Ανατομία Πολιτικής Μελαγχολίας στο Ωδείο Αθηνών

 
Ανατομία Πολιτικής Μελαγχολίας

28 Φεβρουαρίου - 13 Απριλίου 2019
Εγκαίνια 27 Φεβρουαρίου19.00 - 22.00

Επιμέλεια: Κατερίνα Γρέγου

Ωδείο Αθηνών 

Είσοδος ελεύθερη

Το Ίδρυμα Schwarz ανακοινώνει με χαρά την πρώτη του μεγάλη έκθεση στην Αθήνα, από την ίδρυση του Art Space Pythagorion στη Σάμο το 2012. Υπό τον τίτλο Ανατομία Πολιτικής Μελαγχολίας, η έκθεση, εγκαινιάζεται την Τετάρτη 27 Φεβρουαρίου 2019, στις 7 μ.μ., στο Ωδείο Αθηνών(Πολυχώρος εκδηλώσεων Ω2). 

Υπό την επιμέλεια της Κατερίνας Γρέγου και με τη συμμετοχή 23 Ελλήνων και διεθνών καλλιτεχνών και μιας κολεκτίβας,  η έκθεση Ανατομία Πολιτικής Μελαγχολίας καταγράφει και εξετάζει τη διαρκώς αυξανόμενη έλλειψη εμπιστοσύνης των πολιτών στην πολιτική και τους πολιτικούς του σήμερα. Οι καλλιτέχνες που συμμετέχουν διεισδύουν σε διαφορετικές πλευρές της τρέχουσας πολιτικής δυσαρέσκειας, διερευνούν την επίδρασή της στην παλιά και τη νέα γενιά, και εξετάζουν το πώς η απογοήτευση με τη σημερινή πολιτική κατάσταση στην Ευρώπη έχει δημιουργήσει ένα αίσθημα αδιεξόδου που εκδηλώνεται τόσο στην καθημερινή και ιδιωτική μας ζωή όσο και στο δημόσιο χώρο.
 
Σήμερα, είμαστε όλο και περισσότερο μάρτυρες ενός εκχυδαϊσμού της γλώσσας της πολιτικής, απλοϊκών και πολωτικών επιχειρημάτων και ενός λόγου που απευθύνεται στους συλλογικούς φόβους των ανθρώπων αντί να καταπιάνεται με τα πραγματικά και καυτά ζητήματα. Μπήκαμε στην εποχή της κορύφωσης της «ψυχοπολιτικής» - της αλληλεπίδρασης μεταξύ πολιτικής ή πολιτικών φαινομένων και ανθρώπινης ψυχολογίας. Διόλου περίεργο, λοιπόν, που οι περισσότεροι έχουμε κυριευθεί από ένα διαρκές αίσθημα πολιτικής απογοήτευσης. Ο Βέλγος φιλόσοφος Lieven de Cauter ονομάζει «πολιτική μελαγχολία» το αίσθημα ψυχολογικής βύθισης: ένα μίγμα ενόχλησης, θυμού, απελπισίας, δυσπιστίας, λύπης και εγκλωβισμού. (Ο τίτλος της έκθεσης έχει εμπνευστεί από το κείμενό του Μικρή Ανατομία της Πολιτικής Μελαγχολίας)
 
Προφανώς υπάρχει κάτι το συστημικά στρεβλό στη σύγχρονη πολιτική. Δεν είναι μόνον η ανεπάρκεια των πολιτικών αλλά και το χάσμα πραγματικότητας και ασυνεννοησίας που τους χωρίζει από τους πολίτες. Εκφράζονται φόβοι για τα ίδια τα θεμέλια της δημοκρατίας, που κινδυνεύει όχι μόνο από την έκρηξη του λαϊκισμού στην Ευρώπη αλλά και από την κυριαρχία των χρηματοοικονομικών θεσμών επί των κρατών, που μπορούν και επηρεάζουν την πολιτική ατζέντα. Η πολιτική μοιάζει πια να είναι όμηρος είτε οπορτουνιστών, είτε ανθρώπων με ισχύ και ομάδων με ιδιοτελή συμφέροντα. Η παιδεία, η κουλτούρα, τα κίνητρα, οι ικανότητες και η ηθική υπόσταση των πολιτικών δεν φαίνεται να μετράνε στις μέρες μας. Στην περίπτωση της Ελλάδας και άλλων ευρωπαϊκών χωρών υπό καθεστώς λιτότητας, η πολιτική μελαγχολία είναι άμεσα συνυφασμένη και με τη λεγόμενη οικονομική μελαγχολία.

