2,5 μονάδες για εξασφαλισμένες οφειλές και συν 3 μονάδες για μη εξασφαλισμένες οφειλές. Για τις ρυθμίσεις χρεών προς το Δημόσιο και τους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης ήταν ήδη 3% σταθερό.

Σημειώνεται ότι με το νομοσχέδιο επεκτείνεται η δυνατότητα ένταξης στον εξωδικαστικό προσώπων που «κληρονόμησαν» οφειλές προς το Δημόσιο και Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης, που έχουν βεβαιωθεί σε βάρος επιχειρήσεων που έχουν κλείσει.

Αρτεμις Σπηλιώτη

Ανοιχτό είναι το ενδεχόμενο παράτασης του ενδιάμεσου προγράμματος προστασίας των ευάλωτων δανειοληπτών που βρίσκονται στον προθάλαμο του πλειστηριασμού το οποίο λήγει στις 15 Δεκεμβρίου, σε ότι αφορά στην υποβολή αιτήσεων.

Υπενθυμίζεται ότι το πρόγραμμα μέσω του οποίου το κράτος επιδοτεί με 70 - 210 ευρώ τη δόση του στεγαστικού δανείου (βάσει εισοδηματικών κριτηρίων και οικογενειακής κατάστασης) δημιουργήθηκε ώστε να καλυφθεί το κενό μέχρι την σύσταση και λειτουργία του Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων που τοποθετείται χρονικά εντός του Α’ εξαμήνου του 2024 - καλώς εχόντων των πραγμάτων – και για να αποτραπεί ένα κύμα εξώσεων.  

Ελάχιστοι έχουν ενταχθεί 

Παρ΄όλα αυτά μόλις 111 ευάλωτοι δανειολήπτες που δεν μπορούν να ανταπεξέλθουν στις δανειακές τους υποχρεώσεις είχαν ενταχθεί στο πρόγραμμα μέχρι το τέλος Αυγούστου, όταν και έγινε η πληρωμή της Συνεισφοράς του Δημοσίου σε 100 από αυτούς. Υπο αξιολόγηση είναι άλλες 80 αιτήσεις και άλλες 399 βρίσκονται σε αρχικό στάδιο.

Ετσι, το οικονομικό επιτελείο, ενόψει ενός ακόμα δύσκολου χειμώνα (πληθωρισμός, ενεργειακό κόστος) και στο πλαίσιο στήριξης των ευάλωτων νοικοκυριών προσανατολίζεται στην παράταση του προγράμματος ώστε να ενταχθούν και άλλοι ευάλωτοι δανειολήπτες.

Πέραν της επιδότησης για 15 μήνες προβλέπεται και η αναστολή μέτρων των πιστωτών για την κύρια κατοικία (π.χ. κατασχέσεις, πλειστηριασμοί και εξώσεις).

Με τη λήξη του προγράμματος αυτού, οι ευάλωτοι οφειλέτες οι οποίοι θα αδυνατούν να εξυπηρετήσουν μια μακροχρόνια και βιώσιμη ρύθμιση, θα πρέπει να απευθυνθούν στον Φορέα Ακινήτων για τη ρύθμιση οφειλών και την παροχή δεύτερης ευκαιρίας.

Αναλυτικά τα κριτήρια και οι προϋποθέσεις ένταξης:

Προϋπόθεση για την ένταξη στο πρόγραμμα και την παροχή κρατικής επιδότησης είναι η πλήρωση των κριτηρίων επιλεξιμότητας - εισοδηματικά, περιουσιακά και λοιπά κριτήρια - που θεσπίστηκαν και ισχύουν στο προνοιακό πρόγραμμα «Επίδομα Στέγασης» (ΚΥΑ 71670, ΦΕΚ 4500/Β/29-09-2021), σύμφωνα με τα οποία:

1. το συνολικό εισόδημα δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 7.000 ευρώ για μονοπρόσωπο νοικοκυριό, προσαυξανόμενο κατά 3.500 ευρώ για κάθε μέλος του νοικοκυριού και έως του ποσού των 21.000 ευρώ ετησίως, ανεξαρτήτως της σύνθεσης του νοικοκυριού.
2. η συνολική φορολογητέα αξία της ακίνητης περιουσίας δεν πρέπει να υπερβαίνει το ποσό των 120.000 για μονοπρόσωπο νοικοκυριό, προσαυξανόμενη κατά 15.000 ευρώ για κάθε πρόσθετο μέλος και έως του ποσού των 180.000 ευρώ. Επιπλέον, εφαρμόζεται το περιουσιακό όριο αναφορικά με καταθέσεις, ομόλογα, μετοχές κ.λπ. το οποίο ισχύει για το «Επίδομα Στέγασης» (πχ εως  7.000 ευρώ καταθέσεις για μονοπρόσωπο νοικοκυριό)

Τα εν λόγω κριτήρια ελέγχονται και διασταυρώνονται κατά την έκδοση βεβαίωσης ευάλωτου, η οποία είναι απαραίτητη για τη συμμετοχή στο πρόγραμμα και εκδίδεται από ειδική ηλεκτρονική πλατφόρμα της Γενικής Γραμματείας Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους (τ. ΕΓΔΙΧ).

Τα ευάλωτα νοικοκυριά μπορούν να υποβάλουν αίτηση στην ηλεκτρονική πλατφόρμα της Γενικής Γραμματείας Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους (τ. ΕΓΔΙΧ) για να λάβουν την κρατική επιδότηση από 70 έως 210 ευρώ.