Η έκθεση  πραγματοποιείται σε μια καίρια στιγμή: τόσο στην Ελλάδα, με τις επικείμενες εκλογές, όσο και στην Ευρώπη, με το Brexit να παραμένει σε αδιέξοδο, και με τις Ευρωεκλογές εν όψει τον Μάιο. Οι τελευταίες αναμένεται να αλλάξουν τους πολιτικούς συσχετισμούς δυνάμεων στην ΕΕ, λόγω του αυξανόμενου αριθμού απογοητευμένων ψηφοφόρων και εκείνων που δυσανασχετούν θεωρώντας ότι χάνονται οι εθνικές κυριαρχίες και αποδυναμώνονται οι εθνικές κυβερνήσεις σε μια παγκοσμιοποιημένη τάξη πραγμάτων. 
 
Σε μια εποχή που οι ιδεολογίες περισσότερο απομακρύνουν τους ανθρώπους μεταξύ τους παρά τους ενώνουν, που είναι καταδικαστικές αντί να προάγουν την κατανόηση και τον σεβασμό, η παρούσα έκθεση είναι μια απόπειρα ανατομίας της παθογένειας της σύγχρονης πολιτικής. Φιλοδοξεί να ενθαρρύνει όλους μας να απορρίψουμε την πολιτική απάθεια και να πιστέψουμε στην αφύπνιση του ατόμου αλλά και στη συλλογική ισχύ, να αρχίσουμε να σκεφτόμαστε πώς να ενεργοποιηθούμε πολιτικά, έστω και σε μικρή, τοπική κλίμακα. Η Ανατομία της Πολιτικής Μελαγχολίας προσπαθεί συνεπώς τόσο να συλλάβει την πολυπλοκότητα της στιγμής όσο και να βοηθήσει στο να φανταστούμε τα πράγματα αλλιώς.
 
Σημείωμα για τους συντάκτες
Η έκθεση Ανατομία Πολιτικής Μελαγχολίας πρωτοπαρουσιάστηκε στο Art Space Pythagorion, τον χώρο του Ιδρύματος στη Σάμο, το περασμένο καλοκαίρι με 11 καλλιτέχνες.
 
Καλλιτέχνες που συμμετέχουν:
Κατερίνα Αποστολίδου (Ελλάδα)
Μαρκ Μπάουερ (Ελβετία/Γερμανία)
Μαριάννα Χριστοφίδου (Κύπρος)
Ειρήνη Ευσταθίου (Ελλάδα)
Μαρίνα Γιώτη (Ελλάδα)
Σάρα Σετζίν Τσαν [Σαρα Βαν Ντερ Χαϊντε] (Κορέα/Ολλανδία)
Γιαν Πήτερ Χάμμερ (Γερμανία)
Σβεν Γιόνε (Γερμανία)
Γιώργος Καραηλίας (Ελλάδα)
Σπύρος Κοκκώνης (Ελλάδα)
Αριάνε Λόζε (Βέλγιο)
Άντριαν Μέλις (Κούβα / Ισπανία)
Δημήτρης Μυτάς (Ελλάδα)
Τομ Μολλοϋ (Ιρλανδία /Γαλλία)
Τζένιφερ Νέλσον (ΗΠΑ/Ελλάδα)
Γιώργος Πρίνος (Ελλάδα)
Χρύσα Ρωμανού (Ελλάδα)
Χανς Ροζενστρόμ (Φινλανδία)
Γιώργος Σαλαμέ (Λίβανος / Ελλάδα)
Νέστορι Συργιάλα (Φινλανδία)
Του Βαν Τραν (Βιετνάμ / Γαλλία)
Δημήτρης Τσουμπλέκας (Ελλάδα)
Μπραμ Βαν Μιερβέλντε (Βέλγιο
Depression Era (Ελλάδα)

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 
 
Επιμέλεια: Κατερίνα Ζαχαροπούλου.
Εικαστικός, επιμελήτρια εκπαιδευτικών προγραμμάτων για τη σύγχρονη τέχνη.
 