Γυρνούν την πλάτη στην επιδότηση οι «πράσινοι» ευάλωτοι

Αναφορικά με τους ευάλωτους δανειολήπτες που έχουν στεγαστικό δάνειο με κυμαινόμενο επιτόκιο το οποίο εξυπηρετούν κανονικά, λιγότεροι από όσους υπολογίζονταν αρχικά αξιοποίησαν το πρόγραμμα επιδότησης του επιτοκίου και ειδικότερα της επιδότησης της αύξησης του 50% της δόσης με την οποία επιβαρύνθηκαν από τον Ιούλιο του 2022 όταν και ξεκίνησε η αύξηση των επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Ειδικότερα, ενώ οι εκτιμήσεις έκαναν λόγο για μια περίμετρο πέριξ των 40.000 δανείων, μετά και την απόφαση διεύρυνσης των κριτηρίων «ευαλωτότητας» (ως 27.300 ευρώ εισόδημα από 21.000 ευρώ) στο πρόγραμμα έχουν ενταχτεί μόλις 2.588 δάνεια συνολικής αξίας 117 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τα στοιχεία μέχρι το τέλος  Αυγούστου – η προθεσμία υποβολής αιτήσεων ήταν μέχρι 31 Ιουλίου 2023 -  και η διαδικασία αξιολόγησης των αιτήσεων συνεχίζεται.

Υπενθυμίζεται ότι το πρόγραμμα αφορούσε ενήμερα στεγαστικά δάνεια ευάλωτων δανειοληπτών που είχαν εκταμιευθεί εντός του 2022, προέβλεπε επιδότηση του 50% της αύξησης για 12 μήνες με ημερομηνία αναφοράς την 30^η Ιουνίου 2022.

Ετσι, αν η δόση έχει αυξηθεί κατά 100 ευρώ η επιδότηση για τον ευάλωτο δανειολήπτη είναι 50 ευρώ τον μήνα.

Οι δανειολήπτες αυτής της κατηγορίας που εντάχθηκαν στο πρόγραμμα είναι «διπλά» κερδισμένοι καθώς από τον περασμένο Μάιο υιοθετήθηκε το οριζόντιο «πάγωμα» των κυμαινόμενων επιτοκίων στα στεγαστικά στα επίπεδα του Μαρτίου, ώστε να μετριαστούν οι επιπτώσεις από τις διαδοχικές αυξήσεις (βρισκόμαστε ήδη στη 10^η)  της ΕΚΤ .

Πηγή: imerisia.gr

Η Εθνική Τράπεζα, συναισθανόμενη τις καταστροφικές συνέπειες των πρόσφατων πυρκαγιών στη χώρα και στο φυσικό περιβάλλον της, όπως αναφέρεται σε σημερινή της ανακοίνωση, εκφράζει την ειλικρινή της συμπαράσταση προς τους κατοίκους των πυρόπληκτων περιοχών.

Αντιλαμβανόμενη ότι οι συνέπειες των πυρκαγιών είναι βαρύτατες και επηρεάζουν κατοίκους, επιχειρήσεις και εργαζόμενους σε αυτές, στηρίζει ενεργά τους ιδιώτες πελάτες και τις επιχειρήσεις που έχουν πληγεί από αυτές, ανακοινώνοντας άμεσα μέτρα.

Ειδικότερα, η Εθνική Τράπεζα θα προσφέρει βοήθεια και στήριξη στους πληγέντες δανειολήπτες, με εξατομικευμένες λύσεις, ανάλογα με τις ειδικότερες ανάγκες κάθε ιδιώτη πελάτη της, αλλά και κάθε επιχείρησης που επλήγη από τις πυρκαγιές.

Τα εξατομικευμένα μέτρα αφορούν ευρύτερα σε διευκολύνσεις και διαμορφώνονται μετά από επικοινωνία με τους δανειολήπτες και σύμφωνα με τις ανάγκες τους. Συμπεριλαμβάνουν μέτρα όπως η αναστολή πληρωμών για ενήμερους δανειολήπτες, παροχή ρευστότητας για επιχειρήσεις, δυνατότητα μετατροπής κυμαινόμενου σε σταθερό επιτόκιο, και προγράμματα διευθέτησης οφειλών για όσους αντιμετωπίζουν δυσκολίες μονιμότερου χαρακτήρα.

Για την άμεση εξυπηρέτηση των πελατών μας, δημιουργείται αποκλειστική γραμμή επικοινωνίας για την παροχή ενημέρωσης και την υποβολή αιτημάτων. Η τηλεφωνική γραμμή 2104859222, είναι ενεργή και λειτουργεί από τις 9πμ έως τις 5μμ τις εργάσιμες ημέρες.

Παράλληλα, τα στελέχη των καταστημάτων μας και οι εξειδικευμένοι σύμβουλοι των επιχειρήσεων ήταν από την πρώτη στιγμή και παραμένουν δίπλα στους πληγέντες προκειμένου να παράσχουν κάθε δυνατή συνδρομή και υποστήριξη.

Η Εθνική Τράπεζα, συναισθανόμενη το ρόλο και την ευθύνη της στα μεγάλα θέματα που αφορούν τη χώρα, είναι διαχρονικά παρούσα σε δράσεις που αφορούν και στηρίζουν την ελληνική κοινωνία, τονίζεται στην ανακοίνωση.

Δεσμεύεται μάλιστα να συνεργαστεί με τους αρμόδιους φορείς και σύντομα να ανακοινώσει πρόσθετες δράσεις για την αποκατάσταση και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, καθώς και την ενίσχυση επιλεγμένων φορέων για την πρόληψη, προστασία και αντιμετώπιση των πυρκαγιών.

Στα χέρια ξένων οίκων από την Δανία και το Λουξεμβούργο έχουν περάσει τα δάνεια 20 πατρινών τα οποία είχαν πάρει από ελληνικές τράπεζες και αδυνατούσαν να καλύψουν.