Η εκπαίδευση μέσω του πολιτισμού είναι ένας από τους βασικούς στόχους του Ιδρύματος Schwarz. Κάθε έκθεση παρουσιάζει ένα ειδικά σχεδιασμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα. Αυτό που δημιουργήθηκε για την έκθεση «Ανατομία της Πολιτικής Μελαγχολίας» παρέχει τα εργαλεία  για την ενεργοποίηση της βασικής ανάγκης του ανθρώπου να εκφράζει απόψεις για τα τρέχοντα γεγονότα και τα σημαντικά ζητήματα της εποχής μας, και να στοχαστεί γύρω απο τα κοινά.
Η ιδέα της «πολιτικής μελαγχολίας» επικοινωνείται μέσα από τα έργα της έκθεσης με ποικίλους τρόπους και με διαφορετικά εκφραστικά μέσα, φέρνοντας στο προσκήνιο αυτό το όλο και περισσότερο διαδεδομένο - και συχνά καταπιεσμένο - συναίσθημα, το οποίο είναι προφανώς αναγνωρισμένο ως βασικό πρόβλημα σε πολλά σύγχρονες κοινωνίες. Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα έχει δομηθεί λαμβάνοντας υπόψη την ικανότητα της τέχνης να ενεργοποιεί αφηγήσεις και να ενθαρρύνει την κριτική σκέψη και τη συζήτηση. Ένα σχεδόν παρωχημένο «αναλογικό» μέσο επικοινωνίας, η κάρτ ποστάλ, αποτελεί μέσο ανταλλαγής με το κοινό που καλείται να γράψει επί χάρτου και να εκφράσει τις σκέψεις του για το ζήτημα της «πολιτικής μελαγχολίας» με βάση την ερμηνεία των έργων της έκθεσης, διευρύνοντας έτσι το νόημά τους. Οι  κάρτες στη συνέχεια αποστέλλονται στους αποδέκτες τους - πολιτικους, δημόσιους υπαλλήλους, αξιωματούχους, φίλους ή μέλη της οικογένειας, μέσω ΕΛΤΑ - τη στιγμή που 215 ταχυδρομεία κλείνουν σε ολόκληρη την Ελλάδα, αφήνοντας 2000 άνεργους.
Μέσω του διαλόγου που δημιουργείται μεταξύ των επισκεπτών και των διαμεσολαβητών της έκθεσης, η γλώσσα της σύγχρονης τέχνης αποτελεί αφετηρία  ενθάρρυνσης για τους ανθρώπους να μεταφέρουν και να μοιράζονται τις κοινωνικοπολιτικές τους ανησυχίες – και τις συχνά αντιφατικές απόψεις τους. Τα έργα τέχνης λειτουργούν εδώ ως ισχυρό μέσο για την παραγωγή γνώσης και για την τόνωση του διαλόγου γύρω από το κρίσιμο και πολύ συχνά αμφισβητούμενο ζήτημα της πολιτικής ολίσθησης και του πολιτικού αδιεξόδου.
Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα πραγματοποιείται στο ειδικά σχεδιασμένο «Γραφείο Παραπόνων» μέσα στον εκθεσιακό χώρο, όπου η επιμελήτρια του προγράμματος λειτουργεί σαν ένα είδος δημόσιου υπαλλήλου που εξυπηρετεί τις ανάγκες των επισκεπτών της έκθεσης
Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα θα λειτουργεί κάθε Παρασκευή, 18:00 – 20:00κατά τη διάρκεια της έκθεσης και από τις 17 Μαρτίου και κάθε Κυριακή, 12:00-14:00. Θα προηγείται ξενάγηση στην έκθεση από την Κατερίνα Ζαχαροπούλου.
 
Είσοδος ελεύθερη.
 
ΣΗΜ: Καθ’ όλη την διάρκεια της έκθεσης ειδικά εκπαιδευμένοι Mediators θα βρίσκονται στην διάθεση του κοινού για ξεναγήσεις και την εξυπηρέτηση τους.
Eπίσης θα πραγματοποιηθούν και ειδικές ξεναγήσεις από τους καλλιτέχνες της έκθεσης. Για πληροφορίες και ωράρια επισκεφθείτε την ιστοσελίδα του Ιδρύματος.